|

پایان شصت‌وسومین جشنواره برلین

«خرس نقره‌ای» فیلمنامه به ایران رسید

فرزانه ابراهیم‌زاده: شصت‌وسومین جشنواره بین‌المللی فیلم برلین در حالی به کار خود پایان داد که جعفر پناهی به همراه کامبوزیا پرتوی و فیلم «پرده بسته» دومین خرس نقره‌ای این جشنواره را از آن خود کرد. او پیش از این جایزه، خرس نقره‌ای بهترین کارگردانی را برای فیلم «آفساید» دریافت کرده بود؛ جایزه‌ای که هم‌اکنون در ویترین افتخارات پناهی در موزه سینما قرار دارد.
به گزارش «هالیوود ریپورتر» فیلم «پرده‌‌بسته»، جدیدترین ساخته جعفر پناهی که از نامزدهای خرس طلا بود، یک اثر داستانی و تجربی پس از مستند «این یک فیلم نیست» از پناهی محسوب می‌شود و بیشتر روایت فیلم در ویلایی در کنار دریا رقم می‌خورد. فیلم ماجرای یک مرد نویسنده (کامبوزیا پرتوی) است که با خروج از شهر، به ویلایش در شمال پناه می‌برد و پس از ورود به ویلا، پرده‌ها را می‌کشد و ارتباط خود را با دنیای بیرون قطع می‌کند. در حالی که به دنبال آن یک مرد و زن جوان که در حال فرار از دست پلیس هستند، ناگهان وارد خانه می‌شوند.
در این فیلم پناهی و مریم مقدم نقش دو بازیگر دیگر را بازی می‌کنند. گرچه برخی مسوولان از این جایزه نیز تعبیر سیاسی داشتند، اما نکته اینجاست که فیلم «پرده‌بسته» جایزه خرس نقره‌ای«فیلمنامه» را برای پناهی به همراه داشته است. در واقع اگر قرار بود مناسبات سیاسی در این جایزه لحاظ شود می‌توانست خرس طلایی بهترین فیلم را هم کسب کند اما اعطای جایزه بهترین فیلمنامه که جایزه تخصصی‌تری است، نشان می‌دهد فیلم براساس قابلیت‌های درون‌مایه‌ای خود این جایزه را کسب کرده است. نکته حایز توجه در همین دوره از جشنواره فیلم برلین و در بخش بازار فیلم جشنواره، آن است که مراکز دولتی‌ای مانند بنیاد سینمایی فارابی، صدا و سیما، موسسه رسانه‌های صوتی تصویری و کانون پرورش فکری در آن شرکت کرده‌اند. در حقیقت جمعی از مسوولان دولتی طی روزهای گذشته عازم برلین شده‌اند. احمد میرعلایی مدیرعامل بنیاد سینمایی فارابی نیز هفته گذشته در گفت‌وگو با روزنامه «شرق» گفته بود: «ما باید در چنین جشنواره‌هایی حضور داشته باشیم تا آثار سینمایی ما شناخته شود. بخشی از نمایندگان جشنواره‌های معتبر دنیا در این رقابت‌ها شرکت می‌کنند و وقتی ما در این جشنواره‌ها شرکت می‌کنیم می‌توانیم با آنها تعامل داشته باشیم.» میرعلایی این جشنواره و جشنواره‌هایی از این دست را، یک فرصت برای سینمای ایران دانست؛ فرصتی که با کسب جوایزی چون خرس نقره‌ای و طلایی در چند سال گذشته به کارگردانان و بازیگران ایران اعطا شده و امکان شناخت بیشتر سینمای ایران را مهیا کرده است.
البته برخی از مسوولان سینمایی معتقدند که این فیلم تنها فیلم ایرانی گزینه شرکت در این جشنواره نبود و فیلم‌هایی چون دربند پرویز شهبازی، حوض نقاشی مازیار میری و فیلم امیر ثقفی نیز پیشنهاد شده بود و دست اندرکاران برلین هم خواستار آنها بودند اما در نهایت این فیلم پرتوی و پناهی بود که به این رقابت وارد شد.
در چند سال گذشته جشنواره فیلم برلین محل خوبی برای رقابت سینمای ایران با سینمای جهان بوده است و فیلمسازی چون اصغر فرهادی با دو فیلم«درباره الی» و«جدایی نادر از سیمین» توانست خرس طلایی بهترین فیلم و کارگردانی را از این جشنواره کسب کند. رضا ناجی هم خرس نقره‌ای بهترین بازیگر نقش اول مرد را برای فیلم آواز گنجشک‌ها دریافت کرده است.
