فروش 21 میلیاردی چهارمین حراج تهران
«سهراب»، باز هم میلیاردر شد
شرق: سهراب سپهری یکهتاز میدان حراج تهران است. «تنه درختان» او حالا تنه میزند به رکوردهای هنرمندان مطرح بینالمللی و این شاعر نقاش تنها هنرمندی است که طی چهار دوره برپایی حراج تهران، عنوان گرانترین اثر فروختهشده را به خود اختصاص داده است. چهارمین حراج تهران شامگاه جمعه هشتم خرداد با یکربع تأخیر از ساعت 18:15در هتل پارسیان آزادی برپا شد. در این حراج ١٢٦ اثر از ١٠٩ هنرمند شامل ٨٤ نقاشی، ١٣ مجسمه، شش عکس و ٢٣ نقاشی مقابل چشمان جمعیتی 600 نفره عرضه شد. با وجود افزایش تعداد حاضران نسبت به سالهای قبل، اینبار برنامه با سرعتی بیشتر و نزدیک به سهساعت به طول انجامید و علاوهبر افرادی همچون سیدمحمد بهشتی، احمد مسجدجامعی، علی مرادخانی، معاون هنرهای تجسمی وزارت ارشاد، مجید ملانوروزی، مدیر مرکز هنرهای تجسمی، محمدعلی زم و... که در سالهای گذشته حضور داشتند، چهرههایی مانند بهرام رادان بازیگر سینما و علی دایی، فوتبالیست هم به مراسم آمده بودند. طبق سالهای گذشته، رضا کیانیان، بازیگر سینما و تئاتر، بر آثار چکش زد هرچند که در پایان مراسم گفت از دورههای بعد حضور نخواهد داشت و با شرکتکنندگان خداحافظی کرد. اولین اثر
حراج تابلو «مرغ بسمالله» جلیل رسولی بود تا در پایان شب فروشی معادل ٢١میلیاردو ٤٠ میلیون تومان (بیش از شش میلیون دلار) را برای چهارمین دوره رقم بزند. از روی بروشوری که در اختیار حاضران قرار داده شده و قیمتهای کمینه و بیشینه هر اثر در آن برآورد شده بود، میشد انتظار داشت سهراب سپهری بار دیگر یکهتاز این رقابت باشد. او نهتنها در چهار دوره گذشته گرانترین اثر فروختهشده را به خود اختصاص داده بود بلکه در دومین و سومین حراج تهران رتبههای دوم را نیز کسب کرده بود البته این جریان در حراج امسال نیز تکرار شد و او بار دیگر رقیب خود باقی ماند تا رتبه نخست و دوم حراج جمعهشب برای خودش باقی بماند.
صدمین اثر این حراج که قرار بود چکش بخورد، متعلق به تابلویی بدون عنوان از سهراب سپهری بود که قیمت کمینه آن یکمیلیاردو 200 میلیون تومان و بیشینه آن یکمیلیارد و 600 میلیون تومان پیشبینی شده بود. رضا کیانیان حراج را از یک میلیارد تومان آغاز کرد، اما دقایقی قبل از شروع مزایده این اثر، همهمه در سالن شروع شده بود و انتظار میرفت این تابلو تا آن لحظه، براساس قیمتهای برآوردشده، بالاترین قیمت حراج آن شب باشد که همینطور هم شد و بعد از چندبار کشوقوس میان خریداران برای تصاحب تابلو، بالاخره با قیمت دومیلیارد و 800 میلیون تومان به فروش رفت و با صدای دستزدن شرکتکنندگان مواجه شد. این درحالی است که تقریبا نیمساعت پیش از آن، تابلو کوچکتری از او از مجموعه تنه درختان نیز به قیمت یکمیلیارد و 700 میلیون تومان چکش خورد که رقم کمینه آن 800 میلیون تومان و بیشینه آن یک میلیارد و 200 میلیون تومان برآورد شده بود. رتبه سوم هم تابلو نقاشیای از منوچهر یکتایی به قیمت ٩٥٠ میلیون تومان شد که با توجه به رقم کمینه 300 میلیون تومان کمتر پیشبینی میشد بتواند جایگاه سوم را به دست بیاورد. نقاشی از طبیعت بیجان بهمن محصص، با فروش
٧٢٠ میلیون تومان جایگاه چهارم و نقاشی انتزاعی از سهراب سپهری با فروش ٧٠٠ میلیون تومان در جایگاه پنجم قرار گرفت.
