|

ظهور روزنامه‌نگاری دیجیتال

ترجمه: سحر طلوعی

ارتباطات پیشرفته یکی از مواردی است که انسان را از قلمرو حیوانات متمایز می‌کند. هیچ‌ گونه دیگری روی زمین با عمق و پیچیدگی ما ارتباط برقرار نمی‌کند. ما برای تشریح و توصیف خودمان همواره راه‌های پیچیده‌‌‌ای را به کار گرفته‌ایم؛ از نقاشی‌های روی دیوار غارها تا نوشتن کلمه و شکل‌گیری لوح‌های مذهبی تا توییتر و تلفن و فیس‌تایم. در قرن‌های ۲۰ و ۲۱ انقلابی در ارتباطات انسانی به‌ وجود آمد. در این قرن‌ها ساختار ارتباطات انسانی که صدها هزار سال فرایند تکامل آن طول کشیده بود، به‌سرعت ارتقا یافت. این تحولات همچنان با سرعت به پیش می‌رود. تنها چند قرن پس از فراگیر‌شدن کتاب‌ در جهان، انسان‌ها موفق شدند به کمک وسایلی خاص و در عرض چند ثانیه با افرادی دیگر در آن‌ سوی کره زمین ارتباط بگیرند. این پیشرفت‌های ارتباطاتی باعث تحول در امر روزنامه‌نگاری شده است، به‌ طوری که روزنامه‌نگاران و گزارشگر‌های امروزی به‌ گونه‌ای کار خود را انجام می‌دهند که مثلا در چند قرن گذشته اصلا رسمیت نداشت و به ذهن کسی خطور نمی‌کرد. در واقع در قرن ۲۱ انواع مختلفی از رسانه و روزنامه‌نگار در واکنش به ظهور روزنامه‌نگاری دیجیتال شکل گرفت. این رسانه‌ها و روزنامه‌نگاران همچنان در حال تکامل و پیشرفت هستند.
تکامل روزنامه‌نگاری مدرن در آمریکا
گرچه روح روزنامه‌نگاری در آمریکا پیش از تحولات داخلی و همچنین در دوران وقوع انقلاب در این کشور زنده بود (بنجامین فرانکلین یکی از مشهورترین منتشرکنندگان روزنامه در آمریکا بود)؛ اما تا شروع قرن نوزدهم خبری از روزنامه‌های مستقل و گزارشگران تمام‌وقت در آمریکا نبود. مفهوم رسانه عامه‌پسند در واقع در دهه‌های میانی قرن نوزدهم و با ظهور روزنامه و رادیو پیش از حضور تلویزیون در سال ۱۹۵۰ شکل گرفت. در واقع در این دوره بود که تلویزیون به عضو جدایی‌ناپذیر فرهنگ و زندگی جامعه آمریکایی تبدیل شد. در این دوره بود که آنها توانستند در اتاق نشیمن خود دور هم جمع شوند و از دریچه تلویزیون شاهد همه چیز باشند؛ از فرود بر کره ماه تا کلیپ‌های MTV و... . اما در آغاز قرن بیست‌و‌یکم، شاهد ظهور یک رسانه جدید برای دنیای روزنامه‌نگاری بودیم؛ اینترنت. اینترنت که گویی یک‌شبه تحولاتی را در جهان تجارت و ارتباطات ایجاد کرده بود، انقلابی بنیادین را هم در جهان رسانه به‌ وجود آورد و روزنامه و روزنامه‌نگاری را دچار تحول کرد. این تکنولوژی مدارس روزنامه‌نگاری قدیمی را به چالش کشید؛ اما در عوض انواع جدیدی از روزنامه‌نگاری پا به عرصه رسانه گذاشتند و شکوفا شدند.