اما در اختتامیه جشنواره فیلم برلین که 17 فوریه (29بهمن) در کاخ این جشنواره برگزار شد؛ هیات داوران بخش مسابقه بین‌الملل به ریاست وونگ کار وای کارگردان هنگ‌کنگی، جایزه برتر این دوره جشنواره را به فیلم کالین پیتر نتزر اعطا کردند. «حالت بچه» در رومانی پس از کمونیسم روی می‌دهد. داستان درباره یک مادر ثروتمند و سلطه‌جو است که می‌کوشد پسرش را از اتهام قتل یک نوجوان فقیر تبرئه کند. او برای رشوه دادن به شاهدان و مقامات رسمی کمپین به راه می‌اندازد و حتی می‌کوشد با پرداخت پول خانواده قربانی را راضی کند از شهادت علیه پسرش خودداری کنند.
جایزه بزرگ هیات داوران به فیلم «یک بخش از زندگی آهن‌جمع‌کن» به کارگردانی دنیس تانوویچ، فیلمساز بوسنیایی رسید. این فیلم همچنین جایزه خرس نقره‌ای بهترین بازیگر مرد (نظیف موییچ) را گرفت.
«یک بخش از زندگی آهن‌جمع‌کن» داستانی واقعی درباره یک اتفاق غیرمنتظره است که برای یک خانواده فقیر از اقلیت‌ روما در بوسنی‌وهرزگوین روی داد. نقش قهرمانان فیلم را شخصیت‌های واقعی بازی می‌کنند.
دیوید گوردون گرین، فیلمساز آمریکایی برای کمدی عجیب و غریب و کم‌هزینه «Prince Avalanche» جایزه بهترین کارگردان را گرفت. این فیلم با بازی امیل هیرش و پل راد درباره دو کارگر نقاش در اواخر دهه 1980 است که در یک جاده به ظاهر بی‌پایان مشغول کار هستند.
پولینا گارسیا برای فیلم شیلیایی «گلوریا» ساخته سباستین للیو جایزه بهترین بازیگر زن را به خانه برد. او در این فیلم نقش یک زن 58ساله مطلقه را بازی می‌کند که در سانتیاگو معاصر به دنبال خوشبختی است.
جایزه آلفرد بائر به فیلم کانادایی «ویک+فلو یک خرس دیدند» به کارگردانی دنی کوته رسید و عزیز ژامباکیف برای فیلمبرداری «درس‌های هارمونی» به کارگردانی امیر بیگازین تولید مشترک قزاقستان، آلمان و فرانسه جایزه بهترین دستاورد هنری چشمگیر را دریافت کرد.
فرزانه ابراهیم‌زاده: شصت‌وسومین جشنواره بین‌المللی فیلم برلین در حالی به کار خود پایان داد که جعفر پناهی به همراه کامبوزیا پرتوی و فیلم «پرده بسته» دومین خرس نقره‌ای این جشنواره را از آن خود کرد. او پیش از این جایزه، خرس نقره‌ای بهترین کارگردانی را برای فیلم «آفساید» دریافت کرده بود؛ جایزه‌ای که هم‌اکنون در ویترین افتخارات پناهی در موزه سینما قرار دارد.
به گزارش «هالیوود ریپورتر» فیلم «پرده‌‌بسته»، جدیدترین ساخته جعفر پناهی که از نامزدهای خرس طلا بود، یک اثر داستانی و تجربی پس از مستند «این یک فیلم نیست» از پناهی محسوب می‌شود و بیشتر روایت فیلم در ویلایی در کنار دریا رقم می‌خورد. فیلم ماجرای یک مرد نویسنده (کامبوزیا پرتوی) است که با خروج از شهر، به ویلایش در شمال پناه می‌برد و پس از ورود به ویلا، پرده‌ها را می‌کشد و ارتباط خود را با دنیای بیرون قطع می‌کند. در حالی که به دنبال آن یک مرد و زن جوان که در حال فرار از دست پلیس هستند، ناگهان وارد خانه می‌شوند.
