|

بدون بوی ماه مهر

دومین سالی است که «بوی ماه مهر» و بوی بازگشایی مدارس شنیده نمی‌شود. دیگر خرید لوازم‌التحریر و روپوش مدارس و جلدکردن کتاب درسی آیین‌های خود را ندارد. در این 18 ماه شیوع کرونا، ایران هم مانند 110 کشور دیگر، مدارس را تعطیل کرده است؛ 20 میلیون دانش‌آموز ایرانی مانند 530 میلیون دانش‌آموز دیگر جهان به صورت آنلاین در کلاس‌ها حاضر شدند و نشدند! خانواده‌ها سرگردان، مسئولیت زیادی از آموزش را در این مدت بر عهده گرفتند. بسیاری از دانش‌آموزان به علت عدم تحرک، چاق شدند و از سوی دیگر به خاطر دشواری دیدار و معاشرت، دچار اختلالات ارتباطی شده‌اند. تبعاتی مانند تأخیر در روند جامعه‌پذیری نوجوانان و اجتماعی‌شدن آنها، تغییر در سبک زندگی و الگوهای رفتاری، کم‌تحرکی و فعالیت بدنی اندک، استفاده زیاد از تلفن همراه و حضور در فضای مجازی و... ابعاد دیگری از پیامدهای سوء توقف آموزش‌های حضوری بر دانش‌آموزان است. افت کیفیت آموزشی از دیگر مصائبی است که برای دانش‌آموزان پیش آمده است. سیدجواد حسینی (معاون وزیر آموزش‌و‌پرورش) از منتقدان آموزش آنلاین بوده و معتقد است «اولین آسیب آموزش‌‌های مجازی افت زیاد کیفیت نظام یاددهی و یادگیری بود و این افت کیفیت هم در نظام جهانی و هم در کشورمان مشهود بود. مطالعات یونسکو و سازمان ملل نشان می‌دهد تحصیل ۹۴ درصد از یادگیرندگان در نبود مدرسه با اختلال مواجه شده است. بر اساس این مطالعات ۹۹ درصد دانش‌آموزان در کشورهای با درآمد متوسط و کم، تحت تأثیر وضعیت منفی کرونا قرار گرفته‌اند».
تازه به این اختلال باید نبود زیرساخت‌ها برای آموزش چهار میلیون دانش‌آموز ایرانی را نیز اضافه کرد که در این مدت، به دلایل متعدد از درس و مدرسه فاصله گرفتند.
آیین‌های آماده‌شدن برای مدارس نیز رنگ باخته است، دغدغه خرید لوازم و کیف و... کم‌رنگ شده و از سوی دیگر فروشندگان لوازم‌التحریر و لباس و روپوش مدارس، با ضررهای فراوان روبه‌رو شده‌اند.
کل سود این صنف در دو ماه تیر تا مهر بود و فروش‌های روزی پنج‌میلیونی. حالا اما هم تعداد خریداران خیلی کم شده است و هم قدرت خرید پایین‌تر آمده. مشکلات دیگری هم دارند؛ رئیس اتحادیه لوازم‌التحریرفروشان همدان به ایسنا گفته است: «در این روزهای سخت که ویروس کرونا تأثیر خود را روی تمامی مشاغل گذاشته است، شغل ما از چند جهت تحت فشار است. با توجه به برنامه‌ریزی و آماده‌شدن واحدهای صنفی ما برای شروع مدارس در مهرماه، متأسفانه با خبر بازنشدن مدارس روبه‌رو شدیم که آسیب بزرگی به واحدهای صنفی ما وارد کرد و تقریبا تمامی واحدها رو به تعطیلی است. بازنشدن مدارس از یک جبهه و گرفتن حق توزیع کتب درسی از جبهه دیگر با شغل ما در حال جنگ است».
با وجود این مسائل که زنجیره‌های متعددی از مشاغل به‌هم‌پیوسته را دچار اختلال کرده است، برخی امیدوارند شاید از اول آبان و با واکسیناسیون، امکان برگزاری کلاس‌ها به صورت حضوری فراهم شود؛ هرچند در کمال تعجب تنها وزارتخانه بدون وزیر، همین آموزش‌و‌پرورش است و البته ثبات عدم تغییرات و زلزله در آموزش‌و‌پرورش می‌‌تواند کمک به سیاست‌گذاری لااقل در این ماه‌های اول باشد.
