|

پز فرانسوی

دایان دوکریه . ترجمه: محمدعلی عسگری

9ماه بعد به‌عنوان ثمره این وصال جبری دختری به دنیا آمد. بوکاسا بدون هیچ پروایی به عیادت دختر آمد و به این تازه پدربزرگ‌شده گفت: «هی خوشحال باش! من به تو یک نوه بخشیدم.» اندکی بعد از این تولد بود که الیان به کنگوی برازاویل گریخت و کودک را هم برای بوکاسا گذاشت. حال می‌شود تصور کرد که کاترین چه مسافت طولانی‌ای را از دبیرستان پیوس دوازدهم تا کاخ پیموده بود! حال بگذارید کمی دوربین را به جلو ببریم؛ به پاریس. یک‌نفر جلو تلویزیون نشسته و مراسم تاج‌گذاری را تماشا می‌کند. او همان والری ژیسکاردستن رییس‌جمهور فرانسه است. از این امپراتور جدید شگفت‌زده است. همان که خودش دراین‌باره در کتاب خاطرات می‌نویسد، کافی و گویاست: «تصاویر مربوط به بانگی زیبا بود. حتی می‌شد آنها را با نوعی وقار توصیف کرد. باوجود خصوصیت لباس‌ها و کارناوال‌ها، از آن یک غریزه ناب آفریقایی تراوش می‌کرد؛ یک امپراتوری جدید؛ به‌خصوص برای آن دانش‌آموز سابق مدارس تبشیری در آن جنگل‌های دورافتاده. معلوم بود که دارد نقش ژوزفین (همسر ناپلئون) را بازی می‌کند. وقار و ابهت تابناکی داشت. موفق شد این نقش جدید را به‌خوبی بازی کند. تلویزیون مشغول پخش مستقیم بود. بعضی وقت‌ها هم حیرت‌انگیز می‌شد. حتی در نشان‌دادن احساساتی گذرا چنان‌که دیده می‌شد، موفق عمل می‌کرد؛ از جمله آن لحظه‌ای که تاج خود را تحویل می‌گرفت.»
در یک کاخ دیگر، یعنی الیزه، سرنوشت کاترین داشت تغییر می‌کرد. همیشه کرم از خود درخت است!
کاترین دوست داشت عید کریسمس را در فرانسه بگذراند. در کاخی که بوکاسا در استان «وال دواز» برای او خریده و آماده کرده بود چیزی را می‌دید که در برانگو یا بانگی پیدا نمی‌کرد و آن آزادی رفت‌وآمد بود؛ آزادی دیدار با هرکسی که می‌خواست. حتی از آنجا به‌نوعی بر همسرش نیز تاثیر می‌گذاشت. بعد از کارکردن در آن حیاط خانه، به نظر می‌رسید قصر «هاردیکور» عرصه خاص و دیگری برای کاترین باشد.