تابلو دوقطعهای آیدین آغداشلو ٥٥٠ میلیون تومان، یک چهره قاجاری از کمالالملک ٥٠٠ میلیون تومان، مجسمه یادمان شماره یک برای کلمه هیچ از پرویز تناولی ٥٠٠ میلیون تومان، آثاری از حسین زندهرودی و نیز علیاکبر صادقی هر یک ٤٥٠ میلیون تومان، نقاشیهایی از کوروش شیشهگران و رضا درخشانی هر یک ٣٦٠ میلیون تومان، اثر عشاق تناولی و نقاشی کوزه فرهاد مشیری هر یک ٣٥٠ میلیون تومان و تابلو «الله» سیدمحمد احصایی ٣٤٠ میلیون تومان، نقاشی انتزاعیای از فریده لاشایی و مسعود عربشاهی هریک ٣٢٠ میلیون تومان، سه اثر از احصایی، ابوالقاسم سعیدی و درخشانی هر یک ٣٠٠ میلیون تومان چکش خوردند.
در این شب پنج اثر بالای ٢٠٠ میلیون تومان فروخته شدند که شامل یک اثر کلاسیک نقاشیخط از حسن زرینقلم به قیمت ٢٦٠ میلیون، نقاشیای از بهجت صدر به قیمت ٢٦٠ میلیون، اثری دیگر از شیشهگران به قیمت ٢٤٠ میلیون، یک «هیچ» کوچک ایستاده تناولی به قیمت ٢٢٠ میلیون تومان و تابلویی از عربشاهی به قیمت ٢٢٠ میلیون تومان بودند.
28 اثر هم بالای صد میلیون تومان به فروش رسیدند. نقاشی ناصر عصار به قیمت ١٩٠ میلیون، چهار اثر منصور قندریز، رضا مافی، نصرالله افجهای و ژازه تباتبایی هر یک ١٨٠ میلیون تومان، دو اثر بهمن محصص و منوچهر یکتایی هر یک ١٧٠ میلیون تومان، چهار اثر میرزاعبدالمطلب (نقاشباشی)، مهدی ویشکایی، هوشنگ پزشکنیا و نصرالله افجهای هریک ١٦٠ میلیون تومان، چهار اثر مارکو گریگوریان، ژازه تباتبایی، قاسم حاجیزاده و شهریار احمدی هر یک ١٥٠ میلیون تومان، اثر ناصر عصار ١٤٥ میلیون تومان، سه تابلو از حسین کاظمی، صداقت جباری و سیراک ملکونیان هر یک ١٤٠ میلیون تومان، چهار اثر سونیا بالاسانیان، هوشنگ پزشکنیا، مهدی ویشکایی و پروانه اعتمادی هر یک ١٢٠ میلیون تومان، سه اثر مرتضی ممیز، محسن وزیریمقدم و لیلی متیندفتری هر یک ١١٠ میلیون تومان و سه اثر پرویز کلانتری، غلامحسین نامی و محسن سهیلی هر یک ١٠٠ میلیون تومان چکش خوردند. 26 اثر نیز بالای ٥٠ میلیون تومان چکش خوردند که شامل هانیبال الخاص، رضا مافی، عباس کیارستمی، نیکزاد نجومی، جعفر روحبخش، بسمالله جلیلرسولی، جواد حمیدی، بهمن دادخواه، محمود جوادیپور، حامد صدرارحامی، افشین پیرهاشمی،
نصرتالله مسلمیان، اسماعیل آشتیانی، جعفر پتگر، علیمحمد حیدریان، بیتا وکیلی، ایرج کریمخانزند، محمود سبزی، منصوره حسینی، علی رخساز، تاها بهبهانی، پویا آریانپور، سه اثر علی شیرازی، مهرداد صدری و مهرداد محب بودند. آثار دیگری نیز از ابوالحسن صدیقی، صادق تیرافکن، گلناز فتحی، فرشید مثقالی، عبدالرضا دریابیگی، مهرداد شوقی، منوچهر نیازی، شهلا حبیبی، محمد بزرگی، حسین محجوبی، کیخسرو خروش، خسرو حسنزاده، محمود زندهرودی، کامبیز صبری، علیرضا آستانه، سیامک عزمی، عینالدین صادقزاده، سیاوش کسرایی، مونا پاد، علی فرامرزی، داریوش قرهزاد، مصطفی دشتی، کامبیز درمبخش، فریدون امیدی، محمد طباطبایی، جمال بخشپور، علیرضا کرمی، فرناز ربیعیجاه، هادی جمالی، جهانگیر شهدادی، لیلا ویسمه، حمید پازوکی، آنهمحمد تاتاری، احمد محمدپور، آزاده اخلاقی، گوهر دشتی، هادی روشنضمیر، میترا کاویان، مرتضی گودرزی، احمد آریامنش، علی ندایی، حسین صدری، معصومه مظفری، ابراهیم صاحباختیاری و محمد فرنود با قیمتی کمتر از 50 میلیون تومان به فروش رسیدند.
