|

150,000 نظامی روس در مرزهای اوکراین مستقر شده‌اند

منطقه روي باروت

ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهوری روسیه، در حال گذراندن روزهای پرتنشی است؛ هنوز چند روزی از بحران دیپلماتیك مسكو با واشنگتن و جمهوری چك نگذشته است كه دولت اوكراین اعلام كرده یك دیپلمات روس را اخراج می‌كند؛ اما بحران در منطقه دنباس تنها دلیل تنش بین روسیه و غرب نیست، وضعیت الکسی ناوالنی، مخالف زندانی روس هم روابط مسکو و قدرت‌های غربی را وخیم‌تر کرده است و آنان شخص پوتین را مسئول جان این مخالف سرسخت كاخ‌ كرملین دانسته‌اند.
این تنش‌های دیپلماتیک در حالی روی می‌دهد که روسیه ده‌ها هزار سرباز را در مرز اوکراین مستقر کرده و می‌گوید هدف از این تمرکز فقط تمرین‌های نظامی است که در مقابل حرکات تهدیدآمیز «ناتو» انجام گیرد؛ اما اتحادیه اروپا هشدار می‌دهد که تمرکز نیروهای روس در مرز اوکراین به حد کم‌سابقه‌ای رسیده است. جوزپ بورل، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، هم‌زمان با انتشار اخبار مربوط به تجمع نیروهای روسیه در مرزهای اوکراین و ابراز نگرانی درباره وضعیت جسمی الکسی ناوالنی گفت فعلا خطرناک‌ترین مسئله، استقرار پرشمار نظامیان روسیه از جمله بیمارستان‌های صحرایی و انواع تسلیحات در مرزهای اوکراین است. او افزود: «این بزرگ‌ترین تجمع نیروهای روسیه در مرزهای اوکراین است. کاملا مشخص است که اعزام چنین نیرویی جای نگرانی دارد. یک جرقه کوچک در هر نقطه‌ای ممکن است به یک رویارویی نظامی بدل شود». او از روسیه خواست که از «تقویت نظامی» خطوط مرزی‌اش دست بردارد و برای رفع تنش اقدام کند. بورل ابراز تأسف کرده که «روابط نه‌تنها بهبود نمی‌یابد که روز به روز تنش‌آمیزتر می‌شود». اتحادیه اروپا می‌کوشد در مقابل روسیه رفتاری مداراجویانه داشته باشد، اما دولت اوکراین شدیدا نگران است که «روسیه فقط به‌ دنبال بهانه‌ای برای حمله باشد». بعدازظهر دوشنبه ۱٩ آوریل، دولت اوکراین اعلام کرد که در حال اخراج دیپلماتی روس از کی‌یف است. دو روز قبل، روسیه تصمیم گرفته بود سرکنسول اوکراین را از سنت‌پترزبورگ اخراج کند؛ دیپلمات اوکراینی که به تلاش برای کسب اطلاعات محرمانه متهم شده، حتی برای مدت کوتاهی در بازداشت سازمان امنیت روسیه (FSB) قرار گرفت.
