نگاه امروزی با حماسهای جاری
حسین پارسایی: کارگردان نمایش مهر و ماه
نمایشهایی که من کارگردانی کردهام از طراحی متن شروع میشود. بانوی آب و آیینه هم از یک سطر شروع شد. طرح نمایش «سردار مهر و ماه» هم از یک جمله آغاز شد. اینکه «چطور میشود دستان پر رمز و راز سرداری که در جستوجوی آب هست تا تشنگان اهل خیام را سیراب کند را به تصویر کشید؟» این سطر با این عنوان طراحی متن شد و در نمایش سردار مهر و ماه اردستان، این سردار به جای آنکه مشکی از آب به تشنگان خیام برساند، دریایی از حقیقت را تا ابدالدهر برای تشنگان عالم به ارمغان میآورد. این تفکر اصلی و فکری شد که آقای «امیررضا کوهستانی» متن این نمایش را بنویسد. سردار مهر و ماه معاصرسازی این اندیشه کهن است و برشی از یک مقطع تاریخی به عنوان اندیشه ناب دینی و مذهبی با استفاده از تکنولوژی صحنهای سرشار از نشانه و معنا و برخوردار از مولفههای تئاتر مدرن شکل میگیرد. «سردار مهر و ماه» در ادامه تجربیات کارهای قبلی من در نمایش بانوی آب و آیینه در جستوجوی سبک و سیاق نمایشی بر اساس مولفههای تئاتر نوین برای معاصرسازی و جلا بخشیدن به موضوعات دینی است. در این نمایش یک مقطع از حماسه علمدار کربلا از دو زاویه دید موافق و مخالف در صحن و سرای میراث کربلا تصویری میشود.این نمایش سیال و از منظر ذهن راوی با دکورهای معلق و متحرک و تصاویر انیمیشن، طراحی صدا و جلوههای ویژه مبتنی بر طراحی متفاوت نور در صحنه تالار وحدت جان میگیرد.موضوع تئاتر دینی و مذهبی به عنوان مولفهای همهمواره مطرح است. این موضوع، از یک سو عرصه انتظار مخاطبان است و از سوی دیگر نگاه تهیهکنندگان به این کارهارا در بر میگیرد. سالیان سال است که عرصه نمایش دینی تحت تاثیر سلیقه و میل مخاطبان بوده و به وجوه سنتی و اصل واقعه توجه میکنند. این در حالی است که ما معتقدیم کربلا در طول تاریخ تکرار شده و پژواک ندای حقطلبی برای انسان آینده درسآموز و عبرتآموز است.از سوی دیگر هنرمندانی هستند که بدون در نظر گرفتن مخاطب با سلیقه تهیهکنندگان به اشکال دیگری روی میآورند و بیشتر نمایشهایی که تولید میشود تکرار مکررات است و بعضا از آنچه در ذهن مخاطبان به عنوان باور شکل گرفته ضعیف و بدون پشتوانه معنوی است. آن نگاه مذهبی در جامعه جاری و ساری است و در تمام سطوح زندگی ماست و با انسان معاصر سروکار دارد. هر نوع درک و تفکری با پشتوانه اخلاقی دینی انسان شکل میگیرد. چطور ممکن است یک اندیشه زلال دینی از ظرفیتهای روز تئاتر دنیا و مبتنی بر مطالبات و نیازهای معنوی جامعه نشات گرفته باشد. به نظرم در شرایط حاضر تئاتر باید بکوشد تا جنبههای نو و خلاق یک اثر دینی را بر اساس زیباییشناسی منحصر به محتوا شکل دهد. اینجا وظیفه هنرمند است که یک نگاه نو و بیبدیل برای جامعه خودش از اصل رویداد فارغ از هرگونه مرزبندی مذهبی و غیرمذهبی، متعهد و غیرمتعهد و یک تئاتر با رویکرد مفهومی با ساختار نمایشی مناسب تولید کند. مخاطبان امروز اندیشههای دینی، اهل مطالعه، تحقیق و در عین حال جویای نوآوری و خلاقیت در آثار هستند.
