آمریکا همزمان با تمدید معافیتهای هستهای، تحریمهای تازهای علیه ایران وضع کرد
تمدید معافیت؛ تجدید تحریم
شرق: وزارت خارجه آمریکا اعلام کرد معافیتهای مربوط به همکاری صلحآمیز هستهای با ایران را تمدید میکند. با تمدید این معافیت، شرکتها و نهادهای غیرآمریکایی که با ایران در زمینه مسائل هستهای همکاری میکنند، با اقدامات مجازاتی ایالات متحده مواجه نخواهند شد و همچنان به این همکاری ادامه خواهند داد. به گزارش ایرنا، مورگان اورتاگوس، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا، بامداد جمعه در بیانیهای مدعی شد که مایک پمپئو، وزیر خارجه آمریکا، محدودیتهای هستهای علیه ایران را با هدف حفظ نظارت بر برنامه هستهای صلحآمیز تهران، کاهش خطر اشاعه، مهار توانایی ایران برای کاهش زمان رسیدن به سلاح هستهای و پیشگیری از بازسازی سایتهایی با هدف اشاعه، تمدید میکند. درعینحال اما همزمان با این خبر، وزارت خارجه آمریکا اعلام کرد تحریمهای جدیدی علیه بخش عمران و مواد مرتبط با فعالیتهای هستهای، نظامی و موشک بالستیک ایران اعمال کرده است. به گفته اورتاگوس، وزیر خارجه آمریکا همزمان با تمدید محدودیتهای هستهای، دو تصمیم دیگر نیز گرفته که در ارتباط با فصل ۱۲۴۵ از «قانون آزادی و تقابل با اشاعه ایران» مصوب سال ۲۰۱۲ است. پمپئو در این دو تصمیم، بخش
عمران ایران که به ادعای وی به صورت مستقیم یا غیرمستقیم توسط سپاه پاسداران انقلاب اسلامی کنترل میشود و چهار ماده راهبردی خاص را که در ارتباط با برنامههای هستهای، نظامی و موشک بالستیک ایران به کار میرود تحت این قانون شناسایی کرده که به معنای تحریم این دو بخش است. وزارت خارجه آمریکا مدعی شده است که واشنگتن با این تحریمها توانایی بیشتری برای پیشگیری از دسترسی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و بخش عمرانی و برنامههای اشاعه [تسلیحاتی] آن به مواد راهبردی خواهد داشت. این بیانیه همچنین ادعا کرده است: آمریکا به مذاکره برای اعمال محدودیتهای دائمی بر برنامه هستهای ایران با هدف پیشگیری از دسترسی آن به سلاح هستهای و همچنین استفاده از همه ابزارهای دیپلماتیک و اقتصادی برای مهار فعالیتهای بیثباتکننده ایران پایبند است. به گزارش ایسنا، همچنین در این سند ارائهشده از سوی وزارت امور خارجه آمریکا، ادعا شده است که پمپئو، «چهار ماده راهبردی» را به دلیل مورد استفاده قرارگرفتن در راستای برنامه هستهای، نظامی یا برنامه موشکهای بالستیک و تجارت آنها هدف تحریم قرار داده است. این مواد شامل لولههای استیل ضدزنگ 304L، تراشههای
منگنزی لحیمکاری MN40، تراشههای منگنزی لحیمکاری MN70 و استیل ضدزنگ
CrNi60WTi ESR + VAR هستند.
همکاریهای هستهای در جریان
تمدید معافیتهای هستهای ایران در حالی انجام میشود که هماکنون، بریتانیا و چین در پروژه نوسازی رآکتور اراک در حال همکاری با ایران هستند. اواخر مهرماه سال جاری، تیمهای متخصصان هستهای بریتانیا و چین به تهران آمدند تا مراحل بعدی پروژه مدرنسازی رآکتور اراک را پیش ببرند. این متخصصان در این سفر در جلسهای با نمایندگان سازمان انرژی اتمی ایران درباره همکاری فنی بینالمللی برای ساختن رآکتور بازطراحیشده اراک به گفتوگو و رایزنی پرداختند. این همکاری، بخشی از برجام بود که بنا بود با حضور ایالات متحده و چین انجام شود، اما پس از خروج آمریکا، در مذاکرات اعضای باقیمانده برجام، بریتانیا جایگزین آمریکا شد. همچنین روسیه نیز در پروژه نیروگاه اتمی بوشهر در حال همکاری با ایران است.