در این فیلم پناهی و مریم مقدم نقش دو بازیگر دیگر را بازی می‌کنند. گرچه برخی مسوولان از این جایزه نیز تعبیر سیاسی داشتند، اما نکته اینجاست که فیلم «پرده‌بسته» جایزه خرس نقره‌ای«فیلمنامه» را برای پناهی به همراه داشته است. در واقع اگر قرار بود مناسبات سیاسی در این جایزه لحاظ شود می‌توانست خرس طلایی بهترین فیلم را هم کسب کند اما اعطای جایزه بهترین فیلمنامه که جایزه تخصصی‌تری است، نشان می‌دهد فیلم براساس قابلیت‌های درون‌مایه‌ای خود این جایزه را کسب کرده است. نکته حایز توجه در همین دوره از جشنواره فیلم برلین و در بخش بازار فیلم جشنواره، آن است که مراکز دولتی‌ای مانند بنیاد سینمایی فارابی، صدا و سیما، موسسه رسانه‌های صوتی تصویری و کانون پرورش فکری در آن شرکت کرده‌اند. در حقیقت جمعی از مسوولان دولتی طی روزهای گذشته عازم برلین شده‌اند. احمد میرعلایی مدیرعامل بنیاد سینمایی فارابی نیز هفته گذشته در گفت‌وگو با روزنامه «شرق» گفته بود: «ما باید در چنین جشنواره‌هایی حضور داشته باشیم تا آثار سینمایی ما شناخته شود. بخشی از نمایندگان جشنواره‌های معتبر دنیا در این رقابت‌ها شرکت می‌کنند و وقتی ما در این جشنواره‌ها شرکت می‌کنیم می‌توانیم با آنها تعامل داشته باشیم.» میرعلایی این جشنواره و جشنواره‌هایی از این دست را، یک فرصت برای سینمای ایران دانست؛ فرصتی که با کسب جوایزی چون خرس نقره‌ای و طلایی در چند سال گذشته به کارگردانان و بازیگران ایران اعطا شده و امکان شناخت بیشتر سینمای ایران را مهیا کرده است.
البته برخی از مسوولان سینمایی معتقدند که این فیلم تنها فیلم ایرانی گزینه شرکت در این جشنواره نبود و فیلم‌هایی چون دربند پرویز شهبازی، حوض نقاشی مازیار میری و فیلم امیر ثقفی نیز پیشنهاد شده بود و دست اندرکاران برلین هم خواستار آنها بودند اما در نهایت این فیلم پرتوی و پناهی بود که به این رقابت وارد شد.
در چند سال گذشته جشنواره فیلم برلین محل خوبی برای رقابت سینمای ایران با سینمای جهان بوده است و فیلمسازی چون اصغر فرهادی با دو فیلم«درباره الی» و«جدایی نادر از سیمین» توانست خرس طلایی بهترین فیلم و کارگردانی را از این جشنواره کسب کند. رضا ناجی هم خرس نقره‌ای بهترین بازیگر نقش اول مرد را برای فیلم آواز گنجشک‌ها دریافت کرده است.
اما در اختتامیه جشنواره فیلم برلین که 17 فوریه (29بهمن) در کاخ این جشنواره برگزار شد؛ هیات داوران بخش مسابقه بین‌الملل به ریاست وونگ کار وای کارگردان هنگ‌کنگی، جایزه برتر این دوره جشنواره را به فیلم کالین پیتر نتزر اعطا کردند. «حالت بچه» در رومانی پس از کمونیسم روی می‌دهد. داستان درباره یک مادر ثروتمند و سلطه‌جو است که می‌کوشد پسرش را از اتهام قتل یک نوجوان فقیر تبرئه کند. او برای رشوه دادن به شاهدان و مقامات رسمی کمپین به راه می‌اندازد و حتی می‌کوشد با پرداخت پول خانواده قربانی را راضی کند از شهادت علیه پسرش خودداری کنند.
جایزه بزرگ هیات داوران به فیلم «یک بخش از زندگی آهن‌جمع‌کن» به کارگردانی دنیس تانوویچ، فیلمساز بوسنیایی رسید. این فیلم همچنین جایزه خرس نقره‌ای بهترین بازیگر مرد (نظیف موییچ) را گرفت.
«یک بخش از زندگی آهن‌جمع‌کن» داستانی واقعی درباره یک اتفاق غیرمنتظره است که برای یک خانواده فقیر از اقلیت‌ روما در بوسنی‌وهرزگوین روی داد. نقش قهرمانان فیلم را شخصیت‌های واقعی بازی می‌کنند.
دیوید گوردون گرین، فیلمساز آمریکایی برای کمدی عجیب و غریب و کم‌هزینه «Prince Avalanche» جایزه بهترین کارگردان را گرفت. این فیلم با بازی امیل هیرش و پل راد درباره دو کارگر نقاش در اواخر دهه 1980 است که در یک جاده به ظاهر بی‌پایان مشغول کار هستند.
پولینا گارسیا برای فیلم شیلیایی «گلوریا» ساخته سباستین للیو جایزه بهترین بازیگر زن را به خانه برد. او در این فیلم نقش یک زن 58ساله مطلقه را بازی می‌کند که در سانتیاگو معاصر به دنبال خوشبختی است.
جایزه آلفرد بائر به فیلم کانادایی «ویک+فلو یک خرس دیدند» به کارگردانی دنی کوته رسید و عزیز ژامباکیف برای فیلمبرداری «درس‌های هارمونی» به کارگردانی امیر بیگازین تولید مشترک قزاقستان، آلمان و فرانسه جایزه بهترین دستاورد هنری چشمگیر را دریافت کرد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.