روسیه؛ پیگیر «ائتلاف ضدائتلاف»
بهرام امیراحمدیان . کارشناس روابط بینالملل
اعلام آمریکا درباره تشکیل ائتلاف جهانی علیه پیشروی «داعش» و مشارکت برخی دولتهای خاورمیانه که احتمال گسترش جریانهای تندروی سلفیه و «داعش» در آنها زیاد است، روسیه را به واکنش واداشته است. زیرا این ائتلاف خواستار گسترش فضای عملیاتی جنگندههای ائتلاف در منطقه بهویژه فضای سوریه است. اگرچه «داعش» بخش زیادی از قلمرو حاکمیتی سوریه و عراق را در اختیار دارد، اما ائتلاف در نظر دارد آن بخش از قلمرو سوریه را که «داعش» در آن مستقر است، تحت حملات هوایی قرار دهد. دولت عراق رسما از آمریکا خواسته که در مبارزه علیه تروریستها به این کشور یاری رساند، اما سوریه از این قاعده مستثناست. از مدتها قبل هنگامی که موصل از سوی نیروهای تروریستی به محاصره درآمد و ارتش عراق دربرابر پیشروی آنها ناتوان ماند و حتی کمک پیشمرگههای کرد اقلیم کردستان عراق هم نتوانست جلوی پیشروی آنها را سد کند، جنگندههای آمریکایی مستقر در منطقه با درخواست کمک از سوی دولت مالکی، موفق به توقف پیشروی نیروهای تروریستی «داعش» شدند. با اینوجود با احساس عدمتکافوی اقدامات تدافعی، لازم دیده شده که این عملیات گسترده شود. بسیاری از کارشناسان و سیاستمداران منطقه و
جهان به این باور رسیدهاند که «داعش» نیروی قدرتمندی است که دولتهای عراق و سوریه توان مقابله با آن را ندارند. اما نگرانی روسیه از جنسی دیگر است؛ درست در شرایطی که روسیه بهدلیل مداخله در امور داخلی اوکراین و اشغال بخشی از این کشور و الحاق آن به خاک خود از سوی جامعه جهانی مورداتهام قرار گرفته و از سوی غرب شدیدترین تحریمها را علیه این کشور تصویب کردهاند، از آمریکا خواسته است که بدون اجازه دولتمرکزی سوریه دست به اقدامات نظامی علیه تروریستهای «داعش» در قلمرو حاکمیتی سوریه نزند؛ روسیه این عمل را نقض حاکمیت یک کشور مستقل اعلام کرده است. اما از سوی دیگر آمریکا و اروپا بر این باور هستند که دولت سوریه توان رویارویی و دفاع از بخش بزرگی از کشور خود را که از سوی «داعش» به تصرف درآمده، ندارد و از سوی دیگر برگزاری انتخابات ریاستجمهوری سوریه و انتخاب بشار اسد بهعنوان ریاستجمهوری را برای دور سوم، به رسمیت نمیشناسند و اعلام میدارند که در سوریه، دولت مشروعیت ندارد و آنها با کسب موافقت دولت بشار اسد، بهنوعی به آن مشروعیت بینالمللی خواهند داد. اقدام آمریکا به تشکیل ائتلاف، پس از مدتها سکوت و انتقادهای بسیار از
اوباما بهسبب سستی در اقدام علیه «داعش» صورت گرفته و وزیر خارجه آمریکا با سفر به کشورهای خاورمیانه موفق به جلب حمایت آنها شده است. نکته مهم این است که ترکیه بهعنوان تنها عضو مسلمان ناتو اجازه حملات هوایی از سوی ائتلاف با استفاده از پایگاه هوایی اینجیرلیک در ترکیه در شمالشرقی مدیترانه را نداده است، پایگاهی که در نزدیکترین فاصله از سوریه و عراق و بهطورکلی مسلط بر قلمرو «داعش» است. آلمان نیز حاضر به همکاری نظامی نشده و تنها به انجام عملیات پشتیبانی اکتفا کرده است. آمریکا نیز در رأس این جبهه جهانی تنها به انجام حملات هوایی اقدام خواهد کرد.