فشار حداکثری، همراه با معافیت
مقامات ایالات متحده در ماههای اخیر بارهاوبارها روی آنچه کارزار فشار حداکثری خواندهاند، تأکید کردهاند، اما همزمان با تحریمهای گسترده اقتصادی، در بزنگاههایی مانند تمدید معافیت هستهای، برخلاف آن رویکرد عمل میکنند. آمریکا سال گذشته با خروج از توافق هستهای ایران، تحریمهایی علیه برخی اشخاص حقوقی و حقیقی و نهادهای ایران اعمال کرد و همزمان عمل به تعهدات خود در این توافق را نیز کنار گذاشت. بخشی از این تعهدات و توافقات در برجام مربوط به همکاری هستهای صلحآمیز با ایران بود. ایالات متحده، تعهدات خود در این زمینه را کنار گذاشت. در این روند ایالات متحده با تصویب تحریمهای ثانویه تلاش کرد کشورهای دیگر و شرکتهای این کشورها را مجبور به قطع همکاری با ایران کند؛ اما در مسئله همکاری صلحآمیز هستهای با ایران که یکی از بخشهای بسیار مهم توافق سال ۹۳ بود، این روند را پی نگرفت و با ادامه این معافیتها، مانع همکاریهای در جریان در این زمینه نشده است.
اما دولت ترامپ در این مدت هربار تمدید این معافیت یا اقدامات مشابه را با تصویب تحریمهای تازه اقدامات دیگر علیه ایران از قبیل افزایش همکاری با رقبای منطقهایاش، همزمان کرده است. برخی ناظران، اقدامات دسته اول را در راستای بازگذاشتن درهای دیپلماسی با ایران میخوانند و برخی دیگر نیز همزمان اقدامات دسته دوم را در راستای تأکید آمریکا بر ادامه سیاستش در قبال ایران و فشار حداکثری میبینند؛ اما در عمل به نظر میرسد، تحریمها و تهدیدات ایالات متحده در مسیر هرگونه تعامل بین ایران و غرب مانعتراشی میکند و همزمان، اقداماتی مانند تمدید معافیتهای هستهای که ظاهرا آمریکا از سر اجبار محاسبات سیاسی به آنها تن میدهد، در روند کارزار «فشار حداکثری» خود و تقابل با ایران رخنه ایجاد میکند تا عملا هیچکدام از دو مسیر را به درستی طی نکرده باشد.
آمریکا به برجام برگردد
محمدجواد ظریف با اشاره به تحریمهای تازه آمریکا در توییتی نوشت: «ایرانیان هرگز تسلیم زورگویی نخواهند شد». «اِعمال تروریسم اقتصادی بر کارکنان بخش ساختمان ایران، تنها نمایانگر ناکامی حداکثریِ سیاست فشار حداکثری است. ایالات متحده حتی اگر هر مرد، زن یا کودک ایرانی را تحریم کند، ایرانیان هرگز تسلیم زورگویی نخواهند شد. ایالات متحده بهجای گرفتارکردن بیشتر خود، باید از سیاستهای شکستخوردهاش دست بکشد و به برجام برگردد».
شرق: وزارت خارجه آمریکا اعلام کرد معافیتهای مربوط به همکاری صلحآمیز هستهای با ایران را تمدید میکند. با تمدید این معافیت، شرکتها و نهادهای غیرآمریکایی که با ایران در زمینه مسائل هستهای همکاری میکنند، با اقدامات مجازاتی ایالات متحده مواجه نخواهند شد و همچنان به این همکاری ادامه خواهند داد. به گزارش ایرنا، مورگان اورتاگوس، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا، بامداد جمعه در بیانیهای مدعی شد که مایک پمپئو، وزیر خارجه آمریکا، محدودیتهای هستهای علیه ایران را با هدف حفظ نظارت بر برنامه هستهای صلحآمیز تهران، کاهش خطر اشاعه، مهار توانایی ایران برای کاهش زمان رسیدن به سلاح هستهای و پیشگیری از بازسازی سایتهایی با هدف اشاعه، تمدید میکند. درعینحال اما همزمان با این خبر، وزارت خارجه آمریکا اعلام کرد تحریمهای جدیدی علیه بخش عمران و مواد مرتبط با فعالیتهای هستهای، نظامی و موشک بالستیک ایران اعمال کرده است. به گفته اورتاگوس، وزیر خارجه آمریکا همزمان با تمدید محدودیتهای هستهای، دو تصمیم دیگر نیز گرفته که در ارتباط با فصل ۱۲۴۵ از «قانون آزادی و تقابل با اشاعه ایران» مصوب سال ۲۰۱۲ است. پمپئو در این دو تصمیم، بخش
عمران ایران که به ادعای وی به صورت مستقیم یا غیرمستقیم توسط سپاه پاسداران انقلاب اسلامی کنترل میشود و چهار ماده راهبردی خاص را که در ارتباط با برنامههای هستهای، نظامی و موشک بالستیک ایران به کار میرود تحت این قانون شناسایی کرده که به معنای تحریم این دو بخش است. وزارت خارجه آمریکا مدعی شده است که واشنگتن با این تحریمها توانایی بیشتری برای پیشگیری از دسترسی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و بخش عمرانی و برنامههای اشاعه [تسلیحاتی] آن به مواد راهبردی خواهد داشت. این بیانیه همچنین ادعا کرده است: آمریکا به مذاکره برای اعمال محدودیتهای دائمی بر برنامه هستهای ایران با هدف پیشگیری از دسترسی آن به سلاح هستهای و همچنین استفاده از همه ابزارهای دیپلماتیک و اقتصادی برای مهار فعالیتهای بیثباتکننده ایران پایبند است. به گزارش ایسنا، همچنین در این سند ارائهشده از سوی وزارت امور خارجه آمریکا، ادعا شده است که پمپئو، «چهار ماده راهبردی» را به دلیل مورد استفاده قرارگرفتن در راستای برنامه هستهای، نظامی یا برنامه موشکهای بالستیک و تجارت آنها هدف تحریم قرار داده است. این مواد شامل لولههای استیل ضدزنگ 304L، تراشههای
منگنزی لحیمکاری MN40، تراشههای منگنزی لحیمکاری MN70 و استیل ضدزنگ
CrNi60WTi ESR + VAR هستند.
