|

وزیر نفت عراق به شرکت‌های نفتی اولتیماتوم داد

یا کردستان یا بغداد

شرق: مناقشه نفتی در عراق، میان دولت مرکزی و اقلیم کردستان به نقطه اوج خود رسیده است. شرکت نفتی بریتیش پترولیوم (BP) و اگزون موبیل
(Exxon Mobil)، در این جنگ در دو سوی متفاوت ایستاده‌اند. دولت مرکزی عراق قصد دارد BP را وارد میدان‌های نفتی کردستان کند و به اگزون درباره معامله مستقیم با اقلیم کردستان تذکر جدی داده است.
۲۸ ژانویه وزیر نفت عراق بار دیگر به شرکت اگزون هشدار داد اگر این شرکت دست از معامله جداگانه با اقلیم کردستان نکشد، قرارداد این شرکت در میدان بزرگ قرنای غربی۱ را ملغی خواهد کرد. وزیر نفت عراق، عبدالکریم اللعیبی در اظهارات خود گفت: «ما به اگزون اجازه نخواهیم داد قانون اساسی عراق را زیر پا بگذارد. این شرکت نمی‌تواند در عین حال در هر دو طرف کار کند؛ اگزون باید دست به انتخاب بزند: یا کل عراق یا کردستان. ما منتظر پاسخ نهایی در چند روز آینده هستیم.» شِورون، توتال و اگزون، سه شرکت بزرگی هستند که تذکرهای دولت عراق را ندید گرفته‌ و قراردادهای یک‌جانبه با دولت کردستان امضا کرده‌اند. شرایط پیشنهادی دولت‌کردستان بسیار جذاب‌تر است، دولت بغداد می‌گوید این قراردادها غیرقانونی هستند. در همین حال، دولت کردستان می‌گوید قرارداد بالقوه عراق با BP برای توسعه یک میدان نفتی در کرکوک غیرقانونی است. هر دو طرف قراردادهایی را آماده امضا دارند که به‌احتمال آتش اختلافات موجود را شعله‌ورتر خواهد کرد. عراق قراردادی جدید به ارزش ۱۲۵‌میلیون دلار با شرکت انرژی کویت (Kuwait Energy Co) امضا کرده‌است.
این قرارداد برای اکتشاف نفت در مرز ایران و عراق است. در مقابل، دولت کردستان درپی امضای قراردادی با شرکت ترکیه‌ای گنل انرژی (Genel Energy)، بزرگ‌ترین تولیدکننده نفت در شمال عراق است. این قرارداد خط‌لوله‌ای جدید از کرکوک احداث خواهد کرد که مستقیما به ترکیه هیدروکربات می‌فرستد و در تنظیم آن هیچ مشورتی با دولت عراق صورت نگرفته است. در ساعات آخر ۲۸ ژانویه، گزارش‌هایی درز کرد که حاکی از رایزنی‌های اگزون برای تنظیم قراردادی بهتر با بغداد بر سر میدان قرنای غربی است. منابع عراقی به رویترز گفتند که «حرکت اگزون برای همکاری با دولت مرکزی راهنمای دیگر شرکت‌های خارجی است که می‌خواهند در عراق کار کنند». این رایزنی‌ها در حاشیه اجلاس داووس صورت گرفته است. ظاهرا اگزون می‌خواهد از کردستان چشم‌پوشی کند تا قراردادهای بهتری با دولت مرکزی عراق تنظیم کند. دولت مرکزی عراق امکانات بسیاری برای ترغیب شرکت‌هایی مثل اگزون دارد تا از شمال عراق بیرون بیایند. اما رویترز دیروز خبر داد اگزون موبیل و مقامات رسمی کردستان با یکدیگر ملاقات کرده‌ و بر سر اجرای عملیات اکتشافی در قراهنشر، رایزنی کرده‌اند. مذاکره میان مقام‌های ارشد اگزون و کردستان در مقطع حساس کنونی می‌تواند اختلاف‌ها را شدیدتر کند و در دولت مرکزی عراق بیشتر حساسیت برانگیزد.
میدان قراهنشر در شمال کرکوک، که این نشست در روز چهارشنبه در آن صورت گرفت، درست در نوار سرزمین‌های مورد مناقشه قرار دارد، که هر دو طرف ادعای حاکمیت بر آن را دارند و از سال گذشته مرتب بر آماده‌باش نیروهای نظامی خود در آن‌جا افزوده‌اند. اوستا شیخ محمد، شهردار محلی این منطقه گفت: «در این نشست ما بر سر کار با اگزون موبیل در بلوک قراهنشر گفت‌وگو کردیم و درباب چگونگی تسهیل کار این شرکت مذاکره کردیم.