حالا آموزش‌و‌پرورش در اقدامی شبه‌مسئولانه تصمیم گرفته است «در نهایت تصمیم‌گیری برای حضور دانش‌آموزان در مدارس را به اولیا و مربیان و مدیر مدرسه در هر منطقه واگذار کند». به گزارش مرکز اطلاع‌رسانی و روابط‌عمومی وزارت آموزش‌و‌پرورش، سرپرست این وزارتخانه بیان کرده است: «سیاست ما این است در مدارسی که می‌توانیم با رعایت فاصله‌‌های اجتماعی، استاندارد مورد تأیید وزارت بهداشت را تأمین کنیم، حضور حداقلی دانش‌آموزان را مهیا کنیم تا دانش‌آموزان بتوانند مهربانی‌ها را دوباره تجربه کنند و معادلات ارتباطی را یاد بگیرند، به زندگی واقعی برگردند و از رفتارهای معلمانشان الگو بگیرند». این تصمیم‌گیری را می‌توان برآمده از مقاومت خانواده‌ها در برابر فرستادن فرزندانشان به مدارس دانست؛ هرچند یکی دیگر از مسئولان، عنوان کرده است «مهر امسال پیچیده‌ترین مهر بعد از انقلاب است و برای بازگشایی مدارس باید ذهن جامعه، اولیا و دانش‌آموزان را آماده کنیم. پروژه مهر مهم‌ترین سنجه عملکردی مدیران آموزش‌و‌پرورش است و در همه ابعاد تعلیم و تربیت تأثیرگذار است. پروژه مهر در واقع پروسه‌ای است که از مهر شروع می‌شود و تا مهر سال بعد ادامه دارد. اگر بخواهیم جامعه زنگ نزند باید زنگ مدارس را به خوبی بنوازیم».
در بخش‌نامه‌ای که منتشر شده است مدیریت و راهبری بازگشت به آموزش‌های حضوری مدارس به‌صورت آرام و تدریجی و بهبود کیفیت خدمات آموزشی و تربیتی و کاربرد اقتضائی روش‌های ترکیبی (حضوری و غیرحضوری) در فرایند یاددهی و یادگیری، از اهداف اصلی امسال عنوان شده است باید دید چقدر این روند ممکن می‌شود؛ روندی که بی‌تردید بدون کمک خانواده‌ها ممکن نیست.

دومین سالی است که «بوی ماه مهر» و بوی بازگشایی مدارس شنیده نمی‌شود. دیگر خرید لوازم‌التحریر و روپوش مدارس و جلدکردن کتاب درسی آیین‌های خود را ندارد. در این 18 ماه شیوع کرونا، ایران هم مانند 110 کشور دیگر، مدارس را تعطیل کرده است؛ 20 میلیون دانش‌آموز ایرانی مانند 530 میلیون دانش‌آموز دیگر جهان به صورت آنلاین در کلاس‌ها حاضر شدند و نشدند! خانواده‌ها سرگردان، مسئولیت زیادی از آموزش را در این مدت بر عهده گرفتند. بسیاری از دانش‌آموزان به علت عدم تحرک، چاق شدند و از سوی دیگر به خاطر دشواری دیدار و معاشرت، دچار اختلالات ارتباطی شده‌اند. تبعاتی مانند تأخیر در روند جامعه‌پذیری نوجوانان و اجتماعی‌شدن آنها، تغییر در سبک زندگی و الگوهای رفتاری، کم‌تحرکی و فعالیت بدنی اندک، استفاده زیاد از تلفن همراه و حضور در فضای مجازی و... ابعاد دیگری از پیامدهای سوء توقف آموزش‌های حضوری بر دانش‌آموزان است. افت کیفیت آموزشی از دیگر مصائبی است که برای دانش‌آموزان پیش آمده است. سیدجواد حسینی (معاون وزیر آموزش‌و‌پرورش) از منتقدان آموزش آنلاین بوده و معتقد است «اولین آسیب آموزش‌‌های مجازی افت زیاد کیفیت نظام یاددهی و یادگیری بود و این افت کیفیت هم در نظام جهانی و هم در کشورمان مشهود بود. مطالعات یونسکو و سازمان ملل نشان می‌دهد تحصیل ۹۴ درصد از یادگیرندگان در نبود مدرسه با اختلال مواجه شده است. بر اساس این مطالعات ۹۹ درصد دانش‌آموزان در کشورهای با درآمد متوسط و کم، تحت تأثیر وضعیت منفی کرونا قرار گرفته‌اند».