رشد 2برابری
این دوره یک تفاوت با دوره قبل نیز داشت. در بخشی از حراج، رضا کیانیان با بیان اینکه یک سورپرایز دارد، از حسین پاکدل، کارگردان تئاتر و مجری سابق صداوسیما، دعوت کرد تا بخش کلاسیک را شامل 12 تابلو چکش بزند. این بخش که از این دوره به حراج اضافه شده، قرار است در آینده در قالب یک حراج مستقل برگزار شود هرچند که به گفته علیرضا سمیعآذر، مدیر حراج تهران، برپایی مستقل حراج آثار کلاسیک نیاز به بسترسازی دارد. او در نشستی که پس از پایان حراج برگزار شد، گفت: «حتی یک گالری نداریم که آثار سنتی و آکادمیک را در قالب کارهای کلاسیک ارائه کند و این آثار در نمایشگاههای دولتی آنهم بدون خریدوفروش عرضه میشود. خریدها در این بخش به صورت پنهان و خصوصی است و برای آشکارشدن آن به زمان نیاز داریم».او با بیان اینکه فروش سال گذشته 13 میلیارد تومان بوده است، در مورد افزایش میزان فروش در این دوره گفت: «جمع برآورد کمینه آثار، 11 میلیارد تومان و بیشینه آثار بیش از 15 میلیارد تومان بود درحالیکه در فروش امشب به 21 میلیارد تومان رسیدیم؛ یعنی 190 درصد و اندکی کمتر از دوبرابر حراج قبلی فروش داشتیم. حراجهای دیگر در دنیا معمولا 10 الی 20 درصد
نسبت به دورههای قبلشان رشد دارند که میزان رشد حراج تهران قابلتوجه است و این بالاترین فروشی است که هنر مدرن ایران در تمام دنیا داشته است».رضا کیانیان در ادامه نشست با انتقاد از نقدهای مطرحشده از حراج تهران عنوان کرد: «در چندجا خواندم که فضای حراج تهران را تیره و تاریک نشان داده بودند، اما همهچیز این حراج امیدبخش است. اینکه پولهایی برای خرید آثار هنری در اروپا و خارج از ایران در داخل کشور باقی میماند، بد است؟ عدهای سرمایهگذار هستند که نمیخواهند سوار تورم شوند و با این کار امید در هنرمندان تجسمی زنده و گالریها بیشتر میشوند، اما نمیدانم چرا عدهای از این کار ناراحت هستند».پاکدل، دیگر سخنران این نشست بود که ضمن تأیید حرفهای کیانیان درباره نخستین تجربه اجرای حراج گفت: «پایین که نشسته بودم، رضا کیانیان را با همه سالهای بازیگریاش در ایفای یک نقش بزرگ دیدم. او توانسته بود با مهارت بسیار ویژهای انبوه جمع حاضر را با خود همراه کند و من خوشحالم که در یک نمایش بزرگ و فاخر یک نقش کوچک ایفا کردم».
