|

سازمان‌ها، امنیت و سرعت

جلال توسلی .کارشناس و مدرس فناوری اطلاعات

مقوله فناوری اطلاعات به فرآیندی به‌سرعت تغییریابنده و درحال تکامل تبدیل و این موضوع از آنجایی اهمیت یافت که مقوله امنیت اطلاعات سازمان‌ها تا حد زیادی به آن وابسته شد. امنیت و سرعت دوپایه اصلی فناوری اطلاعات در هرسازمانی هستند اما سوال این است: به‌روزترین فناوری‌ای که این دو اصل را تامین می‌کند کدام است؟ این نوشته پاسخی خواهد بود به بخشی از دغدغه مدیران در این حوزه.
فناوری مجازی‌سازی دسکتاپ
فناوری مجازی‌سازی دسکتاپ یا VDI (Virtual Desktop Infrastructure) یکی از راهکارهای کاهش هزینه‌های خرید کامپیوتر، صیانت مناسب و عملیاتی از اطلاعات، کاهش هزینه‌های مصرفی، تعمیراتی، پشتیبانی، انرژی و... است و این امکان را برای مدیران شبکه فراهم می‌کند تا کامپیوتر کاربران را در زیرساختی مجازی، واقع در مرکز داده میزبانی و مدیریت کنند. همچنین به کاربران امکان دسترسی به کامپیوترهایشان با هر وسیله‏ای از قبیل کامپیوترهای شخصی، نوت‌بوک، تلفن‌های هوشمند، تین‌کلاینت یا زیروکلاینت را فراهم می‌کند.
معمولا در این فناوری به جای تحویل کیس کامپیوتر به کاربر، نسبت به تحویل یک دستگاه زیروکلاینت به کاربر اقدام می‌شود. این روش، سیستم‌عامل کامپیوترهای شخصی را از ماشین فیزیکی جدا می‌کند و ماشین مجازی حاصل را، به جای اینکه روی هارددیسک کامپیوتر کاربر ذخیره کند، روی یک‌سرور مرکزی ذخیره می‌کند.
تین‌کلاینت و زیروکلاینت چیست؟
تین‌کلاینت (ThinClient) دستگاهی کوچک و آماده برای شبکه‌های رایانه‌ای است که جایگزین کامپیوترهای شخصی و لپ‌تاپ‌ها می‌شود. این Device در عین استفاده از کم‌ترین منابع سخت‌افزاری، بالاترین کارآیی و امنیت را برای شبکه‌های رایانه‌ای به‌همراه می‌آورد. تین‌کلاینت می‌تواند دارای سیستم‌عامل یا فاقد سیستم‌عامل باشد؛ به این معنی که می‌تواند یک سیستم‌عامل محلی داشته باشد یا اینکه برای بوت‌شدن کاملا وابسته به سرور باشد که در این حالت به آن زیرو‌کلاینت (ZeroClient) گفته می‌شود. تین‌کلاینت‌ و زیروکلاینت مبتنی بر اتصال شبکه به یک‌سرور مرکزی است و پردازش زیادی روی خود سخت‌افزار انجام نمی‌دهند. این فرآیند در پی‌سی‌ها متفاوت است و مسوولیت انجام تمام قابلیت‌های یک سرور روی خود دسکتاپ انجام می‌شود.
تفاوت تین‌کلاینت و زیروکلاینت
زیروکلاینت‌ها تعمیمی از ماشین مجازی دسکتاپ است که دستگاه‌های نمایش و ورودی را به ماشین مجازی دسکتاپ که روی سرور اجرا می‌شود، متصل می‌کند. زیروکلاینت فاقد CPU، سیستم‌عامل، هارد، Memory و هرگونه قطعه متحرک است و هیچ حفره امنیتی ندارد. از همه مهم‌تر نیازی به مدیریت نقطه پایانی (Endpoint Management) هم ندارد. به همین دلیل هزینه کل مالکیت (TCO) برای زیروکلاینت کمتر از تین‌کلاینت است.
