|

جام‌جهانی فرصتی برای بازنمایی فرهنگ ایرانی در جهان

از ایران اتمی تا ایران واقعی

مازیار ناظمی .رییس مرکز اطلاع‌رسانی وزارت ورزش

خاطرم هست در بازی‌های جام‌جهانی فوتبال 2006 آلمان، وقتی عازم فرانکفورت برای دومین بازی ایران مقابل پرتغال بودم در قطاری که به سمت «اولم» حرکت می‌کرد با تعدادی از دانش‌آموزان دبیرستانی آلمان روبه‌رو شدم برای چندلحظه‌ای بحث فوتبال داغ شد از من سوال‌کردن از کجا میایی؟ گفتم ایران! دیدم مکثی کردند و یکی از آنها گفت: شما می‌خواهید بمب اتم بسازید!؟
بدون تردید آنچه این ذهنیت را در نزد این جوانان کم‌سن‌وسال در خارج از این مرزها رقم زده است سناریوی رسانه‌های‌غربی به‌ویژه در موضوع ایران‌هراسی با تبلیغ ایران اتمی و تهدیدپنداشتن کشورمان به‌طور وسیع است.
قاعدتا در عرصه رویارویی، قدرت رسانه‌ای جمهوری اسلامی به‌طور روشن و معلوم نمی‌تواند در مقابل تعداد و تاثیر جهانی رسانه‌های مقابل بایستد ولی این، همه ماجرا نیست چراکه فرصت‌های ویژه‌ای مانند همین جام‌جهانی به دست می‌آید که می‌تواند زمینه مناسبی برای معرفی فرهنگ، اقتصاد و سیاست ایران را به جهانیان مهیا کند.
به نظرم فوتبال جدای از یک مهارت بازی که دو تیم در یک مستطیل سبز به‌دنبال نتیجه هستند یک معجزه ورزشی عصر جدید است موضوعی که زمانی به‌عنوان افیون توده‌ها از آن یاد می‌شد امروز در نزد کنشگران سیاسی و اجتماعی، کارآفرینان و عالمان و محققان بیشتر شناخته شده و به عمق تاثیرات جهانی آن پی برده‌اند.
در فرصت یک‌ماه، جام‌جهانی که با سیطره مطلق و بدون رقیب، جهانیان را محسور جادوی خود کرده است نباید مسوولان تبلیغی و حتی سیاسی ما از این زمین بازی مناسب برای بازنمایی درست از ایران غفلت کنند.
به نظر نگارنده امروز دیگر بحث بر سر فوتبال از دایره تعیین خوبی و بدی خارج شده و در جایی هستیم که با واقعیتی روبه‌رو شده‌ایم که جهان را در برگرفته و اساس روابط ملی و بین‌المللی را تحت‌الشعاع خود قرار داده است.
اما برنامه روشن ما برای استفاده از این موقعیت چیست؟
مثل همیشه برنامه‌ریزی فرهنگی و تبلیغی ما دقیقه نودی است، به‌جز در جام‌جهانی 1998 فرانسه که به مدد شورای فرهنگ عمومی تقریبا سازوکاری معلوم برای مباحث فرهنگی، اجتماعی و رسانه‌ای تیم‌ملی فوتبال و بهره‌برداری با توجه به منافع ملی صورت گرفت، در دوره 2006 همه‌چیز تحت‌الشعاع جدال رییس فدراسیون و رییس سازمان تربیت بدنی وقت بود. سال 2010صعود نکردیم و در دوره 2014 همه امور در اختیار فدراسیون فوتبال است ضمن اینکه کمبود اعتبارات تیم‌ملی برای جام‌جهانی یکی از مشکلات جدی است ولی ظاهرا از صفر تا صد کار را خود فدراسیون بر عهده دارد و امید داریم در حوزه فرهنگی و تبلیغی تیم‌ملی فوتبال، برنامه‌های فدراسیون نقش موثر خود را در عرصه جام‌جهانی نشان دهد.
و کلام آخر، باوجود برخی دیدگاه‌ها که حضور تنها در دور نهایی جام‌جهانی افتخاری نیست که برای آن غش کنیم! ولی به گمان من فرصت کم‌نظیری است که با همت جوانان کشور نصیب ایران شده تا در رهگذر بازی‌های جام‌جهانی بازتعریفی مجدد از فرهنگ و منش ایرانی و بازنمایی صحیحی در افکار عمومی جهانیان از ایران داشته باشیم.
