|

3 داور، چهار دوره قضاوت

پویان امیری: جامعه داوری ایران در ادوار مختلف جام‌جهانی دارای سه‌نماینده (جعفر نامدار، محمد فنایی و حسن کامرانی‌فر) بوده است، اما چهاربار افتخار حضور در جام‌جهانی را داشته تا از این لحاظ از تیم‌ملی ایران یک پله بالاتر باشد.

جعفر نامدار
اولین حضور داوران ایرانی به جام‌جهانی آلمان (1974) برمی‌گردد که مرحوم جعفر نامدار (41ساله) بازی دو تیم استرالیا و شیلی در برلین‌غربی را قضاوت کرد که بازی با تساوی بدون گل به پایان رسید. او دومین داور آسیایی بود که در تاریخ جام‌جهانی سوت زده. یک داور سنگاپوری لقب اولین داور آسیایی که در جام‌جهانی قضاوت کرده است را فقط سه‌روز قبل از نامدار به‌دست آورد، آن هم به‌دلیل اینکه داور کشورمان دیرتر به محل مسابقات رسیده بود. نامدار در این بازی یک اشتباه وحشتناک انجام داد، او به ری ریچارد، بازیکن استرالیایی سه‌بار کارت زرد نشان داد، پس از اینکه داور چهارم او را از اشتباهش آگاه کرد، نامدار بازیکن خاطی را با چهاردقیقه تاخیر و با یک کارت قرمز جریمه و اخراج کرد.
جعفر نامدار در سال1311 در خیابان ری تهران به دنیا آمد. علاقه وی به ورزش فوتبال سبب شد که در 20سالگی به تیم شاهین تهران بپیوندد، در آن زمان که فوتبال خیلی حرفه‌ای نشده بود، جعفر در کنار بازی فوتبال به قضاوت در این ورزش نیز می‌پرداخت. اما ورود نامدار به داوری هم بسیار جالب است. او قبل از اینکه جامه داوری بر تن کند بازیکن تیم‌ملی ایران و باشگاه شاهین تهران بود. او در مسابقات مقدماتی جام‌ملت‌های۱۹۶۰ آسیا عضو تیم‌ملی ایران بود و سه‌بازی نیز انجام داد. این مسابقات که یکی از تورنمنت‌های پرحاشیه برای فوتبال ایران بود، آذرماه۱۳۳۸ در کرالای هند برگزار شد. تیم‌ملی ایران پس از ناکامی در این مسابقات در بازگشت به تهران خبرساز شد و ۹بازیکن این تیم به جرم حمل طلا از هند به ایران بین شش‌تا یک‌سال محروم شدند که سنگین‌ترین محرومیت، مربوط به جعفر نامدار بود که دچار یکی از سنگین‌ترین محرومیت‌های تاریخ فوتبال ایران شد. او شش‌سال از بازی محروم شد، البته همه محرومیت‌ها بعد از یک‌سال بخشیده شد، ولی علاقه نامدار به قضاوت باعث شد تا داوری را جدی دنبال کند و بازی‌کردن فوتبال را رها کند.
جعفر نامدار (45ساله) در جام‌جهانی آرژانتین (1978) هم به جام‌جهانی راه پیدا کرد و بازی دو تیم لهستان و مکزیک را که با برتری سه بر یک لهستان همراه بود سوت زد.
او به‌عنوان کمک‌داور دیدارهای برزیل - لهستان (جام‌جهانی ۱۹۷۴) رده بندی آرژانتین - لهستان و سوئد- برزیل (جام‌جهانی ۱۹۷۸) نیز بوده‌است.
