آخه ما چرا همه باید؟
جعفر مدرسصادقی
آن دختری که دو سه سال است پیانو میزند و خوابهای طلایی جواد معروفی را هم هنوز بلد نیست بزند، به آن بدی هم که ما خیال میکنیم نمیزند. پدرش میگوید توی جشن تولدها قیامت میکند. هم تولدت مبارک را میزند و هم سلطان قلبها و هم گل و گلدون و هم دل ای دل و هم رسوای زمانه... پدر و مادرش به وجود او افتخار میکنند و از این که دختری به این هنرمندی تربیت کردهاند به خودشان میبالند، اما اصلن دلشان نمیخواهد دخترشان پیانیست بشود. پیانو فقط برای این است که اوقات فراغت او را پُر کند. پدرش به همسایهی پایینی قول میدهد که مدرسهها که باز شد، دیگه تمرین هم نمیکند. شاید فقط پنجشنبهها و جمعهها و تعطیلات. دختر پسرعموی پدر من توی فیس بوک شعر مینویسد و هر شعر تازهای که مینویسد، دههزارتا لایک میخورد. شوهر دخترخالهی مادر من که معلم ادبیّات و انشا بود و ده سال پیش بازنشسته شد، هم شعر نو مینویسد و هم شعر قافیهدار. از بس که لایک خورد و طرفدار پیدا کرد، به این فکر افتاد که یک مجموعه دربیاورد. هیچ ناشری پیدا نکرد. تصمیم گرفت مجموعه را با سرمایهی شخصی چاپ کند. کتاب چاپ شده مانده است روی دستش و مجبور شد همهی نسخهها را
بچیند روی هم و یکی یکی پُست کند برای روزنامهها و مجلهها و هدیه بدهد به این و آن و تازه روی صفحهی عنوان هر کتابی یک تقدیم نامچه هم مینویسد. دوست ندارد فقط اسم طرف را بنویسد یا بنویسد تقدیم به دوست عزیزم، دوست دارد برای هر کسی یک چیزی بنویسد که برای هیچ کس دیگری ننوشته باشد. برای یک نفر مینویسد این کتاب را که عصارهی حیات من است به جناب عالی عرضه میدارم و برای یک نفر دیگر مینویسد برگ سبزیست تحفهی درویش و برای یک نفر دیگر مینویسد امید است که این تراوشات موجبات انبساط خاطر شما را فراهم کند! یک روز با پدرم رفته بودیم دیدن عمّهام. ساعت یازده صبح بود و دخترعمّه هنوز از توی اتاق خودش نیامده بود بیرون. عمّهام گفت خوابه هنوز. گفت تا دم صبح بیدار میمونه و هر روز تا لِنگ ظهر میخوابه. عمّه از پدرم خواهش کرد که او را نصیحت کند. گفت درس نمیخونه اصلن. فقط کتاب غیر درسی میخونه و شعر مینویسه. گفت به حرف من و پدرش که اصلن گوش نمیده. شاید به حرف شما گوش بده. به من گفت تو هم باهاش حرف بزن. یکی دو ساعتی طول کشید، وقت ناهار بود که تازه از اتاق خودش آمد بیرون. با چشمهای پُف کرده و دست و روی نشُسته. پدرم بلافاصله
شروع کرد به نصیحت کردن. گفت تو داری به خودت ظلم میکنی دختر. گفت تو حالا جوونی، نمیفهمی، وقتی که بزرگتر شدی میفهمی. گفت شعر چیه جونم؟ هیچکس با شعر و مِعر به هیچ جایی نرسید. برو درس بخون، برو دانشگاه، برو دنبال زندگیت! نوبت رسید به من. من گفتم با درس خوندن آدم هیچ پُخی نمیشه. گفتم همهی نابغهها از مدرسه فراری بودند. گفتم اما شعر ننویس! بخون، اما ننویس! هم باید شعر بخونی، هم نثر! هر چی که هست باید بخونی ــ از قدیم و جدید. اما اصلن توی فکر نوشتن نباش! جون من ننویس! عمّه از دست من عصبانی شد، پدرم از دست من عصبانی شد و خیلی دعوام کرد. اما دخترعمّه از حرفهای من خیلی خوشش آمد. عاشق من شد. ما باهم یک رفاقتی به هم زدیم و طولی نکشید که ازدواج کردیم. حالا سهتا بچه داریم ــ یک دختر و دوتا پسر. دخترم گیتار میزند. پسرها یکی سهتار میزند و یکی سنتور. زنم از همان روزهای اوّل ازدواجمان از صرافت شاعری افتاد، اما این اواخر، حالا که بچهها از آب و گِل درآمدهاند، دوباره بنا کرده است به شعر گفتن. شعرهای تازهاش را میگذارد توی فیس بوک و هر شب به ما خبر میدهد که هر شعری که گذاشته است چندتا لایک خورده. توی جلسههای
شعرخوانی هم شرکت میکند. ماهی یک بار جلسهها میافتد به خانهی ما. شبهایی که جلسه میافتد به خانهی ما، من میزنم به چاک. من از شعر بیزارم. من از موسیقی و هنر بیزارم. من از ادبیّات بیزارم. اینها را من نمیگویم. همان راوی هفتهی پیش میگوید که از پلهها رفت بالا تا به همسایه بگوید آخه ما چرا چرا چرا چرا چرا همه باید نوازنده باشیم؟
