|

«نیما یوشیج» 118 ساله شد

دست‌نوشته‌های «نیما» در حال پوسیدن

مجید اسدی

در سال 1371 که مجموعه «روجا» (شعرهای تبری نیما) به دستور زنده‌یاد طاهباز توسط اینجانب ترجمه و تقدیم علاقه‌مندان شد، آقای طاهباز بارها تاکید داشتند که قسمت اعظم دست‌نوشته‌های نیما تنظیم و تحویل جامعه ادبی نشده است. اتفاقی که درنهایت در سال‌های بعد گویا تحویل وزارت ارشاد شده است. بنابراین لازم است این دست‌نوشته‌های‌گرانسنگ دراختیار محققان برای تنظیم و تحویل به نسل آینده قرار گیرد بر همین اساس نامه‌ای به مسوولان وقت ارسال کرده بودم که رونوشت آن در روزنامه‌های آن روز انعکاس یافت اما موفق به این مهم نشده بودم.
سال گذشته که نگارنده به دعوت شورای اسلامی شهرستان نور به آن شهر رفته بودم، نگرانی خود را از فراموشی این دست‌نوشته‌ها و جای خالی آن در ادبیات کشور ابراز کردم. چند هفته بعد نامه‌ای توسط شهردار وقت آن شهرستان به‌صورت دورنگار در تهران به دستم رسید و ماموریت یافتم که این اسناد را در مراکزی مانند کتابخانه ملی جست‌وجو کرده، عکسبرداری کنم تا کاری شایسته و درخور صورت گیرد که بی‌شک جامعه ما نیازمند آن است. نگارنده با مراجعه به کتابخانه ملی و مرکز اسناد، موفق به دیدن این دست‌نوشته‌ها نشدم. چندی بعد یکی از دوستان نویسنده اعلام کردند که تمام این دست‌نوشته‌ها در فرهنگستان زبان موجود است و از آنجایی که به نحو شایسته‌ای نیز نگهداری نمی‌شود، احتمال ازبین‌رفتن آن وجود دارد.
در تاریخ 09/08/92 مراسمی برای بزرگداشت این مرد بزرگ تاریخ ادبیات در شهرستان زادگاهش - نور - برگزار شده بود. در هنگام سخنرانی به این مهم اشاره کردم و نگرانی به حق خود را از این بابت دوباره اعلام کردم. هرچند می‌دانم حساسیت زیادی در این خصوص وجود ندارد، با ایمان به ارزش این دست‌نوشته‌ها نگرانی‌ام بابت ازدست‌رفتن این متن مهم فرهنگی دوچندان می‌شود. با درنظرگرفتن وضعیت در حال ‌گذار دنیای امروز که خواهی‌نخواهی سمت‌وسوی خود را بازخواهد یافت، آیا ما مانند دوره‌های گذشته باید با غفلت و بدون کوچک‌ترین حساسیت فقط ناظر کر و کور این سمت‌وسوگیری بوده و تنها منتظر تبعات آن باشیم یا اینکه می‌توانیم با ارج‌گذاری بر میراث پالوده و شفاف نمودهای فرهنگی خود و بازخوانی آن، در سمت‌وسودهی به‌صورت فعال شرکت کنیم؟ آیا در زمانی که پس از چهارصدوچهل‌وچند سال که از نوشتن هملت توسط شکسپیر می‌گذرد همچنان مقالاتی ارزشمند نوشته می‌شود یا پس از 700سال که از مرگ دانته گذشته است و برای توضیح مصرعی از کمدی الهی این همه کنکاش ارزشمند و متنوع در غرب جریان دارد ما باید با مواریث پویای خود اینگونه برخورد کنیم؟ یا آنها را درحد بایگانی راکد و توقیف، فراموش‌شده در گوشه‌ای بینباریم؟ با این راه به کجا خواهیم رسید؟ به کدام نیاز اساسی خود پاسخ خواهیم داد؟ در کجای دنیا سابقه دارد که دست‌نوشته‌های اندیشمندی اینچنین بزرگ، خریداری و سپس بایگانی شود؟ غرض از خرید این دست‌نوشته‌ها مگر جز این بوده است که از گزند و هرگونه آسیب حفظ شود تا در اختیار دانشمندان قرار گیرد که پس از تجزیه و تحلیل به‌صورت پالوده و شفاف به دست آیندگان برسد؟ یا آن را خریداری کرده‌ایم که اندیشه اصیل این مرد بزرگ بایگانی شود؟ بار دیگر از همه دلسوزان فرهنگ کشور و مسوولان عزیز، عاجزانه درخواست دارم فکری به حال این دست‌نوشته‌های ‌گرانقیمت کنند و آن را به دست محققانی که خود شایسته می‌دانند بسپارند تا با مطالعه و تنظیم آن بتوان قسمتی از نیازهای فرهنگی کشور را پاسخ و خود را در مقابل مسوولیت تاریخی سربلند و شایسته نمایش دهند.
