دستور رئیسجمهور به سازمان انرژی اتمی صادر شد
سانتریفیوژهای جدید در گام سوم
گروه سیاست: گام سوم با دستور رئیسجمهور برداشته شد؛ گامی در راستای تحقیق و توسعه در صنعت هستهای. دستور حسن روحانی در چهارشنبهشب بعد از جلسه سران سه قوه، درباره گام سوم اینگونه است: «در گام سوم، سازمان انرژی اتمی موظف است در زمینه تحقیق و توسعه هر آنچه را نیاز فنی کشور است، بلافاصله شروع کند و تمام تعهداتی را که در زمینه تحقیق و توسعه در برجام مدنظر بوده، کنار بگذارد و شاهد گسترش در حوزه تحقیق و توسعه در زمینه انواع سانتریفیوژهای جدید بوده و هر آنچه برای غنیسازی نیاز داریم، سازمان انرژی انجام دهد و شاهد سرعت عمل در این زمینه باشیم».این گام قرار شده از روز گذشته برداشته شود. گام سوم در راستای برنامهریزیای طراحی شده است که از 18 اردیبهشت و طبق بیانیه شورای عالی امنیت ملی در واکنش به اجرانشدن تعهدات طرفین باقیمانده در برجام اتخاذ شد.
آبااینحال به نظر میرسد این گام با فرصت 60روزهای که برای آن در نظر گرفته شده، آخرین گام طبق طراحی اردیبهشت است. حسن روحانی گفته است: «تمام این زمانبندیهایی که در برجام مورد تعهد ما برای تحقیق و توسعه بود، از روز جمعه بهطور کامل برداشته میشود و هر آنچه که ما از لحاظ فنی و از لحاظ پیشرفت در زمینه تکنولوژی و فناوری هستهای مورد نیاز است، با نظارت آژانس و در چارچوب حرکت صلحآمیز انجام خواهیم داد و درعینحال دو ماه هم به کشورهای 1+4 فرصت میدهیم که اگر توانستیم به توافق برسیم. در شرایط توافق ممکن است به تعهدات برجامی برگردیم».
در این شرایط به نظر میرسد تنها 60 روز زمان برای اعضای اروپایی برجام باقی مانده تا بتوانند ایران را به این توافق پایبند نگه دارند.
اینها در حالی است که ایران اعلام کرده حساب روسیه و چین از دیگر شرکای برجام جداست. آنچه جمهوری اسلامی ایران تاکنون خواسته، تقاضای عجیبی نیست. مقامات ایرانی تأکید دارند باید بتوانند نفت خود را بفروشند و پول آن را به سیستم مالی کشور بازگردانند. در همین شرایط، فرانسه بهعنوان یکی از اعضای اروپایی برجام، در تلاش بود واشنگتن را به متوقفکردن تحریمهای نفتی ایران یا استثنا قائلشدن برای خریداران نفتی آن متقاعد کند. با اینکه حتی رقمی حدود 15 میلیارد دلار برای راهاندازی خط اعتباری فروش نفت ایران در نظر گرفته شد و مذاکرات نشان میداد ایران با آن موافق است، وزیر دارایی فرانسه برای گرفتن نظر آمریکا به واشنگتن رفت؛ سفری بینتیجه. اظهارات اخیر دونالد ترامپ نشان میدهد او بار دیگر آب پاکی را روی دست مکرون ریخته و او را از ادامه میانجیگری در تنش موجود بین تهران و واشنگتن بر حذر داشته است.
این در حالی بود که امیدها به بازشدن درهای گفتوگو بین واشنگتن و تهران و رفع تحریمها، با پالسهای مثبت هفته گذشته احیا شده بود؛ از حضور ظریف در فرانسه قبل از اجلاس سران گروه 7 و دعوت دوباره از او برای حضور در حاشیه نشست بیاریتز. بااینحال، بار دیگر ترامپ زیر میز زد. او گفته است: «همکاری رئیسجمهور مکرون را بسیار تحسین میکنم؛ اما قرار نیست ما از طریق رئیسجمهور مکرون تعامل کنیم. مردم مستقیم با ما تعامل میکنند، لازم نیست به کشور دیگری رجوع کنیم. اگر کمک میخواستیم، از ژاپن کمک میگرفتیم. این کشور بزرگترین خریدار نفت آنهاست. بنابراین، ما برای تعامل نیاز به کمک کسی نداریم. اگر بخواهیم، مستقیم تعامل میکنیم».
