|

وزرای خارجه «رژیم حقوقی» را به بحث گذاشتند

مذاکره 5 شریک درباره «خزر»

شرق: مذاکره بر سر خزر، با چهارشریک دیگر. روسیه میزبان است و قزاقستان، ترکمنستان و جمهوری آذربایجان، شرکای دیگری که می‌خواهند روی میز مذاکره، رژیم حقوقی دریای خزر را تعیین کنند. دستور کار نشست وزیران خارجه کشورهای ساحلی دریای خزر در مسکو، تهیه پیش‌نویس بیانیه چهارمین نشست سران کشورهای ساحلی خزر بود که قرار است اواخر تابستان در «آستراخان» روسیه برگزار شود. رییس‌جمهوری ایران نیز به این نشست دعوت شده است. قرار است پیش از نشست «آستراخان»، جلسه‌ای میان نمایندگان کشورهای ساحلی به میزبانی ایران در تهران برگزار شود. روز گذشته، نشست وزیران خارجه کشورهای ساحلی دریای خزر به روال معمول نشست‌های دیپلماتیک با گرفتن عکس یادگاری آغاز شد، مذاکرات فشرده بر سر بررسی کنوانسیون رژیم حقوقی دریای خزر. بعد از پایان مذاکره، نشستی خبری با حضور پنج‌وزیر خارجه دستاوردهای مذاکره را نشان می‌داد. اما پیش از آغاز نشست خبری وزیر امورخارجه ایران گفت که «احساس می‌کنم اجلاس امروز وزرای خارجه کشورهای ساحلی کمی بهتر از آنچه انتظار می‌رفت، برگزار شد.» سرگئی لاوروف وزیر امورخارجه روسیه هم گفت که «برخورد وزرای شرکت‌کننده در این نشست و هیات‌های همراه آنها بسیار سازنده بود.»
مساله منابع «هیدروکربنی» بستر خزر
وزیر خارجه روسیه در نشست خبری مشترک با وزرای کشورهای همسایه‌ در مورد موضوعات این نشست گفت: «امروز درباره پروتکل‌های الحاقی در دریای خزر توافق کردیم، همچنین درباره توافقنامه امنیتی که در سال 2010 در باکو امضا شده توافق کردیم تا پروتکل‌های مربوط به آن را تنظیم کنیم. این پروتکل‌ها شامل راهکارهای موثر برای مبارزه با قاچاق موادمخدر، قاچاق صید ماهی و انواع فسادها و جرایم است. باید تمام مسایل را به‌گونه‌ای به پیش ببریم تا گونه‌های بسیار منحصربه‌فرد دریا هر چه بیشتر حفظ شوند.»به گزارش «ایسنا» از این نشست خبری، لاوروف گفت: «راه‌های تحقق کنوانسیون چارچوبی حفاظت از محیط‌زیست دریای خزر را بررسی کردیم که البته کنفرانس پنجم این کنوانسیون در آینده در ترکمنستان برگزار خواهد شد. همچنین موافقتنامه وضعیت اضطراری را مورد بررسی قرار دادیم.»وزیر خارجه روسیه در ادامه درباره اینکه آیا این شانس وجود دارد که رژیم حقوقی دریای خزر در آستراخان از سوی سران کشورها امضا شود؟ گفت: «این اجلاس در پاییز امسال برگزار می‌شود که تاریخ دقیق آن را در آینده اعلام خواهیم کرد.»وی گفت: «چند سند در این نشست امضا خواهد شد از جمله سندی که شامل اصول کلیدی است که در کنوانسیون رژیم حقوقی منعکس خواهد شد که اکثر آن را مورد توافق قرار داده‌ایم.»لاوروف گفت: «درباره مسایل دیگر دوجانبه و پنج‌جانبه و تعیین حدود بستر دریا صحبت شده است. معتقدم که همه مسایل به منابع هیدروکربنی زیردریای خزر برمی‌گردد و در این زمینه مناطق معینی در بین برخی کشورها مشخص شده و برخی کشورهای همسایه هنوز مناطق خود را مشخص نکرده‌اند.»او همچنین تاکید کرد که «همه مسایل دریای خزر فقط به کشورهای ساحلی این دریا مربوط می‌شود و تامین امنیت آن هم برعهده همین کشورهاست.»
