|

مدیرکل خلیج فارس درباره مذاکرات بین ایران و عربستان توضیح داد

مذاکره بدون پیش‌شرط بین 2 کشور همیشه رقیب

زینب اسماعیلی‌سیویری: تا چند ماه پیش خبر شروع مذاکره بین تهران-ریاض تنها به نقل از مقاماتی منتشر می‌شد که نمی‌خواستند نامشان فاش شو‌د. حالا اما مدیر‌کل خلیج فارس وزارت امور خارجه خبر داده که «عربستان در گفت‌وگوهای خود با ایران جدی است و دو طرف هیچ‌گونه پیش‌شرطی برای آغاز مذاکرات ندارند». علیرضا عنایتی در‌حالی این خبر را داده که هفته گذشته در حاشیه اجلاس بغداد نیز سفیر ایران در عراق اعلام کرده بود «دور بعدی مذاکرات بین ایران و عربستان به‌زودی در بغداد برگزار می‌شود». شش سال از بحران‌هایی که منجر به قطع رابطه ایران و عربستان شد، گذشته است. از تعرض به دو نوجوان ایرانی در فرودگاه ریاض، سقوط جرثقیل و بعد حادثه منا و کشته‌شدن تعداد زیادی از حجاج ایرانی تا قبل از دی‌ماه 94 به هر روشی که بود، مدیریت شده بود. اما ماجرای اعدام شیخ نمر در عربستان منجر به موج جدیدی از اعتراض در بخشی از بدنه جامعه مذهبی شد که همراه با اقدام برخی خودسرها، بنزین در آتشی شد که منجر به آتش زده‌شدن سفارت عربستان در تهران و نهایتا قطع رابطه این کشور با ایران شد. در همه این شش سال بحران‌های بزرگی در منطقه رقم خورد که به جنگ نیابتی بین ایران و عربستان تعبیر می‌شد که اگر این قطع رابطه رخ نداده بود، شاید امکان مدیریت آن پیدا می‌شد. اکنون مدیرکل خلیج فارس وزارت امور خارجه ایران که عربستان جزء کشورهای حوزه کاری اوست، گفته است که «تهران هیچ قید و شرطی برای ازسرگیری روابط دیپلماتیک خود با ریاض ندارد» و تأکید کرد که عربستان در گفت‌وگوهای خود با ایران جدی است. به گزارش ایسنا به نقل از الجزیره، علیرضا عنایتی، مدیرکل خلیج فارس وزارت امور خارجه فضای گفت‌وگو‌های تهران و ریاض در سه دور گذشته در عراق را مثبت توصیف کرد و گفت که «تهران برای ازسرگیری روابط دیپلماتیک با ریاض هیچ قید‌و‌شرطی ندارد. اگر عربستان تصمیم به باز‌کردن سفارت خود در تهران ‌بگیرد و نماینده یا سفیر اعزام کند، تهران نیز آماده بازگشایی سفارت خود در ریاض خواهد بود». سال 94 عربستان با اعلام قطع رابطه با ایران، اعضای سفارت خود را فراخواند و به سفیر و اعضای سفارت ایران دو روز وقت داد تا خاک عربستان را ترک کنند. اگرچه در همان زمان که رابطه قطع شد نیز، ریاض در تهران سفیر نداشت و به‌تازگی سفیرش در‌حال دریافت اگرمان بود. سفیر پیشین عربستان به این دلیل که در مراوده‌ای با هاشمی‌رفسنجانی بینی او را بوسیده بوده، به کشور فراخوانده شد. امیرعبداللهیان که همان زمان معاون عربی وزیر خارجه بود، در گفت‌وگویی با «شرق» در این مورد توضیح داد که در مناسک عرب‌ها بوسیدن بینی تنها برای مقام پادشاه کشورشان جایز است به همین دلیل آن سفیر به کشورش فراخوانده شد. آخرین سفیر ایران در عربستان حسین صادقی از سفرای خوشنام ایران بود که با دو نوبت تجربه سفارت در عربستان دو سال گذشته بازنشست شده است. هنوز از آنچه در سه دور مذاکره بین ایران و عربستان می‌گذرد، سخنی گفته نشده