آن دختری که دو سه سال است پیانو میزند و خوابهای طلایی جواد معروفی را هم هنوز بلد نیست بزند، به آن بدی هم که ما خیال میکنیم نمیزند. پدرش میگوید توی جشن تولدها قیامت میکند. هم تولدت مبارک را میزند و هم سلطان قلبها و هم گل و گلدون و هم دل ای دل و هم رسوای زمانه... پدر و مادرش به وجود او افتخار میکنند و از این که دختری به این هنرمندی تربیت کردهاند به خودشان میبالند، اما اصلن دلشان نمیخواهد دخترشان پیانیست بشود. پیانو فقط برای این است که اوقات فراغت او را پُر کند. پدرش به همسایهی پایینی قول میدهد که مدرسهها که باز شد، دیگه تمرین هم نمیکند. شاید فقط پنجشنبهها و جمعهها و تعطیلات. دختر پسرعموی پدر من توی فیس بوک شعر مینویسد و هر شعر تازهای که مینویسد، دههزارتا لایک میخورد. شوهر دخترخالهی مادر من که معلم ادبیّات و انشا بود و ده سال پیش بازنشسته شد، هم شعر نو مینویسد و هم شعر قافیهدار. از بس که لایک خورد و طرفدار پیدا کرد، به این فکر افتاد که یک مجموعه دربیاورد. هیچ ناشری پیدا نکرد. تصمیم گرفت مجموعه را با سرمایهی شخصی چاپ کند. کتاب چاپ شده مانده است روی دستش و مجبور شد همهی نسخهها را
بچیند روی هم و یکی یکی پُست کند برای روزنامهها و مجلهها و هدیه بدهد به این و آن و تازه روی صفحهی عنوان هر کتابی یک تقدیم نامچه هم مینویسد. دوست ندارد فقط اسم طرف را بنویسد یا بنویسد تقدیم به دوست عزیزم، دوست دارد برای هر کسی یک چیزی بنویسد که برای هیچ کس دیگری ننوشته باشد. برای یک نفر مینویسد این کتاب را که عصارهی حیات من است به جناب عالی عرضه میدارم و برای یک نفر دیگر مینویسد برگ سبزیست تحفهی درویش و برای یک نفر دیگر مینویسد امید است که این تراوشات موجبات انبساط خاطر شما را فراهم کند! یک روز با پدرم رفته بودیم دیدن عمّهام. ساعت یازده صبح بود و دخترعمّه هنوز از توی اتاق خودش نیامده بود بیرون. عمّهام گفت خوابه هنوز. گفت تا دم صبح بیدار میمونه و هر روز تا لِنگ ظهر میخوابه. عمّه از پدرم خواهش کرد که او را نصیحت کند. گفت درس نمیخونه اصلن. فقط کتاب غیر درسی میخونه و شعر مینویسه. گفت به حرف من و پدرش که اصلن گوش نمیده. شاید به حرف شما گوش بده. به من گفت تو هم باهاش حرف بزن. یکی دو ساعتی طول کشید، وقت ناهار بود که تازه از اتاق خودش آمد بیرون. با چشمهای پُف کرده و دست و روی نشُسته. پدرم بلافاصله
شروع کرد به نصیحت کردن. گفت تو داری به خودت ظلم میکنی دختر. گفت تو حالا جوونی، نمیفهمی، وقتی که بزرگتر شدی میفهمی. گفت شعر چیه جونم؟ هیچکس با شعر و مِعر به هیچ جایی نرسید. برو درس بخون، برو دانشگاه، برو دنبال زندگیت! نوبت رسید به من. من گفتم با درس خوندن آدم هیچ پُخی نمیشه. گفتم همهی نابغهها از مدرسه فراری بودند. گفتم اما شعر ننویس! بخون، اما ننویس! هم باید شعر بخونی، هم نثر! هر چی که هست باید بخونی ــ از قدیم و جدید. اما اصلن توی فکر نوشتن نباش! جون من ننویس! عمّه از دست من عصبانی شد، پدرم از دست من عصبانی شد و خیلی دعوام کرد. اما دخترعمّه از حرفهای من خیلی خوشش آمد. عاشق من شد. ما باهم یک رفاقتی به هم زدیم و طولی نکشید که ازدواج کردیم. حالا سهتا بچه داریم ــ یک دختر و دوتا پسر. دخترم گیتار میزند. پسرها یکی سهتار میزند و یکی سنتور. زنم از همان روزهای اوّل ازدواجمان از صرافت شاعری افتاد، اما این اواخر، حالا که بچهها از آب و گِل درآمدهاند، دوباره بنا کرده است به شعر گفتن. شعرهای تازهاش را میگذارد توی فیس بوک و هر شب به ما خبر میدهد که هر شعری که گذاشته است چندتا لایک خورده. توی جلسههای
شعرخوانی هم شرکت میکند. ماهی یک بار جلسهها میافتد به خانهی ما. شبهایی که جلسه میافتد به خانهی ما، من میزنم به چاک. من از شعر بیزارم. من از موسیقی و هنر بیزارم. من از ادبیّات بیزارم. اینها را من نمیگویم. همان راوی هفتهی پیش میگوید که از پلهها رفت بالا تا به همسایه بگوید آخه ما چرا چرا چرا چرا چرا همه باید نوازنده باشیم؟
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.