سیدطه هاشمی در همایش بینالمللی حافظ بیان کرد:
پیوند رویدادهای ازلی به ابدی در حافظ
شرق: همایش بینالمللی «حافظ» به همت دانشگاه آزاد اسلامی روز سهشنبه 15 اردیبهشت با حضور «محمدرضا شجریان» افتتاح شد و پنجشنبهشب با اجرای «شهرام ناظری» در شیراز به پایان رسید. حافظشناسان مطرح ملی و بینالمللی شرکتکننده در این همایش، روز جمعه از جاذبههای گردشگری و تاریخی شیراز نظیر تختجمشید و شاهچراغ دیدن کردند.
دکتر سیدطه هاشمی، معاون فرهنگی و اجتماعی دانشگاه آزاد اسلامی، در سالن همایشهای حافظ در واحد شیراز، پیرامون برگزاری کنگره بینالمللی حافظ سخنرانی کرد.
وی گفت: زمانی که میخواستم پیرامون حافظ مختصری بنویسم و آن را به ساحت سخن بسپارم آن هم در مجلس سخنسنجان، خود را در برابر یک معما یافتم. مدام اندیشهای علیالدوام از ذهنم میگذشت که چرا شاعر میگوید: «کس چو حافظ نگشود از رخ اندیشه نقاب»؛ این اندیشه در نقاب ذهن مر ا مشغول کرده بود. پنداشتم دیوان حافظ به یک سفرنامه روحانی میماند که شاعر سرگذشت و ماجراهای زندگیاش را در آن باز نموده است. ماجراهایی که گاه او را شاد و گاه غمگین میکند. رویدادهایی از جنس: تاریخ، دین، فرهنگ، اسطوره و عاطفه. دریافتم مسیر این سفر روحانی از ازل آغاز میشود و به ابد میپیوندد و اکنون روی زمین است که میگوید:
من آدم بهشتیام اما در این سفر
حالی اسیر عشق جوانان مهوشم
در حقیقت جان جهان چندگاهی در تن یکی از فرزندان آدم و برای زمان محدودی از ازل تا ابد است و خود اقرار میکند که: «از ازل تا به ابد فرصت درویشان است».
حافظ، شاعری جهانی
ترجمه شعر حافظ دشوارتر از بقیه شاعران مینمود، چراکه غزل حافظ دربرگیرنده همه ظرافتهای لفظی و اندیشه و روحیه یک ملت است و بهدرستی در یک زبان بیگانه نمیگنجد بااینحال «سرویلیام جونز» در سال ۱۷۷۰ منتخباتی از دیوان حافظ را در پایان ترجمه کتاب نادرشاه به چاپ رسانید و در همان سال کتب رویچکی گلچینی از غزلهای حافظ را در وین منتشر کرد و «ریچارد سون» در سال ۱۷۷۴ به ترجمه پارهای از اشعار حافظ مبادرت ورزید. در آلمان «فون هامر» اتریشی برای اولینبار در سال ۱۸۲۰ همه دیوان حافظ را به آلمانی برگرداند و «هردر» در سال ۱۸۱۲ نیز به ترجمه دیوان حافظ به زبان آلمانی همت گماشت و از طریق همین ترجمهها بود که گونه حافظ را شناخت و در دیوان غربی، شرقی، خود را با نام حافظ آراست. گوته شهیر میگفت: ای حافظ، ای شاعر آسمانی، تو چونان کشتی اقیانوسپیمایی که سینه دریاها را میشکافی و من مثال تختهپارهای بهدنبال تو.
عجیب است که گوته با آن شهرت و نامآوری خود را به حافظ نزدیک نمیکند در سال ۱۸۴۴ «رالف والدو امرسون» فیلسوف بستونی به اروپا سفرکرد آن روزگار رمانتیکها در اوج بودند این فیلسوف با نام حافظ و تفکر او آشنا شد و چون به سرزمین خود بازگشت مکتبی را بنیاد نهاد به نام مکتب «تعالیگری» که پایههای آن با اندیشه حافظ استوار شده است. نفوذ حافظ را بر امرسون در چند نمونه نشان میدهیم تا قدرت کلام حافظ اباز نماییم.