فعلا موافقتنامه‌های 1921 و 1940 اجرایی می‌شود
سخنان جواد ظریف در این نشست خبری نیز بر مسایل زیست‌محیطی این دریا و ذخایر زیرزمینی آن تاکید داشت. وزیر امورخارجه ایران تاکید کرد: «اراده سیاسی رهبران پنج کشور ساحلی دریای خزر بر این است که همواره این دریا دریای صلح و دوستی، توسعه و شکوفایی پایدار، همکاری متقابل و حسن همجواری باشد.»او اضافه کرد: «کشورهای ساحلی تاکید دارند که تا زمان تعیین رژیم حقوقی جدید، رژیم‌های توافق‌شده فعلی برگرفته از موافقتنامه‌های 1921 و 1940، در مواردی مانند آزادی دریانوردی تجاری، ماهیگیری، منع تردد کشتی‌ها و شناورها با پرچم کشورهای غیرساحلی و ایجاد کمربند انحصاری شیلاتی همانگونه که تاکنون اعمال شده‌اند، در آینده نیز اعمال خواهند شد.»ظریف اضافه کرد: «متاسفانه برخی بازیگران فرامنطقه‌ای، دریای خزر را مترادف با منابع انرژی نفت و گاز تعریف می‌کنند و از زوایای دیگر مانند «محیط‌زیست بسیارشکننده»، «منابع زنده» و «صلح و ثبات پایدار» غافل هستند.»وزیر امور خارجه ایران ادامه داد: «خوشبختانه موافقتنامه امنیتی در دریای خزر به امضا رسیده است و مشتاق هستیم که در آینده نزدیک بتوانیم درباره سازوکارهای مربوط به ساخت‌وساز و همکاری‌های نظامی نیز به تفاهم برسیم.»همچنین ظریف در پاسخ به سوال «ایسنا» گفت: «نشست کارشناسان و نمایندگان ویژه کشورهای ساحلی دریای خزر ژوئن در تهران برگزار می‌شود.»او افزود: «با توجه به اینکه این جلسه‌ای مقدماتی برای اجلاس سران در آستراخان بود توافقات خوبی در بیانیه و اعلامیه کشورها داشتیم. برخی موارد باقی مانده است که در نشست کارشناسی و نمایندگان ویژه که در تهران خواهد بود و بعد در نشست آستراخان در آستانه اجلاس سران بررسی می‌شود. جلسه از آنچه که پیش‌بینی می‌شد بهتر پیش رفته است و درباره رسیدن به راه‌حل درباره نکاتی که هنوز توافق حاصل نشده، تفاهم‌های خوبی صورت گرفت. از جمله درباره همکاری کشورها در دریای خزر در زمینه زیست‌محیطی، حفاظت از منابع زنده دریای خزر و حفظ امنیت و ثبات در این دریا و جلوگیری از حضور بیگانگان تصمیم‌گیری‌های خوبی شد که امیدواریم زمینه همکاری بیشتر باشد.»وی گفت: «هدف اصلی ما آماده‌کردن زمینه برای همکاری هماهنگ در یک پهنه آبی منحصربه‌فرد است که این پنج کشور را به‌هم وصل کرده و در طول تاریخ دریای همکاری و صلح بوده و امیدواریم با نشست سران در آستراخان این همکاری تقویت شود و ادامه یابد.»
دیدار دوجانبه هسته‌ای
روز گذشته محمدجواد ظریف در ضیافت ناهار سرگئی لاوروف، وزیر خارجه روسیه حضور پیدا کرد. آن‌ دو از سال‌ها قبل با یکدیگر آشنا هستند. همچنین در مذاکرات هسته‌ای که در ژنو برگزار شد نیز دیدارهای دوجانبه مثمرثمری با یکدیگر داشتند. آنها صبح دیروز، پیش از آغازبه‌کار اجلاس وزیران خارجه پنج کشور ساحلی دریای خزر نیز با یکدیگر دیدار و در مورد موضوعات مختلف دوجانبه و منطقه‌ای و بین‌المللی گفت‌وگو کردند. ظریف و لاوروف در مذاکراتشان موضوعات دوجانبه از جمله همکاری‌ها در حوزه خزر و موضوع تدوین رژیم حقوقی دریای خزر و افزایش ارتباط و همکاری مجالس دو کشور را مرور کردند. آنها به مذاکرات جاری هسته‌ای ایران و 1+5 نیز پرداختند و دو طرف نسبت به دستیابی به راه‌حل جامع در زمانبندی پیش‌بینی‌شده ابراز امیدواری کردند. جواد ظریف و سرگئی لاوروف موضوعات گفت‌وگوی بسیاری با هم دارند، دو کشور علاوه بر همسایگی موضوعات مورد علاقه بسیاری هم دارند.