این قصر که تاریخ آن به قرن هیجدهم بازمی‌گشت را تزیین کرد. آن را بوکاسا در اواخر سال‌های 1960 خریده بود؛ قصری به سبک امپراتوری فرانسه برای اسکان بناپارت آفریقای‌مرکزی. عقاب‌ها و زنبورها هریک در جایی خودنمایی می‌کردند. آینه‌ها و بخاری‌ها، سرسراها را تزیین کردند. سبک بوکاسا بر آن غلبه داشت. به هرحال کاترین بانوی واقعی این خانه بود. او تنها کسی بود که از حقوق همسری در خارج از کشورش برخوردار بود؛ تنها کسی که برای دیدارهای رسمی به فرانسه می‌آمد. اوقات خودش را در تفریح و جشن‌های استقبال و خریدهای دیوانه‌وارش می‌گذراند.
در جریان عیدهای آخر سال میلادی، در آن مکان جشن‌های زیادی برگزار می‌شد. آیا پدر هم حضور داشت یا برای اداره امور کشورش در آفریقا می‌ماند. با فاصله‌گرفتن از آن اسیر برانگو، کاترین داشت به یک زن شاد و خندان تبدیل می‌شد؛ کسی که به جایگاه خودش به‌عنوان ملکه دیگر اهمیتی نمی‌داد. از تشریفات دوری می‌کرد و با زنان معاونان همسرش که در پاریس بودند، نشست و برخاست می‌کرد.
خانم مالنگیبو، همسر راننده سابقش، آن دوران خوشبختی را به یاد می‌آورد. کاترین در آن زمان از آزادی‌های بیشتری برخوردار شد. به‌همراه خدمتکارانش در ظرف‌های سنتی آشپزی می‌کرد و بین همه در قصر جوز هندی و فطیر سرخ‌شده پخش می‌کرد. رازی که این دوزن را به هم نزدیک می‌کرد، آبجو بود. درواقع ماموریت خانم مالنگیبو این بود که برای ملکه آبجوی قهوه‌ای درست کند؛ چیزی که بوکاسا او را از آن منع کرده بود اما کاترین به شکل خاصی آن را دوست داشت. در حین این کار بود که آنها درباره امور مملکت و فرزندان و تحصیلات‌شان هم حرف می‌زدند. همچنین در مورد مسایل بسیار دیگری که به سیاست ارتباط پیدا نمی‌کرد. خانم مالنگیبو با لهجه‌ای احترام‌آمیز می‌گوید: «در پایان شب‌نشینی‌ها به من ظرفی پر از پول می‌داد و می‌گفت بچه‌ها را از طرف مامان کاترین ببوسم.» همه کسانی که کاترین را می‌شناختند و از آنها درباره کاترین پرسیدیم، با احترام از او یاد می‌کردند. همه کسانی که در شب‌نشینی‌های او شرکت کرده بودند از صدای خنده‌هایش می‌گفتند از فاصله دور شنیده می‌شد.
آنجا بود که می‌توانست از سخاوتمندی امپراتوری آفریقای‌مرکزی و از پول‌های هنگفتی برخوردار شود که با آنها می‌توانست در بازار هرطور می‌خواهد خرید کند. در هفته چندبار به مرکز پاریس و میادین هفت‌گانه‌اش می‌رفت؛ تنها با یک انگیزه و آن ارضای تمایل خودش بود برای اینکه پز فرانسوی بدهد!

