سیمرغی که به مسلخ رفت!
یکی از رویدادهای مهم و پربحث چهلمین دوره جشنواره فیلم فجر حذف سیمرغ مردمی در این جشنواره بود. یکی از مهمترین جوایز این جشنواره که همیشه نمادی از تقابل نگاه مردمی با نگاه سیستمی یا داوری این جشنواره بود. برگزارکنندگان جشنواره فیلم فجر و رسانههای نزدیک به دولت با حمایت از این اقدام آن را حرکتی در جهت رسیدن به «رأی پاک» میدانند. خبرگزاری دولتی ایرنا در حمایت از این تصمیم نوشت: «یکی از مهمترین سیمرغهای جشنواره که مربوط به بهترین فیلم از نگاه مردم بود، حذف شد تا دوره چهلم جشنواره، بدون اعطای سیمرغ مردمی برگزار شود. این تصمیم زمانی قابلتحسینتر خواهد بود که پس از سالها، سازوکاری علمی تعریف شود که بدون امکان مهندسی آرا، رأیهایی پاک به آثار داده شود». اما برخلاف جریانهای نزدیک به دولت بسیاری این اقدام را تصمیم اشتباه که منجر به پرپرشدن یک سیمرغ مهم شده دانستند.
اعتراض بسیاری به زمان اعلام این خبر بود. یک خبرنگار سینمایی در حساب توییتریاش نوشت: «از اولین روز اعلام آرای مردمی، تهیهکنندهها به صحت آرا معترض بودند و دبیرخانه چیزی نگفت حالا در روز آخر جشنواره، تازه دبیر جشنواره اعلام کرد برای صیانت از حق تهیهکنندهها و چون شبهات زیادی وجود دارد، امسال جایزه سیمرغ مردمی نداریم». خبرنگار دیگری هم در واکنش به این مسئله نوشت: «در عجیبترین جشنواره فیلم فجر مهمترین سیمرغ برای صاحبان آثار یعنی سیمرغ بهترین فیلم از نگاه مردم، به دلیل تخلفات صورتگرفته توسط چند فیلم مشخص، حذف شد. همینقدر باحال...». از سوی دیگر کارگردانها و تهیهکنندگان دیگری معتقدند که «سمفا» که مرجع اعلام آرای مردمی است، با ایراداتی مواجه است که نمیتوان به آرای اعلامشده از سوی آنها اعتماد کرد. عباس نادران، تهیهکننده شادروان در گفتوگویی با ایسنا حتی مدعی شد که «مُچ سمفا را برای تخلف در آرای مردمی فیلم فجر گرفتیم».
آرای مردمی جشنواره فیلم فجر در سالهای اخیر محل مناقشه و جنجال بوده است. در سالهای اولیه و تا همین دو سال قبل، مسئولیت آرای مردمی و برگزاری آن به دست خانه سینما بود و از دو سال قبل از خانه سینما منفک شد و برعهده سمفا قرار گرفت. سیدمحسن هاشمی که سابقه برگزاری جشنواره فجر را دارد و پیشتر در خانه سینما الگوریتم انتخاب فیلم از نگاه مردمی را طراحی کرده بود، در پاسخ به اینکه آیا شیوه رأیگیری که بهصورت پیامکی در این دوره بود، باعث شده این اتفاق بیفتد، گفت: چنانچه اراده لازم برای انجام پیامکی رأیگیری وجود داشته باشد، ناگزیر لازم است؛ علاوه بر رعایت آن سه مؤلفه الگوریتم پیشگفته، چالشهای خرید بلیتهای دستهای، رأیدادن ناتماشاگران و قطعی احتمالی ارتباط تماشاگران با سامانه و چگونگی چک کنترل رأیدهنده حقیقی هم باید محقق شود. هاشمی در پاسخ به اینکه به نظر شما اگر مسئولیت رأیگیری مردمی دست خانه سینما بود، شرایط بهتری به وجود نمیآمد، گفت: با توجه به اینکه برگزاری جشنواره و انتخاب آثار و نیز داوران توسط دولت برگزار و چیده شده است، منطقی و برازنده آن است که این بخش توسط نهاد صنفی طراحی و اجرا شود. در این میان
برخی فیلمها هم که شانس بردن این سیمرغ را داشتند، از اتخاذ این تصمیم ناگهانی ابراز ناراحتی کردند. امیر بنان، تهیهکننده فیلم سینمایی «ملاقات خصوصی» بهعنوان فیلم صدرنشین جدول آرای مردمی چهلمین جشنواره فیلم فجر در واکنش به تصمیم دبیر جشنواره برای حذف سیمرغ مردمی این دوره، گفت: یک فاجعه بزرگ برای جشنواره فیلم فجر درحال رقم خوردن است و حتما باید دبیرخانه توضیح شفافی ارائه کند که دلیل حذف آرای مردمی جشنواره امسال چه بوده است.
با تصمیم امروز، با آبروی جماعتی بازی شده است و من از این مسئله کوتاه نخواهم آمد. هم حقالناس است بهواسطه حضور مردم در سالنهای سینما و آرایی که به فیلمها دادهاند و هم معنای آن نادیدهگرفتن مردم است. سیمرغ بلورین بهترین فیلم از نگاه تماشاگران که در شانزدهمین دوره فیلم فجر در سال ۱۳۷۶ به جشنواره اضافه شد، همیشه جزء سیمرغهایی بوده است که به دلیل رأی مردمی میتوانست برای تهیهکنندگان و تبلیغات اکران فیلم مهم باشد اما امسال از سوی دستاندرکاران جشنواره اعلام شد که حذف شده است.