اما آنچه پیداست اینکه این دو کشور باید اول از همه لیستی از مشکلاتشان تهیه کنند تا بتوانند به یک مذاکره سازنده دست پیدا کنند. عنایتی گفته که «مذاکرات میان ایران و عربستان در زمان مناسب از سر گرفته خواهد شد و هیچ کشوری در خلیج فارس طرح صلح هرمز را رد نمی‌کند». اشاره این مقام مسئول به طرحی است که از سوی دولت روحانی برای همکاری منطقه‌ای با کشورهای خلیج فارس مطرح شده است. اگرچه این طرح مخالفی ندارد اما موافقی را هم با خود همراه نکرده است. ایرج مسجدی، سفیر ایران در عراق در مورد اینکه چرا در بغداد و در حاشیه نشست ملاقاتی بین وزیر خارجه ایران و عربستان صورت نگرفته توضیح داد که «ما (ایران و عربستان) سه دور مذاکره کرده بودیم و رؤسای مذاکره‌کننده دو کشور با هم صحبت‌های مختلفی داشتند. قرار بر این شد که این مذاکرات ادامه یابد و چون با تشکیل دولت جدید در ایران مواجه شد، گفت‌وگوها موکول به شکل‌گیری دولت جدید جمهوری اسلامی شد. در‌واقع صلاح بر این شد که ما همان روند مذاکرات را در پیش بگیریم و ادامه بدهیم. فکر می‌کنم این اتفاق (ادامه مذاکرات ایران و عربستان سعودی) انجام خواهد شد». وی درباره مکان برگزاری این گفت‌وگوها گفت: «دور بعدی (چهارم) شاید در بغداد و مکان دورهای بعدی هم بنا به توافق طرفین خواهد بود». باید دید که مذاکرات بین ایران و عربستان چگونه پیش می‌رود؛ چون می‌تواند تحولات زیادی در منطقه ایجاد کند. اما در هر صورت نفس نشستن پای میز مذاکره بین دو کشور همیشه رقیب، مثبت‌تر از انتقاد پشت تریبون‌های رسمی به همدیگر است.

زینب اسماعیلی‌سیویری: تا چند ماه پیش خبر شروع مذاکره بین تهران-ریاض تنها به نقل از مقاماتی منتشر می‌شد که نمی‌خواستند نامشان فاش شو‌د. حالا اما مدیر‌کل خلیج فارس وزارت امور خارجه خبر داده که «عربستان در گفت‌وگوهای خود با ایران جدی است و دو طرف هیچ‌گونه پیش‌شرطی برای آغاز مذاکرات ندارند». علیرضا عنایتی در‌حالی این خبر را داده که هفته گذشته در حاشیه اجلاس بغداد نیز سفیر ایران در عراق اعلام کرده بود «دور بعدی مذاکرات بین ایران و عربستان به‌زودی در بغداد برگزار می‌شود». شش سال از بحران‌هایی که منجر به قطع رابطه ایران و عربستان شد، گذشته است. از تعرض به دو نوجوان ایرانی در فرودگاه ریاض، سقوط جرثقیل و بعد حادثه منا و کشته‌شدن تعداد زیادی از حجاج ایرانی تا قبل از دی‌ماه 94 به هر روشی که بود، مدیریت شده بود. اما ماجرای اعدام شیخ نمر در عربستان منجر به موج جدیدی از اعتراض در بخشی از بدنه جامعه مذهبی شد که همراه با اقدام برخی خودسرها، بنزین در آتشی شد که منجر به آتش زده‌شدن سفارت عربستان در تهران و نهایتا قطع رابطه این کشور با ایران شد. در همه این شش سال بحران‌های بزرگی در منطقه رقم خورد که به جنگ نیابتی بین ایران و عربستان تعبیر می‌شد که اگر این قطع رابطه رخ نداده بود، شاید امکان مدیریت آن پیدا می‌شد. اکنون مدیرکل خلیج فارس وزارت امور خارجه ایران که عربستان جزء کشورهای حوزه کاری اوست، گفته است که «تهران هیچ قید و شرطی برای ازسرگیری روابط دیپلماتیک خود با ریاض