نمایشهایی که من کارگردانی کردهام از طراحی متن شروع میشود. بانوی آب و آیینه هم از یک سطر شروع شد. طرح نمایش «سردار مهر و ماه» هم از یک جمله آغاز شد. اینکه «چطور میشود دستان پر رمز و راز سرداری که در جستوجوی آب هست تا تشنگان اهل خیام را سیراب کند را به تصویر کشید؟» این سطر با این عنوان طراحی متن شد و در نمایش سردار مهر و ماه اردستان، این سردار به جای آنکه مشکی از آب به تشنگان خیام برساند، دریایی از حقیقت را تا ابدالدهر برای تشنگان عالم به ارمغان میآورد. این تفکر اصلی و فکری شد که آقای «امیررضا کوهستانی» متن این نمایش را بنویسد. سردار مهر و ماه معاصرسازی این اندیشه کهن است و برشی از یک مقطع تاریخی به عنوان اندیشه ناب دینی و مذهبی با استفاده از تکنولوژی صحنهای سرشار از نشانه و معنا و برخوردار از مولفههای تئاتر مدرن شکل میگیرد. «سردار مهر و ماه» در ادامه تجربیات کارهای قبلی من در نمایش بانوی آب و آیینه در جستوجوی سبک و سیاق نمایشی بر اساس مولفههای تئاتر نوین برای معاصرسازی و جلا بخشیدن به موضوعات دینی است. در این نمایش یک مقطع از حماسه علمدار کربلا از دو زاویه دید موافق و مخالف در صحن و سرای میراث کربلا تصویری میشود.این نمایش سیال و از منظر ذهن راوی با دکورهای معلق و متحرک و تصاویر انیمیشن، طراحی صدا و جلوههای ویژه مبتنی بر طراحی متفاوت نور در صحنه تالار وحدت جان میگیرد.موضوع تئاتر دینی و مذهبی به عنوان مولفهای همهمواره مطرح است. این موضوع، از یک سو عرصه انتظار مخاطبان است و از سوی دیگر نگاه تهیهکنندگان به این کارهارا در بر میگیرد. سالیان سال است که عرصه نمایش دینی تحت تاثیر سلیقه و میل مخاطبان بوده و به وجوه سنتی و اصل واقعه توجه میکنند. این در حالی است که ما معتقدیم کربلا در طول تاریخ تکرار شده و پژواک ندای حقطلبی برای انسان آینده درسآموز و عبرتآموز است.از سوی دیگر هنرمندانی هستند که بدون در نظر گرفتن مخاطب با سلیقه تهیهکنندگان به اشکال دیگری روی میآورند و بیشتر نمایشهایی که تولید میشود تکرار مکررات است و بعضا از آنچه در ذهن مخاطبان به عنوان باور شکل گرفته ضعیف و بدون پشتوانه معنوی است. آن نگاه مذهبی در جامعه جاری و ساری است و در تمام سطوح زندگی ماست و با انسان معاصر سروکار دارد. هر نوع درک و تفکری با پشتوانه اخلاقی دینی انسان شکل میگیرد. چطور ممکن است یک اندیشه زلال دینی از ظرفیتهای روز تئاتر دنیا و مبتنی بر مطالبات و نیازهای معنوی جامعه نشات گرفته باشد. به نظرم در شرایط حاضر تئاتر باید بکوشد تا جنبههای نو و خلاق یک اثر دینی را بر اساس زیباییشناسی منحصر به محتوا شکل دهد. اینجا وظیفه هنرمند است که یک نگاه نو و بیبدیل برای جامعه خودش از اصل رویداد فارغ از هرگونه مرزبندی مذهبی و غیرمذهبی، متعهد و غیرمتعهد و یک تئاتر با رویکرد مفهومی با ساختار نمایشی مناسب تولید کند. مخاطبان امروز اندیشههای دینی، اهل مطالعه، تحقیق و در عین حال جویای نوآوری و خلاقیت در آثار هستند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.