مزایای کلی تین‌کلاینت و زیروکلاینت
استفاده از این دستگاه‌ها موجب کاهش هزینه‌های سازمان از جمله موارد زیر می‌شود:
هزینه‌های پشتیبانی فناوری اطلاعات
استفاده از فضا در مرکز داده
هزینه‌های لیسانس نرم‌افزار
کاهش هزینه‌های مدیریتی و عملیاتی تا 70درصد
صرفه‌جویی قابل‌توجه در هزینه‌های انرژی هنگامی که با PC معادل مقایسه شود (به‌طور متوسط هفت‌، هشت‌وات مصرف برق دارند در مقایسه با یکPC که حدود 150وات مصرف دارد.)
تمام ارتقاهای نرم‌افزاری و سخت‌افزاری، سیاست‌های امنیتی، تغییرات برنامه‌های کاربردی و... را می‌توان در سمت سرور انجام داد.
پلتفرم آن خیلی سریع راه‌اندازی می‌شود، به صورت اتوماتیک به‌روزرسانی می‌شود و به مدیران فناوری اطلاعات قابلیت مدیریت ساده را می‌دهد تا به نیازهای سازمان پاسخ دهند. امنیت نیز تضمین می‌شود و محیطی ایمن از ویروس‌ها و نرم‌افزارهای مخرب فراهم می‌کند.
کاربران در مقابل استفاده از نرم‌افزار‌های غیرمجاز یا ورود ویروس‌ها، تروجان‌ها و دیگر بدافزارها محافظت می‌شوند.
اطلاعات نمی‌تواند در جایی غیر از سرور ذخیره شود.
پردازش متمرکز، مدیریت و نظارت بر سیستم را تسهیل می‌کند.
حریم‌خصوصی داده‌ها را تضمین می‌کند.
راه‌اندازی را تسریع و انعطاف‌پذیری را بدون نیاز به پرسنل متخصص امکان‌پذیر می‌کند.
مدت از کارافتادگی (به‌علت تعمیر یا خرابی سیستم) کاهش می‌یابد و درنهایت امکان دسترسی به برنامه‌ها و داده‌های مشابه را از هر مکان دلخواه امکان‌پذیر می‌کند.

مقوله فناوری اطلاعات به فرآیندی به‌سرعت تغییریابنده و درحال تکامل تبدیل و این موضوع از آنجایی اهمیت یافت که مقوله امنیت اطلاعات سازمان‌ها تا حد زیادی به آن وابسته شد. امنیت و سرعت دوپایه اصلی فناوری اطلاعات در هرسازمانی هستند اما سوال این است: به‌روزترین فناوری‌ای که این دو اصل را تامین می‌کند کدام است؟ این نوشته پاسخی خواهد بود به بخشی از دغدغه مدیران در این حوزه.
فناوری مجازی‌سازی دسکتاپ
فناوری مجازی‌سازی دسکتاپ یا VDI (Virtual Desktop Infrastructure) یکی از راهکارهای کاهش هزینه‌های خرید کامپیوتر، صیانت مناسب و عملیاتی از اطلاعات، کاهش هزینه‌های مصرفی، تعمیراتی، پشتیبانی، انرژی و... است و این امکان را برای مدیران شبکه فراهم می‌کند تا کامپیوتر کاربران را در زیرساختی مجازی، واقع در مرکز داده میزبانی و مدیریت کنند. همچنین به کاربران امکان دسترسی به کامپیوترهایشان با هر وسیله‏ای از قبیل کامپیوترهای شخصی، نوت‌بوک، تلفن‌های هوشمند، تین‌کلاینت یا زیروکلاینت را فراهم می‌کند.
معمولا در این فناوری به جای تحویل کیس کامپیوتر به کاربر، نسبت به تحویل یک دستگاه زیروکلاینت به کاربر اقدام می‌شود. این روش، سیستم‌عامل کامپیوترهای شخصی را از ماشین فیزیکی جدا می‌کند و ماشین مجازی حاصل را، به جای اینکه روی هارددیسک کامپیوتر کاربر ذخیره کند، روی یک‌سرور مرکزی ذخیره می‌کند.