ببین کیمیاگر عشق این غبار تن را به طلا تبدیل میکند
ای حافظ روستاییان قدر مروارید را نمیدانند
سنگگران قیمت را فقط به یاران عزیز بده
در این شعر امرسون با حافظ درد دل میکند، آیا کلام امرسون شعر حافظ را فرا یاد نمیآورد که:
آنانکه خاک را به نظر کیمیا کنند/ آیا بود که گوشه چشمی به ما کنند
نکتهای هم از «کنتکس ماتیودونوای» میآورم که جالب است. این بانوی ایراندوست عاشق حافظ و سعدی بود و دلش میخواست به ایران سفر کند، اما برایش مقدور نشد. او مزار حافظ و سعدی را از روی تصویرهایی که در دست داشت بهطور نمادین در باغ خود بنا کرد و روزگارش را درکنار دو مقبره نمادین حافظ و سعدی میگذراند؛ حتی وصیت کرده بود که مرا پس از مرگ کنار سعدی و حافظ به خاک بسپارند، بارها گفته بود: ای کاش میتوانستم در فصل گل به شیراز بروم و حافظ را ملاقات کنم.
در خاتمه آنکه من با دو بیت از حافظ سخن خود را فرجام میبرم:
هر وقت خوش که دست دهد مغتنم شمار
کس را وقوف نیست که انجام کار چیست
پیوند عمر بسته به مویی است هوشدار
غمخوار خویش باش غم روزگار چیست
به گزارش خبرگزاری آنا، سومین روز همایش بینالمللی حافظ در حالی شب گذشته به پایان رسید که «شهرام ناظری» در این همایش برای حافظشناسان مطرح ملی و بینالمللی آواز خواند.
حافظ چگونه غرب را مسخر خود کرد؟
روز سوم همایش بینالمللی حافظ با صحبتهای طه هاشمی، معاون فرهنگی و اجتماعی دانشگاه آزاد اسلامی، در شیراز آغاز شد. معاون فرهنگی و اجتماعی دانشگاه آزاد اسلامی در بخشی از سخنانش گفت: چگونه حافظ با همه ابهامها و ایهامها غرب را هم مسخر خود کرده است؟ اگرچه در سال 1636 میلادی آندره دوریه برای اولینبار گلستان سعدی را به زبان فرانسوی ترجمه کرد و شهرت سعدی همهجا را فرا گرفت، اما دوگوبینو، مؤلف کتابه «سه سال در آسیا»، میگوید شهرت حافظ در اروپا بیش از سعدی و فردوسی است. پی تیرو دولاواله هم در نیمه اول قرن هفدهم در سفرنامه خود، نام حافظ و چند غزل او را ترجمه کرده و آورده است.
وی افزود: ترجمه شعر حافظ دشوارتر از بقیه شاعران مینمود، چراکه غزل حافظ دربرگیرنده همه ظرافتهای لفظی و اندیشه و روحیه یک ملت است و در یک زبان بیگانه چندان نمیگنجد، بااینحال سرویلیام جونز در سال 1770 منتخب ابیاتی از دیوان حافظ را در پایان ترجمه کتاب نادرشاه به چاپ رسانید و در همان سال کتب رویچکی گلچینی از غزلهای حافظ را در وین منتشر کرد و ریچارد سون در سال 1774 به ترجمه پارهای از اشعار حافظ مبادرت ورزید.
هاشمی در ادامه خاطرنشان کرد: در آلمان، فون هامر اتریشی برای اولینبار در سال 1820 همه دیوان حافظ را به آلمانی برگرداند و «هردر» در سال 1812 نیز به ترجمه دیوان حافظ به زبان آلمانی همت گماشت و از طریق همین ترجمهها بود که گوته حافظ را شناخت و دیوان غربی، شرقی خود را با نام حافظ آراست. معاون فرهنگی دانشگاه آزاد اسلامی ادامه داد: گوته شهیر میگفت: «ای حافظ ای شاعر آسمانی، تو چونان کشتی اقیانوسپیمایی که سینه دریاها را میشکافی و من مثال تختهپارهای به دنبال تو» عجیب است که گوته با آن شهرت و نامآوری، خود را به حافظ نزدیک نمیکند. در سال 1844 رالف والدو امرسون فیلسوف بستونی به اروپا سفر کرد. آن روزگار رمانتیکها در اوج بودند این فیلسوف با نام حافظ و تفکر او آشنا شد چون به سرزمین خود بازگشت مکتبی را بنیاد نهاد به نام مکتب «تعالی گری» که پایههای آن با اندیشه حافظ استوار شده است.