مذاكره برای آشتی
این در حالی است که طبق قرار قبلی، کارشناسان اوکراینی و روس، همراه با آلمانی‌ها و فرانسوی‌ها باید به‌زودی مذاکراتی را برای برقراری آتش‌بس و صلح برگزار کنند. یک دیپلمات بلندپایه اروپایی به خبرگزاری فرانسه گفت که البته تمرکز نیروی زیاد در مرز خطرناک است و می‌تواند به جنگ بینجامد؛ اما به عقیده او، محاسبات پیچیده «ژئوپلیتیک» در میان نیست. این دیپلمات می‌گوید: پوتین در داخل کشور با مشکلاتی مواجه است. درعین‌حال نفوذ روسیه در اوکراین و در سطح بین‌المللی رو به کاهش دارد و در نتیجه پوتین ترسیده است؛ اما عده‌ای از كارشناسان معتقدند بالاگرفتن تنش در مرز اوکراین، بحران دیپلماتیک میان مسکو و پراگ و بالاخره زورآزمایی کشورهای غربی با روسیه بر سر ناوالنی، همگی از تغییر نگرش واشنگتن سرچشمه می‌گیرد. با کناررفتن دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری پیشین ایالات متحده و روی‌کارآمدن تیم جو بایدن، آمریکا اندک‌اندک به موضع‌گیری‌های قدیمی و سنتی خود در برابر روسیه نزدیک می‌شود. آنان امیدوار بودند پوتین با پذیرش پیشنهاد بایدن برای گفت‌وگوی مستقیم، شرایط را در منطقه به سمت آرامش به پیش ببرد، اما سخنگوی كاخ كرملین با رد تمامی گزینه‌ها برای مذاكره دو رئیس‌جمهور در نشست تغییرات اقلیمی گفت كه «هیچ تماسی برنامه‌ریزی نشده است». الکسی پوشکوف، سناتور روس، دراین‌باره می‌گوید كه در تاریخ روابط میان مسکو و واشنگتن، اجلاس موفق و بی‌طرف و حتی ناموفق برگزار شده است، از جمله مذاکرات وین در سال 1961 میان خروشچف و کندی که منجر به بحران موشکی کوبا شد. در این مذاکرات دو رهبر راضی نبودند و حتی به زبان مشترک نیز دست نیافتند، بنابراین دیدار رؤسای‌ جمهوری آمریکا و روسیه چشم‌انداز خوبی ندارد و واضح نیست که چه فوایدی هم می‌تواند داشته باشد. او این‌گونه ادامه می‌دهد پوتین در برابر فشار تسلیم نمی‌شود، تلاش‌های ناموفق باراك اوباما برای فشار بر پوتین به‌ خاطر سوریه در آخرین اجلاس گروه هفت را به یاد داشته باشید، اگر بایدن همین مسیر را دنبال کند، بدون شك هر دیدار و توافقی شكست می‌خورد.

ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهوری روسیه، در حال گذراندن روزهای پرتنشی است؛ هنوز چند روزی از بحران دیپلماتیك مسكو با واشنگتن و جمهوری چك نگذشته است كه دولت اوكراین اعلام كرده یك دیپلمات روس را اخراج می‌كند؛ اما بحران در منطقه دنباس تنها دلیل تنش بین روسیه و غرب نیست، وضعیت الکسی ناوالنی، مخالف زندانی روس هم روابط مسکو و قدرت‌های غربی را وخیم‌تر کرده است و آنان شخص پوتین را مسئول جان این مخالف سرسخت كاخ‌ كرملین دانسته‌اند.
این تنش‌های دیپلماتیک در حالی روی می‌دهد که روسیه ده‌ها هزار سرباز را در مرز اوکراین مستقر کرده و می‌گوید هدف از این تمرکز فقط تمرین‌های نظامی است که در مقابل حرکات تهدیدآمیز «ناتو» انجام گیرد؛ اما اتحادیه اروپا هشدار می‌دهد که تمرکز نیروهای روس در مرز اوکراین به حد کم‌سابقه‌ای رسیده است. جوزپ بورل، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، هم‌زمان با انتشار اخبار مربوط به تجمع نیروهای روسیه در مرزهای اوکراین و ابراز نگرانی درباره وضعیت جسمی الکسی ناوالنی گفت فعلا خطرناک‌ترین مسئله، استقرار پرشمار نظامیان روسیه از جمله بیمارستان‌های صحرایی و انواع تسلیحات در مرزهای اوکراین است. او افزود: «این بزرگ‌ترین تجمع نیروهای روسیه در مرزهای اوکراین است. کاملا مشخص است که اعزام چنین نیرویی جای نگرانی دارد. یک جرقه کوچک در هر نقطه‌ای ممکن است به یک رویارویی نظامی بدل شود». او از روسیه خواست که از «تقویت نظامی» خطوط مرزی‌اش دست بردارد و برای رفع تنش اقدام کند. بورل ابراز تأسف کرده که «روابط نه‌تنها بهبود نمی‌یابد که روز به روز تنش‌آمیزتر می‌شود». اتحادیه اروپا می‌کوشد در مقابل روسیه رفتاری مداراجویانه داشته باشد، اما دولت اوکراین شدیدا نگران است که «روسیه فقط به‌ دنبال بهانه‌ای برای حمله باشد». بعدازظهر دوشنبه ۱٩ آوریل، دولت اوکراین اعلام کرد که در حال اخراج دیپلماتی روس از کی‌یف است. دو روز قبل، روسیه تصمیم گرفته بود سرکنسول اوکراین را از سنت‌پترزبورگ اخراج کند؛ دیپلمات اوکراینی که به تلاش برای کسب اطلاعات محرمانه متهم شده، حتی برای مدت کوتاهی در بازداشت سازمان امنیت روسیه (FSB) قرار گرفت.
