تکرار بدعهدی مسکو
روسیه: اس-300 را به این زودی تحویل نمیدهیم
نزهت امیرآبادیان: کمتر از دو هفته پیش، ولادیمیر پوتین، بهعنوان بالاترین مقام سیاسی و اجرایی روسیه، اعلام کرد تحریم واگذاری موشکهای اس-300 به ایران لغو خواهد شد؛ اما تنها به فاصله چند روز، روسیه برای چندمین بار قول و قرارهایش را زیر پا گذاشت؛ سرگئی ریابکوف، معاون وزیر خارجه روسیه، به خبرگزاری «تاس» گفت: تحویل سامانه دفاعی موشکی اس-۳0۰ به این زودیها انجام نخواهد شد.
روسیه از سال 2007 با وجود امضای قرارداد 800 میلیون دلاری مبنی بر فروش سامانه S-300 PMU-1 به ایران، به تعهد خود عمل نکرده و با تأخیر در تحویل این سامانه به ایران، به بهانه صدور قطعنامه سازمانملل علیه ایران، از تحویل این موشکها به ایران سرباز زده است. روز 24 فروردین، همزمان با سفر علی شمخانی، دبیر شورایعالی امنیت ملی، به روسیه، خبرگزاریهای روسی اعلام کردند ولادیمیر پوتین، فرمانی را امضا کرده که در آن ممنوعیت تحویل سامانه ضدهوایی اس-300 به ایران از خاک روسیه یا از راه حریم هوایی و دریایی روسیه برداشته میشود. علی شمخانی اعلام کرد امکان عملیشدن تحویل اس-300 در سالجاری میلادی وجود دارد و بهدنبال آن سخنگوی کرملین هم اعلام کرد تحویل این سامانه میتواند هر لحظه صورت گیرد.
اما خبرگزاریهای ایتارتاس و رویترز روز پنجشنبه دوم اردیبهشت، به نقل از وزارت خارجه روسیه اعلام کردند «تحویل این سامانه موشکی دفاعی به این زودیها صورت نخواهد گرفت». سرگئی ریابکوف، معاون وزیر خارجه روسیه درباره زمان تحویل اس-۳۰۰ گفت: «من فکر نمیکنم این موضوع در آینده نزدیک انجام شود. این موضوع (تحویل اس-۳0۰) مهم است که یک تصمیم سیاسی و قانونی برای بازشدن چنین فرصتی گرفته شده است.
روابط روسیه و ایران ظاهرا همواره مثبت بوده و روسیه تلاش کرده نقش همپیمان را میان همسایگان ایران ایفا کند. اما همسایه شمالی ما بارها ثابت کرده در راه رسیدن به اهداف و منافع خود، هر پیمان و قراردادی را زیر پا میگذارد. در سال 2010 در اوج تحریمهای بینالمللی علیه ایران، روسیه فروش
اس-300 را تحریم کرد و در واقع ایران را در اوج فشارهای بینالمللی تنها گذاشت. قرارداد تحویل این سامانه در سال 2007 بین ایران و روسیه بسته شده بود، زمانیکه ایران در معرض خطر حمله نظامی قرار داشت و روسیه در همان زمان نیز بارها و بارها تحویل این سامانه را به تعویق انداخت.
اعلام خبر لغو تحریم اس-300 از سوی روسیه، واکنشهای بسیاری در پی داشت، خبر لغو تحریم فروش اس- 300 آن هم زمانی که دولت آمریکا ازسوی جمهوریخواهان و تندروها و رژیم اسرائیل تحتفشار بود، بیش از آنکه اقدامی در جهت منافع ایران باشد برگی برنده برای گرفتن امتیازاتی از غرب بود، روسیه پیش از این نیز بارها بر سر پرونده هستهای ایران از غرب امتیازاتی گرفته است. ظاهرا این بار نیز روسها توانستهاند با برگ اس-300 بازی کنند، احتمالا امتیازات خود را از غرب گرفتهاند و پس از آن زیر تعهدات چند روز پیش خود میزنند.
ریابکوف در بخش دیگری از مصاحبه با تاس، گفت: قرارداد اس-300 نیاز به تغییراتی دارد. او در این مورد گفت: «از آنجا که قرارداد مدتها قبل بسته شده، طبیعی است که غیرممکن است در قالبی که داشته، اجرا شود». او همچنین گفت، برای اجرای قرارداد، لازم است تا «اوضاع درخصوص شکایت ایران علیه طرف روس بهدلیل اجرای نادرست تعهدات، روشن شود. انتظار داریم که این مسئله بهصورت دوجانبه حل شود». او افزود: «نمیتوانم از طرف ایران صحبت کنم، اما ما میگوییم که علاقهمندیم که این مسئله را حل کنیم».
