|

جهت‌گیری‌های امیدوار‌کننده در وزارت علوم

احمد شیرزاد . استاد دانشگاه و فعال سیاسی

دوران صدروزه فعالیت مسوولان وزارت علوم در دولت یازدهم، نویدبخش دوران امیدوارکننده‌ای برای آموزش‌عالی کشور است. برآیند تصمیم‌گیری‌ها و فضای حاکم بر تصمیمات دولت برای وزارت علوم نشان می‌دهد، دولت جهت‌گیری درستی در وزارت علوم در پیش گرفته است. در ابتدای فعالیت دولت یازدهم بیم و امید‌های متفاوتی در این وزارتخانه در میان دانشگاهیان ایجاد شد. امید از حضور نیروهای کارکشته و بیم از آنکه دولت روحانی با توجه به گره‌های اقتصادی و سیاست خارجی بخواهد برای امتیازدادن به افراطیون، خدای ناکرده در حوزه آموزش‌عالی معادله‌ای را انجام دهد تا بتواند در حوزه‌های سیاست خارجی و اقتصادی امتیازاتی را دریافت کند. اما معرفی آقای دکتر میلی‌منفرد در اولین قدم و انتصاب دکتر توفیقی به سمت سرپرستی وزارت علوم نشان داد، دولت در حوزه وزارت علوم قصد اعمال هیچ معالمه سیاسی‌ای را ندارد. همه اینها نشان داد جهت‌گیری دولت قابل‌قبول و امیدوار‌کننده است و همین مساله باعث ایجاد موج امیدی در میان دانشگاهیان شد. نکته حایز اهمیت دیگر آن است که دولت روحانی از پتانسیل‌های قشر جوانان و دانشگاهیان آگاه است و می‌داند که این قشر تا چه اندازه در انتخابات 24 خرداد به کمک او آمد. به نظر آقای روحانی و همکاران ایشان خود را مدیون دانشگاهیان و جوانانی می‌دانند که بخش زیادی از آنها با دانشگاه و آموزش‌عالی کشور سر و کار دارند. این آگاهی از پتانسیل دانشگاه و جوانان می‌تواند برگ برنده دولت یازدهم باشد و بزرگ‌ترین نقطه ضعف اردوگاه افراطیون. چراکه تصور این قشر از سیاستمداران این است که مدیران وزارت علوم و دانشگاه‌ها می‌توانند دانشگاهیان را به پذیرش تفکر و گرایش خاصی مجبور کنند، در حالی‌که فضای دانشگاهی در تمامی نقاط دنیا مسیر خودش را طی می‌کند و هیچ جریان فکری و سیاسی نه توانایی جهت‌دارکردن این مسیر را دارند و نه اجازه آن. به همین دلیل به نظر می‌رسد افراطیون باید به‌جای اعمال فشار منطق خود را آراسته و قابل‌پذیرش‌تر کنند تا بتوانند در صورت منطقی‌بودن، جایگاهی در میان دانشگاهیان داشته باشد.
از سوی دیگر وزارت علوم در صدروز اخیر به دلیل فشار‌های بیرونی افراطیون و عدم معرفی آقای توفیقی با بلاتکلیفی خاصی همراه بود. اما جهت‌گیری‌ها در همین دوران بلاتکلیفی و دست بسته مدیران آموزش‌عالی نشان داد، وزارت علوم در دولت یازدهم به دنبال آموزش‌عالی مرسوم و قابل احترام در میان دانشگاهیان و فضای بین‌المللی با توجه به نیاز‌های بومی است. همین نگاه باعث شد که دکتر توفیقی در دوران سرپرستی خود در وزارت علوم با توجه به خواسته‌های دانشگاه دست به تغییر مدیران بحران‌آفرین در برخی دانشگاه‌ها شود. این درحالی است که هم‌اکنون تعداد زیادی از روسای دانشگاه‌های بازمانده از دولت‌های قبل مشکلاتی را برای دانشجویان و استادان به وجود آورده‌اند و به‌نظر می‌رسد دوران ریاست آنها سر آمده و ضرورت تغییر مدیریت در این دانشگاه‌ها احساس می‌شود. همچنین تغییر برخی دستورالعمل‌های مشکل‌ساز، تغییر جهت محدودکردن گروه‌های آموزشی و افزایش اختیارات آنها از دیگر ضرورت‌هایی است که باید در برنامه‌های وزارت علوم گنجانده شود. با این حال نکته امیدوار‌کننده جهت‌گیری‌های مدیران وزارت علوم در این صد روز است که نشان می‌دهد، مدیران کنونی در مسیری متضاد از وزیران مورد علاقه افراطیون قدم برمی‌دارند و می‌توانند قطار وزارت علوم را در ریل متعارف خود بگذارند.