رونمایی یکی از صحیحترین نسخ دیوان حافظ
همایش بینالمللی حافظ در روز سوم خود در سالن حافظ شیراز، شاهد رونمایی از نسخه 801 حافظ با حضور سیدطه هاشمی، حمزه سارویی، مهدی ماحوزی، فاطمه طباطبایی و جعفر مؤید بود.
دکتر ماحوزی در این مراسم گفت: این نسخه مکتوب توسط دکتر اکبر ایرانی به دانشگاه آزاد اسلامی اهدا شده است که سالهاست عمر خود را صرف آثار ادبی و ذوقی کرده و صدها کتاب را تقدیم جامعه ادبی کرده است. ماحوزی افزود: ایشان این نسخه را به شورای علمی حافظ ارائه کردند و همه اعضای هیأتعلمی به اتفاق نظر نسخه 801 حافظ را نسخهای بسیار جالب و صحیح میدانند و کمتر نسخهای از نظر نگارش با این نسخه برابری میکند. قرار شد این کتاب با مهر و نشان دانشگاه آزاد اسلامی منتشر شود و اکنون نیز 200 نسخه از آن به میهمانان اهدا میشود.
شهرام ناظری در همایش حافظ
شهرام ناظری در همایش بینالمللی حافظ در شهر شیراز گفت: جای سعادت است که در آیین بزرگداشت حافظ بههمراه گروه مولوی، سهم کوچکی داشته باشیم. این استاد موسیقی ایران در ادامه اشعاری از مولانا جلالالدین محمد بلخی و خواجه حافظ شیرازی را خواند و طنین آواز و ساز گروه مولوی، پایانی پروجد و احساس برای همایش بینالمللی حافظ بود.
شرق: همایش بینالمللی «حافظ» به همت دانشگاه آزاد اسلامی روز سهشنبه 15 اردیبهشت با حضور «محمدرضا شجریان» افتتاح شد و پنجشنبهشب با اجرای «شهرام ناظری» در شیراز به پایان رسید. حافظشناسان مطرح ملی و بینالمللی شرکتکننده در این همایش، روز جمعه از جاذبههای گردشگری و تاریخی شیراز نظیر تختجمشید و شاهچراغ دیدن کردند.
دکتر سیدطه هاشمی، معاون فرهنگی و اجتماعی دانشگاه آزاد اسلامی، در سالن همایشهای حافظ در واحد شیراز، پیرامون برگزاری کنگره بینالمللی حافظ سخنرانی کرد.
وی گفت: زمانی که میخواستم پیرامون حافظ مختصری بنویسم و آن را به ساحت سخن بسپارم آن هم در مجلس سخنسنجان، خود را در برابر یک معما یافتم. مدام اندیشهای علیالدوام از ذهنم میگذشت که چرا شاعر میگوید: «کس چو حافظ نگشود از رخ اندیشه نقاب»؛ این اندیشه در نقاب ذهن مر ا مشغول کرده بود. پنداشتم دیوان حافظ به یک سفرنامه روحانی میماند که شاعر سرگذشت و ماجراهای زندگیاش را در آن باز نموده است. ماجراهایی که گاه او را شاد و گاه غمگین میکند. رویدادهایی از جنس: تاریخ، دین، فرهنگ، اسطوره و عاطفه. دریافتم مسیر این سفر روحانی از ازل آغاز میشود و به ابد میپیوندد و اکنون روی زمین است که میگوید:
من آدم بهشتیام اما در این سفر
حالی اسیر عشق جوانان مهوشم
در حقیقت جان جهان چندگاهی در تن یکی از فرزندان آدم و برای زمان محدودی از ازل تا ابد است و خود اقرار میکند که: «از ازل تا به ابد فرصت درویشان است».