دولت کردستان از تمامی حقوق قانونی برای عقد قراردادهای نفتی برخوردار است.» هنوز هیچ‌گونه عملیات اکتشاف و حفاری در این منطقه صورت نگرفته‌ است. گمانه‌زنی‌های شرکت‌های نفتی بر این است که این حرکت اگزون برای فشار آوردن بر دولت مرکزی عراق است تا قرارداد ۵۰‌میلیارددلاری میدان قرنای غربی را از دست ندهد. قراهنشر شاخص پیچیدگی کار کردن در سرزمین‌های مورد مناقشه است. پیش از حمله آمریکا این منطقه قسمتی از کرکوک بود. اکنون بغداد هنوز هم آن را قسمتی از کرکوک می‌داند اما کردها آن را قسمتی از سرزمین خود می‌دانند و شهردار آن را دولت اقلیم کردستان تعیین می‌کند. از طرفی یک مقام رسمی نفت عراق می‌گوید، پس از دیدار ماه گذشته مقام‌های ارشد اگزون با نوری المالکی، اگزون قصد دارد با برگزاری این نشست روابط خود را با دولت کردستان بهبود بخشد.
یک مقام رسمی عراقی در همین زمینه می‌گوید: «بازدید اگزون از این منطقه به آن معنا نیست که این شرکت به این زودی‌ها بخواهد کار را شروع کند. من فکر می‌کنم اگزون بیشتر می‌خواهد خیال کردها را راحت کند و نشان دهد آنها را تنها نخواهد گذاشت. بیایید قضاوت نکنیم، ببینیم و تماشا کنیم.»
با ورود اگزون به کردستان مناقشه با دولت مرکزی بالا گرفته است؛ چراکه فارغ از آنکه اگزون خود از غول‌های نفتی دنیاست، راه را برای ورود دیگر غول‌های نفتی جهان به عراق باز کرده است. شرکت‌هایی نظیر شورون آمریکا، توتال فرانسه و گازپروم نفت روسیه. شورون اخیرا یک بلوک به تجهیزات خود در کردستان افزوده است. به‌طور کلی شرکت‌های بین‌المللی کار با کردستان را، نظر به شرایط بهتر قراردادها، محیط کاری راحت‌تر و امن‌تر ترجیح می‌دهند. کار با دولت مرکزی عراق و در جنوب آن کشور مستلزم گرفتاری در بروکراسی سنگین دولتی است و از نظر امنیتی نیز شرایط مساعدی ندارد.
مشاجره بر سر نفت احتمال تنش و درگیری نظامی میان دو منطقه را افزایش داده است.
شرق: مناقشه نفتی در عراق، میان دولت مرکزی و اقلیم کردستان به نقطه اوج خود رسیده است. شرکت نفتی بریتیش پترولیوم (BP) و اگزون موبیل
(Exxon Mobil)، در این جنگ در دو سوی متفاوت ایستاده‌اند. دولت مرکزی عراق قصد دارد BP را وارد میدان‌های نفتی کردستان کند و به اگزون درباره معامله مستقیم با اقلیم کردستان تذکر جدی داده است.
۲۸ ژانویه وزیر نفت عراق بار دیگر به شرکت اگزون هشدار داد اگر این شرکت دست از معامله جداگانه با اقلیم کردستان نکشد، قرارداد این شرکت در میدان بزرگ قرنای غربی۱ را ملغی خواهد کرد. وزیر نفت عراق، عبدالکریم اللعیبی در اظهارات خود گفت: «ما به اگزون اجازه نخواهیم داد قانون اساسی عراق را زیر پا بگذارد. این شرکت نمی‌تواند در عین حال در هر دو طرف کار کند؛ اگزون باید دست به انتخاب بزند: یا کل عراق یا کردستان. ما منتظر پاسخ نهایی در چند روز آینده هستیم.» شِورون، توتال و اگزون، سه شرکت بزرگی هستند که تذکرهای دولت عراق را ندید گرفته‌ و قراردادهای یک‌جانبه با دولت کردستان امضا کرده‌اند. شرایط پیشنهادی دولت‌کردستان بسیار جذاب‌تر است، دولت بغداد می‌گوید این قراردادها غیرقانونی هستند. در همین حال، دولت کردستان می‌گوید قرارداد بالقوه عراق با BP برای توسعه یک میدان نفتی در کرکوک غیرقانونی است. هر دو طرف قراردادهایی را آماده امضا دارند که به‌احتمال آتش اختلافات موجود را شعله‌ورتر خواهد کرد. عراق قراردادی جدید به ارزش ۱۲۵‌میلیون دلار با شرکت انرژی کویت (Kuwait Energy Co) امضا کرده‌است.
