|

گریه بر یکپارچگی عراق

هفته گذشته کمیته تسلیحاتی کنگره آمریکا با پیشنهاد «مک تورنبری» پیش‌نویس لایحه‌ای را مبنی‌ بر تسلیح کردها و اعراب سنی در کنگره این کشور به تصویب رساند. در این پیش‌نویس آمده است که دولت آمریکا 7.5 میلیون دلار را به شکل کمک‌های نظامی مشروط به کردها و اعراب سنی اختصاص می‌دهد. هرچند پیش‌نویس این لایحه در مراحل اولیه خود بوده و کامل نشده اما واکنش‌های سریع و متفاوتی را تا کنون به‌دنبال داشته است.
ائتلاف شیعی در پارلمان عراق که از آن به ائتلاف ملی یاد می‌شود روز شنبه گذشته به مخالفت و رد این لایحه پرداخت. با توجه به تنش‌آلودبودن جو بحث و تصمیم‌گیری، نمایندگان کرد و اعراب سنی نشست پارلمان را ترک کردند و در رای‌گیری بر سر این لایحه شرکت نکردند. این واقعه در نوع خود رویداد منحصربه‌فردی بود، اما بدون شک آخرین رویداد از این دست نیز نخواهد بود.
برخی از رهبران شیعی مخالفت خود را با این لایحه فراتر برده و تهدید کردند که در مخالفت با این لایحه به بسیج میلیشیاهای خود دست زده و منافع آمریکا را هدف قرار می‌دهند. اما اقدامات دولت «حیدرالعبادی» و وزارت خارجه نیز در این میان استثنا نبوده و منعکس‌کننده مواضع شیعیان به همان نحوی بود که از آنان انتظار می‌رفت. در میان مراجع شیعی نیز همین موضع -به استثنای «محمدالحسنی الصرخی» که آشکارا به تسلیح اعراب سنی فتوا داد- تکرار شد. بدون گمان کردها، بعد از آنکه وعده‌های فراوان دولت مرکزی در حمایت از نیروهای پیشمرگه تحقق نیافت از این لایحه استقبال کردند. اعراب سنی نیز باوجود احتیاط و داشتن نظراتی نسبت به برخی از جزئیات این لایحه، از آن استقبال کردند. این عده نیز شامل اعراب سنی مسئول در حکومت عبادی و نیز انجمن‌های محلی و قبایلی هستند که توسط داعش مورد حمله قرار گرفته و بعد از آنکه به این نتیجه رسیده‌اند که حکومت عبادی مصمم به تسلیح آنها نبوده و مخالف رسیدن کمک به آنها در مقابل جنگ علیه داعش است از این لایحه استقبال کرده‌اند. اما دراین‌میان، با وجود اینکه این لایحه به تسلیح دو گروه محدود شده است، همگان را با یک آزمون جدید مواجه می‌کند. حکومت عبادی باید همه تعهدات خود را به اعراب سنی که شامل تعهدات سیاسی و حقوق بشری هستند، به انجام برساند که تسلیح اعراب سنی را نیز شامل می‌شود. دراین‌میان اعراب سنی نیز باید به انسجام صفوف خود از طریقی دست زنند که حاکمیت ملی این کشور را تضعیف نکنند. اکنون کنگره آمریکا در مقابل اعراب سنی به دولت عبادی اطمینان مجدد داده است، از این‌رو انتظار می‌رود تلاش‌های آمریکا برای تصویب این لایحه تداوم یابد. اما دراین‌میان تنها کاری که اعراب سنی می‌توانند انجام دهند، اتخاذ یک موضع واحد بوده است و دستیابی به این امر نیز تنها از طریق رتق‌وفتق امور داخلی امکان‌پذیر است که دیگر یک مسئله اختیاری یا لوکس به‌شمار نمی‌رود. درحال‌حاضر نیز این امر مسئله‌ای واجب و وظیفه‌ای نه‌فقط برای حفاظت از منافع بلکه برای حفظ عراق به‌شمار می‌رود.

