|

شیوه‌نامه جدید هندبال؛ حامی یا علیه جوانان؟

بالارفتن قیمت ارز در چند سال اخیر، در حالی پیامدها و تأثیرات منفی زیادی را بر ورزش کشور وارد کرده که به جز یک مورد می‌توان گفت به نفع برخی از ورزشکاران شده است. رشد افزایشی نرخ دلار هر‌ساله تعداد بیشتری از بازیکنان رشته‌های مختلف را به این فکر می‌اندازد ‏که در اوضاع بد مالی باشگاه‌های کشور، لژیونر شوند و حتی با حضور در لیگ‌های بی‌کیفیت خارجی دریافت دلاری داشته باشند. یکی از رشته‌های تیمی ورزش ایران که بازیکنان زیادی از آن در لیگ‌های خارجی بازی می‌کنند، هندبال است. چهر‌ه‌هایی مانند الله‌کرم استکی، سجاد استکی، سعید حیدری‌راد، محسن باباصفری، سید‌علیرضا موسوی، شاهو نصرتی، پویا نوروزی‌نژاد، سعید برخورداری و امین یوسفی‌نژاد نفراتی هستند که در این سال‌ها مقصدشان اروپا بوده و در لیگ‌های آلمان، رومانی، اسپانیا، فرانسه و پرتغال حضور داشته‌اند؛ اما آمار بالای لژیونرها در هر رشته‌‌ای اگرچه مزایای خود را هم دارد، می‌تواند ضربه‌هایی را هم به تیم ملی بزند. نکته مثبت این ماجرا بالارفتن سطح کیفی بازیکنان است و نکته منفی آن حضور‌نداشتن بلندمدت آنها در تمرینات تیم ملی است. فدراسیون هندبال در سال‌های گذشته چندین مرتبه حضور در رقابت‌های آسیایی و جهانی را به دلیل حضورنداشتن بازیکنان لژیونر ملی‌‌پوش خود در ترکیب تیم‌های ملی با شرایطی بحرانی سپری کرد؛ آن‌هم در شرایطی که برخی از این ملی‌پوشان در تیم‌های رده‌ یک باشگاه‌های اروپا حاضر نیستند و حتی برخی با تیم‌های باشگاهی کشورهای همسایه با مبالغ بسیار اندکی همکاری خود را ادامه می‌دهند. حالا صحبت از نسل جوان و نوظهور هندبال ایران است که آنها نیز علاقه زیادی به لژیونرشدن دارند؛ حتی اگر در تیم‌های سطح پایین و بی‌نام‌و‌نشان بازی کنند؛ اما فدراسیون هندبال برای جلوگیری از خروج بی‌رویه بازیکنان تصمیم به تدوین شیوه‌نامه ‏گرفته که راه خروج را برای این بازیکنان دشوار کرده است.
در این شیوه‌نامه به بازیکنان زیر ٢٣ ‌سال اجازه لژیونر‌شدن داده نشده و ضمن اینکه بازیکنان غیر از این رده سنی هم اگر بخواهند به عضویت تیم خارجی در‌بیایند، فدراسیون فقط به آنها مجوز یک‌ساله خواهد داد. این شیوه‌نامه محدودیت‌های دیگری هم دارد. مثلا اینکه بازیکنان می‌توانند با تیم‌های باشگاهی آلمان و فرانسه (به صورت آزاد در همه تیم‌ها)، کشورهای اسپانیا، پرتغال، مقدونیه، لهستان، کرواسی، دانمارک، مجارستان، رومانی (چهار تیم اول لیگ برتر) و نروژ، سوئد، سوئیس، اسلوونی و چک (دو تیم اول لیگ برتر) همکاری و قرارداد امضا کنند. مهم‌تر اینکه لژیونر‌ها در زمان رقابت‌های آسیایی و جهانی باید در اختیار تیم ملی باشند.
علیرضا پاکدل، رئیس فدراسیون هندبال، در‌این‌باره به «شرق» می‌گوید: «ما چاره‌‌ای نداشتیم؛ جز اینکه چنین قوانینی را وضع کنیم. این‌طور نمی‌شود که ما یک تیم ملی اصلی داشته باشیم و لژیونر شوند؛ اما زمانی که بخواهیم در مسابقات شرکت کنیم و آنها را در اختیار نداشته باشیم و با تیمی دیگر در میدان حاضر شویم. متأسفانه در گذشته مجوز خروج از کشور بازیکنان بدون قید‌و‌شرط صادر می‌شد؛ اما الان دیگر این‌طور نخواهد بود. تیم ما در بازی‌های آسیایی 2018 می‌توانست روی سکو برود؛ اما به خاطر اینکه چارچوبی نبود، خیلی راحت سکو را از دست دادیم. تیم ملی ما یک بار برای همیشه به رقابت‌های جام جهانی صعود کرد؛ اما در این مسابقه بزرگ هیچ‌کدام از لژیونرهایش را در اختیار نداشت. این در حالی بود که ما در انتخابی همین جام جهانی با وجود همه نفرات توانستیم سهمیه مسابقات را بگیریم. ما در واقع خواستیم با این کار جلوی نابودشدن هندبال ایران را بگیریم».