ادامه دارد...

9ماه بعد به‌عنوان ثمره این وصال جبری دختری به دنیا آمد. بوکاسا بدون هیچ پروایی به عیادت دختر آمد و به این تازه پدربزرگ‌شده گفت: «هی خوشحال باش! من به تو یک نوه بخشیدم.» اندکی بعد از این تولد بود که الیان به کنگوی برازاویل گریخت و کودک را هم برای بوکاسا گذاشت. حال می‌شود تصور کرد که کاترین چه مسافت طولانی‌ای را از دبیرستان پیوس دوازدهم تا کاخ پیموده بود! حال بگذارید کمی دوربین را به جلو ببریم؛ به پاریس. یک‌نفر جلو تلویزیون نشسته و مراسم تاج‌گذاری را تماشا می‌کند. او همان والری ژیسکاردستن رییس‌جمهور فرانسه است. از این امپراتور جدید شگفت‌زده است. همان که خودش دراین‌باره در کتاب خاطرات می‌نویسد، کافی و گویاست: «تصاویر مربوط به بانگی زیبا بود. حتی می‌شد آنها را با نوعی وقار توصیف کرد. باوجود خصوصیت لباس‌ها و کارناوال‌ها، از آن یک غریزه ناب آفریقایی تراوش می‌کرد؛ یک امپراتوری جدید؛ به‌خصوص برای آن دانش‌آموز سابق مدارس تبشیری در آن جنگل‌های دورافتاده. معلوم بود که دارد نقش ژوزفین (همسر ناپلئون) را بازی می‌کند. وقار و ابهت تابناکی داشت. موفق شد این نقش جدید را به‌خوبی بازی کند. تلویزیون مشغول پخش مستقیم بود. بعضی وقت‌ها هم حیرت‌انگیز می‌شد. حتی در نشان‌دادن احساساتی گذرا چنان‌که دیده می‌شد، موفق عمل می‌کرد؛ از جمله آن لحظه‌ای که تاج خود را تحویل می‌گرفت.»
در یک کاخ دیگر، یعنی الیزه، سرنوشت کاترین داشت تغییر می‌کرد. همیشه کرم از خود درخت است!
کاترین دوست داشت عید کریسمس را در فرانسه بگذراند. در کاخی که بوکاسا در استان «وال دواز» برای او خریده و آماده کرده بود چیزی را می‌دید که در برانگو یا بانگی پیدا نمی‌کرد و آن آزادی رفت‌وآمد بود؛ آزادی دیدار با هرکسی که می‌خواست. حتی از آنجا به‌نوعی بر همسرش نیز تاثیر می‌گذاشت. بعد از کارکردن در آن حیاط خانه، به نظر می‌رسید قصر «هاردیکور» عرصه خاص و دیگری برای کاترین باشد.
این قصر که تاریخ آن به قرن هیجدهم بازمی‌گشت را تزیین کرد. آن را بوکاسا در اواخر سال‌های 1960 خریده بود؛ قصری به سبک امپراتوری فرانسه برای اسکان بناپارت آفریقای‌مرکزی. عقاب‌ها و زنبورها هریک در جایی خودنمایی می‌کردند. آینه‌ها و بخاری‌ها، سرسراها را تزیین کردند. سبک بوکاسا بر آن غلبه داشت. به هرحال کاترین بانوی واقعی این خانه بود. او تنها کسی بود که از حقوق همسری در خارج از کشورش برخوردار بود؛ تنها کسی که برای دیدارهای رسمی به فرانسه می‌آمد. اوقات خودش را در تفریح و جشن‌های استقبال و خریدهای دیوانه‌وارش می‌گذراند.
در جریان عیدهای آخر سال میلادی، در آن مکان جشن‌های زیادی برگزار می‌شد. آیا پدر هم حضور داشت یا برای اداره امور کشورش در آفریقا می‌ماند. با فاصله‌گرفتن از آن اسیر برانگو، کاترین داشت به یک زن شاد و خندان تبدیل می‌شد؛ کسی که به جایگاه خودش به‌عنوان ملکه دیگر اهمیتی نمی‌داد. از تشریفات دوری می‌کرد و با زنان معاونان همسرش که در پاریس بودند، نشست و برخاست می‌کرد.
خانم مالنگیبو، همسر راننده سابقش، آن دوران خوشبختی را به یاد می‌آورد. کاترین در آن زمان از آزادی‌های بیشتری برخوردار شد. به‌همراه خدمتکارانش در ظرف‌های سنتی آشپزی می‌کرد و بین همه در قصر جوز هندی و فطیر سرخ‌شده پخش می‌کرد. رازی که این دوزن را به هم نزدیک می‌کرد، آبجو بود. درواقع ماموریت خانم مالنگیبو این بود که برای ملکه آبجوی قهوه‌ای درست کند؛ چیزی که بوکاسا او را از آن منع کرده بود اما کاترین به شکل خاصی آن را دوست داشت. در حین این کار بود که آنها درباره امور مملکت و فرزندان و تحصیلات‌شان هم حرف می‌زدند. همچنین در مورد مسایل بسیار دیگری که به سیاست ارتباط پیدا نمی‌کرد. خانم مالنگیبو با لهجه‌ای احترام‌آمیز می‌گوید: «در پایان شب‌نشینی‌ها به من ظرفی پر از پول می‌داد و می‌گفت بچه‌ها را از طرف مامان کاترین ببوسم.» همه کسانی که کاترین را می‌شناختند و از آنها درباره کاترین پرسیدیم، با احترام از او یاد می‌کردند. همه کسانی که در شب‌نشینی‌های او شرکت کرده بودند از صدای خنده‌هایش می‌گفتند از فاصله دور شنیده می‌شد.
آنجا بود که می‌توانست از سخاوتمندی امپراتوری آفریقای‌مرکزی و از پول‌های هنگفتی برخوردار شود که با آنها می‌توانست در بازار هرطور می‌خواهد خرید کند. در هفته چندبار به مرکز پاریس و میادین هفت‌گانه‌اش می‌رفت؛ تنها با یک انگیزه و آن ارضای تمایل خودش بود برای اینکه پز فرانسوی بدهد!

ادامه دارد...

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.