شرق: مذاکره بر سر خزر، با چهارشریک دیگر. روسیه میزبان است و قزاقستان، ترکمنستان و جمهوری آذربایجان، شرکای دیگری که می‌خواهند روی میز مذاکره، رژیم حقوقی دریای خزر را تعیین کنند. دستور کار نشست وزیران خارجه کشورهای ساحلی دریای خزر در مسکو، تهیه پیش‌نویس بیانیه چهارمین نشست سران کشورهای ساحلی خزر بود که قرار است اواخر تابستان در «آستراخان» روسیه برگزار شود. رییس‌جمهوری ایران نیز به این نشست دعوت شده است. قرار است پیش از نشست «آستراخان»، جلسه‌ای میان نمایندگان کشورهای ساحلی به میزبانی ایران در تهران برگزار شود. روز گذشته، نشست وزیران خارجه کشورهای ساحلی دریای خزر به روال معمول نشست‌های دیپلماتیک با گرفتن عکس یادگاری آغاز شد، مذاکرات فشرده بر سر بررسی کنوانسیون رژیم حقوقی دریای خزر. بعد از پایان مذاکره، نشستی خبری با حضور پنج‌وزیر خارجه دستاوردهای مذاکره را نشان می‌داد. اما پیش از آغاز نشست خبری وزیر امورخارجه ایران گفت که «احساس می‌کنم اجلاس امروز وزرای خارجه کشورهای ساحلی کمی بهتر از آنچه انتظار می‌رفت، برگزار شد.» سرگئی لاوروف وزیر امورخارجه روسیه هم گفت که «برخورد وزرای شرکت‌کننده در این نشست و هیات‌های همراه آنها بسیار سازنده بود.»
مساله منابع «هیدروکربنی» بستر خزر
وزیر خارجه روسیه در نشست خبری مشترک با وزرای کشورهای همسایه‌ در مورد موضوعات این نشست گفت: «امروز درباره پروتکل‌های الحاقی در دریای خزر توافق کردیم، همچنین درباره توافقنامه امنیتی که در سال 2010 در باکو امضا شده توافق کردیم تا پروتکل‌های مربوط به آن را تنظیم کنیم. این پروتکل‌ها شامل راهکارهای موثر برای مبارزه با قاچاق موادمخدر، قاچاق صید ماهی و انواع فسادها و جرایم است. باید تمام مسایل را به‌گونه‌ای به پیش ببریم تا گونه‌های بسیار منحصربه‌فرد دریا هر چه بیشتر حفظ شوند.»به گزارش «ایسنا» از این نشست خبری، لاوروف گفت: «راه‌های تحقق کنوانسیون چارچوبی حفاظت از محیط‌زیست دریای خزر را بررسی کردیم که البته کنفرانس پنجم این کنوانسیون در آینده در ترکمنستان برگزار خواهد شد. همچنین موافقتنامه وضعیت اضطراری را مورد بررسی قرار دادیم.»وزیر خارجه روسیه در ادامه درباره اینکه آیا این شانس وجود دارد که رژیم حقوقی دریای خزر در آستراخان از سوی سران کشورها امضا شود؟ گفت: «این اجلاس در پاییز امسال برگزار می‌شود که تاریخ دقیق آن را در آینده اعلام خواهیم کرد.»وی گفت: «چند سند در این نشست امضا خواهد شد از جمله سندی که شامل اصول کلیدی است که در کنوانسیون رژیم حقوقی منعکس خواهد شد که اکثر آن را مورد توافق قرار داده‌ایم.»لاوروف گفت: «درباره مسایل دیگر دوجانبه و پنج‌جانبه و تعیین حدود بستر دریا صحبت شده است. معتقدم که همه مسایل به منابع هیدروکربنی زیردریای خزر برمی‌گردد و در این زمینه مناطق معینی در بین برخی کشورها مشخص شده و برخی کشورهای همسایه هنوز مناطق خود را مشخص نکرده‌اند.»او همچنین تاکید کرد که «همه مسایل دریای خزر فقط به کشورهای ساحلی این دریا مربوط می‌شود و تامین امنیت آن هم برعهده همین کشورهاست.»