بازیکنان جوان ایرانی در‌ حالی حاضر شده‌اند که در تیم‌های سطح پایین خارجی خود را لژیونر کنند که ماهانه حقوق دو‌هزار‌دلاری برای آنها تعیین شده است. حقوقی معادل 300 تا 400 میلیون درآمد برای یک فصل که بی‌شک رقم درخورتوجهی در ورزش ایران خواهد بود. این در حالی است که همین بازیکن اگر بخواهد در یک فصل (9 ماه) برای تیم داخلی بازی کند، نهایتا بین 70 تا 80 میلیون دستمزد می‌گیرد. پاکدل در واکنش به این موضوع افزود: «این‌طور‌ها هم که می‌گویند، نیست. ما با کارشناسان مختلف نشسته‌ایم و همه این اعداد و ارقام را بررسی کرده‌ایم. ورزشکار هزینه‌های دیگری هم مثل رفت‌و‌آمد و اسکان و خورد‌ و ‌خوراک آنجا دارد. برای همین ما با باشگاه‌های داخلی توافق کرده‌ایم و یک کف دستمزد را که 130 میلیون تومان می‌شود، برای هندبالیست‌های زیر 23 سال تعیین کرده‌ایم.
تیم‌هایی مانند مس کرمان، سپاهان و ذوب‌آهن یک بار دیگر با قدرت به لیگ هندبال ایران بازگشته‌اند و در حال جذب بازیکن هستند. برای اینکه این بازیکنان آسیب نبینند؛ حتی در این شیوه‌نامه قید شده که دست‌کم باید 51 درصد دستمزد آن را در نیم‌فصل پرداخت کنند. در‌صورتی‌که باشگاه مربوطه از وظیفه‌‌ای که بر گردنش است، سر باز بزند، آن وقت آن بازیکن آزاد است و این اجازه را دارد به هر باشگاهی که می‌خواهد برود. حال داخلی یا خارجی».

بالارفتن قیمت ارز در چند سال اخیر، در حالی پیامدها و تأثیرات منفی زیادی را بر ورزش کشور وارد کرده که به جز یک مورد می‌توان گفت به نفع برخی از ورزشکاران شده است. رشد افزایشی نرخ دلار هر‌ساله تعداد بیشتری از بازیکنان رشته‌های مختلف را به این فکر می‌اندازد ‏که در اوضاع بد مالی باشگاه‌های کشور، لژیونر شوند و حتی با حضور در لیگ‌های بی‌کیفیت خارجی دریافت دلاری داشته باشند. یکی از رشته‌های تیمی ورزش ایران که بازیکنان زیادی از آن در لیگ‌های خارجی بازی می‌کنند، هندبال است. چهر‌ه‌هایی مانند الله‌کرم استکی، سجاد استکی، سعید حیدری‌راد، محسن باباصفری، سید‌علیرضا موسوی، شاهو نصرتی، پویا نوروزی‌نژاد، سعید برخورداری و امین یوسفی‌نژاد نفراتی هستند که در این سال‌ها مقصدشان اروپا بوده و در لیگ‌های آلمان، رومانی، اسپانیا، فرانسه و پرتغال حضور داشته‌اند؛ اما آمار بالای لژیونرها در هر رشته‌‌ای اگرچه مزایای خود را هم دارد، می‌تواند ضربه‌هایی را هم به تیم ملی بزند. نکته مثبت این ماجرا بالارفتن سطح کیفی بازیکنان است و نکته منفی آن حضور‌نداشتن بلندمدت آنها در تمرینات تیم ملی است. فدراسیون هندبال در سال‌های گذشته چندین مرتبه حضور در رقابت‌های آسیایی و جهانی را به دلیل حضورنداشتن بازیکنان لژیونر ملی‌‌پوش خود در ترکیب تیم‌های ملی با شرایطی بحرانی سپری کرد؛ آن‌هم در شرایطی که برخی از این ملی‌پوشان در تیم‌های رده‌ یک باشگاه‌های اروپا حاضر نیستند و حتی برخی با تیم‌های باشگاهی کشورهای همسایه با مبالغ بسیار اندکی همکاری خود را ادامه می‌دهند. حالا صحبت از نسل جوان و نوظهور هندبال ایران است که آنها نیز علاقه زیادی به لژیونرشدن دارند؛ حتی اگر در تیم‌های سطح پایین و بی‌نام‌و‌نشان بازی کنند؛ اما فدراسیون هندبال برای جلوگیری از خروج بی‌رویه بازیکنان تصمیم به تدوین شیوه‌نامه ‏گرفته که راه خروج را برای این بازیکنان دشوار کرده است.