حافظ، شاعری جهانی
ترجمه شعر حافظ دشوارتر از بقیه شاعران مینمود، چراکه غزل حافظ دربرگیرنده همه ظرافتهای لفظی و اندیشه و روحیه یک ملت است و بهدرستی در یک زبان بیگانه نمیگنجد بااینحال «سرویلیام جونز» در سال ۱۷۷۰ منتخباتی از دیوان حافظ را در پایان ترجمه کتاب نادرشاه به چاپ رسانید و در همان سال کتب رویچکی گلچینی از غزلهای حافظ را در وین منتشر کرد و «ریچارد سون» در سال ۱۷۷۴ به ترجمه پارهای از اشعار حافظ مبادرت ورزید. در آلمان «فون هامر» اتریشی برای اولینبار در سال ۱۸۲۰ همه دیوان حافظ را به آلمانی برگرداند و «هردر» در سال ۱۸۱۲ نیز به ترجمه دیوان حافظ به زبان آلمانی همت گماشت و از طریق همین ترجمهها بود که گونه حافظ را شناخت و در دیوان غربی، شرقی، خود را با نام حافظ آراست. گوته شهیر میگفت: ای حافظ، ای شاعر آسمانی، تو چونان کشتی اقیانوسپیمایی که سینه دریاها را میشکافی و من مثال تختهپارهای بهدنبال تو.
عجیب است که گوته با آن شهرت و نامآوری خود را به حافظ نزدیک نمیکند در سال ۱۸۴۴ «رالف والدو امرسون» فیلسوف بستونی به اروپا سفرکرد آن روزگار رمانتیکها در اوج بودند این فیلسوف با نام حافظ و تفکر او آشنا شد و چون به سرزمین خود بازگشت مکتبی را بنیاد نهاد به نام مکتب «تعالیگری» که پایههای آن با اندیشه حافظ استوار شده است. نفوذ حافظ را بر امرسون در چند نمونه نشان میدهیم تا قدرت کلام حافظ اباز نماییم.
ببین کیمیاگر عشق این غبار تن را به طلا تبدیل میکند
ای حافظ روستاییان قدر مروارید را نمیدانند
سنگگران قیمت را فقط به یاران عزیز بده
در این شعر امرسون با حافظ درد دل میکند، آیا کلام امرسون شعر حافظ را فرا یاد نمیآورد که:
آنانکه خاک را به نظر کیمیا کنند/ آیا بود که گوشه چشمی به ما کنند
نکتهای هم از «کنتکس ماتیودونوای» میآورم که جالب است. این بانوی ایراندوست عاشق حافظ و سعدی بود و دلش میخواست به ایران سفر کند، اما برایش مقدور نشد. او مزار حافظ و سعدی را از روی تصویرهایی که در دست داشت بهطور نمادین در باغ خود بنا کرد و روزگارش را درکنار دو مقبره نمادین حافظ و سعدی میگذراند؛ حتی وصیت کرده بود که مرا پس از مرگ کنار سعدی و حافظ به خاک بسپارند، بارها گفته بود: ای کاش میتوانستم در فصل گل به شیراز بروم و حافظ را ملاقات کنم.
در خاتمه آنکه من با دو بیت از حافظ سخن خود را فرجام میبرم:
هر وقت خوش که دست دهد مغتنم شمار
کس را وقوف نیست که انجام کار چیست
پیوند عمر بسته به مویی است هوشدار
غمخوار خویش باش غم روزگار چیست
به گزارش خبرگزاری آنا، سومین روز همایش بینالمللی حافظ در حالی شب گذشته به پایان رسید که «شهرام ناظری» در این همایش برای حافظشناسان مطرح ملی و بینالمللی آواز خواند.
