|

هدیه الهام بخش

دایان دوکریه . ترجمه: محمدعلی عسگری

آموزش در اینگونه مدارس رایگان و در عین حال خوب بود. خانواده‌های بزرگ ویسو دختران‌شان را به آنجا می‌فرستادند. فلیسمینا، نیز در کنار آن دختران ثروتمند قرار گرفت. شایان ذکر اینکه آن زمان او تقریبا شبیه به آواره‌ها بود. همچنان اصرار داشت که موهایش رها باشد.
کلاس چهارم بود که نخستین خواستگارش رسید. معلم ریاضیات. مردی عاشق‌پیشه که پیوسته پالتویی سیاه و بلند می‌پوشید و دانش‌آموزانش را به وحشت می‌انداخت. به او لقب «آقا غوله» داده بودند. یک‌روز، فلیسمینا داشت از مدرسه برمی‌گشت. صدای قدم‌هایی را پشت‌سرش شنید. آقا معلم داشت پشت‌سرش می‌آمد. بعد از آن، به رذالتی افتاد که هرروز بعدازظهر در آن خیابان اتفاق می‌افتاد. زیر پنجره می‌ماند تا پیدایش شود. یک‌روز وقتی عصر او را در راه دید کلاهش را به احترام برداشت. سلامش را پاسخ داد. گولش زد. پشت درخت پنهان شد و منتظر شب ماند تا در خانه‌شان را بزند. فلیسمینا به اتاقش پناه برد. می‌گوید: «از یک احساس گناه می‌گریستم. چون من بودم که او را به این اشتباه انداخته بودم. او متاهل بود.»سال1900 بود که برای نخستین‌بار گوشت قربانی مقدس را خورد. یک الهام دینی و معنوی او را فراگرفت. راهبه‌ها بارها او را دچار ضعف دیده بودند که گوشه‌ای کز کرده است: «گاه احساس عجیبی قلبم را فرا می‌گرفت. موجی از یک شیرینی خاص که مرا به گریه می‌انداخت. بدون اینکه اراده کنم. بدون اینکه دلیلش را بدانم.» راهبه‌ها چنین پدیده‌ای را دلالتی بر یک دعوت ربانی می‌دانستند. به او پیشنهاد کردند به جمع‌شان بپیوندد. فلیسمینا نپذیرفت. رابطه‌اش با خدا یک رابطه ویژه بود. در گریه‌ها و دعاهایش عکس مسیح را بالا می‌گرفت و می‌گفت: «ای مسیح، می‌خواهم تو را خیلی دوست داشته باشم. پیوسته و هربار بیشتر... مرا به خود نزدیک کن». زندگی‌اش بین تسبیح و سجده و قربانی و گفت‌وگو با دیگری می‌گذشت. اما اوضاع سیاسی کشور به‌شدت او را از این نشئه روحانی در آورد تا نخستین تحرکات ملی‌اش را تجربه کند. سال1901 بود که پادشاهی قانونی برزیل دچار تنش‌هایی شدید شد. بعد از بیش از نیم‌قرن ثبات و دست‌به‌دست‌شدن قدرت بین