تازه به این اختلال باید نبود زیرساخت‌ها برای آموزش چهار میلیون دانش‌آموز ایرانی را نیز اضافه کرد که در این مدت، به دلایل متعدد از درس و مدرسه فاصله گرفتند.
آیین‌های آماده‌شدن برای مدارس نیز رنگ باخته است، دغدغه خرید لوازم و کیف و... کم‌رنگ شده و از سوی دیگر فروشندگان لوازم‌التحریر و لباس و روپوش مدارس، با ضررهای فراوان روبه‌رو شده‌اند.
کل سود این صنف در دو ماه تیر تا مهر بود و فروش‌های روزی پنج‌میلیونی. حالا اما هم تعداد خریداران خیلی کم شده است و هم قدرت خرید پایین‌تر آمده. مشکلات دیگری هم دارند؛ رئیس اتحادیه لوازم‌التحریرفروشان همدان به ایسنا گفته است: «در این روزهای سخت که ویروس کرونا تأثیر خود را روی تمامی مشاغل گذاشته است، شغل ما از چند جهت تحت فشار است. با توجه به برنامه‌ریزی و آماده‌شدن واحدهای صنفی ما برای شروع مدارس در مهرماه، متأسفانه با خبر بازنشدن مدارس روبه‌رو شدیم که آسیب بزرگی به واحدهای صنفی ما وارد کرد و تقریبا تمامی واحدها رو به تعطیلی است. بازنشدن مدارس از یک جبهه و گرفتن حق توزیع کتب درسی از جبهه دیگر با شغل ما در حال جنگ است».
با وجود این مسائل که زنجیره‌های متعددی از مشاغل به‌هم‌پیوسته را دچار اختلال کرده است، برخی امیدوارند شاید از اول آبان و با واکسیناسیون، امکان برگزاری کلاس‌ها به صورت حضوری فراهم شود؛ هرچند در کمال تعجب تنها وزارتخانه بدون وزیر، همین آموزش‌و‌پرورش است و البته ثبات عدم تغییرات و زلزله در آموزش‌و‌پرورش می‌‌تواند کمک به سیاست‌گذاری لااقل در این ماه‌های اول باشد.
حالا آموزش‌و‌پرورش در اقدامی شبه‌مسئولانه تصمیم گرفته است «در نهایت تصمیم‌گیری برای حضور دانش‌آموزان در مدارس را به اولیا و مربیان و مدیر مدرسه در هر منطقه واگذار کند». به گزارش مرکز اطلاع‌رسانی و روابط‌عمومی وزارت آموزش‌و‌پرورش، سرپرست این وزارتخانه بیان کرده است: «سیاست ما این است در مدارسی که می‌توانیم با رعایت فاصله‌‌های اجتماعی، استاندارد مورد تأیید وزارت بهداشت را تأمین کنیم، حضور حداقلی دانش‌آموزان را مهیا کنیم تا دانش‌آموزان بتوانند مهربانی‌ها را دوباره تجربه کنند و معادلات ارتباطی را یاد بگیرند، به زندگی واقعی برگردند و از رفتارهای معلمانشان الگو بگیرند». این تصمیم‌گیری را می‌توان برآمده از مقاومت خانواده‌ها در برابر فرستادن فرزندانشان به مدارس دانست؛ هرچند یکی دیگر از مسئولان، عنوان کرده است «مهر امسال پیچیده‌ترین مهر بعد از انقلاب است و برای بازگشایی مدارس باید ذهن جامعه، اولیا و دانش‌آموزان را آماده کنیم. پروژه مهر مهم‌ترین سنجه عملکردی مدیران آموزش‌و‌پرورش است و در همه ابعاد تعلیم و تربیت تأثیرگذار است. پروژه مهر در واقع پروسه‌ای است که از مهر شروع می‌شود و تا مهر سال بعد ادامه دارد. اگر بخواهیم جامعه زنگ نزند باید زنگ مدارس را به خوبی بنوازیم».
در بخش‌نامه‌ای که منتشر شده است مدیریت و راهبری بازگشت به آموزش‌های حضوری مدارس به‌صورت آرام و تدریجی و بهبود کیفیت خدمات آموزشی و تربیتی و کاربرد اقتضائی روش‌های ترکیبی (حضوری و غیرحضوری) در فرایند یاددهی و یادگیری، از اهداف اصلی امسال عنوان شده است باید دید چقدر این روند ممکن می‌شود؛ روندی که بی‌تردید بدون کمک خانواده‌ها ممکن نیست.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.