|

در گالری «پردیس ملت» روی دیوار رفت

روایت 29 نقاش از «بیان و انتزاع»

آزاده جعفریان

نمایشگاه «بیان و انتزاع» در حضور بسیار پرشمار و چشمگیر چهره‌های هنری و علاقه‌مندان هنر، عصر جمعه ١٦ اسفند گشایش یافت؛ ارایه بیش از ٥٠ نقاشی از دوره‌های درخشان نقاشی آبستره ایران از ٢٩هنرمند شاخص که چهار نسل هنر کشورمان را نمایندگی می‌کنند و به انتخاب «فرناز محمدی» گردهم‌ آمده‌اند، این رویداد را یک فرصت مطالعاتی برای مرور اینگونه پررهرو در تاریخ نقاشی بدل کرده است. فرناز محمدی، نمایشگاه‌گردان این نمایشگاه، تلاش برای ارایه شناختی مختصر از روند بخشی از تحولات نقاشی انتزاعی ایران را دلیل شکل‌گیری این رویداد خواند و ابراز امیدواری کرد این اتفاق هنری تلنگری شود تا بحث‌هایی کارشناسی و تحلیلی در میان صاحبنظران پدید آورد. او در عین حال تاکید کرد بدیهی است به دلیل کمبود فضای نمایشگاهی مجبور شدیم تنها آثار ٢٩ نقاش این عرصه را ارایه کنیم.» علی مرادخانی، معاون هنری وزارت فرهنگ‌وارشاد اسلامی که از ساعات نخست گشایش نمایشگاه در آن حضور یافت، گفت: «در این نمایشگاه شاهد آثار ارزشمندی از هنرمندان پیشکسوت و جوان هستیم که جریان جدید فکری‌ای در هنر ایران با ارایه آثاری متفاوت به‌لحاظ نوع رنگ، خطوط، حرکت و فضا نسبت به گذشته به‌وجود آورده‌اند. درواقع می‌توان گفت که در حال تجربه‌کردن یک دوره تحولی در زمینه آثار انتزاعی هستیم.». علیرضا سمیع‌آذر، مدرس تاریخ هنر و مولف کتاب شاخص «انقلاب مفهومی» نیز یکی از دیدارکنندگان از این نمایشگاه بود؛ او درباره این رویداد گفت: «نمایشگاه نقاشی «بیان و انتزاع» حاصل بیش از نیم‌قرن تجربه هنر معاصر ایران در حوزه نقاشی انتزاعی است. این نمایشگاه دربرگیرنده سه‌نسل آثار هنرمندان نقاشی انتزاعی ایران است که نشان‌دهنده علاقه ایرانیان به این‌گونه هنری است. بخش اعظم نقاشی مدرنیستی در ایران بر محور شیوه آبستره شکل گرفته است. در این نمایشگاه می‌توان تشخیص داد که چرا هنرمندان ایرانی به نقاشی آبستره اشتیاق نشان می‌دهند؛ نخست امکانی است که این نقاشی برای ارتباط با گذشته و میراث هنری و زیبایی‌شناختی ایران به‌وجود می‌آورد زیرا از طریق این نقاشی می‌توان به دنیای بصری در معماری ایران در قالی، گبه و فرش ایرانی و حتی در تزیینات ایرانی اسلامی نفوذ کرد و جلوه‌هایی مدرن‌شده از آنها را در هنر امروزی دوباره پدید آورد؛ انگیزه دوم به نوعی حس رهایی برمی‌گردد به این معنا که هنرمند با متمرکزشدن به جهان انتزاع خودش را از هرگونه واکنش نسبت به جهان بیرونی آزاد کرده و دیگر مجبور نیست به مسایل مربوط به حوزه‌های اجتماعی و تاریخی در کارش نقبی بزند و نقاشی‌اش را به رسانه‌ای برای اظهارنظر در مورد این مسایل تبدیل کند، در بسیاری از کارهای این نمایشگاه ما نوعی انتزاع خالص را می‌بینیم، نوعی نقاشی ناب که