سفر دیپلماتهای آمریکایی و فرانسوی به عربستان برای بحران لبنان
بیروت در تنگنا؛ رایزنی در ریاض
سفر «دوروتی شیا» سفیر آمریکا در لبنان و «آن گریو» همتای فرانسوی او به عربستان سعودی نشان داد ریاض همچنان در لبنان حرف آخر را میزند. خبرگزاری فرانسه به نقل از منابع لبنانی نوشت که سفرای آمریکا و فرانسه در بیروت در این سفر در تلاش هستند تا موافقت ریاض را برای تغییر مأمور تشکیل کابینه فعلی لبنان جلب کنند.
این در حالی است که هنوز از دیدار آنتونی بلینکن، ژان ایو لودریان و فیصل بنفرحان، وزرای خارجه آمریکا، فرانسه و عربستان سعودی در ایتالیا زمان زیادی نگذشته است و این رایزنیها نشان میدهد بازیگران خارجی بحران سیاسی بیروت به دنبال آن هستند تا ریاض را مجاب کنند که دیگر از سعدالدین الحریری، نخستوزیر سابق لبنان برای تشکیل دولت بعدی حمایت نکند. به گفته منابع آگاه، این ایده پیشتر نیز در ایتالیا مطرح شده بود، اما موضع عربستان سعودی دلگرمکننده نبوده است. لبنان که سالهاست با بحران اقتصادی دستوپنجه نرم میکند، پس از انفجار بندر بیروت وارد بحران سیاسی عمیقتری شده است.
به دنبال این انفجار، حسان دیاب، نخستوزیر پیشین این کشور استعفا داد و مصطفی ادیب با رأی پارلمان لبنان بهعنوان مأمور تشکیل کابینه در این کشور انتخاب شد؛ با این حال، او نیز پس از گذشت چند هفته انصراف خود را اعلام کرد تا اینکه سعد الحریری دوباره بهعنوان مأمور جدید تشکیل کابینه در این کشور انتخاب شد؛ اما او نیز تا امروز موفق به تشکیل کابینه جدید نشده و با رئیسجمهوری لبنان به اختلاف برخورده است. ناکامی سعد حریری و نزدیکی لبنان به فروپاشی کامل، باعث شده تا واشنگتن و پاریس جدیتر به حل این بحران فکر کنند و تلاشهای ماه گذشته و رایزنی با مقامات ریاض نشانگر آن است که آنان از حریری دلسرد شدهاند. منابع آگاه به خبرگزاری فرانسه گفتهاند نام نجیب میقاتی، نخستوزیر پیشین این کشور، همچنان بهعنوان یکی از گزینهها برای برعهدهگرفتن مأموریت تشکیل دولت در لبنان بر سر زبانهاست؛ موضوعی که سفیر آمریکا در دیدار اخیر خود با ولید البخاری، سفیر عربستان سعودی در لبنان درباره آن گفتوگو کرده است؛ اما ریاض پاسخ روشنی به طرف آمریکایی نداد و به همین دلیل دیپلماتهای ارشد فرانسوی و آمریکایی برای اجرائیکردن این پروژه راهی ریاض
شدهاند. آنطور که خبرگزاری فرانسه مینویسد، هدف اصلی این رایزنیها، افزایش فشارها بر عاملان بنبست کنونی است.
همچنین گفته میشود مسئله دومی که در این دیدار مورد بحث و بررسی قرار گرفته، مشارکت عربستان در روند کمک به ارتش لبنان است؛ اما به گفته مقامات لبنانی آگاه در مذاکرات، ریاض همچنان برداشتن هرگونه گام برای لبنان را رد میکند؛ چراکه آنان معتقدند کنترل بیروت در دستان حزبالله لبنان است. برخی از تحلیلگران منطقهای بر این باورند که فرانسویها و آمریکاییها از کسانی که مانع تشکیل دولت شدهاند، خشمگین هستند؛ آنها مخالف تشکیل دولتی به ریاست حریری نیستند و سفر به عربستان را باید از این جنبه مورد توجه قرار داد که اگر تمایل به دولت جدید به سرپرستی شخصیتی سنی غیر از حریری وجود داشت، پاریس و واشنگتن آشکارا آن را مطرح میکردند و این فرد جایگزین شناخته میشد. این سفرها و رایزنیها در حالی انجام میشود که بانک جهانی از وخیمترین بحران اقتصادی در لبنان خبر داده که از سالهای ۱۸۵۰ تاکنون در جهان بیسابقه بوده است. قیمت مواد غذایی و کالاهای اساسی در لبنان سر به فلک کشیده، ۸۰ درصد مردم پول خرید غذا ندارند و سوخت کمیاب یا نایاب شده است. لبنانیها اعتقاد دارند زیر فشار برخی دولتهای عربی منطقه و نیز تحریمهای آمریکا قرار دارند و
این کشورها تلاش میکنند با فشار حداکثری، آنها را وادار به پذیرش خواستههایشان کنند.
الكساندر لانگلویس، کارشناس امور خاورمیانه درباره تشدید بحران اقتصادی معتقد است باید نگرانی جدیای در رابطه با یک واكنش زنجیرهای داشت. او به نمونه سوریه اشاره میکند که صحنه زورآزمایی قدرتهای منطقه و جهانی شد و میگوید: لبنان از ۱۹۷۵ تا ۱۹۹۰ نیز صحنه درگیری بازیگران خارجی از سوریه تا ایالات متحده آمریکا بود که در جنگ داخلی لبنان شرکت داشتند و از آن زمان تاکنون خطر فروپاشی در کمین بیروت است.
