منزلت رسانه، منزلت کشور
کریم ارغندهپور
از «سلام» بهعنوان پدر معنوی روزنامههای اصلاحطلب نام برده میشود. سؤال این است که خصوصیت اصلی سلام چه بود که به آن جایگاه مهمی بخشید؟ برای پاسخ به این سؤال باید شرایطی که سلام در آن متولد شد، مجددا یادآوری شود. اولین پیششماره سلام در سال ٦٩ منتشر شد. در آن زمان تنها پنج روزنامه منتشر میشد، سهتا دولتی بودند، روزنامه رسالت متعلق به جناح روحانیت بود و روزنامه ابرار هم بیشتر مشی ورزشی- سینمایی داشت. سلام که آمد، اولا پرچمدار گفتمان سیاسی منتقد شد و ثانیا تلاش کرد استقلال رسانهای را جا بیندازد. راز اصلی ماندگاری سلام به نظر من در همین دو اصل نهفته است؛ یعنی نقد قدرت در حین حفظ استقلال. اگر عمیقتر نگاه کنیم، اساس کار رسانهای هم علاوه بر عملکرد حرفهای، بر همین دو اصل مبتنی است. در همین زمینه باید گفت رسانهای که مستقل نباشد نمیتواند عملکرد رسانهای کاملی داشته باشد، دوم اینکه رسانه بدون اصل پرسشگری اصلا رسانه نیست. پرسشگری هم نیازمند دید منتقدانه و دقیق است. بههمینخاطر یک رسانه حرفهای مستقل، بیطرف است و چشمش برای یافتن ناراستیها باز و حساس. سلام یک رسانه سیاسی بود. این قابل انکار نیست ولی جهتگیری سیاسیاش تا درصد قابلقبولی مانع از بروز عملکرد رسانهای نبود. بههمیندلیل پس از دوم خرداد با اینکه سلام حامی دولت بود ولی از آن انتقاد هم میکرد یا اجازه میداد نقدهای مخالفان هم در رسانهاش منتشر شود تا تضاربآرا شکل بگیرد و خواننده بهتر به قضاوت برسد. این حالت در عملکرد رسانه، شاخص مهم و تعیینکنندهای است. کشور ما برای پیشرفت نیاز به رسانههایی مشابه سلام دارد. سلام اگر بود، رسانه و روزنامهنگار منزلت بیشتری داشتند، منزلت رسانه، منزلت کشور است. منزلت کشور؛ یعنی منزلت همه ما شهروندان. سلام نهتنها موجب کاهش پیوستگیهای درونی در قدرت نبود بلکه در درازمدت به آن قوام بیشتری میداد کمااینکه دوم خرداد یک جهش بهسوی آینده بهتر برای همه - جامعه و دولت توأمان- بود.
از «سلام» بهعنوان پدر معنوی روزنامههای اصلاحطلب نام برده میشود. سؤال این است که خصوصیت اصلی سلام چه بود که به آن جایگاه مهمی بخشید؟ برای پاسخ به این سؤال باید شرایطی که سلام در آن متولد شد، مجددا یادآوری شود. اولین پیششماره سلام در سال ٦٩ منتشر شد. در آن زمان تنها پنج روزنامه منتشر میشد، سهتا دولتی بودند، روزنامه رسالت متعلق به جناح روحانیت بود و روزنامه ابرار هم بیشتر مشی ورزشی- سینمایی داشت. سلام که آمد، اولا پرچمدار گفتمان سیاسی منتقد شد و ثانیا تلاش کرد استقلال رسانهای را جا بیندازد. راز اصلی ماندگاری سلام به نظر من در همین دو اصل نهفته است؛ یعنی نقد قدرت در حین حفظ استقلال. اگر عمیقتر نگاه کنیم، اساس کار رسانهای هم علاوه بر عملکرد حرفهای، بر همین دو اصل مبتنی است. در همین زمینه باید گفت رسانهای که مستقل نباشد نمیتواند عملکرد رسانهای کاملی داشته باشد، دوم اینکه رسانه بدون اصل پرسشگری اصلا رسانه نیست. پرسشگری هم نیازمند دید منتقدانه و دقیق است. بههمینخاطر یک رسانه حرفهای مستقل، بیطرف است و چشمش برای یافتن ناراستیها باز و حساس. سلام یک رسانه سیاسی بود. این قابل انکار نیست ولی جهتگیری سیاسیاش تا درصد قابلقبولی مانع از بروز عملکرد رسانهای نبود. بههمیندلیل پس از دوم خرداد با اینکه سلام حامی دولت بود ولی از آن انتقاد هم میکرد یا اجازه میداد نقدهای مخالفان هم در رسانهاش منتشر شود تا تضاربآرا شکل بگیرد و خواننده بهتر به قضاوت برسد. این حالت در عملکرد رسانه، شاخص مهم و تعیینکنندهای است. کشور ما برای پیشرفت نیاز به رسانههایی مشابه سلام دارد. سلام اگر بود، رسانه و روزنامهنگار منزلت بیشتری داشتند، منزلت رسانه، منزلت کشور است. منزلت کشور؛ یعنی منزلت همه ما شهروندان. سلام نهتنها موجب کاهش پیوستگیهای درونی در قدرت نبود بلکه در درازمدت به آن قوام بیشتری میداد کمااینکه دوم خرداد یک جهش بهسوی آینده بهتر برای همه - جامعه و دولت توأمان- بود.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.