|

یک‌بار دیگر «مسکو»

یک‌بار دیگر مسکو بر پرونده سوریه دست گذاشته است. حرکتی که از چندجهت شروع شده و دنبال می‌شود. مسکو از یک طرف جدید‌ترین سلاح‌ها را در اختیار سوریه می‌گذارد و از سوی دیگر با یک‌حمله دیپلماتیک قصد دارد تا معادله سوریه را به‌نفع مصالح خود تغییر دهد.
یکی از دلایل این حرکت را باید در تمایل این کشور برای فرار از میدان نبرد اوکراین پیدا کرد که تابه‌حال مخاطرات زیادی را برای روسیه داشته و نتوانسته است موفقیتی را در آن جبهه به‌دست آورد.
با توجه به هشدارهای اروپا و آمریکا، مسکو می‌داند که هرگونه تحرک تازه‌ای در این جبهه می‌تواند یک جنگ‌جهانی دیگر را شعله‌ور کند. کشورهای غربی هرگونه باب گفت‌وگو را با مسکو بسته و با تحریم‌های خود، اقتصاد روسیه را تا آستانه فروپاشی برده‌اند.
از این‌رو مسکو تلاش می‌کند با صرف‌نظر از آن جبهه، حضور خود را در بحران سوریه سنگین‌تر کرده و به جامعه جهانی نشان دهد که چه برگ‌های دیگری در آستین دارد.
این حرکت با دعوت از برخی طرف‌های سوری برای دور جدیدی از گفت‌وگوها بین نظام حاکم بر سوریه و مخالفان پررنگ‌تر شد. جامعه بین‌المللی تقریبا سوریه را به حال خود رها کرده است و همین امر به مسکو فرصت می‌دهد تا در این زمینه مانور جدیدی را بدون اینکه خطری برایش داشته باشد به اجرا گذارد.
مسکو با فعال‌کردن مساله سوریه می‌خواهد از بی‌توجهی آمریکا و ضعف عملکرد این کشور در بحران سوریه سوءاستفاده کند. از سوی دیگر پراکندگی گروه‌های مخالف به روسیه کمک می‌کند تا از این واقعیت بتواند به‌نفع خود بهره‌برداری کرده و مخالفان را به دوبخش خارجی و داخلی تقسیم و از بین آنها طرف‌هایی را که می‌خواهد گزینش کند.
نکته مهم اینکه مسکو در این رابطه مانند سال‌های گذشته منافع ملت سوریه را در نظر ندارد بلکه بیشتر به‌خاطر منافع مرحله‌ای خودش است که وارد صحنه می‌شود. روسیه قصد دارد نگذارد سوریه از سیطره منافع استراتژیک این کشور خارج شده و برای مثال به گذرگاهی برای عبور خطوط نفت و گاز از کشورهای خلیج‌فارس به اروپا تبدیل شود.
طبعا روسیه برایش ادامه درگیری‌ها و ویرانی‌ها در سوریه مطرح نیست و تا زمانی که به منافعش ضربه‌ای وارد نشود نگران این فجایع نیست. به همین دلیل مسکو تلاش می‌کند راه‌حلی پیدا کند که ضمن بقای متحد خود یعنی بشار اسد بتواند به مخالفت‌ها علیه او نیز پایان دهد.
ابزاری را که روسیه در این راه استفاده می‌کند همان ابزاری است که در جاهای دیگر نیز استفاده کرده و به‌نظر می‌رسد یکی از اختراعات روسیه باشد. این ابزار عبارت است از تکه‌تکه‌کردن انقلاب سوریه بدون اینکه قرار باشد نظام بشار اسد امتیازی بدهد.
طبعا مسکو می‌داند که جهان از بحران سوریه دیگر خسته شده است و به‌دنبال هرگونه راه‌حلی است که خیالش از این جهت راحت شود.
همان‌طور که مسکو در نظر دارد بعد از جذب بخشی از گروه‌های مخالف، بقیه آنها را هم به طرح خود ملحق کند. در این میان تعدادی از گروه‌های تندرو باقی می‌مانند که می‌شود آنها را تحت گروه‌های تروریستی گرد آورد؛ گروه‌هایی که هم‌اکنون جامعه جهانی از طریق ائتلاف ضدداعش با آنها درگیر است. همچنین مسکو قصد دارد یک ائتلاف جدید از مخالفان سوریه تشکیل دهد. ائتلافی که سیاست‌های روسیه را قبول داشته باشد و بتواند از آنها به‌عنوان نمایندگان مخالفان استفاده کرده و آنها را در برابر بخشی از نظام حاکم بنشاند.
در این میان برخی از گروه‌های مخالف نیز حاضر به پذیرش این بازی شده‌اند، با این قصد که هرطورشده سوریه از این وضعیت بحرانی خارج شود. آنها تصور می‌کنند به این وسیله یک نوع ذکاوت سیاسی به خرج داده‌اند و در چارچوب گفت‌وگوهای آینده خواهند توانست شرایط مطلوب خود را به‌دست آورند. در حالی که نمی‌دانند بازی با بزرگان، قاعده خودش را دارد و باید مراقب مخاطرات و محاسبات پیچیده‌اش بود.
طبعا نمی‌توان به این بهانه که حالا می‌رویم و امتحان می‌کنیم وارد این بازی‌ها شد. جان‌ هزاران سوری که طی چهارسال گذشته در این بحران کشته شده‌اند سرمایه شخصی کسی نیست که بخواهد در بورس‌های رایج، آنها را خرج کند.