دو حزب پیشگام چپ و حزب راست‌گرای اصلاحات در یکی از مدرن‌ترین نظام‌های سیاسی اروپا، جمهوریخواهان لیبرال به اتفاق حزب سوسیالیسم تصمیم گرفتند به پادشاهی شارل اول حمله کنند. رهبری این جریان که به «نسل دهه هفتاد» شهرت داشتند از بین گروهی از نخبگان وابسته به دانشگاه کامبرا بودند که تفکرات جمهوریخواهی را از فرانسه گرفته بودند. نهادهای دولتی تعطیل شد و افکار جنون‌آمیزی در کشور رواج یافت که داشت به یک جنگ داخلی منجر می‌شد. این نگرانی شدت گرفته بود که اگر عناصر تندرو به قدرت برسند، ممکن است جمعیت‌های دینی متلاشی شده یا پراکنده شوند. کلیسای کاتولیک به لرزه افتاده بود.
قطع نظر از تصمیم فلیسمینا که می‌گفت: «هرکس می‌خواهد آقای دوست‌داشتنی مرا هدف قرار دهد باید از روی نعش من رد شود، کما اینکه با یک چوب پوست‌کنده حریف گروهی از بچه‌ها شدم، با هفت تیری که یکی به من قرض خواهد داد بر فراماسون‌ها هم غلبه خواهم کرد»، هنوز زمان وقوع یک انقلاب جمهوریخواهی فرا نرسیده بود. توفان آرام گرفت. سال بعد پدرش، او را در دانشسرای معلمان در ویسو ثبت‌نام کرد. از همان ابتدای کار همان روش خانم معلم سخت‌گیرش را در پیش گرفت: فقط لباس رنگ سیاه می‌پوشید. موهایش را به دقت سنجاق می‌زد. یک دانش‌آموز نمونه بود. با درس‌دادن به همکلاسی‌های فقیرش برای شغل آینده خود تمرین می‌کرد. به این ترتیب بود که با «مارتا سالازار» آشنا شد؛ دختر فقیری از روستای «سانتا کمبا». باوجود 23سال سنی که داشت، اندوه از چهره غمناک «مارتا» پاک نشده بود. خویشاوندانش در سانتا کمبا، شمال کشور نزدیک «براگانز» باقی‌ماندند. جایی‌که منزل خانوادگی‌شان بود. این فقر عاطفی و نیز مادی که در این دختر جوان وجود داشت و با تمایل شدید او به کسب دانش مخالفت می‌کرد، بر فلیسمینا اثر خود را گذاشت. درباره او می‌گوید: «دامن‌های بلند و فوق‌العاده باوقاری می‌پوشید... ما به او به‌عنوان یک‌خانم احترام می‌گذاشتیم. این او بود که مرا واداشت بیشتر کار کنم. درعین‌حال با یک‌فروتنی خاص از من می‌خواست و می‌گفت: این را به من آموزش بده». از آن گذشته، این هردو زن احساس دورافتادن می‌کردند. یکی در خانه مادری‌اش و دومی حتی در شهر خودش احساس غریبی می‌کرد. به‌سرعت همدیگر را یافتند و در فکر یکی‌شدن برآمدند. از سال بعد یعنی پاییز سال1905 بود که مارتا نزد فلیسمینا منزل گرفت. به مناسبت ورودش به خانه یک‌دوست و تحکیم روابط بینشان بود که مارتا برای فلیسمینا یک‌زنجیر طلایی منقش به صلیب خرید و هدیه کرد. گفت این هدیه‌ای از مادرش بوده است. مدت‌ها بعد بود که فلیسمینا فهمید از جنس طلاست و دوستش درواقع تمام پولی را که داشت، داده بود تا یک‌هدیه معمولی، اما کاملا الهام‌بخش را برای او بخرد.

