|

شوق دیدن با انگشتان توانمندشده در مدرسه نابینایان «نرجس»

اعظم پویان. روزنامه‌نگار

سال‌هاست که به دیدن تناقض‌ها در این دیار عادت کرده‌ایم، اما جنس این تناقضی که روایت می‌کنم چیز دیگری است. در یکی از مناطق متمول این شهر و در جوار خیابان پاسداران تهران، مدرسه‌ای هست به نام نرجس. در این مدرسه 102 دانش‌آموز نابینا در حال آموزش‌اند تا یاد بگیرند وقتی در خیابان با من (بینا) روبه‌رو شدند، چطور برخورد کنند. یاد می‌گیرند چطور مراقب باشند تا وقتی از پله‌های بلند و غیراستاندارد ساخته‌شده توسط مهندس‌های (بینای) این شهر بالا و پایین می‌روند، زمین نخورند.

دقیقا در همان لحظه‌ای که دختر و پسرهای (بینای) ما دارند با تست‌های فیزیک و شیمی‌شان کلنجار می‌روند، تعدادی دختر نابینا در این مدرسه از اضافه‌شدن یک کتاب جدید با خط بریل به کتابخانه‌شان ذوق می‌کنند و تا مدت‌ها رؤیای قصه‌ای را که خوانده‌اند، می‌بینند.
دغدغه‌های مدیریت مدرسه دخترانه نرجس
مدرسه نرجس، بهشت کوچکی در این کائنات است که دخترانش با چشم دل، داشتن سیرت زیبا را مشق می‌کنند. خانم عبداللهی، مدیر مدرسه دخترانه استثنائی نرجس، می‌گوید: «در این مدرسه ۱۰۲ دانش‌آموز حضور دارند که ۲۷ نفرشان از شهرهای دیگر ایران به این مدرسه آمده‌اند و در خوابگاه زندگی می‌کنند».
تناقض دیگر اینکه، به گفته خانم عبداللهی با وجود اینکه مکان این مدرسه در خیابان پاسداران (ابتدای ساقدوش) قرار دارد، اما همسایه‌های این مرکز نمی‌دانند در این مکان چه می‌گذرد و دانش‌آموزان ساکن در خوابگاه چگونه گذران عمر می‌کنند. اشرف عبداللهی در این سه سال که مدیریت دبیرستان را بر عهده داشته، تمام همتش را گذاشته تا دخترانش هیچ کمبودی نداشته باشند. برایم از حال‌و‌هوای 27 دانش‌آموزی می‌گوید که از شهرستان آمده‌اند و اینکه در خوابگاه مدرسه زندگی می‌کنند، به امید اینکه روزی در کنار من و شما بدون اینکه باعث تکدر خاطرمان شوند، زندگی کنند. در گذشته تا ۱۸۰ دانش‌آموز نیز در خوابگاه زندگی می‌کردند. البته تحصیل در مدرسه دخترانه نابینایان نرجس رایگان است.
موسیقی برای دانش‌آموزان نابینا صرفا سرگرمی نیست
مدیر مدرسه نرجس از جدیدترین اقدام مدرسه یعنی راه‌اندازی کلاس موسیقی برای دانش‌آموزانش می‌گوید و اینکه چگونه دانش‌آموزانش با کمک موسیقی می‌توانند قدرت تمرکز و حرکت خود را تقویت کنند. برایم از پیانوی شکسته انباری مدرسه که با کلی زحمت یک‌ساله توانسته‌اند سر پایش کنند می‌گوید. حالا مدتی است مدرسه نابینایان دخترانه نرجس کلاس موسیقی دارد؛ اما دغدغه تأمین هزینه معلم‌های مدرسه درد دل دیگر مدیر این مدرسه است. بچه‌ها به اندازه چشم‌های ارزشمندشان قدر این کلاس را می‌دانند و هنگام خروج، دائم از مدیر می‌خواهند کلاس را قفل کند تا آسیبی به ابزارهای موسیقی‌شان وارد نشود.
