|

بحران 16ساله

بهمن کشاورز حقوق‌دان

من در دوره اول اصلاحات در نامه‌ای برای رئیس‌جمهور وقت نوشتم و توضیح دادم که براساس شنیده‌ها و دیده‌ها دیر یا زود آب تبدیل به بحران می‌شود. در آن نامه پیشنهاداتی را ارائه کردم ازجمله پیشنهاد تشکیل پلیس آب را دادم که این پلیس در محل‌های کشاورزی، مسکونی، تجاری و... هدررفت آب را کنترل کند یا دولت برای تهیه شیرهای الکترونیک که مانع هدررفت آب می‌شود، به مردم یارانه بدهد. نامه‌ای در جواب آمد که نامه من به یکی از معاونت‌های وزارت نیرو ارجاع شده است و بعد از آن دیگر هیچ خبری از آن موضوع نشد. این موضوع مربوط به 16 سال پیش است. با وجود اینکه از آن زمان تاکنون، کارشناسان چنین موضوعی را پیش‌بینی می‌کردند، به نظر می‌رسد حداقل در شهرهای بزرگ که مسئولان به جهات عدیده خود را مکلف به تهیه امکانات اولیه به هر شکل و قیمتی می‌دانند، چون مسئله کمبود آب هنوز به حد محسوس نرسیده است، مردم به آن توجه اندکی دارند یا اصلا توجه ندارند. حال آنکه تجسم زندگی بدون آب می‌تواند چنان وحشت‌آفرین باشد که قابل مقایسه با زندگی بدون برق یا بدون وسایل حمل‌ونقل و مانند اینها نخواهد بود. به عبارت دیگر با حذف هر یک از آنچه اخیرا گفتیم، زندگی به‌هرحال ادامه پیدا می‌کند ولو به‌صورت ابتدایی و اولیه، اما در صورت حذف آب، زندگی متوقف می‌شود و قابل دوام نیست. آن‌گونه که شنیده‌ام، در شهرهای کوچک و حتی مناطقی که بی‌آبی در آنها شگفت‌انگیز است، این معضل به‌صورت بالفعل وجود دارد. به‌عنوان راه‌حل گمان می‌رود مواردی را که ابتدا عرض کردم، هم‌اکنون هم می‌توان اجرا کرد؛ یعنی ‌دادن یارانه برای تعویض شیرهایی که آب زیاد مصرف می‌کند یا تشکیل پلیس آب یا پوشاندن مجاری آب‌ها و کف‌سازی این مجاری در مناطق کشاورزی هم‌اکنون نیز ممکن است و هر هزینه‌ای را که در این زمینه‌ها بشود باید سرمایه‌ای تلقی کرد زیرا در میان‌مدت یا کوتاه‌مدت جبران می‌شود. بدیهی است مسئله آموزش مانند همه موارد دیگر در این مورد هم قویا قابل توصیه است که در دو سطح رسمی و عمومی باید انجام شود؛ رسمی از طریق گنجانده‌شدن مطلب در دروس دبستانی و دبیرستانی و عمومی با استفاده از امکانات صداوسیما.

من در دوره اول اصلاحات در نامه‌ای برای رئیس‌جمهور وقت نوشتم و توضیح دادم که براساس شنیده‌ها و دیده‌ها دیر یا زود آب تبدیل به بحران می‌شود. در آن نامه پیشنهاداتی را ارائه کردم ازجمله پیشنهاد تشکیل پلیس آب را دادم که این پلیس در محل‌های کشاورزی، مسکونی، تجاری و... هدررفت آب را کنترل کند یا دولت برای تهیه شیرهای الکترونیک که مانع هدررفت آب می‌شود، به مردم یارانه بدهد. نامه‌ای در جواب آمد که نامه من به یکی از معاونت‌های وزارت نیرو ارجاع شده است و بعد از آن دیگر هیچ خبری از آن موضوع نشد. این موضوع مربوط به 16 سال پیش است. با وجود اینکه از آن زمان تاکنون، کارشناسان چنین موضوعی را پیش‌بینی می‌کردند، به نظر می‌رسد حداقل در شهرهای بزرگ که مسئولان به جهات عدیده خود را مکلف به تهیه امکانات اولیه به هر شکل و قیمتی می‌دانند، چون مسئله کمبود آب هنوز به حد محسوس نرسیده است، مردم به آن توجه اندکی دارند یا اصلا توجه ندارند. حال آنکه تجسم زندگی بدون آب می‌تواند چنان وحشت‌آفرین باشد که قابل مقایسه با زندگی بدون برق یا بدون وسایل حمل‌ونقل و مانند اینها نخواهد بود. به عبارت دیگر با حذف هر یک از آنچه اخیرا گفتیم، زندگی به‌هرحال ادامه پیدا می‌کند ولو به‌صورت ابتدایی و اولیه، اما در صورت حذف آب، زندگی متوقف می‌شود و قابل دوام نیست. آن‌گونه که شنیده‌ام، در شهرهای کوچک و حتی مناطقی که بی‌آبی در آنها شگفت‌انگیز است، این معضل به‌صورت بالفعل وجود دارد. به‌عنوان راه‌حل گمان می‌رود مواردی را که ابتدا عرض کردم، هم‌اکنون هم می‌توان اجرا کرد؛ یعنی ‌دادن یارانه برای تعویض شیرهایی که آب زیاد مصرف می‌کند یا تشکیل پلیس آب یا پوشاندن مجاری آب‌ها و کف‌سازی این مجاری در مناطق کشاورزی هم‌اکنون نیز ممکن است و هر هزینه‌ای را که در این زمینه‌ها بشود باید سرمایه‌ای تلقی کرد زیرا در میان‌مدت یا کوتاه‌مدت جبران می‌شود. بدیهی است مسئله آموزش مانند همه موارد دیگر در این مورد هم قویا قابل توصیه است که در دو سطح رسمی و عمومی باید انجام شود؛ رسمی از طریق گنجانده‌شدن مطلب در دروس دبستانی و دبیرستانی و عمومی با استفاده از امکانات صداوسیما.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.