ادامه دارد...

آموزش در اینگونه مدارس رایگان و در عین حال خوب بود. خانواده‌های بزرگ ویسو دختران‌شان را به آنجا می‌فرستادند. فلیسمینا، نیز در کنار آن دختران ثروتمند قرار گرفت. شایان ذکر اینکه آن زمان او تقریبا شبیه به آواره‌ها بود. همچنان اصرار داشت که موهایش رها باشد.
کلاس چهارم بود که نخستین خواستگارش رسید. معلم ریاضیات. مردی عاشق‌پیشه که پیوسته پالتویی سیاه و بلند می‌پوشید و دانش‌آموزانش را به وحشت می‌انداخت. به او لقب «آقا غوله» داده بودند. یک‌روز، فلیسمینا داشت از مدرسه برمی‌گشت. صدای قدم‌هایی را پشت‌سرش شنید. آقا معلم داشت پشت‌سرش می‌آمد. بعد از آن، به رذالتی افتاد که هرروز بعدازظهر در آن خیابان اتفاق می‌افتاد. زیر پنجره می‌ماند تا پیدایش شود. یک‌روز وقتی عصر او را در راه دید کلاهش را به احترام برداشت. سلامش را پاسخ داد. گولش زد. پشت درخت پنهان شد و منتظر شب ماند تا در خانه‌شان را بزند. فلیسمینا به اتاقش پناه برد. می‌گوید: «از یک احساس گناه می‌گریستم. چون من بودم که او را به این اشتباه انداخته بودم. او متاهل بود.»سال1900 بود که برای نخستین‌بار گوشت قربانی مقدس را خورد. یک الهام دینی و معنوی او را فراگرفت. راهبه‌ها بارها او را دچار ضعف دیده بودند که گوشه‌ای کز کرده است: «گاه احساس عجیبی قلبم را فرا می‌گرفت. موجی از یک شیرینی خاص که مرا به گریه می‌انداخت. بدون اینکه اراده کنم. بدون اینکه دلیلش را بدانم.» راهبه‌ها چنین پدیده‌ای را دلالتی بر یک دعوت ربانی می‌دانستند. به او پیشنهاد کردند به جمع‌شان بپیوندد. فلیسمینا نپذیرفت. رابطه‌اش با خدا یک رابطه ویژه بود. در گریه‌ها و دعاهایش عکس مسیح را بالا می‌گرفت و می‌گفت: «ای مسیح، می‌خواهم تو را خیلی دوست داشته باشم. پیوسته و هربار بیشتر... مرا به خود نزدیک کن». زندگی‌اش بین تسبیح و سجده و قربانی و گفت‌وگو با دیگری می‌گذشت. اما اوضاع سیاسی کشور به‌شدت او را از این نشئه روحانی در آورد تا نخستین تحرکات ملی‌اش را تجربه کند. سال1901 بود که پادشاهی قانونی برزیل دچار تنش‌هایی شدید شد. بعد از بیش از نیم‌قرن ثبات و دست‌به‌دست‌شدن قدرت بین
دو حزب پیشگام چپ و حزب راست‌گرای اصلاحات در یکی از مدرن‌ترین نظام‌های سیاسی اروپا، جمهوریخواهان لیبرال به اتفاق حزب سوسیالیسم تصمیم گرفتند به پادشاهی شارل اول حمله کنند. رهبری این جریان که به «نسل دهه هفتاد» شهرت داشتند از بین گروهی از نخبگان وابسته به دانشگاه کامبرا بودند که تفکرات جمهوریخواهی را از فرانسه گرفته بودند. نهادهای دولتی تعطیل شد و افکار جنون‌آمیزی در کشور رواج یافت که داشت به یک جنگ داخلی منجر می‌شد. این نگرانی شدت گرفته بود که اگر عناصر تندرو به قدرت برسند، ممکن است جمعیت‌های دینی متلاشی شده یا پراکنده شوند. کلیسای کاتولیک به لرزه افتاده بود.
قطع نظر از تصمیم فلیسمینا که می‌گفت: «هرکس می‌خواهد آقای دوست‌داشتنی مرا هدف قرار دهد باید از روی نعش من رد شود، کما اینکه با یک چوب پوست‌کنده حریف گروهی از بچه‌ها شدم، با هفت تیری که یکی به من قرض خواهد داد بر فراماسون‌ها هم غلبه خواهم کرد»، هنوز زمان وقوع یک انقلاب جمهوریخواهی فرا نرسیده بود. توفان آرام گرفت. سال بعد پدرش، او را در دانشسرای معلمان در ویسو ثبت‌نام کرد. از همان ابتدای کار همان روش خانم معلم سخت‌گیرش را در پیش گرفت: فقط لباس رنگ سیاه می‌پوشید. موهایش را به دقت سنجاق می‌زد. یک دانش‌آموز نمونه بود. با درس‌دادن به همکلاسی‌های فقیرش برای شغل آینده خود تمرین می‌کرد. به این ترتیب بود که با «مارتا سالازار» آشنا شد؛ دختر فقیری از روستای «سانتا کمبا». باوجود 23سال سنی که داشت، اندوه از چهره غمناک «مارتا» پاک نشده بود. خویشاوندانش در سانتا کمبا، شمال کشور نزدیک «براگانز» باقی‌ماندند. جایی‌که منزل خانوادگی‌شان بود. این فقر عاطفی و نیز مادی که در این دختر جوان وجود داشت و با تمایل شدید او به کسب دانش مخالفت می‌کرد، بر فلیسمینا اثر خود را گذاشت. درباره او می‌گوید: «دامن‌های بلند و فوق‌العاده باوقاری می‌پوشید... ما به او به‌عنوان یک‌خانم احترام می‌گذاشتیم. این او بود که مرا واداشت بیشتر کار کنم. درعین‌حال با یک‌فروتنی خاص از من می‌خواست و می‌گفت: این را به من آموزش بده». از آن گذشته، این هردو زن احساس دورافتادن می‌کردند. یکی در خانه مادری‌اش و دومی حتی در شهر خودش احساس غریبی می‌کرد. به‌سرعت همدیگر را یافتند و در فکر یکی‌شدن برآمدند. از سال بعد یعنی پاییز سال1905 بود که مارتا نزد فلیسمینا منزل گرفت. به مناسبت ورودش به خانه یک‌دوست و تحکیم روابط بینشان بود که مارتا برای فلیسمینا یک‌زنجیر طلایی منقش به صلیب خرید و هدیه کرد. گفت این هدیه‌ای از مادرش بوده است. مدت‌ها بعد بود که فلیسمینا فهمید از جنس طلاست و دوستش درواقع تمام پولی را که داشت، داده بود تا یک‌هدیه معمولی، اما کاملا الهام‌بخش را برای او بخرد.

ادامه دارد...

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.