|

مصطفی عبداللهی، هنرمند زمانه خویشتن

حسین پاکدل. کارگردان و نمایش‌نامه‌نویس

تصویری که از مصطفی عبداللهی در ذهن دارم و اعتقاد دارم هنوز هم همین تصویر از او در ذهن من هست و همیشه هم همین تصویر او با من خواهد بود، تصویر یک انسان متعهد به کار است، چون مصطفی در کار بسیار جدی و بی‌ادعا بود و کارش برایش در درجه اول اهمیت بود. طی این سال‌هایی که او را می‌شناختم، تقریبا بیست‌وهفت، هشت‌سالی که به واسطه حضورم در تئاتر او را شناختم، هرگز از مصطفی عبداللهی حاشیه‌ای نشنیدم و ندیدم. او در هر کاری که حضور داشت، تعهد کاری و جدیتش زبانزد بود. یک بزرگی‌ای در وجود او بود که ناخودآگاه باعث می‌شد در هر گروهی که حضور داشت، حرف او شنیده شود. او همیشه منافع جمع را در نظر می‌گرفت و ملاحظاتی که در کار اعمال می‌کرد، ملاحظات گروهی بود و مصلحت جمعی را بر مصلحت فردی ارجح می‌دانست. برای همین وقتی او در گروهی بود، آن گروه باشخصیت جلوه می‌کرد. این را نه به این خاطر که حالا او نیست، بگویم، دوستانمان شاهدند که به دفعات این نکات را به خودش می‌گفتم و به او تأکید می‌کردم که قدر این ویژگی‌ها را در خودت بدان. همین خصوصیت او باعث می‌شد وقتی او می‌خواست کار کند، بچه‌ها بیایند و با جان و دل برایش کار کنند. نمونه‌اش هم همین نمایش «در اعماق» او بود که مصطفی در تمام مدت تمریناتش با درد و رنج عجین بود، اما این باعث نمی‌شد چیزی از کار کم بگذارد. اتفاقا در جشنواره فجر ما هم‌زمان در تماشاخانه ایرانشهر اجرا داشتیم و رفتم به او سر زدم و دیدم با آن مریضی سختی که دارد، به شکل حیرت‌انگیزی خودش را سرپا نگه داشته و با جدیت کارش را انجام می‌دهد. او جوری کارش را انجام می‌داد که انگار قرار است تا ابدالدهر باشد و کار کند. اصلا هنرمند همین‌گونه است. طوری زندگی می‌کند و خلق می‌کند که انگار تا ابدالدهر هست. او در دل تاریخ تئاتر ایران جا دارد و به‌عنوان یک کارگردان و هنرمندی خلاق، حضورش همیشگی است. نمی‌توان گفت به این راحتی‌ها جای او پر می‌شود. مصطفی عبداللهی از جنس زمانه خودش بود و کارهای بزرگی کرد، چه در داخل گروه تئاتری خودش و چه به‌عنوان میهمان در گروه‌های دیگر تئاتری و وقت‌هایی که توسط کارگردانی دیگر دعوت به کار می‌شد.

تصویری که از مصطفی عبداللهی در ذهن دارم و اعتقاد دارم هنوز هم همین تصویر از او در ذهن من هست و همیشه هم همین تصویر او با من خواهد بود، تصویر یک انسان متعهد به کار است، چون مصطفی در کار بسیار جدی و بی‌ادعا بود و کارش برایش در درجه اول اهمیت بود. طی این سال‌هایی که او را می‌شناختم، تقریبا بیست‌وهفت، هشت‌سالی که به واسطه حضورم در تئاتر او را شناختم، هرگز از مصطفی عبداللهی حاشیه‌ای نشنیدم و ندیدم. او در هر کاری که حضور داشت، تعهد کاری و جدیتش زبانزد بود. یک بزرگی‌ای در وجود او بود که ناخودآگاه باعث می‌شد در هر گروهی که حضور داشت، حرف او شنیده شود. او همیشه منافع جمع را در نظر می‌گرفت و ملاحظاتی که در کار اعمال می‌کرد، ملاحظات گروهی بود و مصلحت جمعی را بر مصلحت فردی ارجح می‌دانست. برای همین وقتی او در گروهی بود، آن گروه باشخصیت جلوه می‌کرد. این را نه به این خاطر که حالا او نیست، بگویم، دوستانمان شاهدند که به دفعات این نکات را به خودش می‌گفتم و به او تأکید می‌کردم که قدر این ویژگی‌ها را در خودت بدان. همین خصوصیت او باعث می‌شد وقتی او می‌خواست کار کند، بچه‌ها بیایند و با جان و دل برایش کار کنند. نمونه‌اش هم همین نمایش «در اعماق» او بود که مصطفی در تمام مدت تمریناتش با درد و رنج عجین بود، اما این باعث نمی‌شد چیزی از کار کم بگذارد. اتفاقا در جشنواره فجر ما هم‌زمان در تماشاخانه ایرانشهر اجرا داشتیم و رفتم به او سر زدم و دیدم با آن مریضی سختی که دارد، به شکل حیرت‌انگیزی خودش را سرپا نگه داشته و با جدیت کارش را انجام می‌دهد. او جوری کارش را انجام می‌داد که انگار قرار است تا ابدالدهر باشد و کار کند. اصلا هنرمند همین‌گونه است. طوری زندگی می‌کند و خلق می‌کند که انگار تا ابدالدهر هست. او در دل تاریخ تئاتر ایران جا دارد و به‌عنوان یک کارگردان و هنرمندی خلاق، حضورش همیشگی است. نمی‌توان گفت به این راحتی‌ها جای او پر می‌شود. مصطفی عبداللهی از جنس زمانه خودش بود و کارهای بزرگی کرد، چه در داخل گروه تئاتری خودش و چه به‌عنوان میهمان در گروه‌های دیگر تئاتری و وقت‌هایی که توسط کارگردانی دیگر دعوت به کار می‌شد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.