هنرمند صرفا به دنیای رنگ، فرم و فضا پرداخته است، البته ایرانی‌ها همیشه طبع شاعرانه دارند و میل تغزلی و رمانتیک را در بسیاری از نقاشی‌های آبستره در سه نسل از هنرمندان ایرانی می‌بینیم از جمله کارهایی که به شکلی به طبیعت، احساس و به بیان‌گرایی توجه دارند و به سمت نقاشی آبستره اکسپرسیونیستی متمایل شده‌اند. در عین حال نزد جوانان با موج ‌نویی از نقاشی آبستره مواجه هستیم که این آثار دیوار بزرگی از این نمایشگاه را نیز در برمی‌گیرد که من از آن به‌عنوان نقاشی آبستره پست مدرنیستی یاد می‌کنم که از حیث رنگ، فضا و نوع ارتباط با مخاطب با آبستره مدرنیستی متفاوت هستند. این آثار نشان می‌دهند نگاه انتزاعی به نقاشی هنوز می‌تواند روزآمد شود و با تفکرات معاصر درهم‌آمیزد.»سمیع‌آذر گفت: «این نمایشگاه فرصت پژوهشی و مطالعاتی خوبی از یک گونه غالب از هنر معاصر ایران محسوب می‌شود که از ضریب فرهیختگی، قدرت فکری و ژرفای زیبایی‌شناختی قابل توجه‌ای برخوردار است.»آیدین آغداشلو، نقاش و مدرس تاریخ هنر در بخش‌هایی از یادداشتی که در کاتالوگ نمایشگاه «بیان و انتزاع» به چاپ رسیده، نوشته است: «نمایشگاه حاضر در نوع خود رخداد مهمی در عرصه نمایش و عرضه بخشی از هنر معاصر ایران است و می‌تواند زمینه مناسبی از این هنر رنگارنگ و متنوع و ناب را برای جمع‌بندی اهل تحقیق فراهم کند، تا بشود با نگاهی جامع، حرکت و گسترش نقاشی انتزاعی ایرانی را تماشا کرد و نتیجه گرفت..» سیدهادی منبتی، مدیرعامل موسسه تصویر شهر شهرداری تهران نیز درباره این نمایشگاه معتقد است: «تابلوهایی که در نمایشگاه بیان و انتزاع سینه‌آویز دیوارها شده‌اند، تلاش هنرمندان نام آشنایی را به تماشا می‌گذارند که بنا دارند جهانی را به بیان بستانند و لحظه گسست انفجاری پدیدارهایی را به تماشا بگذارند که رابطه وثیق خود را با هم از کف داده‌اند، اجزایی که واقعیت آشنا را منفجر می‌کنند تا ما به آن لحظه نابی برسیم که ذرات امکان تجزیه‌شدن را از کف می‌دهند.»در این نمایشگاه آثار ٢٩ نقاش (به ترتیب حروف الفبا) شامل پویا آریان‌پور، شیرین اتحادیه، شهریار احمدی، ایرج اسکندری، بابک اطمینانی، رضا افسری، رضا بهاروند، حمید پازوکی، همایون تک، محمدابراهیم جعفری، هادی جمالی، مهدی حسینی، وحید حکیم، رضا خدادادی، مصطفی دشتی، روشنا رستمی، آزاده رزاق‌دوست، همایون سلیمی، مسعود عربشاهی، نیکزاد عربشاهی، محسن عزیزی، حسین کاظمی، پریوش گنجی، فریده لاشایی، سیراک ملکونیان، علیرضا معصومی، احمد نصراللهی، بیتا وکیلی و هادی هزاوه‌ای به روی دیوار رفته است. «بیان و انتزاع» تا 16 اردیبهشت ١٣٩٣ به روی دیوار گالری پردیس ملت واقع در خیابان ولیعصر، بزرگراه نیایش، بزرگراه کردستان، سینماگالری پردیس ملت، طبقه منفی دو دایر است و علاقه‌مندان می‌توانند همه روزه از ساعت ١١ تا ٢١ از این آثار دیدن کنند.