تحریمها در برهه فعلی کاهش نخواهد یافت
کاخ سفید اعلام کرد دونالد ترامپ در گفتوگوی تلفنی با امانوئل مکرون، رئیسجمهور آمریکا، به او تأکید کرده است که رفع تحریمها علیه ایران در دستور کار قرار ندارد.
به گزارش فارس، «جود دیر»، دستیار ویژه رئیسجمهور آمریکا در امور مطبوعاتی، در حساب توییتری خود نوشته است: ترامپ و مکرون به صورت تلفنی با یکدیگر رایزنی کردند و در این گفتوگو، در زمینه ازبینبردن تهدید اتمی ایران و آزادی کشتیرانی در خلیجفارس توافق کردند. وی افزود: ترامپ به مکرون گفته در برهه فعلی تحریمهای ایران را کاهش نخواهد داد.
گام سوم برداشته شد؛ اگرچه جزئیات آن قرار است امروز اعلام شود.
با این اوصاف، این اقدام از سوی وزیر خارجه ایران به فدریکا موگرینی، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا اعلام شد. سیدعباس موسوی، سخنگوی وزارت خارجه، دراینباره توضیح داد: «محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه کشورمان، روز پنجشنبه ۱۴ شهریور با ارسال نامهای خطاب به خانم موگرینی، نماینده عالی سیاست خارجی و دفاعی اتحادیه اروپا، اعلام کرد به دلیل تبعات ناشی از خروج آمریکا از برجام و تحمیل مجدد تحریمهای آن کشور و ناتوانی سه کشور اروپایی در اجرای تعهدات خود در برجام و در بیانیههای کمیسیون مشترک، جمهوری اسلامی ایران از امروز تمامی تعهدات خود در برجام در حوزه تحقیق و توسعه هستهای را متوقف میکند. در این نامه تأکید شده است که این اقدام دقیقا در راستای حقوق ایران در برجام و بهویژه بر مبنای پاراگراف ۳۶ آن بوده و در پاسخ به نقض گسترده و مستمر برجام در ۱۶ ماه گذشته انجام میشود. جزئیات فنی و عملیاتی توقف تعهدات ایران در حوزه تحقیق و توسعه هستهای، متعاقبا به اطلاع آژانس بینالمللی انرژی اتمی خواهد رسید».
به گفته سخنگوی وزارت امور خارجه، در پایان نامه وزیر امور خارجه کشورمان تأکید شده است جمهوری اسلامی ایران به منظور نشاندادن حسننیت خود، آمادگی دارد به گفتوگو با طرفهای باقیمانده در برجام در همه سطوح ادامه داده و در صورت عمل طرفهای مقابل به همه تعهدات خود در برجام، مجدد به اجرای کامل برجام برگشت کند.
اروپای ناموفق و ناراضی
این گام نیز مانند گامهای پیشین چندان به مذاق طرف اروپایی خوش نیامده است؛ «وزارت امور خارجه فرانسه خواستار خودداری ایران از «کاهش بیشتر تعهدات برجامی» خود شد». به گزارش ایسنا، به نقل از شبکه یورونیوز، اگنس واندر مال، سخنگوی وزارت امور خارجه فرانسه، در بیانیهای گفت: «ایران باید از اقداماتی که با تعهدات آن سازگاری نداشته و خطری برای تلاشها در راستای کاهش تنش محسوب میشود، خودداری کند. فرانسه درباره اظهارات جدید ایران با شرکا و آژانس بینالمللی انرژی اتمی گفتوگو خواهد کرد».
سخنگوی وزارت امور خارجه انگلیس نیز از سومین گام ایران برای کاهش تعهدات برجامی، بهشدت ابراز نگرانی کرد؛ «اقدام ایران مبنی بر تعلیق محدودیتهایش بر سر توسعه و تحقیقات هستهای، بسیار نگرانکننده است. برداشتن گام سوم کاهش تعهدات برجامی بهویژه در زمانی که ما و چهار شریک اروپایی و بینالمللی درصدد کاهش تنشها با ایران هستیم، بسیار ناامیدکننده است».