خاطرم هست در بازی‌های جام‌جهانی فوتبال 2006 آلمان، وقتی عازم فرانکفورت برای دومین بازی ایران مقابل پرتغال بودم در قطاری که به سمت «اولم» حرکت می‌کرد با تعدادی از دانش‌آموزان دبیرستانی آلمان روبه‌رو شدم برای چندلحظه‌ای بحث فوتبال داغ شد از من سوال‌کردن از کجا میایی؟ گفتم ایران! دیدم مکثی کردند و یکی از آنها گفت: شما می‌خواهید بمب اتم بسازید!؟
بدون تردید آنچه این ذهنیت را در نزد این جوانان کم‌سن‌وسال در خارج از این مرزها رقم زده است سناریوی رسانه‌های‌غربی به‌ویژه در موضوع ایران‌هراسی با تبلیغ ایران اتمی و تهدیدپنداشتن کشورمان به‌طور وسیع است.
قاعدتا در عرصه رویارویی، قدرت رسانه‌ای جمهوری اسلامی به‌طور روشن و معلوم نمی‌تواند در مقابل تعداد و تاثیر جهانی رسانه‌های مقابل بایستد ولی این، همه ماجرا نیست چراکه فرصت‌های ویژه‌ای مانند همین جام‌جهانی به دست می‌آید که می‌تواند زمینه مناسبی برای معرفی فرهنگ، اقتصاد و سیاست ایران را به جهانیان مهیا کند.
به نظرم فوتبال جدای از یک مهارت بازی که دو تیم در یک مستطیل سبز به‌دنبال نتیجه هستند یک معجزه ورزشی عصر جدید است موضوعی که زمانی به‌عنوان افیون توده‌ها از آن یاد می‌شد امروز در نزد کنشگران سیاسی و اجتماعی، کارآفرینان و عالمان و محققان بیشتر شناخته شده و به عمق تاثیرات جهانی آن پی برده‌اند.
در فرصت یک‌ماه، جام‌جهانی که با سیطره مطلق و بدون رقیب، جهانیان را محسور جادوی خود کرده است نباید مسوولان تبلیغی و حتی سیاسی ما از این زمین بازی مناسب برای بازنمایی درست از ایران غفلت کنند.
به نظر نگارنده امروز دیگر بحث بر سر فوتبال از دایره تعیین خوبی و بدی خارج شده و در جایی هستیم که با واقعیتی روبه‌رو شده‌ایم که جهان را در برگرفته و اساس روابط ملی و بین‌المللی را تحت‌الشعاع خود قرار داده است.
اما برنامه روشن ما برای استفاده از این موقعیت چیست؟
مثل همیشه برنامه‌ریزی فرهنگی و تبلیغی ما دقیقه نودی است، به‌جز در جام‌جهانی 1998 فرانسه که به مدد شورای فرهنگ عمومی تقریبا سازوکاری معلوم برای مباحث فرهنگی، اجتماعی و رسانه‌ای تیم‌ملی فوتبال و بهره‌برداری با توجه به منافع ملی صورت گرفت، در دوره 2006 همه‌چیز تحت‌الشعاع جدال رییس فدراسیون و رییس سازمان تربیت بدنی وقت بود. سال 2010صعود نکردیم و در دوره 2014 همه امور در اختیار فدراسیون فوتبال است ضمن اینکه کمبود اعتبارات تیم‌ملی برای جام‌جهانی یکی از مشکلات جدی است ولی ظاهرا از صفر تا صد کار را خود فدراسیون بر عهده دارد و امید داریم در حوزه فرهنگی و تبلیغی تیم‌ملی فوتبال، برنامه‌های فدراسیون نقش موثر خود را در عرصه جام‌جهانی نشان دهد.
و کلام آخر، باوجود برخی دیدگاه‌ها که حضور تنها در دور نهایی جام‌جهانی افتخاری نیست که برای آن غش کنیم! ولی به گمان من فرصت کم‌نظیری است که با همت جوانان کشور نصیب ایران شده تا در رهگذر بازی‌های جام‌جهانی بازتعریفی مجدد از فرهنگ و منش ایرانی و بازنمایی صحیحی در افکار عمومی جهانیان از ایران داشته باشیم.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.