در این شیوه‌نامه به بازیکنان زیر ٢٣ ‌سال اجازه لژیونر‌شدن داده نشده و ضمن اینکه بازیکنان غیر از این رده سنی هم اگر بخواهند به عضویت تیم خارجی در‌بیایند، فدراسیون فقط به آنها مجوز یک‌ساله خواهد داد. این شیوه‌نامه محدودیت‌های دیگری هم دارد. مثلا اینکه بازیکنان می‌توانند با تیم‌های باشگاهی آلمان و فرانسه (به صورت آزاد در همه تیم‌ها)، کشورهای اسپانیا، پرتغال، مقدونیه، لهستان، کرواسی، دانمارک، مجارستان، رومانی (چهار تیم اول لیگ برتر) و نروژ، سوئد، سوئیس، اسلوونی و چک (دو تیم اول لیگ برتر) همکاری و قرارداد امضا کنند. مهم‌تر اینکه لژیونر‌ها در زمان رقابت‌های آسیایی و جهانی باید در اختیار تیم ملی باشند.
علیرضا پاکدل، رئیس فدراسیون هندبال، در‌این‌باره به «شرق» می‌گوید: «ما چاره‌‌ای نداشتیم؛ جز اینکه چنین قوانینی را وضع کنیم. این‌طور نمی‌شود که ما یک تیم ملی اصلی داشته باشیم و لژیونر شوند؛ اما زمانی که بخواهیم در مسابقات شرکت کنیم و آنها را در اختیار نداشته باشیم و با تیمی دیگر در میدان حاضر شویم. متأسفانه در گذشته مجوز خروج از کشور بازیکنان بدون قید‌و‌شرط صادر می‌شد؛ اما الان دیگر این‌طور نخواهد بود. تیم ما در بازی‌های آسیایی 2018 می‌توانست روی سکو برود؛ اما به خاطر اینکه چارچوبی نبود، خیلی راحت سکو را از دست دادیم. تیم ملی ما یک بار برای همیشه به رقابت‌های جام جهانی صعود کرد؛ اما در این مسابقه بزرگ هیچ‌کدام از لژیونرهایش را در اختیار نداشت. این در حالی بود که ما در انتخابی همین جام جهانی با وجود همه نفرات توانستیم سهمیه مسابقات را بگیریم. ما در واقع خواستیم با این کار جلوی نابودشدن هندبال ایران را بگیریم».
بازیکنان جوان ایرانی در‌ حالی حاضر شده‌اند که در تیم‌های سطح پایین خارجی خود را لژیونر کنند که ماهانه حقوق دو‌هزار‌دلاری برای آنها تعیین شده است. حقوقی معادل 300 تا 400 میلیون درآمد برای یک فصل که بی‌شک رقم درخورتوجهی در ورزش ایران خواهد بود. این در حالی است که همین بازیکن اگر بخواهد در یک فصل (9 ماه) برای تیم داخلی بازی کند، نهایتا بین 70 تا 80 میلیون دستمزد می‌گیرد. پاکدل در واکنش به این موضوع افزود: «این‌طور‌ها هم که می‌گویند، نیست. ما با کارشناسان مختلف نشسته‌ایم و همه این اعداد و ارقام را بررسی کرده‌ایم. ورزشکار هزینه‌های دیگری هم مثل رفت‌و‌آمد و اسکان و خورد‌ و ‌خوراک آنجا دارد. برای همین ما با باشگاه‌های داخلی توافق کرده‌ایم و یک کف دستمزد را که 130 میلیون تومان می‌شود، برای هندبالیست‌های زیر 23 سال تعیین کرده‌ایم.
تیم‌هایی مانند مس کرمان، سپاهان و ذوب‌آهن یک بار دیگر با قدرت به لیگ هندبال ایران بازگشته‌اند و در حال جذب بازیکن هستند. برای اینکه این بازیکنان آسیب نبینند؛ حتی در این شیوه‌نامه قید شده که دست‌کم باید 51 درصد دستمزد آن را در نیم‌فصل پرداخت کنند. در‌صورتی‌که باشگاه مربوطه از وظیفه‌‌ای که بر گردنش است، سر باز بزند، آن وقت آن بازیکن آزاد است و این اجازه را دارد به هر باشگاهی که می‌خواهد برود. حال داخلی یا خارجی».

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.