|

ظهیرالدوله بدون برف

سعید برآبادی : ظهیرالدوله انگار چاله‌ای است در نشیب تپه‌هایی که لابد روزگاری واقعا البرز بوده‌اند و امروز خیابان‌های آسفالت‌شده. ساختمان‌های مرتفع بزک‌دوزک‌شده هم که آن کنار ساخته شده‌اند، چاله ظهیرالدوله را بیشتر به رخ می‌کشند. آنهایی که به زیارت اهل قبور آمده‌اند، نفسشان به ‌شماره می‌افتد؛ راه سربالایی، کثیفی هوا و شاید هم خفگی خود قبرستان! در ورودی اما بسته است؛ فرقی نمی‌کند سالمرگ فروغ باشد یا نباشد، برنامه‌ای که روی در نوشته شده محال است تغییر کند. آنهایی که آمده‌اند، دست‌خالی برمی‌گردند . امسال روی قبر فروغ هیچ برفی ننشسته؛ شاید این اولین سالمرگ شاعره شعر معاصر باشد که آسمان روی قبرش را سفید نکرده. از باران دو، سه‌روز آخر هفته اما صحن ظهیرالدوله، گِل شده است و رفتن سخت‌تر از بازگشتن به تجریش. همین‌جا بوده لابد که آدم‌های دهه 40 جمع شده‌اند در سیاه‌روز 24بهمن. از انجوی‌شیرازی رفیق و یار و قال صادق هدایت گرفته تا شاملو که آن زمان در میانه راه شهرت بود. عکس‌های آن روز اگر دوباره دیده شوند، لابد پیداکردن سیاوش کسرایی، سهراب سپهری، رضا براهنی، یدالله رویایی، کیومرث درم‌بخش، بهمن جلالی، فرج‌الله صبا، کیومرث منشی‌زاده و خیلی‌های دیگر که شاید در عکس‌ها به یاد آورده نشوند اما در آن‌روز خاص حضور داشته‌اند کار سختی نیست؛ گویی او با مرگش، جماعت پریشان و متفرق را دوباره در یک نقطه جمع کرده است. سال‌به‌سال، این قبرستان و شاعر مرده‌اش، گره‌های بازنشده زندگی گذشته را می‌گشایند؛ حالا معلوم شده که شاملو هم در روز تشییع جنازه آنجا بوده، معلوم شده است که اگر آل‌احمد به ظهیرالدوله نیامده، چرا نیامده و از همه مهم‌تر معلوم شده است که چرا فروغ به ماندن «صدا» اعتقاد داشت. سوال‌های بی‌پاسخی هم اما هنوز هست؛ کنار قبر فروغ دو قبر دیگر هم همان روز 24بهمن خریداری شد اما هیچ‌گاه جنازه‌ای در آن به خواب نرفت، صاحب این حفره‌های خالی کیست؟ بعضی می‌گویند همان که حضورش پشت کاج‌ها در روز خاکسپاری حس می‌شد، بعضی اشاره به داستان‌های دیگری دارند. فروغ اما پشت درهای بسته، سکوت پیشه کرده و شاهد فرورفتن هرروزه ظهیرالدوله در دامنه البرز است.

سعید برآبادی : ظهیرالدوله انگار چاله‌ای است در نشیب تپه‌هایی که لابد روزگاری واقعا البرز بوده‌اند و امروز خیابان‌های آسفالت‌شده. ساختمان‌های مرتفع بزک‌دوزک‌شده هم که آن کنار ساخته شده‌اند، چاله ظهیرالدوله را بیشتر به رخ می‌کشند. آنهایی که به زیارت اهل قبور آمده‌اند، نفسشان به ‌شماره می‌افتد؛ راه سربالایی، کثیفی هوا و شاید هم خفگی خود قبرستان! در ورودی اما بسته است؛ فرقی نمی‌کند سالمرگ فروغ باشد یا نباشد، برنامه‌ای که روی در نوشته شده محال است تغییر کند. آنهایی که آمده‌اند، دست‌خالی برمی‌گردند . امسال روی قبر فروغ هیچ برفی ننشسته؛ شاید این اولین سالمرگ شاعره شعر معاصر باشد که آسمان روی قبرش را سفید نکرده. از باران دو، سه‌روز آخر هفته اما صحن ظهیرالدوله، گِل شده است و رفتن سخت‌تر از بازگشتن به تجریش. همین‌جا بوده لابد که آدم‌های دهه 40 جمع شده‌اند در سیاه‌روز 24بهمن. از انجوی‌شیرازی رفیق و یار و قال صادق هدایت گرفته تا شاملو که آن زمان در میانه راه شهرت بود. عکس‌های آن روز اگر دوباره دیده شوند، لابد پیداکردن سیاوش کسرایی، سهراب سپهری، رضا براهنی، یدالله رویایی، کیومرث درم‌بخش، بهمن جلالی، فرج‌الله صبا، کیومرث منشی‌زاده و خیلی‌های دیگر که شاید در عکس‌ها به یاد آورده نشوند اما در آن‌روز خاص حضور داشته‌اند کار سختی نیست؛ گویی او با مرگش، جماعت پریشان و متفرق را دوباره در یک نقطه جمع کرده است. سال‌به‌سال، این قبرستان و شاعر مرده‌اش، گره‌های بازنشده زندگی گذشته را می‌گشایند؛ حالا معلوم شده که شاملو هم در روز تشییع جنازه آنجا بوده، معلوم شده است که اگر آل‌احمد به ظهیرالدوله نیامده، چرا نیامده و از همه مهم‌تر معلوم شده است که چرا فروغ به ماندن «صدا» اعتقاد داشت. سوال‌های بی‌پاسخی هم اما هنوز هست؛ کنار قبر فروغ دو قبر دیگر هم همان روز 24بهمن خریداری شد اما هیچ‌گاه جنازه‌ای در آن به خواب نرفت، صاحب این حفره‌های خالی کیست؟ بعضی می‌گویند همان که حضورش پشت کاج‌ها در روز خاکسپاری حس می‌شد، بعضی اشاره به داستان‌های دیگری دارند. فروغ اما پشت درهای بسته، سکوت پیشه کرده و شاهد فرورفتن هرروزه ظهیرالدوله در دامنه البرز است.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.