روزنامه‌نگاری در عصر دیجیتال چیست؟
روزنامه‌نگاری در اواخر قرن‌ بیستم و اوایل قرن بیست‌و‌یکم به‌سرعت دچار تغییر شد. آرمان روزنامه‌نگاری سنتی این بود که گزارشگران هر روزنامه به‌عنوان منبع مستقل عمل کنند و خبرشان را مبتنی بر واقعیت ارائه دهند. با اینکه بخشی از این آرمان همچنان دست‌نخورده باقی مانده است؛ اما دسترسی به وسایل گسترده و تکنولوژی در دنیای امروز باعث شده دیدگاه‌های متنوع‌تری هنگام انتشار اخبار رصد شود و منابع بیشتری مورد توجه قرار بگیرد؛ دیدگاه‌هایی که البته باید هنگام انتشار منصفانه ویرایش شود. برخی از افراد از تکنولوژی اینترنت برای پیشبرد اهداف تبلغیاتی خود به اسم «خبر» سود می‌برند؛ اما این را هم باید بگوییم که اینترنت برای همه ما فرصت نویسنده‌شدن را مهیا کرده است؛ هرکس می‌تواند در فضای مجازی وبلاگی راه بیندازد و نظراتش را در جهان منتشر کند؛ بدون هیچ نظارتی و محدودیتی و حتی تطبیق ادعا با حقیقت. روزنامه‌نگاران در عصر دیجیتال باید در جهانی فعالیت کنند که چرخه خبر سریع‌تر پیش‌ می‌رود. در نتیجه ایجاد تعادل میان زمان و عمق و دقت مطلبی که تهیه و گزارش می‌شود، اغلب دشوار می‌شود. روزنامه‌نگاران در دنیای امروز برای تسهیل نوشتن گزارش و افزایش سرعت دریافت خبر از وسایل متنوع و جدیدی استفاده می‌کنند. وسایلی مثل اینترنت، نرم‌افزارهای تخصصی ویرایش و تایپ، نرم‌افزارهای تخصصی تصویری، گوشی‌های هوشمند، شبکه‌‌های اجتماعی، وسایل ثبت و ضبط صدا و تصویر، دوربین و... .
وضعیت روزنامه‌نگاری نوین در آمریکا
حتی در کشوری مثل آمریکا که قانون از آزادی مطبوعات و رسانه‌‌ها حمایت می‌کند، فرصت شغلی روزنامه‌نگاری در سراسر این کشور کاهش یافته است. یکی از مراکز تحقیقاتی آمریکا گزارش می‌دهد روزنامه‌های آمریکایی از سال ۲۰۰۸ تا ۲۰۱۹ نیمی از تحریریه خود را از دست داده‌اند. یا در گزارشی دیگر آمده ۲۳ درصد مشاغل مربوط به روزنامه‌نگاری از دست رفته است. درآمد نیمی از روزنامه‌نگاران آمریکایی در سال به کمتر از ۴۰ هزار دلار رسیده است. این در حالی است که اغلب آنها بیش از ۴۰ ساعت در هفته کار می‌کنند. یکی از مهم‌ترین عوامل مؤثر بر کوچک‌تر‌شدن تحریریه‌ها در روزنامه‌های آمریکایی، قمار بد در صنعت روزنامه‌نگاری بوده است؛ روزنامه‌ها تصمیم گرفتند محتوای خود را به‌ صورت آنلاین، اما رایگان در اختیار مخاطبان قرار دهند، با این امید که از درآمد ناشی از تبلیغات آنلاین کار خود را پیش ببرند. این اتفاقات در مجموع باعث شد برخی بنگاه‌های خبری در هم ادغام شوند تا ثبات خود را حفظ کنند. در واقع بنگاه‌های خبری بزرگ‌تر تصمیم گرفتند مؤسسات کوچک‌تر را بخرند، شاید بتوانند سودآوری کنند. در کنار این اتفاق، به‌تازگی همه‌گیری کووید ۱۹ همان‌طور که به دیگر صنایع آسیب زده، به روزنامه‌نگاری هم آسیب رسانده است. بنگاه‌های خبری کوچک متأثر از این وضعیت که به کل تعطیل شده‌اند و اوضاع مجموعه‌های بزرگ‌تر هم چندان خوب نیست. این مجموعه‌ها به دلیل کاهش درآمد و کاهش پوشش خبری (برگزارنشدن بسیاری از رویدادهای ورزشی،فرهنگی و...)، بیش‌از‌پیش از رونق افتاده‌اند؛ اما در‌این‌میان رسانه‌های آنلاین، با وجود مردمی که در دو سال پاندمی خانه‌نشین شده‌اند، رونق گرفته‌اند و مانند کاربران رسانه‌های اجتماعی در موقعیت خوبی ایستاده‌اند.