شرق: سهراب سپهری یکهتاز میدان حراج تهران است. «تنه درختان» او حالا تنه میزند به رکوردهای هنرمندان مطرح بینالمللی و این شاعر نقاش تنها هنرمندی است که طی چهار دوره برپایی حراج تهران، عنوان گرانترین اثر فروختهشده را به خود اختصاص داده است. چهارمین حراج تهران شامگاه جمعه هشتم خرداد با یکربع تأخیر از ساعت 18:15در هتل پارسیان آزادی برپا شد. در این حراج ١٢٦ اثر از ١٠٩ هنرمند شامل ٨٤ نقاشی، ١٣ مجسمه، شش عکس و ٢٣ نقاشی مقابل چشمان جمعیتی 600 نفره عرضه شد. با وجود افزایش تعداد حاضران نسبت به سالهای قبل، اینبار برنامه با سرعتی بیشتر و نزدیک به سهساعت به طول انجامید و علاوهبر افرادی همچون سیدمحمد بهشتی، احمد مسجدجامعی، علی مرادخانی، معاون هنرهای تجسمی وزارت ارشاد، مجید ملانوروزی، مدیر مرکز هنرهای تجسمی، محمدعلی زم و... که در سالهای گذشته حضور داشتند، چهرههایی مانند بهرام رادان بازیگر سینما و علی دایی، فوتبالیست هم به مراسم آمده بودند. طبق سالهای گذشته، رضا کیانیان، بازیگر سینما و تئاتر، بر آثار چکش زد هرچند که در پایان مراسم گفت از دورههای بعد حضور نخواهد داشت و با شرکتکنندگان خداحافظی کرد. اولین اثر
حراج تابلو «مرغ بسمالله» جلیل رسولی بود تا در پایان شب فروشی معادل ٢١میلیاردو ٤٠ میلیون تومان (بیش از شش میلیون دلار) را برای چهارمین دوره رقم بزند. از روی بروشوری که در اختیار حاضران قرار داده شده و قیمتهای کمینه و بیشینه هر اثر در آن برآورد شده بود، میشد انتظار داشت سهراب سپهری بار دیگر یکهتاز این رقابت باشد. او نهتنها در چهار دوره گذشته گرانترین اثر فروختهشده را به خود اختصاص داده بود بلکه در دومین و سومین حراج تهران رتبههای دوم را نیز کسب کرده بود البته این جریان در حراج امسال نیز تکرار شد و او بار دیگر رقیب خود باقی ماند تا رتبه نخست و دوم حراج جمعهشب برای خودش باقی بماند.
صدمین اثر این حراج که قرار بود چکش بخورد، متعلق به تابلویی بدون عنوان از سهراب سپهری بود که قیمت کمینه آن یکمیلیاردو 200 میلیون تومان و بیشینه آن یکمیلیارد و 600 میلیون تومان پیشبینی شده بود. رضا کیانیان حراج را از یک میلیارد تومان آغاز کرد، اما دقایقی قبل از شروع مزایده این اثر، همهمه در سالن شروع شده بود و انتظار میرفت این تابلو تا آن لحظه، براساس قیمتهای برآوردشده، بالاترین قیمت حراج آن شب باشد که همینطور هم شد و بعد از چندبار کشوقوس میان خریداران برای تصاحب تابلو، بالاخره با قیمت دومیلیارد و 800 میلیون تومان به فروش رفت و با صدای دستزدن شرکتکنندگان مواجه شد. این درحالی است که تقریبا نیمساعت پیش از آن، تابلو کوچکتری از او از مجموعه تنه درختان نیز به قیمت یکمیلیارد و 700 میلیون تومان چکش خورد که رقم کمینه آن 800 میلیون تومان و بیشینه آن یک میلیارد و 200 میلیون تومان برآورد شده بود. رتبه سوم هم تابلو نقاشیای از منوچهر یکتایی به قیمت ٩٥٠ میلیون تومان شد که با توجه به رقم کمینه 300 میلیون تومان کمتر پیشبینی میشد بتواند جایگاه سوم را به دست بیاورد. نقاشی از طبیعت بیجان بهمن محصص، با فروش
٧٢٠ میلیون تومان جایگاه چهارم و نقاشی انتزاعی از سهراب سپهری با فروش ٧٠٠ میلیون تومان در جایگاه پنجم قرار گرفت.