در همین راستا، یک سخنگوی وزارت امور خارجه آلمان نیز روز جمعه در کنفرانسی خبری در برلین، درباره کاهش تعهدات برجامی ایران گفت: «ما از ایران میخواهیم شرایط را بدتر نکند. هنوز برای ایران دیر نشده است که مسیر اشتباهی را که رفته، ترک کند».
طرف اروپایی نتوانسته موافقت آمریکا را برای همکاری با ایران را جلب کند، در همین راستا از هر دو سوی معامله ناراضی است.
گروه سیاست: گام سوم با دستور رئیسجمهور برداشته شد؛ گامی در راستای تحقیق و توسعه در صنعت هستهای. دستور حسن روحانی در چهارشنبهشب بعد از جلسه سران سه قوه، درباره گام سوم اینگونه است: «در گام سوم، سازمان انرژی اتمی موظف است در زمینه تحقیق و توسعه هر آنچه را نیاز فنی کشور است، بلافاصله شروع کند و تمام تعهداتی را که در زمینه تحقیق و توسعه در برجام مدنظر بوده، کنار بگذارد و شاهد گسترش در حوزه تحقیق و توسعه در زمینه انواع سانتریفیوژهای جدید بوده و هر آنچه برای غنیسازی نیاز داریم، سازمان انرژی انجام دهد و شاهد سرعت عمل در این زمینه باشیم».این گام قرار شده از روز گذشته برداشته شود. گام سوم در راستای برنامهریزیای طراحی شده است که از 18 اردیبهشت و طبق بیانیه شورای عالی امنیت ملی در واکنش به اجرانشدن تعهدات طرفین باقیمانده در برجام اتخاذ شد.
آبااینحال به نظر میرسد این گام با فرصت 60روزهای که برای آن در نظر گرفته شده، آخرین گام طبق طراحی اردیبهشت است. حسن روحانی گفته است: «تمام این زمانبندیهایی که در برجام مورد تعهد ما برای تحقیق و توسعه بود، از روز جمعه بهطور کامل برداشته میشود و هر آنچه که ما از لحاظ فنی و از لحاظ پیشرفت در زمینه تکنولوژی و فناوری هستهای مورد نیاز است، با نظارت آژانس و در چارچوب حرکت صلحآمیز انجام خواهیم داد و درعینحال دو ماه هم به کشورهای 1+4 فرصت میدهیم که اگر توانستیم به توافق برسیم. در شرایط توافق ممکن است به تعهدات برجامی برگردیم».
در این شرایط به نظر میرسد تنها 60 روز زمان برای اعضای اروپایی برجام باقی مانده تا بتوانند ایران را به این توافق پایبند نگه دارند.
اینها در حالی است که ایران اعلام کرده حساب روسیه و چین از دیگر شرکای برجام جداست. آنچه جمهوری اسلامی ایران تاکنون خواسته، تقاضای عجیبی نیست. مقامات ایرانی تأکید دارند باید بتوانند نفت خود را بفروشند و پول آن را به سیستم مالی کشور بازگردانند. در همین شرایط، فرانسه بهعنوان یکی از اعضای اروپایی برجام، در تلاش بود واشنگتن را به متوقفکردن تحریمهای نفتی ایران یا استثنا قائلشدن برای خریداران نفتی آن متقاعد کند. با اینکه حتی رقمی حدود 15 میلیارد دلار برای راهاندازی خط اعتباری فروش نفت ایران در نظر گرفته شد و مذاکرات نشان میداد ایران با آن موافق است، وزیر دارایی فرانسه برای گرفتن نظر آمریکا به واشنگتن رفت؛ سفری بینتیجه. اظهارات اخیر دونالد ترامپ نشان میدهد او بار دیگر آب پاکی را روی دست مکرون ریخته و او را از ادامه میانجیگری در تنش موجود بین تهران و واشنگتن بر حذر داشته است.