فراگیری موسیقی برای نابینایان صرفا ژست و سرگرمی نیست. معلم نابینایشان که استاد موسیقی است، می‌گوید دانش‌آموزانش با موسیقی تمرین درست‌شنیدن می‌کنند تا با گوش‌هایشان دنیای بیناها را ببینند.
نابینایان را پیش از موعد به مدارس عادی نبرید
مدیر مدرسه نرجس از دغدغه‌های مادرانه‌اش برای این دانش‌آموزان می‌گوید و ناراحت از اینکه خانواده‌ها اصرار زیادی دارند تا قبل از موعدی که مشاوران استثنائی مدرسه تشخیص می‌دهند، فرزندشان را به مدرسه عادی ببرند، خاطره‌ای از یکی از بهترین دانش‌آموزانش می‌گوید. مقطع ابتدایی را تازه تمام کرده بود که به اصرار خانواده‌اش او را به یک مدرسه عادی می‌برند و مدرسه به ناگزیر رضایت می‌دهد. اکنون آن خانواده پشیمان هستند و دوباره دانش‌آموز را به مدرسه نرجس بازگردانده‌اند، درحالی‌که دیگر دانش‌آموز مثل سابق بهترین نیست و به اندازه دو سال از مسیر توانمندی‌ای که طی می‌کرده، دور افتاده است.
خانم عبداللهی با شوق از توانمندشدن دانش‌آ‌موزانش در همان دوران ابتدایی می‌گوید و اینکه اگر خانواده‌ها به‌موقع برای دانش‌آموزشان اقدام کنند، بعد از مدتی مانند بسیاری از هم‌سن‌و‌سال‌هایشان می‌توانند زندگی عادی داشته باشند. البته تعریفش از زندگی عادی به معنای استفاده از همان ابزارهایی نیست که اکثریت جامعه استفاده می‌کنند، بلکه معتقد است هرکدام از این دانش‌آ‌موزان با توانمندی‌های ویژه‌ای که دارند مسیر مخصوص زندگی خود را می‌یابند و خیلی عادی و راحت می‌توانند در کنار سایر افراد جامعه زندگی کنند.
ساختمان آموزشی مدرسه استثنائی نابینایان نرجس به مساحت سه‌هزارو 950 متر مربع است که 26 کلاس، 9 اتاق اداری، چهار سالن و آزمایشگاه و 50 متر مربع کتابخانه است؛ متراژ ساختمان اصلی دوهزارو 700 متر مربع و کل زیربنا دوهزارو 800 متر مربع است.
تأمین مخارج مدرسه نرجس سخت است و اگرچه آموزش و پرورش استثنائی از این دانش‌آموزان حمایت می‌کند، اما آنان که در خوابگاه زندگی می‌کنند، برای رفت‌و‌آمد به شهرشان و دیدار با خانواده‌هایشان با مشکلات زیادی روبه‌رو هستند؛ اما مدیر مدرسه نرجس امیدوار است با کمک خیران، دانش‌آموزانش هر روز بهتر از قبل زندگی کنند.
اگر به دیدار دختران این مدرسه رفتید، به اندازه نذر چند کیلو نارنگی خوشحالشان کنید، به اندازه نذر پرداخت بلیت هواپیمای یکی از دانش‌آموزان برای دیدار با خانواده‌اش. این را در همان چندساعتی که آنجا بودم دیدم. مانند مادر کیانای عزیز، دانش‌آموز هنرمند نابینایی که چندین قطعه دلنواز را با پیانو برای حاضران می‌نوازد و در تمام مدت حضور دخترش در مدرسه می‌ماند تا بدون چشمداشت کمکی هرچند اندک برای مدیر مدرسه و معلمان و مهم‌تر از کیانای خودش، همه دختران آن مدرسه باشد. وقتی از مدرسه بیرون می‌آیید، نه بغض دارید و نه حس دلسوزی... . شاید فقط دلتان بخواهد کمی روی توانایی‌ها و مهارت‌های خودتان بیشتر تأمل کنید.