از دیگر قضاوت‌های بین‌المللی نامدار می‌توان به حضور در بازی‌های المپیک تابستانی۱۹۷۲ و۱۹۷۶ اشاره کرد. نکته‌ای که باعث برتری جعفر نامدار نسبت به دو نماینده دیگر داوری ایران در جام‌جهانی شده، قضاوت به‌عنوان داور وسط و حضور در دو دوره جام‌جهانی است. ضمن اینکه در بین داوران بزرگ ما، جعفر نامدار تنها کسی است که در تیم‌ملی فوتبال کشورمان هم بازی کرده. البته در آن زمان انتخاب داوران مانند حالا باب نبود و فیفا از چند فدراسیون معروف آسیایی می‌خواست تا داور درجه‌یک خود را به فدراسیون جهانی معرفی کنند. نامدار پس از خداحافظی از دنیای فوتبال به کشور آمریکا مهاجرت کرد و تا پایان عمر 79ساله‌اش در این کشور زندگی کرد، او در دی‌ماه سال 92 در کشور آمریکا درگذشت.
محمد فنایی
محمد فنایی، متولد 1330 در تهران است، فنایی داوری را از سال 1353 آغاز کرد و از سوابق کمک‌داوری وی می‌توان به قضاوت پنج‌دیدار در مسابقات المپیک 1992 بارسلون، داوری در مسابقات مقدماتی جام‌جهانی آمریکا، پنج‌قضاوت از جمله فینال مسابقات جام‌جهانی1994 آمریکا بین دو تیم ایتالیا و برزیل، قضاوت در مسابقات جام کنفدراسیون‌ها در سال 1995، برترین کمک‌داور آسیا در سال 1994 و پنج‌بار قضاوت دیدار مهم داربی پایتخت اشاره کرد. او از سال1378 از دنیای قضاوت خداحافظی کرد و از آن تاریخ تاکنون در دوره‌های آموزشی داوری فیفا و کنفدراسیون فوتبال آسیا شرکت می‌کند. فنایی در سال 1389 به عنوان سرپرست تیم‌ملی امید فعالیت کرده است. وی در حال حاضر به عنوان عضو کمیته داوران فعالیت می‌کند و ناظر داوری مسابقات لیگ برتر ایران است. در سال ۱۹۹۴ محمد فنایی از طرف کنفدراسیون فوتبال آسیا (AFC) به عنوان کمک‌داور سال انتخاب شد.
حسن کامرانی‌فر
حسن کامرانی‌فر، کمک‌داور بین‌المللی فوتبال ایران است که در جام‌جهانی فوتبال سال۲۰۱۰ به عنوان کمک‌داور حضور داشت. او در جام‌جهانی2010 در مسابقه فرانسه با مکزیک و شیلی با سوییس، به‌عنوان کمک‌داور اول قضاوت کرد و در این دو مسابقه تصمیمات حساسی گرفت. گارسیا آراندا، دبیرکل کمیته داوران فیفا پس از آنالیز گل اول مکزیک که با تصمیم فوق‌العاده کامرانی‌فر صورت گرفت، دو بار تقاضای تشویق وی را کرد و تا آن مسابقه از جام‌جهانی2010 سرنوشت‌سازترین و سخت‌ترین تصمیم کمک‌داور آن صحنه اعلام شد. فدراسیون جهانی فوتبال نیز با ارسال پیامی به حسن کامرانی‌فر کمک داور اول دیدار فرانسه و مکزیک در بازی‌های جام‌جهانی 2010 از عملکرد وی به شکلی خاص تقدیر و برای او آرزوی موفقیت کرد. اما در بازی دوم بین دو تیم سوییس و شیلی، ‌بخت با کامرانی‌فر یار نبود، توصیه اشتباه حسن کامرانی‌فر به خلیل‌الغمدی برای اخراج‌ والون بهرامی