همکاریهای هستهای در جریان
تمدید معافیتهای هستهای ایران در حالی انجام میشود که هماکنون، بریتانیا و چین در پروژه نوسازی رآکتور اراک در حال همکاری با ایران هستند. اواخر مهرماه سال جاری، تیمهای متخصصان هستهای بریتانیا و چین به تهران آمدند تا مراحل بعدی پروژه مدرنسازی رآکتور اراک را پیش ببرند. این متخصصان در این سفر در جلسهای با نمایندگان سازمان انرژی اتمی ایران درباره همکاری فنی بینالمللی برای ساختن رآکتور بازطراحیشده اراک به گفتوگو و رایزنی پرداختند. این همکاری، بخشی از برجام بود که بنا بود با حضور ایالات متحده و چین انجام شود، اما پس از خروج آمریکا، در مذاکرات اعضای باقیمانده برجام، بریتانیا جایگزین آمریکا شد. همچنین روسیه نیز در پروژه نیروگاه اتمی بوشهر در حال همکاری با ایران است.
فشار حداکثری، همراه با معافیت
مقامات ایالات متحده در ماههای اخیر بارهاوبارها روی آنچه کارزار فشار حداکثری خواندهاند، تأکید کردهاند، اما همزمان با تحریمهای گسترده اقتصادی، در بزنگاههایی مانند تمدید معافیت هستهای، برخلاف آن رویکرد عمل میکنند. آمریکا سال گذشته با خروج از توافق هستهای ایران، تحریمهایی علیه برخی اشخاص حقوقی و حقیقی و نهادهای ایران اعمال کرد و همزمان عمل به تعهدات خود در این توافق را نیز کنار گذاشت. بخشی از این تعهدات و توافقات در برجام مربوط به همکاری هستهای صلحآمیز با ایران بود. ایالات متحده، تعهدات خود در این زمینه را کنار گذاشت. در این روند ایالات متحده با تصویب تحریمهای ثانویه تلاش کرد کشورهای دیگر و شرکتهای این کشورها را مجبور به قطع همکاری با ایران کند؛ اما در مسئله همکاری صلحآمیز هستهای با ایران که یکی از بخشهای بسیار مهم توافق سال ۹۳ بود، این روند را پی نگرفت و با ادامه این معافیتها، مانع همکاریهای در جریان در این زمینه نشده است.
اما دولت ترامپ در این مدت هربار تمدید این معافیت یا اقدامات مشابه را با تصویب تحریمهای تازه اقدامات دیگر علیه ایران از قبیل افزایش همکاری با رقبای منطقهایاش، همزمان کرده است. برخی ناظران، اقدامات دسته اول را در راستای بازگذاشتن درهای دیپلماسی با ایران میخوانند و برخی دیگر نیز همزمان اقدامات دسته دوم را در راستای تأکید آمریکا بر ادامه سیاستش در قبال ایران و فشار حداکثری میبینند؛ اما در عمل به نظر میرسد، تحریمها و تهدیدات ایالات متحده در مسیر هرگونه تعامل بین ایران و غرب مانعتراشی میکند و همزمان، اقداماتی مانند تمدید معافیتهای هستهای که ظاهرا آمریکا از سر اجبار محاسبات سیاسی به آنها تن میدهد، در روند کارزار «فشار حداکثری» خود و تقابل با ایران رخنه ایجاد میکند تا عملا هیچکدام از دو مسیر را به درستی طی نکرده باشد.
آمریکا به برجام برگردد
محمدجواد ظریف با اشاره به تحریمهای تازه آمریکا در توییتی نوشت: «ایرانیان هرگز تسلیم زورگویی نخواهند شد». «اِعمال تروریسم اقتصادی بر کارکنان بخش ساختمان ایران، تنها نمایانگر ناکامی حداکثریِ سیاست فشار حداکثری است. ایالات متحده حتی اگر هر مرد، زن یا کودک ایرانی را تحریم کند، ایرانیان هرگز تسلیم زورگویی نخواهند شد. ایالات متحده بهجای گرفتارکردن بیشتر خود، باید از سیاستهای شکستخوردهاش دست بکشد و به برجام برگردد».
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.