سال‌هاست که به دیدن تناقض‌ها در این دیار عادت کرده‌ایم، اما جنس این تناقضی که روایت می‌کنم چیز دیگری است. در یکی از مناطق متمول این شهر و در جوار خیابان پاسداران تهران، مدرسه‌ای هست به نام نرجس. در این مدرسه 102 دانش‌آموز نابینا در حال آموزش‌اند تا یاد بگیرند وقتی در خیابان با من (بینا) روبه‌رو شدند، چطور برخورد کنند. یاد می‌گیرند چطور مراقب باشند تا وقتی از پله‌های بلند و غیراستاندارد ساخته‌شده توسط مهندس‌های (بینای) این شهر بالا و پایین می‌روند، زمین نخورند.

دقیقا در همان لحظه‌ای که دختر و پسرهای (بینای) ما دارند با تست‌های فیزیک و شیمی‌شان کلنجار می‌روند، تعدادی دختر نابینا در این مدرسه از اضافه‌شدن یک کتاب جدید با خط بریل به کتابخانه‌شان ذوق می‌کنند و تا مدت‌ها رؤیای قصه‌ای را که خوانده‌اند، می‌بینند.
دغدغه‌های مدیریت مدرسه دخترانه نرجس
مدرسه نرجس، بهشت کوچکی در این کائنات است که دخترانش با چشم دل، داشتن سیرت زیبا را مشق می‌کنند. خانم عبداللهی، مدیر مدرسه دخترانه استثنائی نرجس، می‌گوید: «در این مدرسه ۱۰۲ دانش‌آموز حضور دارند که ۲۷ نفرشان از شهرهای دیگر ایران به این مدرسه آمده‌اند و در خوابگاه زندگی می‌کنند».
تناقض دیگر اینکه، به گفته خانم عبداللهی با وجود اینکه مکان این مدرسه در خیابان پاسداران (ابتدای ساقدوش) قرار دارد، اما همسایه‌های این مرکز نمی‌دانند در این مکان چه می‌گذرد و دانش‌آموزان ساکن در خوابگاه چگونه گذران عمر می‌کنند. اشرف عبداللهی در این سه سال که مدیریت دبیرستان را بر عهده داشته، تمام همتش را گذاشته تا دخترانش هیچ کمبودی نداشته باشند. برایم از حال‌و‌هوای 27 دانش‌آموزی می‌گوید که از شهرستان آمده‌اند و اینکه در خوابگاه مدرسه زندگی می‌کنند، به امید اینکه روزی در کنار من و شما بدون اینکه باعث تکدر خاطرمان شوند، زندگی کنند. در گذشته تا ۱۸۰ دانش‌آموز نیز در خوابگاه زندگی می‌کردند. البته تحصیل در مدرسه دخترانه نابینایان نرجس رایگان است.
موسیقی برای دانش‌آموزان نابینا صرفا سرگرمی نیست
مدیر مدرسه نرجس از جدیدترین اقدام مدرسه یعنی راه‌اندازی کلاس موسیقی برای دانش‌آموزانش می‌گوید و اینکه چگونه دانش‌آموزانش با کمک موسیقی می‌توانند قدرت تمرکز و حرکت خود را تقویت کنند. برایم از پیانوی شکسته انباری مدرسه که با کلی زحمت یک‌ساله توانسته‌اند سر پایش کنند می‌گوید. حالا مدتی است مدرسه نابینایان دخترانه نرجس کلاس موسیقی دارد؛ اما دغدغه تأمین هزینه معلم‌های مدرسه درد دل دیگر مدیر این مدرسه است. بچه‌ها به اندازه چشم‌های ارزشمندشان قدر این کلاس را می‌دانند و هنگام خروج، دائم از مدیر می‌خواهند کلاس را قفل کند تا آسیبی به ابزارهای موسیقی‌شان وارد نشود.