ایران آماده دریافت اس-300
این در حالی است که سردار حسین دهقان، وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح ایران اعلام کرده است که ایران برای دریافت مجموعههای اس-300 آمادگی دارد و امیدوار است در سالجاری این امر تحقق یابد. به گزارش ایرنا، سردار دهقان روز پنجشنبه در مصاحبه با شبکه خبری انگلیسی زبان راشاتودی گفت: قرارداد فروش مجموعههای اس-300 به ایران شش سال پیش با تصمیم دیمیتری مدودف رئیسجمهوری وقت روسیه تعلیق شد. باوجوداین تاکنون بارها خواستار اجرای این قرارداد شدهایم. او با اشاره به اعزام گروهی از کارشناسان ایرانی به روسیه برای آموزش بهکارگیری اس-300 اظهار کرد: این افراد امور فنی و عملی مربوط به مجموعههای اس-300 را فراگرفتهاند. علاوهبرآن دستورالعملی برای استفاده از تسلیحات پدافند هوایی اس-300 در ایران تهیه شده است و تهران برای دریافت این مجموعهها بر مبنای قرارداد موجود آمادگی دارد.
تعجب اوباما از بدعهدی روسیه
در روزهای آخر فروردین ماه پس از اعلام خبر لغو تحریم اس-300 باراک اوباما رئیسجمهوری آمریکا در توییتر خود به این خبر واکنش نشان داد و ابراز تعجب کرد. اوباما در این مورد گفت: من در سال 2009 از ولادیمیر پوتین که آن زمان نخستوزیر روسیه بود خواستم تا تحویل این موشکها به ایران را پنج سال به تعویق بیندازد و الان از اینکه آنها این کار را واقعا این همه به تعویق انداختهاند شوکه شدهام. اوباما دلیل تعجب خود را مرتبط نبودن تحریمها به فروش این تسلیحات به ایران دانسته است و گفته است: واقعا تعجب میکنم که با وجود اینکه تحریمها از فروش این تسلیحات تدافعی ممانعت نمیکرد، آنها این کار را اینهمه به تأخیر انداختند خصوصا اینکه اقتصاد روسیه تحتفشار است و این موضوع میتوانست یک معامله قابلتوجه برای روسها باشد.
نزهت امیرآبادیان: کمتر از دو هفته پیش، ولادیمیر پوتین، بهعنوان بالاترین مقام سیاسی و اجرایی روسیه، اعلام کرد تحریم واگذاری موشکهای اس-300 به ایران لغو خواهد شد؛ اما تنها به فاصله چند روز، روسیه برای چندمین بار قول و قرارهایش را زیر پا گذاشت؛ سرگئی ریابکوف، معاون وزیر خارجه روسیه، به خبرگزاری «تاس» گفت: تحویل سامانه دفاعی موشکی اس-۳0۰ به این زودیها انجام نخواهد شد.
روسیه از سال 2007 با وجود امضای قرارداد 800 میلیون دلاری مبنی بر فروش سامانه S-300 PMU-1 به ایران، به تعهد خود عمل نکرده و با تأخیر در تحویل این سامانه به ایران، به بهانه صدور قطعنامه سازمانملل علیه ایران، از تحویل این موشکها به ایران سرباز زده است. روز 24 فروردین، همزمان با سفر علی شمخانی، دبیر شورایعالی امنیت ملی، به روسیه، خبرگزاریهای روسی اعلام کردند ولادیمیر پوتین، فرمانی را امضا کرده که در آن ممنوعیت تحویل سامانه ضدهوایی اس-300 به ایران از خاک روسیه یا از راه حریم هوایی و دریایی روسیه برداشته میشود. علی شمخانی اعلام کرد امکان عملیشدن تحویل اس-300 در سالجاری میلادی وجود دارد و بهدنبال آن سخنگوی کرملین هم اعلام کرد تحویل این سامانه میتواند هر لحظه صورت گیرد.
اما خبرگزاریهای ایتارتاس و رویترز روز پنجشنبه دوم اردیبهشت، به نقل از وزارت خارجه روسیه اعلام کردند «تحویل این سامانه موشکی دفاعی به این زودیها صورت نخواهد گرفت». سرگئی ریابکوف، معاون وزیر خارجه روسیه درباره زمان تحویل اس-۳۰۰ گفت: «من فکر نمیکنم این موضوع در آینده نزدیک انجام شود. این موضوع (تحویل اس-۳0۰) مهم است که یک تصمیم سیاسی و قانونی برای بازشدن چنین فرصتی گرفته شده است.