در دقیقه31، ضمن شکست سوییس از شیلی که در نهایت منجر به حذف این تیم شد، به فعالیت این تیم داوری در جام‌جهانی2010 خاتمه داد. بعد از این بازی تمارهیتسفلد، سرمربی صاحب‌نام سوییسی گفت: «فیفا باید جوابگوی تیم‌هایی باشد که با این اشتباهات از جام‌جهانی کنار می‌روند. فیفا باید داورانی را برای جام‌جهانی انتخاب کند که در بهترین لیگ‌های جهان قضاوت می‌کنند نه داورانی که معلوم نیست در کدام ناکجاآباد قضاوت می‌کنند.» هر چند در ادامه بازی، اعلام‌نکردن آفساید بازیکن شیلی توسط حسن کامرانی‌فر و ثبت گل صحیح شیلی در دقیقه75 مسابقه باعث شد تا بار دیگر کارشناس داوری او را تشویق کند، اما این بازی پایان قضاوت کامرانی‌فر در جام‌جهانی آفریقای‌جنوبی بود. حسن کامرانی‌فر، داور 41ساله اهل مشهد است. وی از سال 1368 تاکنون به داوری فوتبال مشغول بوده است. او همچنین دارای مدرک لیسانس تربیت‌بدنی است و شغل دومش دبیری درس تربیت‌بدنی می‌باشد، اما روایت کامرانی‌فر از اعلان حضورش در جام‌جهانی بسیار جالب است: یک روز وقتی که داشتم ایمیلم را چک می‌کردم، متوجه شدم که دعوتی از طرف فیفا برای من ارسال شده. زمانی که ایمیل را مطالعه کردم فهمیدم که مربوط به قضاوت در جام‌جهانی است. کامرانی‌فر این شانس را دارد تا برای دومین‌بار حضور در جام‌جهانی را تجربه کند، او به‌عنوان کمک علیرضا فغانی به عنوان داوران ذخیره به جام‌جهانی خواهند رفت و احتمال اینکه برای قضاوت در جام‌جهانی انتخاب شود، وجود دارد. او درباره شانس قضاوت در جام‌جهانی می‌گوید: اگر همین تیم دونفره باشیم شانس قضاوت نداریم و تیم ذخیره باقی خواهیم ماند.
پویان امیری: جامعه داوری ایران در ادوار مختلف جام‌جهانی دارای سه‌نماینده (جعفر نامدار، محمد فنایی و حسن کامرانی‌فر) بوده است، اما چهاربار افتخار حضور در جام‌جهانی را داشته تا از این لحاظ از تیم‌ملی ایران یک پله بالاتر باشد.

جعفر نامدار
اولین حضور داوران ایرانی به جام‌جهانی آلمان (1974) برمی‌گردد که مرحوم جعفر نامدار (41ساله) بازی دو تیم استرالیا و شیلی در برلین‌غربی را قضاوت کرد که بازی با تساوی بدون گل به پایان رسید. او دومین داور آسیایی بود که در تاریخ جام‌جهانی سوت زده. یک داور سنگاپوری لقب اولین داور آسیایی که در جام‌جهانی قضاوت کرده است را فقط سه‌روز قبل از نامدار به‌دست آورد، آن هم به‌دلیل اینکه داور کشورمان دیرتر به محل مسابقات رسیده بود. نامدار در این بازی یک اشتباه وحشتناک انجام داد، او به ری ریچارد، بازیکن استرالیایی سه‌بار کارت زرد نشان داد، پس از اینکه داور چهارم او را از اشتباهش آگاه کرد، نامدار بازیکن خاطی را با چهاردقیقه تاخیر و با یک کارت قرمز جریمه و اخراج کرد.