مذاكره برای آشتی
این در حالی است که طبق قرار قبلی، کارشناسان اوکراینی و روس، همراه با آلمانی‌ها و فرانسوی‌ها باید به‌زودی مذاکراتی را برای برقراری آتش‌بس و صلح برگزار کنند. یک دیپلمات بلندپایه اروپایی به خبرگزاری فرانسه گفت که البته تمرکز نیروی زیاد در مرز خطرناک است و می‌تواند به جنگ بینجامد؛ اما به عقیده او، محاسبات پیچیده «ژئوپلیتیک» در میان نیست. این دیپلمات می‌گوید: پوتین در داخل کشور با مشکلاتی مواجه است. درعین‌حال نفوذ روسیه در اوکراین و در سطح بین‌المللی رو به کاهش دارد و در نتیجه پوتین ترسیده است؛ اما عده‌ای از كارشناسان معتقدند بالاگرفتن تنش در مرز اوکراین، بحران دیپلماتیک میان مسکو و پراگ و بالاخره زورآزمایی کشورهای غربی با روسیه بر سر ناوالنی، همگی از تغییر نگرش واشنگتن سرچشمه می‌گیرد. با کناررفتن دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری پیشین ایالات متحده و روی‌کارآمدن تیم جو بایدن، آمریکا اندک‌اندک به موضع‌گیری‌های قدیمی و سنتی خود در برابر روسیه نزدیک می‌شود. آنان امیدوار بودند پوتین با پذیرش پیشنهاد بایدن برای گفت‌وگوی مستقیم، شرایط را در منطقه به سمت آرامش به پیش ببرد، اما سخنگوی كاخ كرملین با رد تمامی گزینه‌ها برای مذاكره دو رئیس‌جمهور در نشست تغییرات اقلیمی گفت كه «هیچ تماسی برنامه‌ریزی نشده است». الکسی پوشکوف، سناتور روس، دراین‌باره می‌گوید كه در تاریخ روابط میان مسکو و واشنگتن، اجلاس موفق و بی‌طرف و حتی ناموفق برگزار شده است، از جمله مذاکرات وین در سال 1961 میان خروشچف و کندی که منجر به بحران موشکی کوبا شد. در این مذاکرات دو رهبر راضی نبودند و حتی به زبان مشترک نیز دست نیافتند، بنابراین دیدار رؤسای‌ جمهوری آمریکا و روسیه چشم‌انداز خوبی ندارد و واضح نیست که چه فوایدی هم می‌تواند داشته باشد. او این‌گونه ادامه می‌دهد پوتین در برابر فشار تسلیم نمی‌شود، تلاش‌های ناموفق باراك اوباما برای فشار بر پوتین به‌ خاطر سوریه در آخرین اجلاس گروه هفت را به یاد داشته باشید، اگر بایدن همین مسیر را دنبال کند، بدون شك هر دیدار و توافقی شكست می‌خورد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.