نکته اساسی در اعتراضات روسیه و بیتوجهی غرب است. روسیه با استفاده از فضای بینالمللی درصدد بهرهگیری از این فضا برای تشکیل ائتلاف ضدائتلاف است. در اوج بحران اوکراین با حضور در جام جهانی برزیل اجلاس سران گروه بریکیز را ترتیب داد و بخشی از توجهات جهانی را از مساله اوکراین دور کرد. سازمان همکاریهای اقتصادی اوراسیا را با قزاقستان و بلاروس فعال کرد و این بار با بهرهگیری از اجلاس شانگهای میخواهد در دوشنبه علیه ائتلاف آمریکا با همپیمانان منطقهای، رشته عملیات را بهنفع سوریه همپیمان خاورمیانهای خود تغییر دهد.
روسیه درپی تحریمهای کمرشکن غرب علیه مسکو، اکنون توجه خود را به ایران جلب کرده و از یاد برده است که در بدترین شرایط که ایران به حمله نظامی از سوی غرب تهدید میشد و هرازگاهی ژنرالهای روسیه، ایران را از حمله هوایی آمریکا میترساندند و تاریخ جعلی حمله را اعلام میکردند، برخلاف تعهد رسمی خود به تهران، از تحویل سیستم دفاعی موشکی «اس-300» به ایران امتناع کرد.
روسیه درپی تحریمهای کمرشکن غرب علیه مسکو، اکنون توجه خود را به ایران جلب کرده و از یاد برده است که در بدترین شرایط که ایران به حمله نظامی از سوی غرب تهدید میشد و هرازگاهی ژنرالهای روسیه، ایران را از حمله هوایی آمریکا میترساندند و تاریخ جعلی حمله را اعلام میکردند، برخلاف تعهد رسمی خود به تهران، از تحویل سیستم دفاعی موشکی «اس-300» به ایران امتناع کرد.
اعلام آمریکا درباره تشکیل ائتلاف جهانی علیه پیشروی «داعش» و مشارکت برخی دولتهای خاورمیانه که احتمال گسترش جریانهای تندروی سلفیه و «داعش» در آنها زیاد است، روسیه را به واکنش واداشته است. زیرا این ائتلاف خواستار گسترش فضای عملیاتی جنگندههای ائتلاف در منطقه بهویژه فضای سوریه است. اگرچه «داعش» بخش زیادی از قلمرو حاکمیتی سوریه و عراق را در اختیار دارد، اما ائتلاف در نظر دارد آن بخش از قلمرو سوریه را که «داعش» در آن مستقر است، تحت حملات هوایی قرار دهد. دولت عراق رسما از آمریکا خواسته که در مبارزه علیه تروریستها به این کشور یاری رساند، اما سوریه از این قاعده مستثناست. از مدتها قبل هنگامی که موصل از سوی نیروهای تروریستی به محاصره درآمد و ارتش عراق دربرابر پیشروی آنها ناتوان ماند و حتی کمک پیشمرگههای کرد اقلیم کردستان عراق هم نتوانست جلوی پیشروی آنها را سد کند، جنگندههای آمریکایی مستقر در منطقه با درخواست کمک از سوی دولت مالکی، موفق به توقف پیشروی نیروهای تروریستی «داعش» شدند. با اینوجود با احساس عدمتکافوی اقدامات تدافعی، لازم دیده شده که این عملیات گسترده شود. بسیاری از کارشناسان و سیاستمداران منطقه و
