|

چند میدی اجرا بری؟

عماد بکازاده

سال‌هاست كه مؤسسات بازیگری با استفاده از چهره‌های شاخص سینما و تلویزیون در قامت استاد و با وعده بازی در تك‌سکانس‌ها، پول‌های بی‌حساب‌و‌كتابی به جیب می‌زنند. سؤالات زیادی در‌این‌میان مطرح است. آیا بازیگری كه چهره است و پركار، معلم خوبی هم برای هنرجو هست؟ مگر نه اینکه انتقال تجربه باید براساس یك شیوه خاص باشد؟ آیا با خاطره‌گویی، تربیت حس برای هنرجو شكل می‌گیرد؟ تئاتری‌ها نیز به‌خصوص در این دو سال كرونا از نظر مالی، آسیب جدی دیده‌اند و تصمیم گرفته‌اند از این موجی كه برای بازیگرشدن جوانان ایجاد شده، بی‌نصیب نمانند؛ یعنی هنرجو در ابتدا پول درخور‌توجهی پرداخت می‌كند- شاید عملا هزینه چند شب اجرا از جیب هنرجو باشد- سپس ١٠ جلسه با هنرجو درباره نحوه ایفای نقش كار می‌كنند و کمی بعد با همان هنرجوها اثری روی صحنه می‌برند. آیا بردن شتابان چنین اثری روی صحنه، دستاورد خاصی برای بازیگر خواهد داشت؟ تماشاگرانی كه به سالن می‌آیند راضی آنجا را ترك می‌كنند؟ مگر تماشاگر برای دیدن نمایشی باورپذیر و خلاقانه به سالن نمی‌آید؟ به نظر می‌رسد چیزی كه این روزها به‌عنوان «ایده تا اجرا» در برخی سالن‌ها شاهد هستیم، بیشتر خودنمایی بازیگرانی تازه‌کار است؛ بازیگرانی که به آنها یاد داده نشده صحنه جای خودنمایی نیست! در میان مدرسان تئاتر هم افرادی مخالف این روند آموزشی هستند؛ مثل «مسعود میر‌طاهری». این بازیگر و كارگردان تئاتر معتقد است وقتی بازیگر وارد روند آموزش آكادمیک می‌شود، نباید به دنبال سریع‌رفتن روی صحنه یا جلوی دوربین باشد. این گروه از اهالی تئاتر بر این باورند، پروسه آموزش، روندی چند‌ساله است و هنرجو باید صبر داشته باشد. نمونه جهانی آن می‌تواند «لیدی گاگا» باشد. او که در فیلم خانه گوچی در كنار اسطوره بازیگری آل‌پاچینو ایفای نقش می‌کند و نامزد دریافت جایزه بهترین بازیگر زن از جشنواره گلدن‌گلوب و انجمن منتقدان فیلم سن‌لوئیس شده است، 10 سال به طور مداوم با شیوه بازیگری «لی استراسبرگ» آموزش دیده است.
آنچه ما اکنون بر صحنه‌های تئاتر شاهد هستیم، متفاوت با جریان جهانی است و شاید دلیل آن سكانس حذف‌شده «آموزش درست در آموزشگاه‌های بازیگری» باشد؛ سکانسی که سبب شده خروجی اغلب تئاترها و حتی برخی سریال‌ها در تلویزیون و پلتفرم‌ها، بی‌كیفیت و خارج از استانداردهای روز دنیا باشد. در دنیا به بازیگری احترام می‌گذارند! آموزش درست به بازیگر می‌دهند. بازیگر را از تکرار یک شخصیت باز می‌دارند. یکی از چیزهایی كه مخاطب را در سریال‌ها و دیگر تولیدات سینما آزار می‌دهد، همین تکرار و تکرار و تکرار است! بازیگرها در حال تكرار خود هستند و كمتر مخاطب را شگفت‌زده می‌كنند. بازیگری در تمام دنیا سخت و پیچیده است؛ اما در فضای هنری امروز ما، تبدیل به امری دم‌دستی شده است؛ روندی که می‌تواند بیش از این مخاطب را دلسرد كند!