تابلو دوقطعهای آیدین آغداشلو ٥٥٠ میلیون تومان، یک چهره قاجاری از کمالالملک ٥٠٠ میلیون تومان، مجسمه یادمان شماره یک برای کلمه هیچ از پرویز تناولی ٥٠٠ میلیون تومان، آثاری از حسین زندهرودی و نیز علیاکبر صادقی هر یک ٤٥٠ میلیون تومان، نقاشیهایی از کوروش شیشهگران و رضا درخشانی هر یک ٣٦٠ میلیون تومان، اثر عشاق تناولی و نقاشی کوزه فرهاد مشیری هر یک ٣٥٠ میلیون تومان و تابلو «الله» سیدمحمد احصایی ٣٤٠ میلیون تومان، نقاشی انتزاعیای از فریده لاشایی و مسعود عربشاهی هریک ٣٢٠ میلیون تومان، سه اثر از احصایی، ابوالقاسم سعیدی و درخشانی هر یک ٣٠٠ میلیون تومان چکش خوردند.
در این شب پنج اثر بالای ٢٠٠ میلیون تومان فروخته شدند که شامل یک اثر کلاسیک نقاشیخط از حسن زرینقلم به قیمت ٢٦٠ میلیون، نقاشیای از بهجت صدر به قیمت ٢٦٠ میلیون، اثری دیگر از شیشهگران به قیمت ٢٤٠ میلیون، یک «هیچ» کوچک ایستاده تناولی به قیمت ٢٢٠ میلیون تومان و تابلویی از عربشاهی به قیمت ٢٢٠ میلیون تومان بودند.
28 اثر هم بالای صد میلیون تومان به فروش رسیدند. نقاشی ناصر عصار به قیمت ١٩٠ میلیون، چهار اثر منصور قندریز، رضا مافی، نصرالله افجهای و ژازه تباتبایی هر یک ١٨٠ میلیون تومان، دو اثر بهمن محصص و منوچهر یکتایی هر یک ١٧٠ میلیون تومان، چهار اثر میرزاعبدالمطلب (نقاشباشی)، مهدی ویشکایی، هوشنگ پزشکنیا و نصرالله افجهای هریک ١٦٠ میلیون تومان، چهار اثر مارکو گریگوریان، ژازه تباتبایی، قاسم حاجیزاده و شهریار احمدی هر یک ١٥٠ میلیون تومان، اثر ناصر عصار ١٤٥ میلیون تومان، سه تابلو از حسین کاظمی، صداقت جباری و سیراک ملکونیان هر یک ١٤٠ میلیون تومان، چهار اثر سونیا بالاسانیان، هوشنگ پزشکنیا، مهدی ویشکایی و پروانه اعتمادی هر یک ١٢٠ میلیون تومان، سه اثر مرتضی ممیز، محسن وزیریمقدم و لیلی متیندفتری هر یک ١١٠ میلیون تومان و سه اثر پرویز کلانتری، غلامحسین نامی و محسن سهیلی هر یک ١٠٠ میلیون تومان چکش خوردند. 26 اثر نیز بالای ٥٠ میلیون تومان چکش خوردند که شامل هانیبال الخاص، رضا مافی، عباس کیارستمی، نیکزاد نجومی، جعفر روحبخش، بسمالله جلیلرسولی، جواد حمیدی، بهمن دادخواه، محمود جوادیپور، حامد صدرارحامی، افشین پیرهاشمی،
نصرتالله مسلمیان، اسماعیل آشتیانی، جعفر پتگر، علیمحمد حیدریان، بیتا وکیلی، ایرج کریمخانزند، محمود سبزی، منصوره حسینی، علی رخساز، تاها بهبهانی، پویا آریانپور، سه اثر علی شیرازی، مهرداد صدری و مهرداد محب بودند. آثار دیگری نیز از ابوالحسن صدیقی، صادق تیرافکن، گلناز فتحی، فرشید مثقالی، عبدالرضا دریابیگی، مهرداد شوقی، منوچهر نیازی، شهلا حبیبی، محمد بزرگی، حسین محجوبی، کیخسرو خروش، خسرو حسنزاده، محمود زندهرودی، کامبیز صبری، علیرضا آستانه، سیامک عزمی، عینالدین صادقزاده، سیاوش کسرایی، مونا پاد، علی فرامرزی، داریوش قرهزاد، مصطفی دشتی، کامبیز درمبخش، فریدون امیدی، محمد طباطبایی، جمال بخشپور، علیرضا کرمی، فرناز ربیعیجاه، هادی جمالی، جهانگیر شهدادی، لیلا ویسمه، حمید پازوکی، آنهمحمد تاتاری، احمد محمدپور، آزاده اخلاقی، گوهر دشتی، هادی روشنضمیر، میترا کاویان، مرتضی گودرزی، احمد آریامنش، علی ندایی، حسین صدری، معصومه مظفری، ابراهیم صاحباختیاری و محمد فرنود با قیمتی کمتر از 50 میلیون تومان به فروش رسیدند.
