|

اعظم طالقانی در میان چهره‌های سیاسی سرشناس تشییع شد

وداعِ ‌ اعظم

شرق: اعظم طالقانی فقط با نام پدرش؛ یعنی آیت‌الله محمود طالقانی شناخته نمی‌شود، زیرا او مستقل از پدرش یک شخصیت برجسته در عرصه سیاسی و خاصه حقوق زنان بود و تلاش‌های او در خصوص پیگیری مطالبات زنان فراموش‌شدنی نیست. طالقانی علاوه‌بر اینها به‌شدت بر امر انتخابات نیز تأکید داشت و با نامزدشدن در انتخابات‌های متعدد سعی می‌کرد در وهله نخست امکان ریاست‌جمهوری برای زنان را به‌عنوان یک حق دنبال کند و در وهله دوم انتخابات را به‌عنوان مهم‌ترین راه نیل به دموکراسی معرفی کند. افزون‌بر اینها سابقه روشن او در حوزه مطبوعات هم از یاد نمی‌رود. این مبارز انقلابیِ پیش از انقلاب و فعال سیاسی بعد از انقلاب شامگاه چهارشنبه به دیار حق شتافت و صبح پنجشنبه با حضور دوستدارانش
تشییع شد.
احمد زیدآبادی، تحلیلگر و فعال سیاسی، باور دارد که اعظم طالقانی یکی از مهم‌ترین نیروهای سیاسی زن محسوب می‌شود. او درباره شخصیت طالقانی به «شرق» گفت: «فعالیت‌های سیاسی پیش از انقلاب خانم طالقانی زیر سایه مبارزات پدر بود، به همین دلیل هم زندانی شد. البته شایعاتی درباره شکنجه او هم مطرح بود و معمولا افرادی که قصد تهییج معترضان نظام پیشین را داشتند به شکنجه خانم طالقانی استناد می‌کردند که معلوم شد شکنجه او تنها شایعه بود و مصداق نداشت، اما زندان‌رفتن خانم طالقانی واقعیت داشت و او را به یکی از مشهورترین چهره‌های زن سیاسی ایران تبدیل کرده بود. بعد از انقلاب هم به مجلس اول وارد شد و با فراکسیونی غیررسمی که نیروهای ملی‌مذهبی در آن فعال بودند، همکاری می‌کرد. بعد از آن برای چند انتخابات ثبت‌نام کرد که با ردصلاحیت مواجه شد». این فعال سیاسی در پاسخ به این پرسش که نقش و تأثیر اعظم طالقانی در حوزه حقوق زنان چقدر بود، اظهار کرد: «او یک زن مسلمان و معتقد بود که نگاه حقوق زنان را از منظر دینی دنبال می‌کرد. خانم طالقانی تفسیر با تکیه بر قرآن و متون فقهایی به برابری حقوق زنان با مردان باور داشت و برای مثال درباره بحث متعه نگاه و تفسیر متفاوتی از آنچه رایج است داشت. او پیش از آنکه به این میزان بحث حقوق زنان رایج شود، در این زمینه فعالیت می‌کرد». زیدآبادی درباره محدودیت‌هایی که بر طالقانی اعمال شد، گفت: «من از سال 62 که به تهران آمدم، با مؤسسه‌ و نشریه‌ای که خانم طالقانی داشت آشنا بودم. او نشریه‌ای درمی‌آورد که به واقع در عصر خود تنها نشریه منتقد محسوب می‌شد و در آن نشریه دیدگاه‌های روشنفکرانه فعالان ملی‌مذهبی انتشار می‌یافت و با خوانش سیاسی رایج زاویه داشت. حتی خود من در آن نشریه سلسله‌‌طنزهایی با نام مستعار می‌نوشتم که یک‌بار به دلیل یادداشتی با موضوع انتقاد به نحوه برخورد کمیته‌ها با زنان بدحجاب مشکلاتی ایجاد شد و خانم طالقانی را تحت فشار قرار می‌دادند که نام نویسنده را فاش کند که ایشان هیچ‌گاه نام من را فاش نکرد. حتی یادم می‌آید گاهی که سربه‌سر خانم طالقانی می‌گذاشتم، او به شوخی می‌گفت نامت را افشا می‌کنم! به‌هرروی او در زمره شاخص‌ترین زنان سیاسی و یکی از نیروهای مهم ملی‌مذهبی بود. خانم طالقانی گرچه نگاه منتقدانه‌ای