سال‌هاست كه مؤسسات بازیگری با استفاده از چهره‌های شاخص سینما و تلویزیون در قامت استاد و با وعده بازی در تك‌سکانس‌ها، پول‌های بی‌حساب‌و‌كتابی به جیب می‌زنند. سؤالات زیادی در‌این‌میان مطرح است. آیا بازیگری كه چهره است و پركار، معلم خوبی هم برای هنرجو هست؟ مگر نه اینکه انتقال تجربه باید براساس یك شیوه خاص باشد؟ آیا با خاطره‌گویی، تربیت حس برای هنرجو شكل می‌گیرد؟ تئاتری‌ها نیز به‌خصوص در این دو سال كرونا از نظر مالی، آسیب جدی دیده‌اند و تصمیم گرفته‌اند از این موجی كه برای بازیگرشدن جوانان ایجاد شده، بی‌نصیب نمانند؛ یعنی هنرجو در ابتدا پول درخور‌توجهی پرداخت می‌كند- شاید عملا هزینه چند شب اجرا از جیب هنرجو باشد- سپس ١٠ جلسه با هنرجو درباره نحوه ایفای نقش كار می‌كنند و کمی بعد با همان هنرجوها اثری روی صحنه می‌برند. آیا بردن شتابان چنین اثری روی صحنه، دستاورد خاصی برای بازیگر خواهد داشت؟ تماشاگرانی كه به سالن می‌آیند راضی آنجا را ترك می‌كنند؟ مگر تماشاگر برای دیدن نمایشی باورپذیر و خلاقانه به سالن نمی‌آید؟ به نظر می‌رسد چیزی كه این روزها به‌عنوان «ایده تا اجرا» در برخی سالن‌ها شاهد هستیم، بیشتر خودنمایی بازیگرانی تازه‌کار است؛ بازیگرانی که به آنها یاد داده نشده صحنه جای خودنمایی نیست! در میان مدرسان تئاتر هم افرادی مخالف این روند آموزشی هستند؛ مثل «مسعود میر‌طاهری». این بازیگر و كارگردان تئاتر معتقد است وقتی بازیگر وارد روند آموزش آكادمیک می‌شود، نباید به دنبال سریع‌رفتن روی صحنه یا جلوی دوربین باشد. این گروه از اهالی تئاتر بر این باورند، پروسه آموزش، روندی چند‌ساله است و هنرجو باید صبر داشته باشد. نمونه جهانی آن می‌تواند «لیدی گاگا» باشد. او که در فیلم خانه گوچی در كنار اسطوره بازیگری آل‌پاچینو ایفای نقش می‌کند و نامزد دریافت جایزه بهترین بازیگر زن از جشنواره گلدن‌گلوب و انجمن منتقدان فیلم سن‌لوئیس شده است، 10 سال به طور مداوم با شیوه بازیگری «لی استراسبرگ» آموزش دیده است.
آنچه ما اکنون بر صحنه‌های تئاتر شاهد هستیم، متفاوت با جریان جهانی است و شاید دلیل آن سكانس حذف‌شده «آموزش درست در آموزشگاه‌های بازیگری» باشد؛ سکانسی که سبب شده خروجی اغلب تئاترها و حتی برخی سریال‌ها در تلویزیون و پلتفرم‌ها، بی‌كیفیت و خارج از استانداردهای روز دنیا باشد. در دنیا به بازیگری احترام می‌گذارند! آموزش درست به بازیگر می‌دهند. بازیگر را از تکرار یک شخصیت باز می‌دارند. یکی از چیزهایی كه مخاطب را در سریال‌ها و دیگر تولیدات سینما آزار می‌دهد، همین تکرار و تکرار و تکرار است! بازیگرها در حال تكرار خود هستند و كمتر مخاطب را شگفت‌زده می‌كنند. بازیگری در تمام دنیا سخت و پیچیده است؛ اما در فضای هنری امروز ما، تبدیل به امری دم‌دستی شده است؛ روندی که می‌تواند بیش از این مخاطب را دلسرد كند!

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.