حافظ چگونه غرب را مسخر خود کرد؟
روز سوم همایش بینالمللی حافظ با صحبتهای طه هاشمی، معاون فرهنگی و اجتماعی دانشگاه آزاد اسلامی، در شیراز آغاز شد. معاون فرهنگی و اجتماعی دانشگاه آزاد اسلامی در بخشی از سخنانش گفت: چگونه حافظ با همه ابهامها و ایهامها غرب را هم مسخر خود کرده است؟ اگرچه در سال 1636 میلادی آندره دوریه برای اولینبار گلستان سعدی را به زبان فرانسوی ترجمه کرد و شهرت سعدی همهجا را فرا گرفت، اما دوگوبینو، مؤلف کتابه «سه سال در آسیا»، میگوید شهرت حافظ در اروپا بیش از سعدی و فردوسی است. پی تیرو دولاواله هم در نیمه اول قرن هفدهم در سفرنامه خود، نام حافظ و چند غزل او را ترجمه کرده و آورده است.
وی افزود: ترجمه شعر حافظ دشوارتر از بقیه شاعران مینمود، چراکه غزل حافظ دربرگیرنده همه ظرافتهای لفظی و اندیشه و روحیه یک ملت است و در یک زبان بیگانه چندان نمیگنجد، بااینحال سرویلیام جونز در سال 1770 منتخب ابیاتی از دیوان حافظ را در پایان ترجمه کتاب نادرشاه به چاپ رسانید و در همان سال کتب رویچکی گلچینی از غزلهای حافظ را در وین منتشر کرد و ریچارد سون در سال 1774 به ترجمه پارهای از اشعار حافظ مبادرت ورزید.
هاشمی در ادامه خاطرنشان کرد: در آلمان، فون هامر اتریشی برای اولینبار در سال 1820 همه دیوان حافظ را به آلمانی برگرداند و «هردر» در سال 1812 نیز به ترجمه دیوان حافظ به زبان آلمانی همت گماشت و از طریق همین ترجمهها بود که گوته حافظ را شناخت و دیوان غربی، شرقی خود را با نام حافظ آراست. معاون فرهنگی دانشگاه آزاد اسلامی ادامه داد: گوته شهیر میگفت: «ای حافظ ای شاعر آسمانی، تو چونان کشتی اقیانوسپیمایی که سینه دریاها را میشکافی و من مثال تختهپارهای به دنبال تو» عجیب است که گوته با آن شهرت و نامآوری، خود را به حافظ نزدیک نمیکند. در سال 1844 رالف والدو امرسون فیلسوف بستونی به اروپا سفر کرد. آن روزگار رمانتیکها در اوج بودند این فیلسوف با نام حافظ و تفکر او آشنا شد چون به سرزمین خود بازگشت مکتبی را بنیاد نهاد به نام مکتب «تعالی گری» که پایههای آن با اندیشه حافظ استوار شده است.
رونمایی یکی از صحیحترین نسخ دیوان حافظ
همایش بینالمللی حافظ در روز سوم خود در سالن حافظ شیراز، شاهد رونمایی از نسخه 801 حافظ با حضور سیدطه هاشمی، حمزه سارویی، مهدی ماحوزی، فاطمه طباطبایی و جعفر مؤید بود.
دکتر ماحوزی در این مراسم گفت: این نسخه مکتوب توسط دکتر اکبر ایرانی به دانشگاه آزاد اسلامی اهدا شده است که سالهاست عمر خود را صرف آثار ادبی و ذوقی کرده و صدها کتاب را تقدیم جامعه ادبی کرده است. ماحوزی افزود: ایشان این نسخه را به شورای علمی حافظ ارائه کردند و همه اعضای هیأتعلمی به اتفاق نظر نسخه 801 حافظ را نسخهای بسیار جالب و صحیح میدانند و کمتر نسخهای از نظر نگارش با این نسخه برابری میکند. قرار شد این کتاب با مهر و نشان دانشگاه آزاد اسلامی منتشر شود و اکنون نیز 200 نسخه از آن به میهمانان اهدا میشود.
شهرام ناظری در همایش حافظ
شهرام ناظری در همایش بینالمللی حافظ در شهر شیراز گفت: جای سعادت است که در آیین بزرگداشت حافظ بههمراه گروه مولوی، سهم کوچکی داشته باشیم. این استاد موسیقی ایران در ادامه اشعاری از مولانا جلالالدین محمد بلخی و خواجه حافظ شیرازی را خواند و طنین آواز و ساز گروه مولوی، پایانی پروجد و احساس برای همایش بینالمللی حافظ بود.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.