هفته گذشته کمیته تسلیحاتی کنگره آمریکا با پیشنهاد «مک تورنبری» پیش‌نویس لایحه‌ای را مبنی‌ بر تسلیح کردها و اعراب سنی در کنگره این کشور به تصویب رساند. در این پیش‌نویس آمده است که دولت آمریکا 7.5 میلیون دلار را به شکل کمک‌های نظامی مشروط به کردها و اعراب سنی اختصاص می‌دهد. هرچند پیش‌نویس این لایحه در مراحل اولیه خود بوده و کامل نشده اما واکنش‌های سریع و متفاوتی را تا کنون به‌دنبال داشته است.
ائتلاف شیعی در پارلمان عراق که از آن به ائتلاف ملی یاد می‌شود روز شنبه گذشته به مخالفت و رد این لایحه پرداخت. با توجه به تنش‌آلودبودن جو بحث و تصمیم‌گیری، نمایندگان کرد و اعراب سنی نشست پارلمان را ترک کردند و در رای‌گیری بر سر این لایحه شرکت نکردند. این واقعه در نوع خود رویداد منحصربه‌فردی بود، اما بدون شک آخرین رویداد از این دست نیز نخواهد بود.
برخی از رهبران شیعی مخالفت خود را با این لایحه فراتر برده و تهدید کردند که در مخالفت با این لایحه به بسیج میلیشیاهای خود دست زده و منافع آمریکا را هدف قرار می‌دهند. اما اقدامات دولت «حیدرالعبادی» و وزارت خارجه نیز در این میان استثنا نبوده و منعکس‌کننده مواضع شیعیان به همان نحوی بود که از آنان انتظار می‌رفت. در میان مراجع شیعی نیز همین موضع -به استثنای «محمدالحسنی الصرخی» که آشکارا به تسلیح اعراب سنی فتوا داد- تکرار شد. بدون گمان کردها، بعد از آنکه وعده‌های فراوان دولت مرکزی در حمایت از نیروهای پیشمرگه تحقق نیافت از این لایحه استقبال کردند. اعراب سنی نیز باوجود احتیاط و داشتن نظراتی نسبت به برخی از جزئیات این لایحه، از آن استقبال کردند. این عده نیز شامل اعراب سنی مسئول در حکومت عبادی و نیز انجمن‌های محلی و قبایلی هستند که توسط داعش مورد حمله قرار گرفته و بعد از آنکه به این نتیجه رسیده‌اند که حکومت عبادی مصمم به تسلیح آنها نبوده و مخالف رسیدن کمک به آنها در مقابل جنگ علیه داعش است از این لایحه استقبال کرده‌اند. اما دراین‌میان، با وجود اینکه این لایحه به تسلیح دو گروه محدود شده است، همگان را با یک آزمون جدید مواجه می‌کند. حکومت عبادی باید همه تعهدات خود را به اعراب سنی که شامل تعهدات سیاسی و حقوق بشری هستند، به انجام برساند که تسلیح اعراب سنی را نیز شامل می‌شود. دراین‌میان اعراب سنی نیز باید به انسجام صفوف خود از طریقی دست زنند که حاکمیت ملی این کشور را تضعیف نکنند. اکنون کنگره آمریکا در مقابل اعراب سنی به دولت عبادی اطمینان مجدد داده است، از این‌رو انتظار می‌رود تلاش‌های آمریکا برای تصویب این لایحه تداوم یابد. اما دراین‌میان تنها کاری که اعراب سنی می‌توانند انجام دهند، اتخاذ یک موضع واحد بوده است و دستیابی به این امر نیز تنها از طریق رتق‌وفتق امور داخلی امکان‌پذیر است که دیگر یک مسئله اختیاری یا لوکس به‌شمار نمی‌رود. درحال‌حاضر نیز این امر مسئله‌ای واجب و وظیفه‌ای نه‌فقط برای حفاظت از منافع بلکه برای حفظ عراق به‌شمار می‌رود.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.