تین‌کلاینت و زیروکلاینت چیست؟
تین‌کلاینت (ThinClient) دستگاهی کوچک و آماده برای شبکه‌های رایانه‌ای است که جایگزین کامپیوترهای شخصی و لپ‌تاپ‌ها می‌شود. این Device در عین استفاده از کم‌ترین منابع سخت‌افزاری، بالاترین کارآیی و امنیت را برای شبکه‌های رایانه‌ای به‌همراه می‌آورد. تین‌کلاینت می‌تواند دارای سیستم‌عامل یا فاقد سیستم‌عامل باشد؛ به این معنی که می‌تواند یک سیستم‌عامل محلی داشته باشد یا اینکه برای بوت‌شدن کاملا وابسته به سرور باشد که در این حالت به آن زیرو‌کلاینت (ZeroClient) گفته می‌شود. تین‌کلاینت‌ و زیروکلاینت مبتنی بر اتصال شبکه به یک‌سرور مرکزی است و پردازش زیادی روی خود سخت‌افزار انجام نمی‌دهند. این فرآیند در پی‌سی‌ها متفاوت است و مسوولیت انجام تمام قابلیت‌های یک سرور روی خود دسکتاپ انجام می‌شود.
تفاوت تین‌کلاینت و زیروکلاینت
زیروکلاینت‌ها تعمیمی از ماشین مجازی دسکتاپ است که دستگاه‌های نمایش و ورودی را به ماشین مجازی دسکتاپ که روی سرور اجرا می‌شود، متصل می‌کند. زیروکلاینت فاقد CPU، سیستم‌عامل، هارد، Memory و هرگونه قطعه متحرک است و هیچ حفره امنیتی ندارد. از همه مهم‌تر نیازی به مدیریت نقطه پایانی (Endpoint Management) هم ندارد. به همین دلیل هزینه کل مالکیت (TCO) برای زیروکلاینت کمتر از تین‌کلاینت است.
مزایای کلی تین‌کلاینت و زیروکلاینت
استفاده از این دستگاه‌ها موجب کاهش هزینه‌های سازمان از جمله موارد زیر می‌شود:
هزینه‌های پشتیبانی فناوری اطلاعات
استفاده از فضا در مرکز داده
هزینه‌های لیسانس نرم‌افزار
کاهش هزینه‌های مدیریتی و عملیاتی تا 70درصد
صرفه‌جویی قابل‌توجه در هزینه‌های انرژی هنگامی که با PC معادل مقایسه شود (به‌طور متوسط هفت‌، هشت‌وات مصرف برق دارند در مقایسه با یکPC که حدود 150وات مصرف دارد.)
تمام ارتقاهای نرم‌افزاری و سخت‌افزاری، سیاست‌های امنیتی، تغییرات برنامه‌های کاربردی و... را می‌توان در سمت سرور انجام داد.
پلتفرم آن خیلی سریع راه‌اندازی می‌شود، به صورت اتوماتیک به‌روزرسانی می‌شود و به مدیران فناوری اطلاعات قابلیت مدیریت ساده را می‌دهد تا به نیازهای سازمان پاسخ دهند. امنیت نیز تضمین می‌شود و محیطی ایمن از ویروس‌ها و نرم‌افزارهای مخرب فراهم می‌کند.
کاربران در مقابل استفاده از نرم‌افزار‌های غیرمجاز یا ورود ویروس‌ها، تروجان‌ها و دیگر بدافزارها محافظت می‌شوند.
اطلاعات نمی‌تواند در جایی غیر از سرور ذخیره شود.
پردازش متمرکز، مدیریت و نظارت بر سیستم را تسهیل می‌کند.
حریم‌خصوصی داده‌ها را تضمین می‌کند.
راه‌اندازی را تسریع و انعطاف‌پذیری را بدون نیاز به پرسنل متخصص امکان‌پذیر می‌کند.
مدت از کارافتادگی (به‌علت تعمیر یا خرابی سیستم) کاهش می‌یابد و درنهایت امکان دسترسی به برنامه‌ها و داده‌های مشابه را از هر مکان دلخواه امکان‌پذیر می‌کند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.