نمایشگاه «بیان و انتزاع» در حضور بسیار پرشمار و چشمگیر چهره‌های هنری و علاقه‌مندان هنر، عصر جمعه ١٦ اسفند گشایش یافت؛ ارایه بیش از ٥٠ نقاشی از دوره‌های درخشان نقاشی آبستره ایران از ٢٩هنرمند شاخص که چهار نسل هنر کشورمان را نمایندگی می‌کنند و به انتخاب «فرناز محمدی» گردهم‌ آمده‌اند، این رویداد را یک فرصت مطالعاتی برای مرور اینگونه پررهرو در تاریخ نقاشی بدل کرده است. فرناز محمدی، نمایشگاه‌گردان این نمایشگاه، تلاش برای ارایه شناختی مختصر از روند بخشی از تحولات نقاشی انتزاعی ایران را دلیل شکل‌گیری این رویداد خواند و ابراز امیدواری کرد این اتفاق هنری تلنگری شود تا بحث‌هایی کارشناسی و تحلیلی در میان صاحبنظران پدید آورد. او در عین حال تاکید کرد بدیهی است به دلیل کمبود فضای نمایشگاهی مجبور شدیم تنها آثار ٢٩ نقاش این عرصه را ارایه کنیم.» علی مرادخانی، معاون هنری وزارت فرهنگ‌وارشاد اسلامی که از ساعات نخست گشایش نمایشگاه در آن حضور یافت، گفت: «در این نمایشگاه شاهد آثار ارزشمندی از هنرمندان پیشکسوت و جوان هستیم که جریان جدید فکری‌ای در هنر ایران با ارایه آثاری متفاوت به‌لحاظ نوع رنگ، خطوط، حرکت و فضا نسبت به گذشته به‌وجود آورده‌اند. درواقع می‌توان گفت که در حال تجربه‌کردن یک دوره تحولی در زمینه آثار انتزاعی هستیم.». علیرضا سمیع‌آذر، مدرس تاریخ هنر و مولف کتاب شاخص «انقلاب مفهومی» نیز یکی از دیدارکنندگان از این نمایشگاه بود؛ او درباره این رویداد گفت: «نمایشگاه نقاشی «بیان و انتزاع» حاصل بیش از نیم‌قرن تجربه هنر معاصر ایران در حوزه نقاشی انتزاعی است. این نمایشگاه دربرگیرنده سه‌نسل آثار هنرمندان نقاشی انتزاعی ایران است که نشان‌دهنده علاقه ایرانیان به این‌گونه هنری است. بخش اعظم نقاشی مدرنیستی در ایران بر محور شیوه آبستره شکل گرفته است. در این نمایشگاه می‌توان تشخیص داد که چرا هنرمندان ایرانی به نقاشی آبستره اشتیاق نشان می‌دهند؛ نخست امکانی است که این نقاشی برای ارتباط با گذشته و میراث هنری و زیبایی‌شناختی ایران به‌وجود می‌آورد زیرا از طریق این نقاشی می‌توان به دنیای بصری در معماری ایران در قالی، گبه و فرش ایرانی و حتی در تزیینات ایرانی اسلامی نفوذ کرد و جلوه‌هایی مدرن‌شده از آنها را در هنر امروزی دوباره پدید آورد؛ انگیزه دوم به نوعی حس رهایی برمی‌گردد به این معنا که هنرمند با متمرکزشدن به جهان انتزاع خودش را از هرگونه واکنش نسبت به جهان بیرونی آزاد کرده و دیگر مجبور نیست به مسایل مربوط به حوزه‌های اجتماعی و تاریخی در کارش نقبی بزند و نقاشی‌اش را به رسانه‌ای برای اظهارنظر در مورد این مسایل تبدیل کند، در بسیاری از کارهای این نمایشگاه ما نوعی انتزاع خالص را می‌بینیم، نوعی نقاشی ناب که هنرمند صرفا به دنیای رنگ، فرم و فضا پرداخته است، البته ایرانی‌ها همیشه