بهای «دالاییلاما» بودن
محمد بقایی (ماکان)
در اینکه «دالاییلاما» یکی از چهرههای برجسته معنویت عصرحاضر است، تردیدی نیست ولی باید به این نکته توجه داشت که اندیشمندانی مانند او، پیوسته در طول تاریخ با ناملایماتی مواجه بودهاند که از آنها رنج بردهاند.
مهمترین آنها معضلاتی است که از سوی تفکر حاکم و جامعهای که توانایی فهم اندیشههای پیشرو آنان را نداشته برای آنها پیش آمده است. «دالاییلاما» بهدلیل اینکه در طول حیات خود از تفکراتی متفاوت از جریان حاکم بر جامعه خود پیروی کرده یا به عبارت دیگر، از دگراندیشان جامعه خود بوده، مورد بیمهری کسانی قرار گرفته که مدیریت آن جامعه را برعهده داشتهاند. نظایر این افراد، همچون «گاندی» را باید در همین مقوله مورد تامل قرار داد. این معضلی است که در دنیای امروز، بهخصوص کشورهای در حال پیشرفت و جوامعی که به لحاظ فکری در محدودیتهای خاصی قرار دارند، بهخوبی احساس میشود ولی از آنجا که تاریخ، سیر طبیعی خود را دنبال میکند هیچگاه اندیشه کارآمد و انسانساز از پویایی بازنمیایستد و مانند رودی مسیر خود را باز میکند و بهپیش میرود زیرا در اندیشه چنین متفکرانی تازگیها و نوگراییهایی وجود دارد که برای انسانمعاصر و انسانآینده دلپذیر و کارساز است و از آنجا که هیچ جامعهای ارزشهای ناکارآمد خود را که به تاریخ سپرده، بار دیگر بهکار نمیگیرد و مانند رخت مندرسی که دیگر کسی آن را نمیپوشد به کناری میگذارد و در پی پوششی نو و متناسب با زمان خود برمیآید و آن را از مراکزی تهیه میکند که کالای امروزی عرضه میدارند اندیشهها نیز چنینند و مشتریان چنین امتعهای افراد یک جامعه هستند و عرضهکنندگان آن اندیشمندان دگراندیش همچون «دالاییلاما» که طبیعتا نحوه تفکر آنان با پیروان ارزشهای تثبیتشده ناکارآمد سازگاری ندارد.
در اینکه «دالاییلاما» یکی از چهرههای برجسته معنویت عصرحاضر است، تردیدی نیست ولی باید به این نکته توجه داشت که اندیشمندانی مانند او، پیوسته در طول تاریخ با ناملایماتی مواجه بودهاند که از آنها رنج بردهاند.
مهمترین آنها معضلاتی است که از سوی تفکر حاکم و جامعهای که توانایی فهم اندیشههای پیشرو آنان را نداشته برای آنها پیش آمده است. «دالاییلاما» بهدلیل اینکه در طول حیات خود از تفکراتی متفاوت از جریان حاکم بر جامعه خود پیروی کرده یا به عبارت دیگر، از دگراندیشان جامعه خود بوده، مورد بیمهری کسانی قرار گرفته که مدیریت آن جامعه را برعهده داشتهاند. نظایر این افراد، همچون «گاندی» را باید در همین مقوله مورد تامل قرار داد. این معضلی است که در دنیای امروز، بهخصوص کشورهای در حال پیشرفت و جوامعی که به لحاظ فکری در محدودیتهای خاصی قرار دارند، بهخوبی احساس میشود ولی از آنجا که تاریخ، سیر طبیعی خود را دنبال میکند هیچگاه اندیشه کارآمد و انسانساز از پویایی بازنمیایستد و مانند رودی مسیر خود را باز میکند و بهپیش میرود زیرا در اندیشه چنین متفکرانی تازگیها و نوگراییهایی وجود دارد که برای انسانمعاصر و انسانآینده دلپذیر و کارساز است و از آنجا که هیچ جامعهای ارزشهای ناکارآمد خود را که به تاریخ سپرده، بار دیگر بهکار نمیگیرد و مانند رخت مندرسی که دیگر کسی آن را نمیپوشد به کناری میگذارد و در پی پوششی نو و متناسب با زمان خود برمیآید و آن را از مراکزی تهیه میکند که کالای امروزی عرضه میدارند اندیشهها نیز چنینند و مشتریان چنین امتعهای افراد یک جامعه هستند و عرضهکنندگان آن اندیشمندان دگراندیش همچون «دالاییلاما» که طبیعتا نحوه تفکر آنان با پیروان ارزشهای تثبیتشده ناکارآمد سازگاری ندارد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.