فعلا موافقتنامه‌های 1921 و 1940 اجرایی می‌شود
سخنان جواد ظریف در این نشست خبری نیز بر مسایل زیست‌محیطی این دریا و ذخایر زیرزمینی آن تاکید داشت. وزیر امورخارجه ایران تاکید کرد: «اراده سیاسی رهبران پنج کشور ساحلی دریای خزر بر این است که همواره این دریا دریای صلح و دوستی، توسعه و شکوفایی پایدار، همکاری متقابل و حسن همجواری باشد.»او اضافه کرد: «کشورهای ساحلی تاکید دارند که تا زمان تعیین رژیم حقوقی جدید، رژیم‌های توافق‌شده فعلی برگرفته از موافقتنامه‌های 1921 و 1940، در مواردی مانند آزادی دریانوردی تجاری، ماهیگیری، منع تردد کشتی‌ها و شناورها با پرچم کشورهای غیرساحلی و ایجاد کمربند انحصاری شیلاتی همانگونه که تاکنون اعمال شده‌اند، در آینده نیز اعمال خواهند شد.»ظریف اضافه کرد: «متاسفانه برخی بازیگران فرامنطقه‌ای، دریای خزر را مترادف با منابع انرژی نفت و گاز تعریف می‌کنند و از زوایای دیگر مانند «محیط‌زیست بسیارشکننده»، «منابع زنده» و «صلح و ثبات پایدار» غافل هستند.»وزیر امور خارجه ایران ادامه داد: «خوشبختانه موافقتنامه امنیتی در دریای خزر به امضا رسیده است و مشتاق هستیم که در آینده نزدیک بتوانیم درباره سازوکارهای مربوط به ساخت‌وساز و همکاری‌های نظامی نیز به تفاهم برسیم.»همچنین ظریف در پاسخ به سوال «ایسنا» گفت: «نشست کارشناسان و نمایندگان ویژه کشورهای ساحلی دریای خزر ژوئن در تهران برگزار می‌شود.»او افزود: «با توجه به اینکه این جلسه‌ای مقدماتی برای اجلاس سران در آستراخان بود توافقات خوبی در بیانیه و اعلامیه کشورها داشتیم. برخی موارد باقی مانده است که در نشست کارشناسی و نمایندگان ویژه که در تهران خواهد بود و بعد در نشست آستراخان در آستانه اجلاس سران بررسی می‌شود. جلسه از آنچه که پیش‌بینی می‌شد بهتر پیش رفته است و درباره رسیدن به راه‌حل درباره نکاتی که هنوز توافق حاصل نشده، تفاهم‌های خوبی صورت گرفت. از جمله درباره همکاری کشورها در دریای خزر در زمینه زیست‌محیطی، حفاظت از منابع زنده دریای خزر و حفظ امنیت و ثبات در این دریا و جلوگیری از حضور بیگانگان تصمیم‌گیری‌های خوبی شد که امیدواریم زمینه همکاری بیشتر باشد.»وی گفت: «هدف اصلی ما آماده‌کردن زمینه برای همکاری هماهنگ در یک پهنه آبی منحصربه‌فرد است که این پنج کشور را به‌هم وصل کرده و در طول تاریخ دریای همکاری و صلح بوده و امیدواریم با نشست سران در آستراخان این همکاری تقویت شود و ادامه یابد.»
دیدار دوجانبه هسته‌ای
روز گذشته محمدجواد ظریف در ضیافت ناهار سرگئی لاوروف، وزیر خارجه روسیه حضور پیدا کرد. آن‌ دو از سال‌ها قبل با یکدیگر آشنا هستند. همچنین در مذاکرات هسته‌ای که در ژنو برگزار شد نیز دیدارهای دوجانبه مثمرثمری با یکدیگر داشتند. آنها صبح دیروز، پیش از آغازبه‌کار اجلاس وزیران خارجه پنج کشور ساحلی دریای خزر نیز با یکدیگر دیدار و در مورد موضوعات مختلف دوجانبه و منطقه‌ای و بین‌المللی گفت‌وگو کردند. ظریف و لاوروف در مذاکراتشان موضوعات دوجانبه از جمله همکاری‌ها در حوزه خزر و موضوع تدوین رژیم حقوقی دریای خزر و افزایش ارتباط و همکاری مجالس دو کشور را مرور کردند. آنها به مذاکرات جاری هسته‌ای ایران و 1+5 نیز پرداختند و دو طرف نسبت به دستیابی به راه‌حل جامع در زمانبندی پیش‌بینی‌شده ابراز امیدواری کردند. جواد ظریف و سرگئی لاوروف موضوعات گفت‌وگوی بسیاری با هم دارند، دو کشور علاوه بر همسایگی موضوعات مورد علاقه بسیاری هم دارند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.