رشد 2برابری
این دوره یک تفاوت با دوره قبل نیز داشت. در بخشی از حراج، رضا کیانیان با بیان اینکه یک سورپرایز دارد، از حسین پاکدل، کارگردان تئاتر و مجری سابق صداوسیما، دعوت کرد تا بخش کلاسیک را شامل 12 تابلو چکش بزند. این بخش که از این دوره به حراج اضافه شده، قرار است در آینده در قالب یک حراج مستقل برگزار شود هرچند که به گفته علیرضا سمیعآذر، مدیر حراج تهران، برپایی مستقل حراج آثار کلاسیک نیاز به بسترسازی دارد. او در نشستی که پس از پایان حراج برگزار شد، گفت: «حتی یک گالری نداریم که آثار سنتی و آکادمیک را در قالب کارهای کلاسیک ارائه کند و این آثار در نمایشگاههای دولتی آنهم بدون خریدوفروش عرضه میشود. خریدها در این بخش به صورت پنهان و خصوصی است و برای آشکارشدن آن به زمان نیاز داریم».او با بیان اینکه فروش سال گذشته 13 میلیارد تومان بوده است، در مورد افزایش میزان فروش در این دوره گفت: «جمع برآورد کمینه آثار، 11 میلیارد تومان و بیشینه آثار بیش از 15 میلیارد تومان بود درحالیکه در فروش امشب به 21 میلیارد تومان رسیدیم؛ یعنی 190 درصد و اندکی کمتر از دوبرابر حراج قبلی فروش داشتیم. حراجهای دیگر در دنیا معمولا 10 الی 20 درصد
نسبت به دورههای قبلشان رشد دارند که میزان رشد حراج تهران قابلتوجه است و این بالاترین فروشی است که هنر مدرن ایران در تمام دنیا داشته است».رضا کیانیان در ادامه نشست با انتقاد از نقدهای مطرحشده از حراج تهران عنوان کرد: «در چندجا خواندم که فضای حراج تهران را تیره و تاریک نشان داده بودند، اما همهچیز این حراج امیدبخش است. اینکه پولهایی برای خرید آثار هنری در اروپا و خارج از ایران در داخل کشور باقی میماند، بد است؟ عدهای سرمایهگذار هستند که نمیخواهند سوار تورم شوند و با این کار امید در هنرمندان تجسمی زنده و گالریها بیشتر میشوند، اما نمیدانم چرا عدهای از این کار ناراحت هستند».پاکدل، دیگر سخنران این نشست بود که ضمن تأیید حرفهای کیانیان درباره نخستین تجربه اجرای حراج گفت: «پایین که نشسته بودم، رضا کیانیان را با همه سالهای بازیگریاش در ایفای یک نقش بزرگ دیدم. او توانسته بود با مهارت بسیار ویژهای انبوه جمع حاضر را با خود همراه کند و من خوشحالم که در یک نمایش بزرگ و فاخر یک نقش کوچک ایفا کردم».
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.