این قرارداد برای اکتشاف نفت در مرز ایران و عراق است. در مقابل، دولت کردستان درپی امضای قراردادی با شرکت ترکیه‌ای گنل انرژی (Genel Energy)، بزرگ‌ترین تولیدکننده نفت در شمال عراق است. این قرارداد خط‌لوله‌ای جدید از کرکوک احداث خواهد کرد که مستقیما به ترکیه هیدروکربات می‌فرستد و در تنظیم آن هیچ مشورتی با دولت عراق صورت نگرفته است. در ساعات آخر ۲۸ ژانویه، گزارش‌هایی درز کرد که حاکی از رایزنی‌های اگزون برای تنظیم قراردادی بهتر با بغداد بر سر میدان قرنای غربی است. منابع عراقی به رویترز گفتند که «حرکت اگزون برای همکاری با دولت مرکزی راهنمای دیگر شرکت‌های خارجی است که می‌خواهند در عراق کار کنند». این رایزنی‌ها در حاشیه اجلاس داووس صورت گرفته است. ظاهرا اگزون می‌خواهد از کردستان چشم‌پوشی کند تا قراردادهای بهتری با دولت مرکزی عراق تنظیم کند. دولت مرکزی عراق امکانات بسیاری برای ترغیب شرکت‌هایی مثل اگزون دارد تا از شمال عراق بیرون بیایند. اما رویترز دیروز خبر داد اگزون موبیل و مقامات رسمی کردستان با یکدیگر ملاقات کرده‌ و بر سر اجرای عملیات اکتشافی در قراهنشر، رایزنی کرده‌اند. مذاکره میان مقام‌های ارشد اگزون و کردستان در مقطع حساس کنونی می‌تواند اختلاف‌ها را شدیدتر کند و در دولت مرکزی عراق بیشتر حساسیت برانگیزد.
میدان قراهنشر در شمال کرکوک، که این نشست در روز چهارشنبه در آن صورت گرفت، درست در نوار سرزمین‌های مورد مناقشه قرار دارد، که هر دو طرف ادعای حاکمیت بر آن را دارند و از سال گذشته مرتب بر آماده‌باش نیروهای نظامی خود در آن‌جا افزوده‌اند. اوستا شیخ محمد، شهردار محلی این منطقه گفت: «در این نشست ما بر سر کار با اگزون موبیل در بلوک قراهنشر گفت‌وگو کردیم و درباب چگونگی تسهیل کار این شرکت مذاکره کردیم.
دولت کردستان از تمامی حقوق قانونی برای عقد قراردادهای نفتی برخوردار است.» هنوز هیچ‌گونه عملیات اکتشاف و حفاری در این منطقه صورت نگرفته‌ است. گمانه‌زنی‌های شرکت‌های نفتی بر این است که این حرکت اگزون برای فشار آوردن بر دولت مرکزی عراق است تا قرارداد ۵۰‌میلیارددلاری میدان قرنای غربی را از دست ندهد. قراهنشر شاخص پیچیدگی کار کردن در سرزمین‌های مورد مناقشه است. پیش از حمله آمریکا این منطقه قسمتی از کرکوک بود. اکنون بغداد هنوز هم آن را قسمتی از کرکوک می‌داند اما کردها آن را قسمتی از سرزمین خود می‌دانند و شهردار آن را دولت اقلیم کردستان تعیین می‌کند. از طرفی یک مقام رسمی نفت عراق می‌گوید، پس از دیدار ماه گذشته مقام‌های ارشد اگزون با نوری المالکی، اگزون قصد دارد با برگزاری این نشست روابط خود را با دولت کردستان بهبود بخشد.
یک مقام رسمی عراقی در همین زمینه می‌گوید: «بازدید اگزون از این منطقه به آن معنا نیست که این شرکت به این زودی‌ها بخواهد کار را شروع کند. من فکر می‌کنم اگزون بیشتر می‌خواهد خیال کردها را راحت کند و نشان دهد آنها را تنها نخواهد گذاشت. بیایید قضاوت نکنیم، ببینیم و تماشا کنیم.»
با ورود اگزون به کردستان مناقشه با دولت مرکزی بالا گرفته است؛ چراکه فارغ از آنکه اگزون خود از غول‌های نفتی دنیاست، راه را برای ورود دیگر غول‌های نفتی جهان به عراق باز کرده است. شرکت‌هایی نظیر شورون آمریکا، توتال فرانسه و گازپروم نفت روسیه. شورون اخیرا یک بلوک به تجهیزات خود در کردستان افزوده است. به‌طور کلی شرکت‌های بین‌المللی کار با کردستان را، نظر به شرایط بهتر قراردادها، محیط کاری راحت‌تر و امن‌تر ترجیح می‌دهند. کار با دولت مرکزی عراق و در جنوب آن کشور مستلزم گرفتاری در بروکراسی سنگین دولتی است و از نظر امنیتی نیز شرایط مساعدی ندارد.
مشاجره بر سر نفت احتمال تنش و درگیری نظامی میان دو منطقه را افزایش داده است.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.