ارتباطات پیشرفته یکی از مواردی است که انسان را از قلمرو حیوانات متمایز می‌کند. هیچ‌ گونه دیگری روی زمین با عمق و پیچیدگی ما ارتباط برقرار نمی‌کند. ما برای تشریح و توصیف خودمان همواره راه‌های پیچیده‌‌‌ای را به کار گرفته‌ایم؛ از نقاشی‌های روی دیوار غارها تا نوشتن کلمه و شکل‌گیری لوح‌های مذهبی تا توییتر و تلفن و فیس‌تایم. در قرن‌های ۲۰ و ۲۱ انقلابی در ارتباطات انسانی به‌ وجود آمد. در این قرن‌ها ساختار ارتباطات انسانی که صدها هزار سال فرایند تکامل آن طول کشیده بود، به‌سرعت ارتقا یافت. این تحولات همچنان با سرعت به پیش می‌رود. تنها چند قرن پس از فراگیر‌شدن کتاب‌ در جهان، انسان‌ها موفق شدند به کمک وسایلی خاص و در عرض چند ثانیه با افرادی دیگر در آن‌ سوی کره زمین ارتباط بگیرند. این پیشرفت‌های ارتباطاتی باعث تحول در امر روزنامه‌نگاری شده است، به‌ طوری که روزنامه‌نگاران و گزارشگر‌های امروزی به‌ گونه‌ای کار خود را انجام می‌دهند که مثلا در چند قرن گذشته اصلا رسمیت نداشت و به ذهن کسی خطور نمی‌کرد. در واقع در قرن ۲۱ انواع مختلفی از رسانه و روزنامه‌نگار در واکنش به ظهور روزنامه‌نگاری دیجیتال شکل گرفت. این رسانه‌ها و روزنامه‌نگاران همچنان در حال تکامل و پیشرفت هستند.
تکامل روزنامه‌نگاری مدرن در آمریکا
گرچه روح روزنامه‌نگاری در آمریکا پیش از تحولات داخلی و همچنین در دوران وقوع انقلاب در این کشور زنده بود (بنجامین فرانکلین یکی از مشهورترین منتشرکنندگان روزنامه در آمریکا بود)؛ اما تا شروع قرن نوزدهم خبری از روزنامه‌های مستقل و گزارشگران تمام‌وقت در آمریکا نبود. مفهوم رسانه عامه‌پسند در واقع در دهه‌های میانی قرن نوزدهم و با ظهور روزنامه و رادیو پیش از حضور تلویزیون در سال ۱۹۵۰ شکل گرفت. در واقع در این دوره بود که تلویزیون به عضو جدایی‌ناپذیر فرهنگ و زندگی جامعه آمریکایی تبدیل شد. در این دوره بود که آنها توانستند در اتاق نشیمن خود دور هم جمع شوند و از دریچه تلویزیون شاهد همه چیز باشند؛ از فرود بر کره ماه تا کلیپ‌های MTV و... . اما در آغاز قرن بیست‌و‌یکم، شاهد ظهور یک رسانه جدید برای دنیای روزنامه‌نگاری بودیم؛ اینترنت. اینترنت که گویی یک‌شبه تحولاتی را در جهان تجارت و ارتباطات ایجاد کرده بود، انقلابی بنیادین را هم در جهان رسانه به‌ وجود آورد و روزنامه و روزنامه‌نگاری را دچار تحول کرد. این تکنولوژی مدارس روزنامه‌نگاری قدیمی را به چالش کشید؛ اما در عوض انواع جدیدی از روزنامه‌نگاری پا به عرصه رسانه گذاشتند و شکوفا شدند.
