«کامو»وار باید نوشت
اکبر معصومبیگی
«امروز سپانلو مُرد». اما هیچ نشده، هنوز به تاریخ نپیوسته، عدهای دوره افتادهاند که از او موجودی آرام درست کنند و از کسی چون بچه تهران بود، چون عاشق شهری بود که کموبیش همه عمر خود را در آن سرکرده بود، چون عشقها و ناکامیها و خوشیهایش در این شهر گذشته، چون با درجهیکترین نویسندگان و شاعران و نقاشان و هنرمندان در این شهر حشرونشر کرده بود، چون درباره این شهر یکهترین و نغزترین شعرها را سروده بود، چون ستاینده خیابانها، پیادهروها، جویهای آب روان کناره خیابانها، پلهای هوایی، و شهر تهران در روشنایی چراغهای تاکسیها و اتوبوسها در شب بود، چون شیفته تهران شبانه و شبهای تهران بود، باری به همه این دلیلها او را «شاعر تهران» بنامند. شک نیست که «سپان» شاعری شوخوشنگ و بذلهگو و اهل زندگی و خوشباشی بود و هرگز ندیدم که با عبوسی و بداخمی و گرانجانی نسبتی داشته باشد. آری این همه بود اما (حق نکته من در این اما است )... اما سپانلو روشنفکری متعهد بود، شاعر ما درد را به جان حس میکرد و از لمس درد نمیگریخت. سپان در سراسر عمر هرگز از دغدغه روشنفکری، از آنچه در پیرامونش میگذشت و از آنچه بر تبار انسان میرود فارغ نبود، به قول آن بزرگشاعر «هیچچیز در هیچ دوروزمانهای همچون تعهد روشنفکران و هنرمندانِ جامعه خوفانگیز و آسایش برهمزن و خانه خرابکنِ کژیها و کاستیها نیست:گنجی که نامش آزادی و حق حیات ملتهاست». سپانلو شاعر بود، شاعر شهر و زندگی شهری و تهران بود اما شأن دیگری هم داشت که هرگز نباید از یادش برد: سپانلو شاعر و روشنفکری متعهد بود وگرنه در سرزمینی که، بهقولی، بیشتر کسان دو شغل دارند، شغل دومشان شاعری است، فقط «شاعر تهران» خواندن سپان عزیز، بیگمان ستمی است در حق او.
«امروز سپانلو مُرد». اما هیچ نشده، هنوز به تاریخ نپیوسته، عدهای دوره افتادهاند که از او موجودی آرام درست کنند و از کسی چون بچه تهران بود، چون عاشق شهری بود که کموبیش همه عمر خود را در آن سرکرده بود، چون عشقها و ناکامیها و خوشیهایش در این شهر گذشته، چون با درجهیکترین نویسندگان و شاعران و نقاشان و هنرمندان در این شهر حشرونشر کرده بود، چون درباره این شهر یکهترین و نغزترین شعرها را سروده بود، چون ستاینده خیابانها، پیادهروها، جویهای آب روان کناره خیابانها، پلهای هوایی، و شهر تهران در روشنایی چراغهای تاکسیها و اتوبوسها در شب بود، چون شیفته تهران شبانه و شبهای تهران بود، باری به همه این دلیلها او را «شاعر تهران» بنامند. شک نیست که «سپان» شاعری شوخوشنگ و بذلهگو و اهل زندگی و خوشباشی بود و هرگز ندیدم که با عبوسی و بداخمی و گرانجانی نسبتی داشته باشد. آری این همه بود اما (حق نکته من در این اما است )... اما سپانلو روشنفکری متعهد بود، شاعر ما درد را به جان حس میکرد و از لمس درد نمیگریخت. سپان در سراسر عمر هرگز از دغدغه روشنفکری، از آنچه در پیرامونش میگذشت و از آنچه بر تبار انسان میرود فارغ نبود، به قول آن بزرگشاعر «هیچچیز در هیچ دوروزمانهای همچون تعهد روشنفکران و هنرمندانِ جامعه خوفانگیز و آسایش برهمزن و خانه خرابکنِ کژیها و کاستیها نیست:گنجی که نامش آزادی و حق حیات ملتهاست». سپانلو شاعر بود، شاعر شهر و زندگی شهری و تهران بود اما شأن دیگری هم داشت که هرگز نباید از یادش برد: سپانلو شاعر و روشنفکری متعهد بود وگرنه در سرزمینی که، بهقولی، بیشتر کسان دو شغل دارند، شغل دومشان شاعری است، فقط «شاعر تهران» خواندن سپان عزیز، بیگمان ستمی است در حق او.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.