داشت، اما بعد از انقلاب با گروه‌های مختلف ستیزه‌جویانه برخورد نمی‌کرد و سعی می‌کرد حداکثر تعامل را با نیروهای مختلف داشته باشد، هرچند در نهایت نشریه‌اش توقیف شد و محدودیت‌های زیادی بر حضور او در سخنرانی‌ها و محافل سیاسی اعمال شد. او همواره زبان ناصحانه‌ای داشت. زیدآبادی درخصوص اندیشه آیت‌الله طالقانی و فرزندش در زمانه کنونی تصریح کرد: «نیروهای ملی‌مذهبی بعد از دوم خرداد سال 76 آرام‌آرام داشتند به اوج می‌رسیدند و موقعیت پیدا می‌کردند، اما بعد از مدتی با ایشان برخورد شد و برخی از نیروهای آنان به زندان رفتند و برای دیگران محدودیت‌های زیادی اعمال شد. در سال‌های اخیر هم به دلیل آنکه اصلاح‌طلبان هیچ استراتژی مشخصی ندارند موج اجتماعی بزرگی علیه نیروهای اصلاح‌گر ایجاد شده است و به‌هرحال نیروهای ملی‌مذهبی در شرایط فعلی در انزوا به‌سر می‌برند. البته این موج موقتی است که ترکش‌هایش به نیروهای ملی‌مذهبی هم برخورد کرده. تصور می‌کنم اگر قرار باشد در آینده هم شاهد وجود تفکرات دینی باشیم، بخش بزرگ جامعه به سمت تفکرات آیت‌الله طالقانی و کسانی که مانند او می‌اندیشند، اقبال نشان دهند تا در پرتوی یک آرامش متافیزیکی بتوانیم یک زندگی مدرن را تجربه کنیم. در مقطع کنونی یا برخی اساسا عنصر دین را نادیده می‌گیرند و به مدرنیته افراطی توجه می‌کنند یا برخی آن‌قدر بر باورهای ایمانی تأکید می‌کنند که هر عنصری غیر از آن را منکر می‌شوند».
سیاوشی: اعظم طالقانی هم یک کنشگر سیاسی و هم یک کنشگر اجتماعی بود
طیبه سیاوشی، نماینده مجلس، هم درباره زمینه فعالیت اعظم طالقانی به «شرق» گفت: «خانم طالقانی از پیشگامان دفاع از حقوق زنان بود و برای رفع نابرابری تلاش بسیار کرد. البته باید یادآور شوم که این تلاش‌ها فقط منحصر به حوزه قانون نبود، بلکه در حوزه‌های اجتماعی با مؤسساتی که ایجاد کرد نقش مؤثری داشت؛ یعنی در حوزه اجتماعی به شکلی عملی وارد شد و صرفا یک فعال سیاسی محض نبود؛ در حقیقت خانم طالقانی، هم یک کنشگر سیاسی و هم یک کنشگر اجتماعی بود. او در صحنه مطبوعات هم به خوبی درخشید و تأثیرگذار بود. باید تأکید کنم که حرکت رو به جلوی زنان که از بعد از انقلاب آغاز شد، مرهون اقدامات و تلاش‌های افرادی مانند خانم گرجی و طالقانی است، زیرا خانم گرجی در مجلس خبرگان و خانم طالقانی در مجلس شورای اسلامی برای رفع نابرابری‌ها تلاش‌های بسیاری کردند که از چشم اقشار مختلف جامعه، پنهان نمانده است. زحمات این زنان قابل تقدیر و غیرقابل‌انکار و چشم‌پوشی است». این نماینده مجلس درباره مراسم تشییع اعظم طالقانی هم اظهار کرد: «ارادت و احترام به خانم طالقانی را می‌شود در مراسم بدرقه او دید. حضور افراد و اقشار مختلف سیاسی، از ملی‌مذهبی‌ها تا اصلاح‌طلبان و حتی افرادی که به اعتدال‌گرایی معروف‌اند در مراسم تشییع او نشان می‌دهد که خانم طالقانی حلقه اتصال بودند و جناح‌های مختلف در مراسم دیروز حضور داشتند که نشان از قدردانی همه افراد از زحمات این بانو بود؛ زحماتی که در مراسم نیز نمود داشت و کل مراسم توسط زنان به خوبی و به شایستگی برگزار شد که نکته مثبت و تأمل‌برانگیزی در مراسم بدرقه این بانوی مبارز بود».

