بودن به از نبودشدن
مریم رحمانیان
داشتم فکر میکردم در این چند هزارسالی که مراسم نوروز داریم، اگر هر سال فقط یک نفر هم حرفی دربارهاش زده باشد، دیگر عملا سخن جدیدی برای گفتن نمیماند. بعد به یاد آوردم قدمت عشق از نوروز بیشتر است ولی هنوز که هنوز است دربارهاش مینویسند و ما هم میخوانیم. چرا؟ اساسا چرا نیاز داریم کسی بیاید قصهای کهنه را به شیوه نو بگوید و برود تا سال بعد؟ به زبان فکر کردم؛ به ماهیت قصهگوی آن. به این باور که با قصه خودمان را بازسازی میکنیم. به همه کودکانی فکر کردم که یک کارتون را بارها و بارها میبینند. به طرز خستگیناپذیری، هر شب تقاضای شنیدن قصهای تکراری میکنند. به نظر میرسد همهچیز درباره تداوم و تکرار است. در رابطه با ایجاد امنیت و رشد از طریق تکرار. به نقش نویسنده در این میان فکر کردم؛ به این نقش ازلی، ابدی. این نیاز مفرط جامعه به کسی که بیاید و حرفی بزند که خودمان شاید بارها به آن فکر کردهایم اما هرگز یارای چینش کلمات برای بیان آن مفهوم را نداشتهایم. به گمانم حالا که بزرگ شدهایم دیگر توان و حوصله شنیدن موضوع تکراری را از دست دادهایم اما از آنجا که هیچ موضوع جدیدی در جهان وجود ندارد، همان قبلیها را رنگ
میکنیم و تقریبا مذبوحانه تلاش میکنیم زاویهای جدید برای نگاهکردن به آن پیدا کنیم. شاید به همین علت، هنوز از همان موضوعات تکراری مینویسیم و میخوانیم و خسته نمیشویم. به همین علت هنوز بهار، جادویش را از دست نداده است. هنوز خواندن متنی درباره نوروز یا سفتبستن چشمها و آرزوکردن موقع تحویل سال سر سوزن شوقی در دلمان زنده میکند. گرچه به یقین امسال شاید خیلیهایمان حتی شوق پهنکردن سفره هفتسین نداریم یا حتی در این حبس خانگی، نرمنرمک رسیدن بهار را ندیدهایم. با این احوال امسالمان که امید به احسنالحالشدنش دور و غریب میرسد، بشخصه نمیدانم حواسم به هیهات مشیری باشد وقتی میگوید: «ای دریغ از ما اگر کامی نگیریم از بهار» یا سرم را به مشت گره کردهام تکیه دهم و با سؤال سایه به فکر فرو بروم که: «این چه رازی است که هر بار بهار با عزای دل ما میآید؟» اما میدانم هرچه شود، هر چقدر هم امسال روی نوروز تکراری خاکستر و آهک ریخته شده باشد و بوی مواد ضدعفونیکننده بیاید، باید شاملو را باور کنم و باور کنیم وقتی میگوید: «... بودن به از نبود شدن، خاصه در بهار».
داشتم فکر میکردم در این چند هزارسالی که مراسم نوروز داریم، اگر هر سال فقط یک نفر هم حرفی دربارهاش زده باشد، دیگر عملا سخن جدیدی برای گفتن نمیماند. بعد به یاد آوردم قدمت عشق از نوروز بیشتر است ولی هنوز که هنوز است دربارهاش مینویسند و ما هم میخوانیم. چرا؟ اساسا چرا نیاز داریم کسی بیاید قصهای کهنه را به شیوه نو بگوید و برود تا سال بعد؟ به زبان فکر کردم؛ به ماهیت قصهگوی آن. به این باور که با قصه خودمان را بازسازی میکنیم. به همه کودکانی فکر کردم که یک کارتون را بارها و بارها میبینند. به طرز خستگیناپذیری، هر شب تقاضای شنیدن قصهای تکراری میکنند. به نظر میرسد همهچیز درباره تداوم و تکرار است. در رابطه با ایجاد امنیت و رشد از طریق تکرار. به نقش نویسنده در این میان فکر کردم؛ به این نقش ازلی، ابدی. این نیاز مفرط جامعه به کسی که بیاید و حرفی بزند که خودمان شاید بارها به آن فکر کردهایم اما هرگز یارای چینش کلمات برای بیان آن مفهوم را نداشتهایم. به گمانم حالا که بزرگ شدهایم دیگر توان و حوصله شنیدن موضوع تکراری را از دست دادهایم اما از آنجا که هیچ موضوع جدیدی در جهان وجود ندارد، همان قبلیها را رنگ
میکنیم و تقریبا مذبوحانه تلاش میکنیم زاویهای جدید برای نگاهکردن به آن پیدا کنیم. شاید به همین علت، هنوز از همان موضوعات تکراری مینویسیم و میخوانیم و خسته نمیشویم. به همین علت هنوز بهار، جادویش را از دست نداده است. هنوز خواندن متنی درباره نوروز یا سفتبستن چشمها و آرزوکردن موقع تحویل سال سر سوزن شوقی در دلمان زنده میکند. گرچه به یقین امسال شاید خیلیهایمان حتی شوق پهنکردن سفره هفتسین نداریم یا حتی در این حبس خانگی، نرمنرمک رسیدن بهار را ندیدهایم. با این احوال امسالمان که امید به احسنالحالشدنش دور و غریب میرسد، بشخصه نمیدانم حواسم به هیهات مشیری باشد وقتی میگوید: «ای دریغ از ما اگر کامی نگیریم از بهار» یا سرم را به مشت گره کردهام تکیه دهم و با سؤال سایه به فکر فرو بروم که: «این چه رازی است که هر بار بهار با عزای دل ما میآید؟» اما میدانم هرچه شود، هر چقدر هم امسال روی نوروز تکراری خاکستر و آهک ریخته شده باشد و بوی مواد ضدعفونیکننده بیاید، باید شاملو را باور کنم و باور کنیم وقتی میگوید: «... بودن به از نبود شدن، خاصه در بهار».
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.