سفر «دوروتی شیا» سفیر آمریکا در لبنان و «آن گریو» همتای فرانسوی او به عربستان سعودی نشان داد ریاض همچنان در لبنان حرف آخر را میزند. خبرگزاری فرانسه به نقل از منابع لبنانی نوشت که سفرای آمریکا و فرانسه در بیروت در این سفر در تلاش هستند تا موافقت ریاض را برای تغییر مأمور تشکیل کابینه فعلی لبنان جلب کنند.
این در حالی است که هنوز از دیدار آنتونی بلینکن، ژان ایو لودریان و فیصل بنفرحان، وزرای خارجه آمریکا، فرانسه و عربستان سعودی در ایتالیا زمان زیادی نگذشته است و این رایزنیها نشان میدهد بازیگران خارجی بحران سیاسی بیروت به دنبال آن هستند تا ریاض را مجاب کنند که دیگر از سعدالدین الحریری، نخستوزیر سابق لبنان برای تشکیل دولت بعدی حمایت نکند. به گفته منابع آگاه، این ایده پیشتر نیز در ایتالیا مطرح شده بود، اما موضع عربستان سعودی دلگرمکننده نبوده است. لبنان که سالهاست با بحران اقتصادی دستوپنجه نرم میکند، پس از انفجار بندر بیروت وارد بحران سیاسی عمیقتری شده است.
به دنبال این انفجار، حسان دیاب، نخستوزیر پیشین این کشور استعفا داد و مصطفی ادیب با رأی پارلمان لبنان بهعنوان مأمور تشکیل کابینه در این کشور انتخاب شد؛ با این حال، او نیز پس از گذشت چند هفته انصراف خود را اعلام کرد تا اینکه سعد الحریری دوباره بهعنوان مأمور جدید تشکیل کابینه در این کشور انتخاب شد؛ اما او نیز تا امروز موفق به تشکیل کابینه جدید نشده و با رئیسجمهوری لبنان به اختلاف برخورده است. ناکامی سعد حریری و نزدیکی لبنان به فروپاشی کامل، باعث شده تا واشنگتن و پاریس جدیتر به حل این بحران فکر کنند و تلاشهای ماه گذشته و رایزنی با مقامات ریاض نشانگر آن است که آنان از حریری دلسرد شدهاند. منابع آگاه به خبرگزاری فرانسه گفتهاند نام نجیب میقاتی، نخستوزیر پیشین این کشور، همچنان بهعنوان یکی از گزینهها برای برعهدهگرفتن مأموریت تشکیل دولت در لبنان بر سر زبانهاست؛ موضوعی که سفیر آمریکا در دیدار اخیر خود با ولید البخاری، سفیر عربستان سعودی در لبنان درباره آن گفتوگو کرده است؛ اما ریاض پاسخ روشنی به طرف آمریکایی نداد و به همین دلیل دیپلماتهای ارشد فرانسوی و آمریکایی برای اجرائیکردن این پروژه راهی ریاض
شدهاند. آنطور که خبرگزاری فرانسه مینویسد، هدف اصلی این رایزنیها، افزایش فشارها بر عاملان بنبست کنونی است.
همچنین گفته میشود مسئله دومی که در این دیدار مورد بحث و بررسی قرار گرفته، مشارکت عربستان در روند کمک به ارتش لبنان است؛ اما به گفته مقامات لبنانی آگاه در مذاکرات، ریاض همچنان برداشتن هرگونه گام برای لبنان را رد میکند؛ چراکه آنان معتقدند کنترل بیروت در دستان حزبالله لبنان است. برخی از تحلیلگران منطقهای بر این باورند که فرانسویها و آمریکاییها از کسانی که مانع تشکیل دولت شدهاند، خشمگین هستند؛ آنها مخالف تشکیل دولتی به ریاست حریری نیستند و سفر به عربستان را باید از این جنبه مورد توجه قرار داد که اگر تمایل به دولت جدید به سرپرستی شخصیتی سنی غیر از حریری وجود داشت، پاریس و واشنگتن آشکارا آن را مطرح میکردند و این فرد جایگزین شناخته میشد. این سفرها و رایزنیها در حالی انجام میشود که بانک جهانی از وخیمترین بحران اقتصادی در لبنان خبر داده که از سالهای ۱۸۵۰ تاکنون در جهان بیسابقه بوده است. قیمت مواد غذایی و کالاهای اساسی در لبنان سر به فلک کشیده، ۸۰ درصد مردم پول خرید غذا ندارند و سوخت کمیاب یا نایاب شده است. لبنانیها اعتقاد دارند زیر فشار برخی دولتهای عربی منطقه و نیز تحریمهای آمریکا قرار دارند و
این کشورها تلاش میکنند با فشار حداکثری، آنها را وادار به پذیرش خواستههایشان کنند.
الكساندر لانگلویس، کارشناس امور خاورمیانه درباره تشدید بحران اقتصادی معتقد است باید نگرانی جدیای در رابطه با یک واكنش زنجیرهای داشت. او به نمونه سوریه اشاره میکند که صحنه زورآزمایی قدرتهای منطقه و جهانی شد و میگوید: لبنان از ۱۹۷۵ تا ۱۹۹۰ نیز صحنه درگیری بازیگران خارجی از سوریه تا ایالات متحده آمریکا بود که در جنگ داخلی لبنان شرکت داشتند و از آن زمان تاکنون خطر فروپاشی در کمین بیروت است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.