شرق: اعظم طالقانی فقط با نام پدرش؛ یعنی آیت‌الله محمود طالقانی شناخته نمی‌شود، زیرا او مستقل از پدرش یک شخصیت برجسته در عرصه سیاسی و خاصه حقوق زنان بود و تلاش‌های او در خصوص پیگیری مطالبات زنان فراموش‌شدنی نیست. طالقانی علاوه‌بر اینها به‌شدت بر امر انتخابات نیز تأکید داشت و با نامزدشدن در انتخابات‌های متعدد سعی می‌کرد در وهله نخست امکان ریاست‌جمهوری برای زنان را به‌عنوان یک حق دنبال کند و در وهله دوم انتخابات را به‌عنوان مهم‌ترین راه نیل به دموکراسی معرفی کند. افزون‌بر اینها سابقه روشن او در حوزه مطبوعات هم از یاد نمی‌رود. این مبارز انقلابیِ پیش از انقلاب و فعال سیاسی بعد از انقلاب شامگاه چهارشنبه به دیار حق شتافت و صبح پنجشنبه با حضور دوستدارانش
تشییع شد.
احمد زیدآبادی، تحلیلگر و فعال سیاسی، باور دارد که اعظم طالقانی یکی از مهم‌ترین نیروهای سیاسی زن محسوب می‌شود. او درباره شخصیت طالقانی به «شرق» گفت: «فعالیت‌های سیاسی پیش از انقلاب خانم طالقانی زیر سایه مبارزات پدر بود، به همین دلیل هم زندانی شد. البته شایعاتی درباره شکنجه او هم مطرح بود و معمولا افرادی که قصد تهییج معترضان نظام پیشین را داشتند به شکنجه خانم طالقانی استناد می‌کردند که معلوم شد شکنجه او تنها شایعه بود و مصداق نداشت، اما زندان‌رفتن خانم طالقانی واقعیت داشت و او را به یکی از مشهورترین چهره‌های زن سیاسی ایران تبدیل کرده بود. بعد از انقلاب هم به مجلس اول وارد شد و با فراکسیونی غیررسمی که نیروهای ملی‌مذهبی در آن فعال بودند، همکاری می‌کرد. بعد از آن برای چند انتخابات ثبت‌نام کرد که با ردصلاحیت مواجه شد». این فعال سیاسی در پاسخ به این پرسش که نقش و تأثیر اعظم طالقانی در حوزه حقوق زنان چقدر بود، اظهار کرد: «او یک زن مسلمان و معتقد بود که نگاه حقوق زنان را از منظر دینی دنبال می‌کرد. خانم طالقانی تفسیر با تکیه بر قرآن و متون فقهایی به برابری حقوق زنان با مردان باور داشت و برای مثال درباره بحث متعه نگاه و تفسیر متفاوتی از آنچه رایج است داشت. او پیش از آنکه به این میزان بحث حقوق زنان رایج شود، در این زمینه فعالیت می‌کرد». زیدآبادی درباره محدودیت‌هایی که بر طالقانی اعمال شد، گفت: «من از سال 62 که به تهران آمدم، با مؤسسه‌ و نشریه‌ای که خانم طالقانی داشت آشنا بودم. او نشریه‌ای درمی‌آورد که به واقع در عصر خود تنها نشریه منتقد محسوب می‌شد و در آن نشریه دیدگاه‌های روشنفکرانه فعالان ملی‌مذهبی انتشار می‌یافت و با خوانش سیاسی رایج زاویه داشت. حتی خود من در آن نشریه سلسله‌‌طنزهایی با نام مستعار می‌نوشتم که یک‌بار به دلیل یادداشتی با موضوع انتقاد به نحوه برخورد کمیته‌ها با زنان بدحجاب مشکلاتی ایجاد شد و خانم طالقانی را تحت فشار قرار می‌دادند که نام نویسنده را فاش کند که ایشان هیچ‌گاه نام من را فاش نکرد. حتی یادم می‌آید گاهی که سربه‌سر خانم طالقانی می‌گذاشتم، او به شوخی می‌گفت نامت را افشا می‌کنم! به‌هرروی او در زمره شاخص‌ترین زنان سیاسی و یکی از نیروهای مهم ملی‌مذهبی بود. خانم طالقانی گرچه نگاه منتقدانه‌ای داشت، اما بعد از انقلاب با گروه‌های مختلف ستیزه‌جویانه برخورد