روزنامه‌نگاری در عصر دیجیتال چیست؟
روزنامه‌نگاری در اواخر قرن‌ بیستم و اوایل قرن بیست‌و‌یکم به‌سرعت دچار تغییر شد. آرمان روزنامه‌نگاری سنتی این بود که گزارشگران هر روزنامه به‌عنوان منبع مستقل عمل کنند و خبرشان را مبتنی بر واقعیت ارائه دهند. با اینکه بخشی از این آرمان همچنان دست‌نخورده باقی مانده است؛ اما دسترسی به وسایل گسترده و تکنولوژی در دنیای امروز باعث شده دیدگاه‌های متنوع‌تری هنگام انتشار اخبار رصد شود و منابع بیشتری مورد توجه قرار بگیرد؛ دیدگاه‌هایی که البته باید هنگام انتشار منصفانه ویرایش شود. برخی از افراد از تکنولوژی اینترنت برای پیشبرد اهداف تبلغیاتی خود به اسم «خبر» سود می‌برند؛ اما این را هم باید بگوییم که اینترنت برای همه ما فرصت نویسنده‌شدن را مهیا کرده است؛ هرکس می‌تواند در فضای مجازی وبلاگی راه بیندازد و نظراتش را در جهان منتشر کند؛ بدون هیچ نظارتی و محدودیتی و حتی تطبیق ادعا با حقیقت. روزنامه‌نگاران در عصر دیجیتال باید در جهانی فعالیت کنند که چرخه خبر سریع‌تر پیش‌ می‌رود. در نتیجه ایجاد تعادل میان زمان و عمق و دقت مطلبی که تهیه و گزارش می‌شود، اغلب دشوار می‌شود. روزنامه‌نگاران در دنیای امروز برای تسهیل نوشتن گزارش و افزایش سرعت دریافت خبر از وسایل متنوع و جدیدی استفاده می‌کنند. وسایلی مثل اینترنت، نرم‌افزارهای تخصصی ویرایش و تایپ، نرم‌افزارهای تخصصی تصویری، گوشی‌های هوشمند، شبکه‌‌های اجتماعی، وسایل ثبت و ضبط صدا و تصویر، دوربین و... .
وضعیت روزنامه‌نگاری نوین در آمریکا
حتی در کشوری مثل آمریکا که قانون از آزادی مطبوعات و رسانه‌‌ها حمایت می‌کند، فرصت شغلی روزنامه‌نگاری در سراسر این کشور کاهش یافته است. یکی از مراکز تحقیقاتی آمریکا گزارش می‌دهد روزنامه‌های آمریکایی از سال ۲۰۰۸ تا ۲۰۱۹ نیمی از تحریریه خود را از دست داده‌اند. یا در گزارشی دیگر آمده ۲۳ درصد مشاغل مربوط به روزنامه‌نگاری از دست رفته است. درآمد نیمی از روزنامه‌نگاران آمریکایی در سال به کمتر از ۴۰ هزار دلار رسیده است. این در حالی است که اغلب آنها بیش از ۴۰ ساعت در هفته کار می‌کنند. یکی از مهم‌ترین عوامل مؤثر بر کوچک‌تر‌شدن تحریریه‌ها در روزنامه‌های آمریکایی، قمار بد در صنعت روزنامه‌نگاری بوده است؛ روزنامه‌ها تصمیم گرفتند محتوای خود را به‌ صورت آنلاین، اما رایگان در اختیار مخاطبان قرار دهند، با این امید که از درآمد ناشی از تبلیغات آنلاین کار خود را پیش ببرند. این اتفاقات در مجموع باعث شد برخی بنگاه‌های خبری در هم ادغام شوند تا ثبات خود را حفظ کنند. در واقع بنگاه‌های خبری بزرگ‌تر تصمیم گرفتند مؤسسات کوچک‌تر را بخرند، شاید بتوانند سودآوری کنند. در کنار این اتفاق، به‌تازگی همه‌گیری کووید ۱۹ همان‌طور که به دیگر صنایع آسیب زده، به روزنامه‌نگاری هم آسیب رسانده است. بنگاه‌های خبری کوچک متأثر از این وضعیت که به کل تعطیل شده‌اند و اوضاع مجموعه‌های بزرگ‌تر هم چندان خوب نیست. این مجموعه‌ها به دلیل کاهش درآمد و کاهش پوشش خبری (برگزارنشدن بسیاری از رویدادهای ورزشی،فرهنگی و...)، بیش‌از‌پیش از رونق افتاده‌اند؛ اما در‌این‌میان رسانه‌های آنلاین، با وجود مردمی که در دو سال پاندمی خانه‌نشین شده‌اند، رونق گرفته‌اند و مانند کاربران رسانه‌های اجتماعی در موقعیت خوبی ایستاده‌اند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.