جعفر نامدار در سال1311 در خیابان ری تهران به دنیا آمد. علاقه وی به ورزش فوتبال سبب شد که در 20سالگی به تیم شاهین تهران بپیوندد، در آن زمان که فوتبال خیلی حرفه‌ای نشده بود، جعفر در کنار بازی فوتبال به قضاوت در این ورزش نیز می‌پرداخت. اما ورود نامدار به داوری هم بسیار جالب است. او قبل از اینکه جامه داوری بر تن کند بازیکن تیم‌ملی ایران و باشگاه شاهین تهران بود. او در مسابقات مقدماتی جام‌ملت‌های۱۹۶۰ آسیا عضو تیم‌ملی ایران بود و سه‌بازی نیز انجام داد. این مسابقات که یکی از تورنمنت‌های پرحاشیه برای فوتبال ایران بود، آذرماه۱۳۳۸ در کرالای هند برگزار شد. تیم‌ملی ایران پس از ناکامی در این مسابقات در بازگشت به تهران خبرساز شد و ۹بازیکن این تیم به جرم حمل طلا از هند به ایران بین شش‌تا یک‌سال محروم شدند که سنگین‌ترین محرومیت، مربوط به جعفر نامدار بود که دچار یکی از سنگین‌ترین محرومیت‌های تاریخ فوتبال ایران شد. او شش‌سال از بازی محروم شد، البته همه محرومیت‌ها بعد از یک‌سال بخشیده شد، ولی علاقه نامدار به قضاوت باعث شد تا داوری را جدی دنبال کند و بازی‌کردن فوتبال را رها کند.
جعفر نامدار (45ساله) در جام‌جهانی آرژانتین (1978) هم به جام‌جهانی راه پیدا کرد و بازی دو تیم لهستان و مکزیک را که با برتری سه بر یک لهستان همراه بود سوت زد.
او به‌عنوان کمک‌داور دیدارهای برزیل - لهستان (جام‌جهانی ۱۹۷۴) رده بندی آرژانتین - لهستان و سوئد- برزیل (جام‌جهانی ۱۹۷۸) نیز بوده‌است.
از دیگر قضاوت‌های بین‌المللی نامدار می‌توان به حضور در بازی‌های المپیک تابستانی۱۹۷۲ و۱۹۷۶ اشاره کرد. نکته‌ای که باعث برتری جعفر نامدار نسبت به دو نماینده دیگر داوری ایران در جام‌جهانی شده، قضاوت به‌عنوان داور وسط و حضور در دو دوره جام‌جهانی است. ضمن اینکه در بین داوران بزرگ ما، جعفر نامدار تنها کسی است که در تیم‌ملی فوتبال کشورمان هم بازی کرده. البته در آن زمان انتخاب داوران مانند حالا باب نبود و فیفا از چند فدراسیون معروف آسیایی می‌خواست تا داور درجه‌یک خود را به فدراسیون جهانی معرفی کنند. نامدار پس از خداحافظی از دنیای فوتبال به کشور آمریکا مهاجرت کرد و تا پایان عمر 79ساله‌اش در این کشور زندگی کرد، او در دی‌ماه سال 92 در کشور آمریکا درگذشت.
محمد فنایی
محمد فنایی، متولد 1330 در تهران است، فنایی داوری را از سال 1353 آغاز کرد و از سوابق کمک‌داوری وی می‌توان به قضاوت پنج‌دیدار در مسابقات المپیک 1992 بارسلون، داوری در مسابقات مقدماتی جام‌جهانی آمریکا، پنج‌قضاوت از جمله فینال مسابقات جام‌جهانی1994 آمریکا بین دو تیم ایتالیا و برزیل، قضاوت در مسابقات جام کنفدراسیون‌ها در سال 1995، برترین کمک‌داور آسیا در سال 1994 و پنج‌بار قضاوت دیدار مهم داربی پایتخت اشاره کرد. او از سال1378 از دنیای قضاوت خداحافظی کرد و از آن تاریخ تاکنون در دوره‌های آموزشی داوری فیفا و کنفدراسیون فوتبال آسیا شرکت می‌کند. فنایی در سال 1389 به عنوان سرپرست تیم‌ملی امید فعالیت کرده است. وی در حال حاضر به عنوان عضو کمیته داوران فعالیت می‌کند و ناظر داوری مسابقات لیگ برتر ایران است. در سال ۱۹۹۴ محمد فنایی از طرف کنفدراسیون فوتبال آسیا (AFC) به عنوان کمک‌داور سال انتخاب شد.