نمی‌کرد و سعی می‌کرد حداکثر تعامل را با نیروهای مختلف داشته باشد، هرچند در نهایت نشریه‌اش توقیف شد و محدودیت‌های زیادی بر حضور او در سخنرانی‌ها و محافل سیاسی اعمال شد. او همواره زبان ناصحانه‌ای داشت. زیدآبادی درخصوص اندیشه آیت‌الله طالقانی و فرزندش در زمانه کنونی تصریح کرد: «نیروهای ملی‌مذهبی بعد از دوم خرداد سال 76 آرام‌آرام داشتند به اوج می‌رسیدند و موقعیت پیدا می‌کردند، اما بعد از مدتی با ایشان برخورد شد و برخی از نیروهای آنان به زندان رفتند و برای دیگران محدودیت‌های زیادی اعمال شد. در سال‌های اخیر هم به دلیل آنکه اصلاح‌طلبان هیچ استراتژی مشخصی ندارند موج اجتماعی بزرگی علیه نیروهای اصلاح‌گر ایجاد شده است و به‌هرحال نیروهای ملی‌مذهبی در شرایط فعلی در انزوا به‌سر می‌برند. البته این موج موقتی است که ترکش‌هایش به نیروهای ملی‌مذهبی هم برخورد کرده. تصور می‌کنم اگر قرار باشد در آینده هم شاهد وجود تفکرات دینی باشیم، بخش بزرگ جامعه به سمت تفکرات آیت‌الله طالقانی و کسانی که مانند او می‌اندیشند، اقبال نشان دهند تا در پرتوی یک آرامش متافیزیکی بتوانیم یک زندگی مدرن را تجربه کنیم. در مقطع کنونی یا برخی اساسا عنصر دین را نادیده می‌گیرند و به مدرنیته افراطی توجه می‌کنند یا برخی آن‌قدر بر باورهای ایمانی تأکید می‌کنند که هر عنصری غیر از آن را منکر می‌شوند».
سیاوشی: اعظم طالقانی هم یک کنشگر سیاسی و هم یک کنشگر اجتماعی بود
طیبه سیاوشی، نماینده مجلس، هم درباره زمینه فعالیت اعظم طالقانی به «شرق» گفت: «خانم طالقانی از پیشگامان دفاع از حقوق زنان بود و برای رفع نابرابری تلاش بسیار کرد. البته باید یادآور شوم که این تلاش‌ها فقط منحصر به حوزه قانون نبود، بلکه در حوزه‌های اجتماعی با مؤسساتی که ایجاد کرد نقش مؤثری داشت؛ یعنی در حوزه اجتماعی به شکلی عملی وارد شد و صرفا یک فعال سیاسی محض نبود؛ در حقیقت خانم طالقانی، هم یک کنشگر سیاسی و هم یک کنشگر اجتماعی بود. او در صحنه مطبوعات هم به خوبی درخشید و تأثیرگذار بود. باید تأکید کنم که حرکت رو به جلوی زنان که از بعد از انقلاب آغاز شد، مرهون اقدامات و تلاش‌های افرادی مانند خانم گرجی و طالقانی است، زیرا خانم گرجی در مجلس خبرگان و خانم طالقانی در مجلس شورای اسلامی برای رفع نابرابری‌ها تلاش‌های بسیاری کردند که از چشم اقشار مختلف جامعه، پنهان نمانده است. زحمات این زنان قابل تقدیر و غیرقابل‌انکار و چشم‌پوشی است». این نماینده مجلس درباره مراسم تشییع اعظم طالقانی هم اظهار کرد: «ارادت و احترام به خانم طالقانی را می‌شود در مراسم بدرقه او دید. حضور افراد و اقشار مختلف سیاسی، از ملی‌مذهبی‌ها تا اصلاح‌طلبان و حتی افرادی که به اعتدال‌گرایی معروف‌اند در مراسم تشییع او نشان می‌دهد که خانم طالقانی حلقه اتصال بودند و جناح‌های مختلف در مراسم دیروز حضور داشتند که نشان از قدردانی همه افراد از زحمات این بانو بود؛ زحماتی که در مراسم نیز نمود داشت و کل مراسم توسط زنان به خوبی و به شایستگی برگزار شد که نکته مثبت و تأمل‌برانگیزی در مراسم بدرقه این بانوی مبارز بود».

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.