فراگیری موسیقی برای نابینایان صرفا ژست و سرگرمی نیست. معلم نابینایشان که استاد موسیقی است، می‌گوید دانش‌آموزانش با موسیقی تمرین درست‌شنیدن می‌کنند تا با گوش‌هایشان دنیای بیناها را ببینند.
نابینایان را پیش از موعد به مدارس عادی نبرید
مدیر مدرسه نرجس از دغدغه‌های مادرانه‌اش برای این دانش‌آموزان می‌گوید و ناراحت از اینکه خانواده‌ها اصرار زیادی دارند تا قبل از موعدی که مشاوران استثنائی مدرسه تشخیص می‌دهند، فرزندشان را به مدرسه عادی ببرند، خاطره‌ای از یکی از بهترین دانش‌آموزانش می‌گوید. مقطع ابتدایی را تازه تمام کرده بود که به اصرار خانواده‌اش او را به یک مدرسه عادی می‌برند و مدرسه به ناگزیر رضایت می‌دهد. اکنون آن خانواده پشیمان هستند و دوباره دانش‌آموز را به مدرسه نرجس بازگردانده‌اند، درحالی‌که دیگر دانش‌آموز مثل سابق بهترین نیست و به اندازه دو سال از مسیر توانمندی‌ای که طی می‌کرده، دور افتاده است.
خانم عبداللهی با شوق از توانمندشدن دانش‌آ‌موزانش در همان دوران ابتدایی می‌گوید و اینکه اگر خانواده‌ها به‌موقع برای دانش‌آموزشان اقدام کنند، بعد از مدتی مانند بسیاری از هم‌سن‌و‌سال‌هایشان می‌توانند زندگی عادی داشته باشند. البته تعریفش از زندگی عادی به معنای استفاده از همان ابزارهایی نیست که اکثریت جامعه استفاده می‌کنند، بلکه معتقد است هرکدام از این دانش‌آ‌موزان با توانمندی‌های ویژه‌ای که دارند مسیر مخصوص زندگی خود را می‌یابند و خیلی عادی و راحت می‌توانند در کنار سایر افراد جامعه زندگی کنند.
ساختمان آموزشی مدرسه استثنائی نابینایان نرجس به مساحت سه‌هزارو 950 متر مربع است که 26 کلاس، 9 اتاق اداری، چهار سالن و آزمایشگاه و 50 متر مربع کتابخانه است؛ متراژ ساختمان اصلی دوهزارو 700 متر مربع و کل زیربنا دوهزارو 800 متر مربع است.
تأمین مخارج مدرسه نرجس سخت است و اگرچه آموزش و پرورش استثنائی از این دانش‌آموزان حمایت می‌کند، اما آنان که در خوابگاه زندگی می‌کنند، برای رفت‌و‌آمد به شهرشان و دیدار با خانواده‌هایشان با مشکلات زیادی روبه‌رو هستند؛ اما مدیر مدرسه نرجس امیدوار است با کمک خیران، دانش‌آموزانش هر روز بهتر از قبل زندگی کنند.
اگر به دیدار دختران این مدرسه رفتید، به اندازه نذر چند کیلو نارنگی خوشحالشان کنید، به اندازه نذر پرداخت بلیت هواپیمای یکی از دانش‌آموزان برای دیدار با خانواده‌اش. این را در همان چندساعتی که آنجا بودم دیدم. مانند مادر کیانای عزیز، دانش‌آموز هنرمند نابینایی که چندین قطعه دلنواز را با پیانو برای حاضران می‌نوازد و در تمام مدت حضور دخترش در مدرسه می‌ماند تا بدون چشمداشت کمکی هرچند اندک برای مدیر مدرسه و معلمان و مهم‌تر از کیانای خودش، همه دختران آن مدرسه باشد. وقتی از مدرسه بیرون می‌آیید، نه بغض دارید و نه حس دلسوزی... . شاید فقط دلتان بخواهد کمی روی توانایی‌ها و مهارت‌های خودتان بیشتر تأمل کنید.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.