نباید برای نوشتن عجله کرد
ترجمه: مریم حیدری
در این ستون نویسندگان عرب به این سوال، پاسخ میدهند که آیا تحولات اخیر جوامع عرب بر نوشتنشان و سبک و سیاقش تاثیر گذاشتهاند؟ این نویسندگان در کشورهایی که در آنها انقلاب یا جنبش صورت گرفته، زندگی نمیکنند، بلکه میخواهیم بدانیم هر یک از این نویسندگان در دیگر کشورهای عرب، چگونه به این حوادث نگریستهاند؟
بشیر مفتی- الجزایر - نویسنده
«الجزایر، بهار خود را در سال 1988 تجربه کرد و آن هنگام، اگر جهان مثل امروز بود، ممکن بود تغییر بزرگی حاصل شود. پیروزی انقلاب جوانان الجزایر در اکتبر آن سال، در واقع، شکست اصل تکحزبی و گشوده شدن در به روی پلورالیسم سیاسی و فرهنگی بود و این مساله، نقطه مهمی در تاریخ کشور ما پدید آورد که نتایج بسیاری به دنبال داشت؛ آزادی بیان و پیدایش جامعه جدید مدنی و نتایج مثبت دیگر. اما وقتی تندرویان، حکومت را در دست گرفتند، مسایل وارونه شد و جنگ سختی میان ارتش و آنها درگرفت؛ جنگی که نه پیروز داشت و نه شکستخورده، بلکه فقط یک «آشتی ملی» بود، اما این جنگ، حدود 2000 کشته در پی داشت و به ویرانی زیرساختها و فروریزی بسیاری از ارزشهایی که نسلهای نویسندگان و هنرمندان و جوانان کشور، از آنها دفاع کرده بودند، انجامید.» نویسنده رمان «درختان قیامت» میافزاید: «فکر میکنم وقتی انقلابهای مردمی را دیدیم، همه به یاد حوادثی افتادیم که برای خودمان روی داده بود و خیلی خوشحال شدیم که دیدیم عربها دارند از شر حکومتهای دیکتاتوری رها میشوند. این به نوبه خود یک دستاورد عظیم و شگفتانگیز بود، اما نتایج آن، نیاز به بحث طولانی دارد چون
میبینیم که خیلی هم به نفع ملتها نبوده و نتایجی را که انتظار میرفت، در پی نداشت.
مفتی که رمانهای بسیاری منتشر کرده و در برخی از آنها به سالهای تروریسم و رنج در الجزایر پرداخته، عقیده دارد: «ادبیات همیشه با واقعیت، ارتباط برقرار میکند، اما فکر نمیکنم اگر با این بهار عرب، ارتباط برقرار کند، آثار ادبی پخته و بهثمررسیدهای عرضه کند، بلکه چنین آثاری، بیشتر به ثبت حوادث زنده شبیه میشوند. ادبیات نباید در پرداختن به این حوادث عجله کند. از این هراس دارم که برخی نویسندگان عجول، برای دستیابی به شهرتی موقت، از نوشتن آثار ادبی باارزش دور شوند.
در این ستون نویسندگان عرب به این سوال، پاسخ میدهند که آیا تحولات اخیر جوامع عرب بر نوشتنشان و سبک و سیاقش تاثیر گذاشتهاند؟ این نویسندگان در کشورهایی که در آنها انقلاب یا جنبش صورت گرفته، زندگی نمیکنند، بلکه میخواهیم بدانیم هر یک از این نویسندگان در دیگر کشورهای عرب، چگونه به این حوادث نگریستهاند؟
بشیر مفتی- الجزایر - نویسنده
«الجزایر، بهار خود را در سال 1988 تجربه کرد و آن هنگام، اگر جهان مثل امروز بود، ممکن بود تغییر بزرگی حاصل شود. پیروزی انقلاب جوانان الجزایر در اکتبر آن سال، در واقع، شکست اصل تکحزبی و گشوده شدن در به روی پلورالیسم سیاسی و فرهنگی بود و این مساله، نقطه مهمی در تاریخ کشور ما پدید آورد که نتایج بسیاری به دنبال داشت؛ آزادی بیان و پیدایش جامعه جدید مدنی و نتایج مثبت دیگر. اما وقتی تندرویان، حکومت را در دست گرفتند، مسایل وارونه شد و جنگ سختی میان ارتش و آنها درگرفت؛ جنگی که نه پیروز داشت و نه شکستخورده، بلکه فقط یک «آشتی ملی» بود، اما این جنگ، حدود 2000 کشته در پی داشت و به ویرانی زیرساختها و فروریزی بسیاری از ارزشهایی که نسلهای نویسندگان و هنرمندان و جوانان کشور، از آنها دفاع کرده بودند، انجامید.» نویسنده رمان «درختان قیامت» میافزاید: «فکر میکنم وقتی انقلابهای مردمی را دیدیم، همه به یاد حوادثی افتادیم که برای خودمان روی داده بود و خیلی خوشحال شدیم که دیدیم عربها دارند از شر حکومتهای دیکتاتوری رها میشوند. این به نوبه خود یک دستاورد عظیم و شگفتانگیز بود، اما نتایج آن، نیاز به بحث طولانی دارد چون
میبینیم که خیلی هم به نفع ملتها نبوده و نتایجی را که انتظار میرفت، در پی نداشت.
مفتی که رمانهای بسیاری منتشر کرده و در برخی از آنها به سالهای تروریسم و رنج در الجزایر پرداخته، عقیده دارد: «ادبیات همیشه با واقعیت، ارتباط برقرار میکند، اما فکر نمیکنم اگر با این بهار عرب، ارتباط برقرار کند، آثار ادبی پخته و بهثمررسیدهای عرضه کند، بلکه چنین آثاری، بیشتر به ثبت حوادث زنده شبیه میشوند. ادبیات نباید در پرداختن به این حوادث عجله کند. از این هراس دارم که برخی نویسندگان عجول، برای دستیابی به شهرتی موقت، از نوشتن آثار ادبی باارزش دور شوند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.