دوران صدروزه فعالیت مسوولان وزارت علوم در دولت یازدهم، نویدبخش دوران امیدوارکننده‌ای برای آموزش‌عالی کشور است. برآیند تصمیم‌گیری‌ها و فضای حاکم بر تصمیمات دولت برای وزارت علوم نشان می‌دهد، دولت جهت‌گیری درستی در وزارت علوم در پیش گرفته است. در ابتدای فعالیت دولت یازدهم بیم و امید‌های متفاوتی در این وزارتخانه در میان دانشگاهیان ایجاد شد. امید از حضور نیروهای کارکشته و بیم از آنکه دولت روحانی با توجه به گره‌های اقتصادی و سیاست خارجی بخواهد برای امتیازدادن به افراطیون، خدای ناکرده در حوزه آموزش‌عالی معادله‌ای را انجام دهد تا بتواند در حوزه‌های سیاست خارجی و اقتصادی امتیازاتی را دریافت کند. اما معرفی آقای دکتر میلی‌منفرد در اولین قدم و انتصاب دکتر توفیقی به سمت سرپرستی وزارت علوم نشان داد، دولت در حوزه وزارت علوم قصد اعمال هیچ معالمه سیاسی‌ای را ندارد. همه اینها نشان داد جهت‌گیری دولت قابل‌قبول و امیدوار‌کننده است و همین مساله باعث ایجاد موج امیدی در میان دانشگاهیان شد. نکته حایز اهمیت دیگر آن است که دولت روحانی از پتانسیل‌های قشر جوانان و دانشگاهیان آگاه است و می‌داند که این قشر تا چه اندازه در انتخابات 24 خرداد به کمک او آمد. به نظر آقای روحانی و همکاران ایشان خود را مدیون دانشگاهیان و جوانانی می‌دانند که بخش زیادی از آنها با دانشگاه و آموزش‌عالی کشور سر و کار دارند. این آگاهی از پتانسیل دانشگاه و جوانان می‌تواند برگ برنده دولت یازدهم باشد و بزرگ‌ترین نقطه ضعف اردوگاه افراطیون. چراکه تصور این قشر از سیاستمداران این است که مدیران وزارت علوم و دانشگاه‌ها می‌توانند دانشگاهیان را به پذیرش تفکر و گرایش خاصی مجبور کنند، در حالی‌که فضای دانشگاهی در تمامی نقاط دنیا مسیر خودش را طی می‌کند و هیچ جریان فکری و سیاسی نه توانایی جهت‌دارکردن این مسیر را دارند و نه اجازه آن. به همین دلیل به نظر می‌رسد افراطیون باید به‌جای اعمال فشار منطق خود را آراسته و قابل‌پذیرش‌تر کنند تا بتوانند در صورت منطقی‌بودن، جایگاهی در میان دانشگاهیان داشته باشد.
از سوی دیگر وزارت علوم در صدروز اخیر به دلیل فشار‌های بیرونی افراطیون و عدم معرفی آقای توفیقی با بلاتکلیفی خاصی همراه بود. اما جهت‌گیری‌ها در همین دوران بلاتکلیفی و دست بسته مدیران آموزش‌عالی نشان داد، وزارت علوم در دولت یازدهم به دنبال آموزش‌عالی مرسوم و قابل احترام در میان دانشگاهیان و فضای بین‌المللی با توجه به نیاز‌های بومی است. همین نگاه باعث شد که دکتر توفیقی در دوران سرپرستی خود در وزارت علوم با توجه به خواسته‌های دانشگاه دست به تغییر مدیران بحران‌آفرین در برخی دانشگاه‌ها شود. این درحالی است که هم‌اکنون تعداد زیادی از روسای دانشگاه‌های بازمانده از دولت‌های قبل مشکلاتی را برای دانشجویان و استادان به وجود آورده‌اند و به‌نظر می‌رسد دوران ریاست آنها سر آمده و ضرورت تغییر مدیریت در این دانشگاه‌ها احساس می‌شود. همچنین تغییر برخی دستورالعمل‌های مشکل‌ساز، تغییر جهت محدودکردن گروه‌های آموزشی و افزایش اختیارات آنها از دیگر ضرورت‌هایی است که باید در برنامه‌های وزارت علوم گنجانده شود. با این حال نکته امیدوار‌کننده جهت‌گیری‌های مدیران وزارت علوم در این صد روز است که نشان می‌دهد، مدیران کنونی در مسیری متضاد از وزیران مورد علاقه افراطیون قدم برمی‌دارند و می‌توانند قطار وزارت علوم را در ریل متعارف خود بگذارند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.