|

هجو فساد و قدرت

«کسی منکر نیست که در میان سیاستمداران کشور جناب رییس‌ام.‌ای.نانگا، نماینده مجلس، از همه خودمانی‌تر بود. چه در شهر و چه در دهکده زادگاهش، آناتا، از هرکس که می‌پرسیدی، جواب می‌شنیدی که او مردی مردمی است. من باید همین اول کار به این قضیه اعتراف کنم وگرنه بقیه داستانی که می‌خواهم بگویم جفنگ از کار درمی‌آید. آن بعدازظهر قرار بود که برای کارکنان و دانش‌آموزان مدرسه گرامر آناتا که من در آنجا تدریس می‌کردم، سخنرانی کند. اما همان‌طور که در آن دوران سیاست‌زده معمول بود اهالی دهکده داخل مدرسه شده بودند و عملا آن را اداره می‌کردند. از قرار معلوم سالن اجتماعات درست تا سه‌برابر ظرفیتش پر می‌شد. تعدادی از اهالی درست تا دور جایگاه سخنرانی کف زمین نشسته بودند. من نگاهی کردم و دستم آمد که این درست همان موقعی است که ما- حداقل برای لحظه‌ای- باید بیرون سالن بمانیم...» رمان «مرد مردمی» چینوا آچبه با این جملات شروع می‌شود. آچبه از مهم‌ترین نویسندگان ادبیات مدرن آفریقاست و حتی او را پدر ادبیات مدرن آفریقا هم نامیده‌اند. «مرد مردمی» شامل 13فصل است و به تازگی با ترجمه افسانه رشنو و ویرایش مترجم مطرح، قاسم روبین در نشر ناهید منتشر شده است. آچبه در سال1930 در شرق‌نیجریه متولد شده و تاکنون چندین رمان نوشته که از ویژگی‌های مشترک رمان‌های او داستان‌های ایده‌محور است؛ ایده‌های که البته به گفته خودش، از حدومرز ایده‌هایی کلی فراتر می‌روند و با شخصیت‌های داستانی پیوند می‌خورند و شکلی داستانی به خود می‌گیرند. راوی «مرد مردمی»، معلم معمولی یک دبستان، «اودیلی» است و ماجرای داستان هم با بازدید یکی از معلمان سابق دهکده با نام نانگا، که حالا به قدرت رسیده و نماینده مجلس شده، شروع می‌شود. در جریان بازدید از مدرسه، اودیلی پی می‌برد که معلم سابق تازه به‌ قدرت رسیده، شخصیتی عوامفریب و خطرناک دارد که برای ترقی و بالارفتن از پله‌های قدرت تن به هرکاری داده است و دیگر به تصویری که پیش از این از او وجود داشت شباهتی ندارد. در انتهای کتاب درباره سویه‌های مختلف شخصیت نانلی می‌خوانیم: «هجو بس مضحکی از فسادی اندوه‌بار، تهدیدی برای همه سیاستمداران کارکشته. ناگاه، تجسم هیبت حقه‌باز، تازه‌به‌دوران‌رسیده و عوام‌فریبی است که چندصباحی دنیا را نیز اغوا می‌کند. در تقابل با نگاه راوی جوان، کنجکاو و دوست‌داشتنی قرار دارد: اودیلی. و هرآن احتمالش می‌رود که او هم نانگای دیگری از آب دربیاید.»
«کسی منکر نیست که در میان سیاستمداران کشور جناب رییس‌ام.‌ای.نانگا، نماینده مجلس، از همه خودمانی‌تر بود. چه در شهر و چه در دهکده زادگاهش، آناتا، از هرکس که می‌پرسیدی، جواب می‌شنیدی که او مردی مردمی است. من باید همین اول کار به این قضیه اعتراف کنم وگرنه بقیه داستانی که می‌خواهم بگویم جفنگ از کار درمی‌آید. آن بعدازظهر قرار بود که برای کارکنان و دانش‌آموزان مدرسه گرامر آناتا که من در آنجا تدریس می‌کردم، سخنرانی کند. اما همان‌طور که در آن دوران سیاست‌زده معمول بود اهالی دهکده داخل مدرسه شده بودند و عملا آن را اداره می‌کردند. از قرار معلوم سالن اجتماعات درست تا سه‌برابر ظرفیتش پر می‌شد. تعدادی از اهالی درست تا دور جایگاه سخنرانی کف زمین نشسته بودند. من نگاهی کردم و دستم آمد که این درست همان موقعی است که ما- حداقل برای لحظه‌ای- باید بیرون سالن بمانیم...» رمان «مرد مردمی» چینوا آچبه با این جملات شروع می‌شود. آچبه از مهم‌ترین نویسندگان ادبیات مدرن آفریقاست و حتی او را پدر ادبیات مدرن آفریقا هم نامیده‌اند. «مرد مردمی» شامل 13فصل است و به تازگی با ترجمه افسانه رشنو و ویرایش مترجم مطرح، قاسم روبین در نشر ناهید منتشر شده است. آچبه در سال1930 در شرق‌نیجریه متولد شده و تاکنون چندین رمان نوشته که از ویژگی‌های مشترک رمان‌های او داستان‌های ایده‌محور است؛ ایده‌های که البته به گفته خودش، از حدومرز ایده‌هایی کلی فراتر می‌روند و با شخصیت‌های داستانی پیوند می‌خورند و شکلی داستانی به خود می‌گیرند. راوی «مرد مردمی»، معلم معمولی یک دبستان، «اودیلی» است و ماجرای داستان هم با بازدید یکی از معلمان سابق دهکده با نام نانگا، که حالا به قدرت رسیده و نماینده مجلس شده، شروع می‌شود. در جریان بازدید از مدرسه، اودیلی پی می‌برد که معلم سابق تازه به‌ قدرت رسیده، شخصیتی عوامفریب و خطرناک دارد که برای ترقی و بالارفتن از پله‌های قدرت تن به هرکاری داده است و دیگر به تصویری که پیش از این از او وجود داشت شباهتی ندارد. در انتهای کتاب درباره سویه‌های مختلف شخصیت نانلی می‌خوانیم: «هجو بس مضحکی از فسادی اندوه‌بار، تهدیدی برای همه سیاستمداران کارکشته. ناگاه، تجسم هیبت حقه‌باز، تازه‌به‌دوران‌رسیده و عوام‌فریبی است که چندصباحی دنیا را نیز اغوا می‌کند. در تقابل با نگاه راوی جوان، کنجکاو و دوست‌داشتنی قرار دارد: اودیلی. و هرآن احتمالش می‌رود که او هم نانگای دیگری از آب دربیاید.»

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.