روابط روسیه و ایران ظاهرا همواره مثبت بوده و روسیه تلاش کرده نقش همپیمان را میان همسایگان ایران ایفا کند. اما همسایه شمالی ما بارها ثابت کرده در راه رسیدن به اهداف و منافع خود، هر پیمان و قراردادی را زیر پا میگذارد. در سال 2010 در اوج تحریمهای بینالمللی علیه ایران، روسیه فروش
اس-300 را تحریم کرد و در واقع ایران را در اوج فشارهای بینالمللی تنها گذاشت. قرارداد تحویل این سامانه در سال 2007 بین ایران و روسیه بسته شده بود، زمانیکه ایران در معرض خطر حمله نظامی قرار داشت و روسیه در همان زمان نیز بارها و بارها تحویل این سامانه را به تعویق انداخت.
اعلام خبر لغو تحریم اس-300 از سوی روسیه، واکنشهای بسیاری در پی داشت، خبر لغو تحریم فروش اس- 300 آن هم زمانی که دولت آمریکا ازسوی جمهوریخواهان و تندروها و رژیم اسرائیل تحتفشار بود، بیش از آنکه اقدامی در جهت منافع ایران باشد برگی برنده برای گرفتن امتیازاتی از غرب بود، روسیه پیش از این نیز بارها بر سر پرونده هستهای ایران از غرب امتیازاتی گرفته است. ظاهرا این بار نیز روسها توانستهاند با برگ اس-300 بازی کنند، احتمالا امتیازات خود را از غرب گرفتهاند و پس از آن زیر تعهدات چند روز پیش خود میزنند.
ریابکوف در بخش دیگری از مصاحبه با تاس، گفت: قرارداد اس-300 نیاز به تغییراتی دارد. او در این مورد گفت: «از آنجا که قرارداد مدتها قبل بسته شده، طبیعی است که غیرممکن است در قالبی که داشته، اجرا شود». او همچنین گفت، برای اجرای قرارداد، لازم است تا «اوضاع درخصوص شکایت ایران علیه طرف روس بهدلیل اجرای نادرست تعهدات، روشن شود. انتظار داریم که این مسئله بهصورت دوجانبه حل شود». او افزود: «نمیتوانم از طرف ایران صحبت کنم، اما ما میگوییم که علاقهمندیم که این مسئله را حل کنیم».
ایران آماده دریافت اس-300
این در حالی است که سردار حسین دهقان، وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح ایران اعلام کرده است که ایران برای دریافت مجموعههای اس-300 آمادگی دارد و امیدوار است در سالجاری این امر تحقق یابد. به گزارش ایرنا، سردار دهقان روز پنجشنبه در مصاحبه با شبکه خبری انگلیسی زبان راشاتودی گفت: قرارداد فروش مجموعههای اس-300 به ایران شش سال پیش با تصمیم دیمیتری مدودف رئیسجمهوری وقت روسیه تعلیق شد. باوجوداین تاکنون بارها خواستار اجرای این قرارداد شدهایم. او با اشاره به اعزام گروهی از کارشناسان ایرانی به روسیه برای آموزش بهکارگیری اس-300 اظهار کرد: این افراد امور فنی و عملی مربوط به مجموعههای اس-300 را فراگرفتهاند. علاوهبرآن دستورالعملی برای استفاده از تسلیحات پدافند هوایی اس-300 در ایران تهیه شده است و تهران برای دریافت این مجموعهها بر مبنای قرارداد موجود آمادگی دارد.
تعجب اوباما از بدعهدی روسیه
در روزهای آخر فروردین ماه پس از اعلام خبر لغو تحریم اس-300 باراک اوباما رئیسجمهوری آمریکا در توییتر خود به این خبر واکنش نشان داد و ابراز تعجب کرد. اوباما در این مورد گفت: من در سال 2009 از ولادیمیر پوتین که آن زمان نخستوزیر روسیه بود خواستم تا تحویل این موشکها به ایران را پنج سال به تعویق بیندازد و الان از اینکه آنها این کار را واقعا این همه به تعویق انداختهاند شوکه شدهام. اوباما دلیل تعجب خود را مرتبط نبودن تحریمها به فروش این تسلیحات به ایران دانسته است و گفته است: واقعا تعجب میکنم که با وجود اینکه تحریمها از فروش این تسلیحات تدافعی ممانعت نمیکرد، آنها این کار را اینهمه به تأخیر انداختند خصوصا اینکه اقتصاد روسیه تحتفشار است و این موضوع میتوانست یک معامله قابلتوجه برای روسها باشد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.