در سال 1371 که مجموعه «روجا» (شعرهای تبری نیما) به دستور زنده‌یاد طاهباز توسط اینجانب ترجمه و تقدیم علاقه‌مندان شد، آقای طاهباز بارها تاکید داشتند که قسمت اعظم دست‌نوشته‌های نیما تنظیم و تحویل جامعه ادبی نشده است. اتفاقی که درنهایت در سال‌های بعد گویا تحویل وزارت ارشاد شده است. بنابراین لازم است این دست‌نوشته‌های‌گرانسنگ دراختیار محققان برای تنظیم و تحویل به نسل آینده قرار گیرد بر همین اساس نامه‌ای به مسوولان وقت ارسال کرده بودم که رونوشت آن در روزنامه‌های آن روز انعکاس یافت اما موفق به این مهم نشده بودم.
سال گذشته که نگارنده به دعوت شورای اسلامی شهرستان نور به آن شهر رفته بودم، نگرانی خود را از فراموشی این دست‌نوشته‌ها و جای خالی آن در ادبیات کشور ابراز کردم. چند هفته بعد نامه‌ای توسط شهردار وقت آن شهرستان به‌صورت دورنگار در تهران به دستم رسید و ماموریت یافتم که این اسناد را در مراکزی مانند کتابخانه ملی جست‌وجو کرده، عکسبرداری کنم تا کاری شایسته و درخور صورت گیرد که بی‌شک جامعه ما نیازمند آن است. نگارنده با مراجعه به کتابخانه ملی و مرکز اسناد، موفق به دیدن این دست‌نوشته‌ها نشدم. چندی بعد یکی از دوستان نویسنده اعلام کردند که تمام این دست‌نوشته‌ها در فرهنگستان زبان موجود است و از آنجایی که به نحو شایسته‌ای نیز نگهداری نمی‌شود، احتمال ازبین‌رفتن آن وجود دارد.
در تاریخ 09/08/92 مراسمی برای بزرگداشت این مرد بزرگ تاریخ ادبیات در شهرستان زادگاهش - نور - برگزار شده بود. در هنگام سخنرانی به این مهم اشاره کردم و نگرانی به حق خود را از این بابت دوباره اعلام کردم. هرچند می‌دانم حساسیت زیادی در این خصوص وجود ندارد، با ایمان به ارزش این دست‌نوشته‌ها نگرانی‌ام بابت ازدست‌رفتن این متن مهم فرهنگی دوچندان می‌شود. با درنظرگرفتن وضعیت در حال ‌گذار دنیای امروز که خواهی‌نخواهی سمت‌وسوی خود را بازخواهد یافت، آیا ما مانند دوره‌های گذشته باید با غفلت و بدون کوچک‌ترین حساسیت فقط ناظر کر و کور این سمت‌وسوگیری بوده و تنها منتظر تبعات آن باشیم یا اینکه می‌توانیم با ارج‌گذاری بر میراث پالوده و شفاف نمودهای فرهنگی خود و بازخوانی آن، در سمت‌وسودهی به‌صورت فعال شرکت کنیم؟ آیا در زمانی که پس از چهارصدوچهل‌وچند سال که از نوشتن هملت توسط شکسپیر می‌گذرد همچنان مقالاتی ارزشمند نوشته می‌شود یا پس از 700سال که از مرگ دانته گذشته است و برای توضیح مصرعی از کمدی الهی این همه کنکاش ارزشمند و متنوع در غرب جریان دارد ما باید با مواریث پویای خود اینگونه برخورد کنیم؟ یا آنها را درحد بایگانی راکد و توقیف، فراموش‌شده در گوشه‌ای بینباریم؟ با این راه به کجا خواهیم رسید؟ به کدام نیاز اساسی خود پاسخ خواهیم داد؟ در کجای دنیا سابقه دارد که دست‌نوشته‌های اندیشمندی اینچنین بزرگ، خریداری و سپس بایگانی شود؟ غرض از خرید این دست‌نوشته‌ها مگر جز این بوده است که از گزند و هرگونه آسیب حفظ شود تا در اختیار دانشمندان قرار گیرد که پس از تجزیه و تحلیل به‌صورت پالوده و شفاف به دست آیندگان برسد؟ یا آن را خریداری کرده‌ایم که اندیشه اصیل این مرد بزرگ بایگانی شود؟ بار دیگر از همه دلسوزان فرهنگ کشور و مسوولان عزیز، عاجزانه درخواست دارم فکری به حال این دست‌نوشته‌های ‌گرانقیمت کنند و آن را به دست محققانی که خود شایسته می‌دانند بسپارند تا با مطالعه و تنظیم آن بتوان قسمتی از نیازهای فرهنگی کشور را پاسخ و خود را در مقابل مسوولیت تاریخی سربلند و شایسته نمایش دهند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.