ندارد» و تأکید کرد که عربستان در گفت‌وگوهای خود با ایران جدی است. به گزارش ایسنا به نقل از الجزیره، علیرضا عنایتی، مدیرکل خلیج فارس وزارت امور خارجه فضای گفت‌وگو‌های تهران و ریاض در سه دور گذشته در عراق را مثبت توصیف کرد و گفت که «تهران برای ازسرگیری روابط دیپلماتیک با ریاض هیچ قید‌و‌شرطی ندارد. اگر عربستان تصمیم به باز‌کردن سفارت خود در تهران ‌بگیرد و نماینده یا سفیر اعزام کند، تهران نیز آماده بازگشایی سفارت خود در ریاض خواهد بود». سال 94 عربستان با اعلام قطع رابطه با ایران، اعضای سفارت خود را فراخواند و به سفیر و اعضای سفارت ایران دو روز وقت داد تا خاک عربستان را ترک کنند. اگرچه در همان زمان که رابطه قطع شد نیز، ریاض در تهران سفیر نداشت و به‌تازگی سفیرش در‌حال دریافت اگرمان بود. سفیر پیشین عربستان به این دلیل که در مراوده‌ای با هاشمی‌رفسنجانی بینی او را بوسیده بوده، به کشور فراخوانده شد. امیرعبداللهیان که همان زمان معاون عربی وزیر خارجه بود، در گفت‌وگویی با «شرق» در این مورد توضیح داد که در مناسک عرب‌ها بوسیدن بینی تنها برای مقام پادشاه کشورشان جایز است به همین دلیل آن سفیر به کشورش فراخوانده شد. آخرین سفیر ایران در عربستان حسین صادقی از سفرای خوشنام ایران بود که با دو نوبت تجربه سفارت در عربستان دو سال گذشته بازنشست شده است. هنوز از آنچه در سه دور مذاکره بین ایران و عربستان می‌گذرد، سخنی گفته نشده اما آنچه پیداست اینکه این دو کشور باید اول از همه لیستی از مشکلاتشان تهیه کنند تا بتوانند به یک مذاکره سازنده دست پیدا کنند. عنایتی گفته که «مذاکرات میان ایران و عربستان در زمان مناسب از سر گرفته خواهد شد و هیچ کشوری در خلیج فارس طرح صلح هرمز را رد نمی‌کند». اشاره این مقام مسئول به طرحی است که از سوی دولت روحانی برای همکاری منطقه‌ای با کشورهای خلیج فارس مطرح شده است. اگرچه این طرح مخالفی ندارد اما موافقی را هم با خود همراه نکرده است. ایرج مسجدی، سفیر ایران در عراق در مورد اینکه چرا در بغداد و در حاشیه نشست ملاقاتی بین وزیر خارجه ایران و عربستان صورت نگرفته توضیح داد که «ما (ایران و عربستان) سه دور مذاکره کرده بودیم و رؤسای مذاکره‌کننده دو کشور با هم صحبت‌های مختلفی داشتند. قرار بر این شد که این مذاکرات ادامه یابد و چون با تشکیل دولت جدید در ایران مواجه شد، گفت‌وگوها موکول به شکل‌گیری دولت جدید جمهوری اسلامی شد. در‌واقع صلاح بر این شد که ما همان روند مذاکرات را در پیش بگیریم و ادامه بدهیم. فکر می‌کنم این اتفاق (ادامه مذاکرات ایران و عربستان سعودی) انجام خواهد شد». وی درباره مکان برگزاری این گفت‌وگوها گفت: «دور بعدی (چهارم) شاید در بغداد و مکان دورهای بعدی هم بنا به توافق طرفین خواهد بود». باید دید که مذاکرات بین ایران و عربستان چگونه پیش می‌رود؛ چون می‌تواند تحولات زیادی در منطقه ایجاد کند. اما در هر صورت نفس نشستن پای میز مذاکره بین دو کشور همیشه رقیب، مثبت‌تر از انتقاد پشت تریبون‌های رسمی به همدیگر است.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.