یک‌بار دیگر مسکو بر پرونده سوریه دست گذاشته است. حرکتی که از چندجهت شروع شده و دنبال می‌شود. مسکو از یک طرف جدید‌ترین سلاح‌ها را در اختیار سوریه می‌گذارد و از سوی دیگر با یک‌حمله دیپلماتیک قصد دارد تا معادله سوریه را به‌نفع مصالح خود تغییر دهد.
یکی از دلایل این حرکت را باید در تمایل این کشور برای فرار از میدان نبرد اوکراین پیدا کرد که تابه‌حال مخاطرات زیادی را برای روسیه داشته و نتوانسته است موفقیتی را در آن جبهه به‌دست آورد.
با توجه به هشدارهای اروپا و آمریکا، مسکو می‌داند که هرگونه تحرک تازه‌ای در این جبهه می‌تواند یک جنگ‌جهانی دیگر را شعله‌ور کند. کشورهای غربی هرگونه باب گفت‌وگو را با مسکو بسته و با تحریم‌های خود، اقتصاد روسیه را تا آستانه فروپاشی برده‌اند.
از این‌رو مسکو تلاش می‌کند با صرف‌نظر از آن جبهه، حضور خود را در بحران سوریه سنگین‌تر کرده و به جامعه جهانی نشان دهد که چه برگ‌های دیگری در آستین دارد.
این حرکت با دعوت از برخی طرف‌های سوری برای دور جدیدی از گفت‌وگوها بین نظام حاکم بر سوریه و مخالفان پررنگ‌تر شد. جامعه بین‌المللی تقریبا سوریه را به حال خود رها کرده است و همین امر به مسکو فرصت می‌دهد تا در این زمینه مانور جدیدی را بدون اینکه خطری برایش داشته باشد به اجرا گذارد.
مسکو با فعال‌کردن مساله سوریه می‌خواهد از بی‌توجهی آمریکا و ضعف عملکرد این کشور در بحران سوریه سوءاستفاده کند. از سوی دیگر پراکندگی گروه‌های مخالف به روسیه کمک می‌کند تا از این واقعیت بتواند به‌نفع خود بهره‌برداری کرده و مخالفان را به دوبخش خارجی و داخلی تقسیم و از بین آنها طرف‌هایی را که می‌خواهد گزینش کند.
نکته مهم اینکه مسکو در این رابطه مانند سال‌های گذشته منافع ملت سوریه را در نظر ندارد بلکه بیشتر به‌خاطر منافع مرحله‌ای خودش است که وارد صحنه می‌شود. روسیه قصد دارد نگذارد سوریه از سیطره منافع استراتژیک این کشور خارج شده و برای مثال به گذرگاهی برای عبور خطوط نفت و گاز از کشورهای خلیج‌فارس به اروپا تبدیل شود.
طبعا روسیه برایش ادامه درگیری‌ها و ویرانی‌ها در سوریه مطرح نیست و تا زمانی که به منافعش ضربه‌ای وارد نشود نگران این فجایع نیست. به همین دلیل مسکو تلاش می‌کند راه‌حلی پیدا کند که ضمن بقای متحد خود یعنی بشار اسد بتواند به مخالفت‌ها علیه او نیز پایان دهد.
ابزاری را که روسیه در این راه استفاده می‌کند همان ابزاری است که در جاهای دیگر نیز استفاده کرده و به‌نظر می‌رسد یکی از اختراعات روسیه باشد. این ابزار عبارت است از تکه‌تکه‌کردن انقلاب سوریه بدون اینکه قرار باشد نظام بشار اسد امتیازی بدهد.
طبعا مسکو می‌داند که جهان از بحران سوریه دیگر خسته شده است و به‌دنبال هرگونه راه‌حلی است که خیالش از این جهت راحت شود.
همان‌طور که مسکو در نظر دارد بعد از جذب بخشی از گروه‌های مخالف، بقیه آنها را هم به طرح خود ملحق کند. در این میان تعدادی از گروه‌های تندرو باقی می‌مانند که می‌شود آنها را تحت گروه‌های تروریستی گرد آورد؛ گروه‌هایی که هم‌اکنون جامعه جهانی از طریق ائتلاف ضدداعش با آنها درگیر است. همچنین مسکو قصد دارد یک ائتلاف جدید از مخالفان سوریه تشکیل دهد. ائتلافی که سیاست‌های روسیه را قبول داشته باشد و بتواند از آنها به‌عنوان نمایندگان مخالفان استفاده کرده و آنها را در برابر بخشی از نظام حاکم بنشاند.
در این میان برخی از گروه‌های مخالف نیز حاضر به پذیرش این بازی شده‌اند، با این قصد که هرطورشده سوریه از این وضعیت بحرانی خارج شود. آنها تصور می‌کنند به این وسیله یک نوع ذکاوت سیاسی به خرج داده‌اند و در چارچوب گفت‌وگوهای آینده خواهند توانست شرایط مطلوب خود را به‌دست آورند. در حالی که نمی‌دانند بازی با بزرگان، قاعده خودش را دارد و باید مراقب مخاطرات و محاسبات پیچیده‌اش بود.
طبعا نمی‌توان به این بهانه که حالا می‌رویم و امتحان می‌کنیم وارد این بازی‌ها شد. جان‌ هزاران سوری که طی چهارسال گذشته در این بحران کشته شده‌اند سرمایه شخصی کسی نیست که بخواهد در بورس‌های رایج، آنها را خرج کند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.