حافظ میرآفتابی، تصویرگر کتاب کودک:
انسانهای بیرویا خطرناکند
مهشید مراقی:کودکان سرمایههای فردایی هستند که نمیشود ساده از افکارشان گذشت، آن هم در فضایی که هر رسانه، خوراک دلخواه خود را به کودکانمان میچشاند. این را بهانهای دیدم برای گفتوگو با حافظ میرآفتابی، از تصویرگران پرکار ایران که نمایشگاههای متعددی در ایران و کشورهای دیگر برگزار کرده است.
در حال حاضر در ایران چند گروه تصویرگر داریم؟
ما چند قبیله داریم. گروهی که من نامش را میگذارم آوارگان فرهنگی. اینان، هیچگونه تصویرشناسی ایرانی در کارشان وجود ندارد و متعلق به فضای پرثباتی نیستند. این گروه، با هر اتفاق و هیجانی کارشان تغییر میکند و هیچگونه استقلالی در کارشان دیده نمیشود. گروه دوم، تصویرگرانی هستند که با تصویرگری تجارت میکنند، یا تاجرانی هستند که تصویرگری میکنند. اینها هدفشان از خلق تصویر بهدستآوردن سود و منفعت است. گروه دیگر تصویرگرانیاند، که در دام شهرت و درخشیدن و دیده شدن افتادند. این گروه بیشتر سعی میکنند به گونهای تصویرسازی کنند تا در دوسالانهها و نمایشگاههایی که در اروپا و دیگر کشورها برگزار میشود با بهدستآوردن سلیقههای رایج، خودشان را مطرح کنند. برای همین، این گروه خیلی اوقات کارهایشان با مخاطبان ارتباط برقرار نمیکند. گروه آخر که میتوان گفت نادرترین تصویرگران ما هستند، خیلی خوب مخاطب کودک، نوجوان و بزرگسال را میشناسند.
این گروه چه تفاوتی با بقیه دارند؟
بومی فکر و جهانی عمل میکنند. هم در ایران و هم در جهان تاثیرگذار بودهاند و آثارشان اتفاقا جوایز بیشماری هم برنده شده. اتفاقا این آثار وقتی خوب بررسی میشوند، پر است از ویژگیهای فردی آنها که نگهبانیاش کردند، پر است از زندگی بومی آنها و سرشار از یک نگاه بدون تاریخ مصرف نسبت به کودکان.
وضعیت تصویرگری ایران در جهان چگونه است؟
در حال حاضر تصویرگری ایران یکی از درخشانترین تصویرگریهای جهان است و بسیار تاثیرگذار بوده. این گروه نادر بودند که باعث درخشش آن شدند. گروه نادر- بر خلاف گروه شهرتطلب- جایزه میگیرد اما جاودان است زیرا نه تنها کودک ایرانی را، بلکه زندگی کودکان جهان را تحتتاثیر قرار میدهند. ما در ایران شاهد نوسان هستیم. همه گروهها در حال فعالیت هستند؛ اما گاه با تصویرسازی بسیار سخیف روبهرو هستیم که با تیراژ بالا هم منتشر میشود.
مهشید مراقی:کودکان سرمایههای فردایی هستند که نمیشود ساده از افکارشان گذشت، آن هم در فضایی که هر رسانه، خوراک دلخواه خود را به کودکانمان میچشاند. این را بهانهای دیدم برای گفتوگو با حافظ میرآفتابی، از تصویرگران پرکار ایران که نمایشگاههای متعددی در ایران و کشورهای دیگر برگزار کرده است.
در حال حاضر در ایران چند گروه تصویرگر داریم؟
ما چند قبیله داریم. گروهی که من نامش را میگذارم آوارگان فرهنگی. اینان، هیچگونه تصویرشناسی ایرانی در کارشان وجود ندارد و متعلق به فضای پرثباتی نیستند. این گروه، با هر اتفاق و هیجانی کارشان تغییر میکند و هیچگونه استقلالی در کارشان دیده نمیشود. گروه دوم، تصویرگرانی هستند که با تصویرگری تجارت میکنند، یا تاجرانی هستند که تصویرگری میکنند. اینها هدفشان از خلق تصویر بهدستآوردن سود و منفعت است. گروه دیگر تصویرگرانیاند، که در دام شهرت و درخشیدن و دیده شدن افتادند. این گروه بیشتر سعی میکنند به گونهای تصویرسازی کنند تا در دوسالانهها و نمایشگاههایی که در اروپا و دیگر کشورها برگزار میشود با بهدستآوردن سلیقههای رایج، خودشان را مطرح کنند. برای همین، این گروه خیلی اوقات کارهایشان با مخاطبان ارتباط برقرار نمیکند. گروه آخر که میتوان گفت نادرترین تصویرگران ما هستند، خیلی خوب مخاطب کودک، نوجوان و بزرگسال را میشناسند.
این گروه چه تفاوتی با بقیه دارند؟
بومی فکر و جهانی عمل میکنند. هم در ایران و هم در جهان تاثیرگذار بودهاند و آثارشان اتفاقا جوایز بیشماری هم برنده شده. اتفاقا این آثار وقتی خوب بررسی میشوند، پر است از ویژگیهای فردی آنها که نگهبانیاش کردند، پر است از زندگی بومی آنها و سرشار از یک نگاه بدون تاریخ مصرف نسبت به کودکان.
وضعیت تصویرگری ایران در جهان چگونه است؟
در حال حاضر تصویرگری ایران یکی از درخشانترین تصویرگریهای جهان است و بسیار تاثیرگذار بوده. این گروه نادر بودند که باعث درخشش آن شدند. گروه نادر- بر خلاف گروه شهرتطلب- جایزه میگیرد اما جاودان است زیرا نه تنها کودک ایرانی را، بلکه زندگی کودکان جهان را تحتتاثیر قرار میدهند. ما در ایران شاهد نوسان هستیم. همه گروهها در حال فعالیت هستند؛ اما گاه با تصویرسازی بسیار سخیف روبهرو هستیم که با تیراژ بالا هم منتشر میشود.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.