جهان به این باور رسیدهاند که «داعش» نیروی قدرتمندی است که دولتهای عراق و سوریه توان مقابله با آن را ندارند. اما نگرانی روسیه از جنسی دیگر است؛ درست در شرایطی که روسیه بهدلیل مداخله در امور داخلی اوکراین و اشغال بخشی از این کشور و الحاق آن به خاک خود از سوی جامعه جهانی مورداتهام قرار گرفته و از سوی غرب شدیدترین تحریمها را علیه این کشور تصویب کردهاند، از آمریکا خواسته است که بدون اجازه دولتمرکزی سوریه دست به اقدامات نظامی علیه تروریستهای «داعش» در قلمرو حاکمیتی سوریه نزند؛ روسیه این عمل را نقض حاکمیت یک کشور مستقل اعلام کرده است. اما از سوی دیگر آمریکا و اروپا بر این باور هستند که دولت سوریه توان رویارویی و دفاع از بخش بزرگی از کشور خود را که از سوی «داعش» به تصرف درآمده، ندارد و از سوی دیگر برگزاری انتخابات ریاستجمهوری سوریه و انتخاب بشار اسد بهعنوان ریاستجمهوری را برای دور سوم، به رسمیت نمیشناسند و اعلام میدارند که در سوریه، دولت مشروعیت ندارد و آنها با کسب موافقت دولت بشار اسد، بهنوعی به آن مشروعیت بینالمللی خواهند داد. اقدام آمریکا به تشکیل ائتلاف، پس از مدتها سکوت و انتقادهای بسیار از
اوباما بهسبب سستی در اقدام علیه «داعش» صورت گرفته و وزیر خارجه آمریکا با سفر به کشورهای خاورمیانه موفق به جلب حمایت آنها شده است. نکته مهم این است که ترکیه بهعنوان تنها عضو مسلمان ناتو اجازه حملات هوایی از سوی ائتلاف با استفاده از پایگاه هوایی اینجیرلیک در ترکیه در شمالشرقی مدیترانه را نداده است، پایگاهی که در نزدیکترین فاصله از سوریه و عراق و بهطورکلی مسلط بر قلمرو «داعش» است. آلمان نیز حاضر به همکاری نظامی نشده و تنها به انجام عملیات پشتیبانی اکتفا کرده است. آمریکا نیز در رأس این جبهه جهانی تنها به انجام حملات هوایی اقدام خواهد کرد.
نکته اساسی در اعتراضات روسیه و بیتوجهی غرب است. روسیه با استفاده از فضای بینالمللی درصدد بهرهگیری از این فضا برای تشکیل ائتلاف ضدائتلاف است. در اوج بحران اوکراین با حضور در جام جهانی برزیل اجلاس سران گروه بریکیز را ترتیب داد و بخشی از توجهات جهانی را از مساله اوکراین دور کرد. سازمان همکاریهای اقتصادی اوراسیا را با قزاقستان و بلاروس فعال کرد و این بار با بهرهگیری از اجلاس شانگهای میخواهد در دوشنبه علیه ائتلاف آمریکا با همپیمانان منطقهای، رشته عملیات را بهنفع سوریه همپیمان خاورمیانهای خود تغییر دهد.
روسیه درپی تحریمهای کمرشکن غرب علیه مسکو، اکنون توجه خود را به ایران جلب کرده و از یاد برده است که در بدترین شرایط که ایران به حمله نظامی از سوی غرب تهدید میشد و هرازگاهی ژنرالهای روسیه، ایران را از حمله هوایی آمریکا میترساندند و تاریخ جعلی حمله را اعلام میکردند، برخلاف تعهد رسمی خود به تهران، از تحویل سیستم دفاعی موشکی «اس-300» به ایران امتناع کرد.
روسیه درپی تحریمهای کمرشکن غرب علیه مسکو، اکنون توجه خود را به ایران جلب کرده و از یاد برده است که در بدترین شرایط که ایران به حمله نظامی از سوی غرب تهدید میشد و هرازگاهی ژنرالهای روسیه، ایران را از حمله هوایی آمریکا میترساندند و تاریخ جعلی حمله را اعلام میکردند، برخلاف تعهد رسمی خود به تهران، از تحویل سیستم دفاعی موشکی «اس-300» به ایران امتناع کرد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.