|

مانور اقتصادي ما در زمين سياست

مجیدرضا حریری / رییس کمیسیون مدیریت واردات اتاق بازرگانی ایران 

بانک مرکزی این روزها دیگر در جایگاه و نقش خود رفتار نمی‌کند و از این منظر انتقادات زیادی به آن وارد است. در حالی که بانک مرکزی سعی دارد، با پیاده‌سازی و اجرای سیاست‌های جدید مهاری بر بالا رفتن قیمت‌ها و رشد تورم بزند، از نقش و وظایف اصلی خود غافل شده است. این در حالی است که انتقاداتی هم متوجه رفتار دولت در باب اقتصاد است. اینکه آیا سیاست‌های اقتصادی دولت مورد اعتماد است یا نه؟ آیا وظیفه بانک مرکزی است که به مردم پیشنهاد کند که چه چیزی بخرند یا نخرند؟ پیش فروش سکه تنها وظیفه بانک مرکزی است؟ و چرا بانک مرکزی به جای اینکه سیاست‌های مستقل را در بازار پول و مالی اجرا کند، خود به مانند بنگاهی به فروش سکه، ارز و طلا روی آورده است؟ از سوالاتی است که هر چند پاسخ آنها واضح و مبرهن است اما همچنان مطرح می‌شوند. بانک مرکزی کشور ما در حالی در چنین قالبی فرو رفته است که هیچ بانک مرکزی اي در دنیا وارد امور تجاری نمی‌شود. بانک مرکزی تعریف خود و وظایف خاص خود را دارد. استقلال تامی هم در حوزه‌های پولی و بانکی دارد اما در کشور ما بانک مرکزی استقلال ندارد و زیر بار تصمیم‌گیری‌های دولت می‌رود و در اموری که به آن مربوط نیست وارد می‌شود. به دلیل همین عدم استقلال توصیه‌هایی که بانک مرکزی برای کنترل می‌دهد، مقبول افکار عمومی قرار نمی‌گیرد. دولت هم سیاست‌های اقتصادی را به اجرا گذاشته یا می‌خواهد به اجرا بگذارد را به صورت واضح ارایه نمی‌کند. به همین دلیل کسی اعم از عوام و تجار نمی‌دانند که در آینده در فرآیند اقتصادی خود با چه عواملی ممکن است مواجه شوند و از طرف دیگر عدم وضوح در سیاست‌های اقتصادی قدرت تصمیم‌گیری و برنامه‌ریزی برای آینده را از همه سلب کرده است. امروز با چالشی به عنوان افزایش نرخ ارز مواجهیم که این پدیده اقتصادی ناشی از‌گران شدن ارز نیست، بلکه به دلیل تضعیف پول ملی است. علت این کاهش ارزش پول ملی نیز ناشی از روابط سیاسی و بسترهای سیاسی است و نمی‌توان علت آن را در فضای اقتصادی پیدا کرد. نمود واضح اینکه ارزش پول ملی کشورمان تحت‌تاثیر فضای سیاسی کاهش یافته، واکنش بازار به قیمت دلار در ابتدای هفته گذشته بود. با وجود اینکه خبرهای خوشی از توافقات فضای سیاسی منتشر شد، قیمت دلار در بازار آزاد افت کرد. اما بعد از اعلام اخبار مکمل، دوباره قیمت دلار بالا رفت. با وجود اینکه واضح است که اخبار سیاسی این افت و خیز را موجب شده‌اند، اما رجال اقتصادی کشور، آن را به نام خود تمام کرده‌اند. بعضی از مسوولان هم مصاحبه کرده‌اند و گفته‌اند، که با سیاست عرضه ارز در مقابل تقاضای بازار، قیمت دلار را پایین آورده‌ایم اما با وجود افزایش مجدد قیمت دلار باید از آنها پرسید که آنها در بالا رفتن مجدد قیمت دلار چه مسوولیتی داشتند و چگونه نقش‌شان را ایفا کرده‌اند؟