حسن کامرانی‌فر
حسن کامرانی‌فر، کمک‌داور بین‌المللی فوتبال ایران است که در جام‌جهانی فوتبال سال۲۰۱۰ به عنوان کمک‌داور حضور داشت. او در جام‌جهانی2010 در مسابقه فرانسه با مکزیک و شیلی با سوییس، به‌عنوان کمک‌داور اول قضاوت کرد و در این دو مسابقه تصمیمات حساسی گرفت. گارسیا آراندا، دبیرکل کمیته داوران فیفا پس از آنالیز گل اول مکزیک که با تصمیم فوق‌العاده کامرانی‌فر صورت گرفت، دو بار تقاضای تشویق وی را کرد و تا آن مسابقه از جام‌جهانی2010 سرنوشت‌سازترین و سخت‌ترین تصمیم کمک‌داور آن صحنه اعلام شد. فدراسیون جهانی فوتبال نیز با ارسال پیامی به حسن کامرانی‌فر کمک داور اول دیدار فرانسه و مکزیک در بازی‌های جام‌جهانی 2010 از عملکرد وی به شکلی خاص تقدیر و برای او آرزوی موفقیت کرد. اما در بازی دوم بین دو تیم سوییس و شیلی، ‌بخت با کامرانی‌فر یار نبود، توصیه اشتباه حسن کامرانی‌فر به خلیل‌الغمدی برای اخراج‌ والون بهرامی در دقیقه31، ضمن شکست سوییس از شیلی که در نهایت منجر به حذف این تیم شد، به فعالیت این تیم داوری در جام‌جهانی2010 خاتمه داد. بعد از این بازی تمارهیتسفلد، سرمربی صاحب‌نام سوییسی گفت: «فیفا باید جوابگوی تیم‌هایی باشد که با این اشتباهات از جام‌جهانی کنار می‌روند. فیفا باید داورانی را برای جام‌جهانی انتخاب کند که در بهترین لیگ‌های جهان قضاوت می‌کنند نه داورانی که معلوم نیست در کدام ناکجاآباد قضاوت می‌کنند.» هر چند در ادامه بازی، اعلام‌نکردن آفساید بازیکن شیلی توسط حسن کامرانی‌فر و ثبت گل صحیح شیلی در دقیقه75 مسابقه باعث شد تا بار دیگر کارشناس داوری او را تشویق کند، اما این بازی پایان قضاوت کامرانی‌فر در جام‌جهانی آفریقای‌جنوبی بود. حسن کامرانی‌فر، داور 41ساله اهل مشهد است. وی از سال 1368 تاکنون به داوری فوتبال مشغول بوده است. او همچنین دارای مدرک لیسانس تربیت‌بدنی است و شغل دومش دبیری درس تربیت‌بدنی می‌باشد، اما روایت کامرانی‌فر از اعلان حضورش در جام‌جهانی بسیار جالب است: یک روز وقتی که داشتم ایمیلم را چک می‌کردم، متوجه شدم که دعوتی از طرف فیفا برای من ارسال شده. زمانی که ایمیل را مطالعه کردم فهمیدم که مربوط به قضاوت در جام‌جهانی است. کامرانی‌فر این شانس را دارد تا برای دومین‌بار حضور در جام‌جهانی را تجربه کند، او به‌عنوان کمک علیرضا فغانی به عنوان داوران ذخیره به جام‌جهانی خواهند رفت و احتمال اینکه برای قضاوت در جام‌جهانی انتخاب شود، وجود دارد. او درباره شانس قضاوت در جام‌جهانی می‌گوید: اگر همین تیم دونفره باشیم شانس قضاوت نداریم و تیم ذخیره باقی خواهیم ماند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «بله» و «روبیکا» بپیوندید.