یکی از رویدادهای مهم و پربحث چهلمین دوره جشنواره فیلم فجر حذف سیمرغ مردمی در این جشنواره بود. یکی از مهمترین جوایز این جشنواره که همیشه نمادی از تقابل نگاه مردمی با نگاه سیستمی یا داوری این جشنواره بود. برگزارکنندگان جشنواره فیلم فجر و رسانههای نزدیک به دولت با حمایت از این اقدام آن را حرکتی در جهت رسیدن به «رأی پاک» میدانند. خبرگزاری دولتی ایرنا در حمایت از این تصمیم نوشت: «یکی از مهمترین سیمرغهای جشنواره که مربوط به بهترین فیلم از نگاه مردم بود، حذف شد تا دوره چهلم جشنواره، بدون اعطای سیمرغ مردمی برگزار شود. این تصمیم زمانی قابلتحسینتر خواهد بود که پس از سالها، سازوکاری علمی تعریف شود که بدون امکان مهندسی آرا، رأیهایی پاک به آثار داده شود». اما برخلاف جریانهای نزدیک به دولت بسیاری این اقدام را تصمیم اشتباه که منجر به پرپرشدن یک سیمرغ مهم شده دانستند.
اعتراض بسیاری به زمان اعلام این خبر بود. یک خبرنگار سینمایی در حساب توییتریاش نوشت: «از اولین روز اعلام آرای مردمی، تهیهکنندهها به صحت آرا معترض بودند و دبیرخانه چیزی نگفت حالا در روز آخر جشنواره، تازه دبیر جشنواره اعلام کرد برای صیانت از حق تهیهکنندهها و چون شبهات زیادی وجود دارد، امسال جایزه سیمرغ مردمی نداریم». خبرنگار دیگری هم در واکنش به این مسئله نوشت: «در عجیبترین جشنواره فیلم فجر مهمترین سیمرغ برای صاحبان آثار یعنی سیمرغ بهترین فیلم از نگاه مردم، به دلیل تخلفات صورتگرفته توسط چند فیلم مشخص، حذف شد. همینقدر باحال...». از سوی دیگر کارگردانها و تهیهکنندگان دیگری معتقدند که «سمفا» که مرجع اعلام آرای مردمی است، با ایراداتی مواجه است که نمیتوان به آرای اعلامشده از سوی آنها اعتماد کرد. عباس نادران، تهیهکننده شادروان در گفتوگویی با ایسنا حتی مدعی شد که «مُچ سمفا را برای تخلف در آرای مردمی فیلم فجر گرفتیم».
آرای مردمی جشنواره فیلم فجر در سالهای اخیر محل مناقشه و جنجال بوده است. در سالهای اولیه و تا همین دو سال قبل، مسئولیت آرای مردمی و برگزاری آن به دست خانه سینما بود و از دو سال قبل از خانه سینما منفک شد و برعهده سمفا قرار گرفت. سیدمحسن هاشمی که سابقه برگزاری جشنواره فجر را دارد و پیشتر در خانه سینما الگوریتم انتخاب فیلم از نگاه مردمی را طراحی کرده بود، در پاسخ به اینکه آیا شیوه رأیگیری که بهصورت پیامکی در این دوره بود، باعث شده این اتفاق بیفتد، گفت: چنانچه اراده لازم برای انجام پیامکی رأیگیری وجود داشته باشد، ناگزیر لازم است؛ علاوه بر رعایت آن سه مؤلفه الگوریتم پیشگفته، چالشهای خرید بلیتهای دستهای، رأیدادن ناتماشاگران و قطعی احتمالی ارتباط تماشاگران با سامانه و چگونگی چک کنترل رأیدهنده حقیقی هم باید محقق شود. هاشمی در پاسخ به اینکه به نظر شما اگر مسئولیت رأیگیری مردمی دست خانه سینما بود، شرایط بهتری به وجود نمیآمد، گفت: با توجه به اینکه برگزاری جشنواره و انتخاب آثار و نیز داوران توسط دولت برگزار و چیده شده است، منطقی و برازنده آن است که این بخش توسط نهاد صنفی طراحی و اجرا شود. در این میان
برخی فیلمها هم که شانس بردن این سیمرغ را داشتند، از اتخاذ این تصمیم ناگهانی ابراز ناراحتی کردند. امیر بنان، تهیهکننده فیلم سینمایی «ملاقات خصوصی» بهعنوان فیلم صدرنشین جدول آرای مردمی چهلمین جشنواره فیلم فجر در واکنش به تصمیم دبیر جشنواره برای حذف سیمرغ مردمی این دوره، گفت: یک فاجعه بزرگ برای جشنواره فیلم فجر درحال رقم خوردن است و حتما باید دبیرخانه توضیح شفافی ارائه کند که دلیل حذف آرای مردمی جشنواره امسال چه بوده است.
با تصمیم امروز، با آبروی جماعتی بازی شده است و من از این مسئله کوتاه نخواهم آمد. هم حقالناس است بهواسطه حضور مردم در سالنهای سینما و آرایی که به فیلمها دادهاند و هم معنای آن نادیدهگرفتن مردم است. سیمرغ بلورین بهترین فیلم از نگاه تماشاگران که در شانزدهمین دوره فیلم فجر در سال ۱۳۷۶ به جشنواره اضافه شد، همیشه جزء سیمرغهایی بوده است که به دلیل رأی مردمی میتوانست برای تهیهکنندگان و تبلیغات اکران فیلم مهم باشد اما امسال از سوی دستاندرکاران جشنواره اعلام شد که حذف شده است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.