بانک مرکزی این روزها دیگر در جایگاه و نقش خود رفتار نمی‌کند و از این منظر انتقادات زیادی به آن وارد است. در حالی که بانک مرکزی سعی دارد، با پیاده‌سازی و اجرای سیاست‌های جدید مهاری بر بالا رفتن قیمت‌ها و رشد تورم بزند، از نقش و وظایف اصلی خود غافل شده است. این در حالی است که انتقاداتی هم متوجه رفتار دولت در باب اقتصاد است. اینکه آیا سیاست‌های اقتصادی دولت مورد اعتماد است یا نه؟ آیا وظیفه بانک مرکزی است که به مردم پیشنهاد کند که چه چیزی بخرند یا نخرند؟ پیش فروش سکه تنها وظیفه بانک مرکزی است؟ و چرا بانک مرکزی به جای اینکه سیاست‌های مستقل را در بازار پول و مالی اجرا کند، خود به مانند بنگاهی به فروش سکه، ارز و طلا روی آورده است؟ از سوالاتی است که هر چند پاسخ آنها واضح و مبرهن است اما همچنان مطرح می‌شوند. بانک مرکزی کشور ما در حالی در چنین قالبی فرو رفته است که هیچ بانک مرکزی اي در دنیا وارد امور تجاری نمی‌شود. بانک مرکزی تعریف خود و وظایف خاص خود را دارد. استقلال تامی هم در حوزه‌های پولی و بانکی دارد اما در کشور ما بانک مرکزی استقلال ندارد و زیر بار تصمیم‌گیری‌های دولت می‌رود و در اموری که به آن مربوط نیست وارد می‌شود. به دلیل همین عدم استقلال توصیه‌هایی که بانک مرکزی برای کنترل می‌دهد، مقبول افکار عمومی قرار نمی‌گیرد. دولت هم سیاست‌های اقتصادی را به اجرا گذاشته یا می‌خواهد به اجرا بگذارد را به صورت واضح ارایه نمی‌کند. به همین دلیل کسی اعم از عوام و تجار نمی‌دانند که در آینده در فرآیند اقتصادی خود با چه عواملی ممکن است مواجه شوند و از طرف دیگر عدم وضوح در سیاست‌های اقتصادی قدرت تصمیم‌گیری و برنامه‌ریزی برای آینده را از همه سلب کرده است. امروز با چالشی به عنوان افزایش نرخ ارز مواجهیم که این پدیده اقتصادی ناشی از‌گران شدن ارز نیست، بلکه به دلیل تضعیف پول ملی است. علت این کاهش ارزش پول ملی نیز ناشی از روابط سیاسی و بسترهای سیاسی است و نمی‌توان علت آن را در فضای اقتصادی پیدا کرد. نمود واضح اینکه ارزش پول ملی کشورمان تحت‌تاثیر فضای سیاسی کاهش یافته، واکنش بازار به قیمت دلار در ابتدای هفته گذشته بود. با وجود اینکه خبرهای خوشی از توافقات فضای سیاسی منتشر شد، قیمت دلار در بازار آزاد افت کرد. اما بعد از اعلام اخبار مکمل، دوباره قیمت دلار بالا رفت. با وجود اینکه واضح است که اخبار سیاسی این افت و خیز را موجب شده‌اند، اما رجال اقتصادی کشور، آن را به نام خود تمام کرده‌اند. بعضی از مسوولان هم مصاحبه کرده‌اند و گفته‌اند، که با سیاست عرضه ارز در مقابل تقاضای بازار، قیمت دلار را پایین آورده‌ایم اما با وجود افزایش مجدد قیمت دلار باید از آنها پرسید که آنها در بالا رفتن مجدد قیمت دلار چه مسوولیتی داشتند و چگونه نقش‌شان را ایفا کرده‌اند؟

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.