طبع شاعرانه دارند و میل تغزلی و رمانتیک را در بسیاری از نقاشی‌های آبستره در سه نسل از هنرمندان ایرانی می‌بینیم از جمله کارهایی که به شکلی به طبیعت، احساس و به بیان‌گرایی توجه دارند و به سمت نقاشی آبستره اکسپرسیونیستی متمایل شده‌اند. در عین حال نزد جوانان با موج ‌نویی از نقاشی آبستره مواجه هستیم که این آثار دیوار بزرگی از این نمایشگاه را نیز در برمی‌گیرد که من از آن به‌عنوان نقاشی آبستره پست مدرنیستی یاد می‌کنم که از حیث رنگ، فضا و نوع ارتباط با مخاطب با آبستره مدرنیستی متفاوت هستند. این آثار نشان می‌دهند نگاه انتزاعی به نقاشی هنوز می‌تواند روزآمد شود و با تفکرات معاصر درهم‌آمیزد.»سمیع‌آذر گفت: «این نمایشگاه فرصت پژوهشی و مطالعاتی خوبی از یک گونه غالب از هنر معاصر ایران محسوب می‌شود که از ضریب فرهیختگی، قدرت فکری و ژرفای زیبایی‌شناختی قابل توجه‌ای برخوردار است.»آیدین آغداشلو، نقاش و مدرس تاریخ هنر در بخش‌هایی از یادداشتی که در کاتالوگ نمایشگاه «بیان و انتزاع» به چاپ رسیده، نوشته است: «نمایشگاه حاضر در نوع خود رخداد مهمی در عرصه نمایش و عرضه بخشی از هنر معاصر ایران است و می‌تواند زمینه مناسبی از این هنر رنگارنگ و متنوع و ناب را برای جمع‌بندی اهل تحقیق فراهم کند، تا بشود با نگاهی جامع، حرکت و گسترش نقاشی انتزاعی ایرانی را تماشا کرد و نتیجه گرفت..» سیدهادی منبتی، مدیرعامل موسسه تصویر شهر شهرداری تهران نیز درباره این نمایشگاه معتقد است: «تابلوهایی که در نمایشگاه بیان و انتزاع سینه‌آویز دیوارها شده‌اند، تلاش هنرمندان نام آشنایی را به تماشا می‌گذارند که بنا دارند جهانی را به بیان بستانند و لحظه گسست انفجاری پدیدارهایی را به تماشا بگذارند که رابطه وثیق خود را با هم از کف داده‌اند، اجزایی که واقعیت آشنا را منفجر می‌کنند تا ما به آن لحظه نابی برسیم که ذرات امکان تجزیه‌شدن را از کف می‌دهند.»در این نمایشگاه آثار ٢٩ نقاش (به ترتیب حروف الفبا) شامل پویا آریان‌پور، شیرین اتحادیه، شهریار احمدی، ایرج اسکندری، بابک اطمینانی، رضا افسری، رضا بهاروند، حمید پازوکی، همایون تک، محمدابراهیم جعفری، هادی جمالی، مهدی حسینی، وحید حکیم، رضا خدادادی، مصطفی دشتی، روشنا رستمی، آزاده رزاق‌دوست، همایون سلیمی، مسعود عربشاهی، نیکزاد عربشاهی، محسن عزیزی، حسین کاظمی، پریوش گنجی، فریده لاشایی، سیراک ملکونیان، علیرضا معصومی، احمد نصراللهی، بیتا وکیلی و هادی هزاوه‌ای به روی دیوار رفته است. «بیان و انتزاع» تا 16 اردیبهشت ١٣٩٣ به روی دیوار گالری پردیس ملت واقع در خیابان ولیعصر، بزرگراه نیایش، بزرگراه کردستان، سینماگالری پردیس ملت، طبقه منفی دو دایر است و علاقه‌مندان می‌توانند همه روزه از ساعت ١١ تا ٢١ از این آثار دیدن کنند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.