این در حالی بود که امیدها به بازشدن درهای گفتوگو بین واشنگتن و تهران و رفع تحریمها، با پالسهای مثبت هفته گذشته احیا شده بود؛ از حضور ظریف در فرانسه قبل از اجلاس سران گروه 7 و دعوت دوباره از او برای حضور در حاشیه نشست بیاریتز. بااینحال، بار دیگر ترامپ زیر میز زد. او گفته است: «همکاری رئیسجمهور مکرون را بسیار تحسین میکنم؛ اما قرار نیست ما از طریق رئیسجمهور مکرون تعامل کنیم. مردم مستقیم با ما تعامل میکنند، لازم نیست به کشور دیگری رجوع کنیم. اگر کمک میخواستیم، از ژاپن کمک میگرفتیم. این کشور بزرگترین خریدار نفت آنهاست. بنابراین، ما برای تعامل نیاز به کمک کسی نداریم. اگر بخواهیم، مستقیم تعامل میکنیم».
تحریمها در برهه فعلی کاهش نخواهد یافت
کاخ سفید اعلام کرد دونالد ترامپ در گفتوگوی تلفنی با امانوئل مکرون، رئیسجمهور آمریکا، به او تأکید کرده است که رفع تحریمها علیه ایران در دستور کار قرار ندارد.
به گزارش فارس، «جود دیر»، دستیار ویژه رئیسجمهور آمریکا در امور مطبوعاتی، در حساب توییتری خود نوشته است: ترامپ و مکرون به صورت تلفنی با یکدیگر رایزنی کردند و در این گفتوگو، در زمینه ازبینبردن تهدید اتمی ایران و آزادی کشتیرانی در خلیجفارس توافق کردند. وی افزود: ترامپ به مکرون گفته در برهه فعلی تحریمهای ایران را کاهش نخواهد داد.
گام سوم برداشته شد؛ اگرچه جزئیات آن قرار است امروز اعلام شود.
با این اوصاف، این اقدام از سوی وزیر خارجه ایران به فدریکا موگرینی، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا اعلام شد. سیدعباس موسوی، سخنگوی وزارت خارجه، دراینباره توضیح داد: «محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه کشورمان، روز پنجشنبه ۱۴ شهریور با ارسال نامهای خطاب به خانم موگرینی، نماینده عالی سیاست خارجی و دفاعی اتحادیه اروپا، اعلام کرد به دلیل تبعات ناشی از خروج آمریکا از برجام و تحمیل مجدد تحریمهای آن کشور و ناتوانی سه کشور اروپایی در اجرای تعهدات خود در برجام و در بیانیههای کمیسیون مشترک، جمهوری اسلامی ایران از امروز تمامی تعهدات خود در برجام در حوزه تحقیق و توسعه هستهای را متوقف میکند. در این نامه تأکید شده است که این اقدام دقیقا در راستای حقوق ایران در برجام و بهویژه بر مبنای پاراگراف ۳۶ آن بوده و در پاسخ به نقض گسترده و مستمر برجام در ۱۶ ماه گذشته انجام میشود. جزئیات فنی و عملیاتی توقف تعهدات ایران در حوزه تحقیق و توسعه هستهای، متعاقبا به اطلاع آژانس بینالمللی انرژی اتمی خواهد رسید».
به گفته سخنگوی وزارت امور خارجه، در پایان نامه وزیر امور خارجه کشورمان تأکید شده است جمهوری اسلامی ایران به منظور نشاندادن حسننیت خود، آمادگی دارد به گفتوگو با طرفهای باقیمانده در برجام در همه سطوح ادامه داده و در صورت عمل طرفهای مقابل به همه تعهدات خود در برجام، مجدد به اجرای کامل برجام برگشت کند.
اروپای ناموفق و ناراضی
این گام نیز مانند گامهای پیشین چندان به مذاق طرف اروپایی خوش نیامده است؛ «وزارت امور خارجه فرانسه خواستار خودداری ایران از «کاهش بیشتر تعهدات برجامی» خود شد». به گزارش ایسنا، به نقل از شبکه یورونیوز، اگنس واندر مال، سخنگوی وزارت امور خارجه فرانسه، در بیانیهای گفت: «ایران باید از اقداماتی که با تعهدات آن سازگاری نداشته و خطری برای تلاشها در راستای کاهش تنش محسوب میشود، خودداری کند. فرانسه درباره اظهارات جدید ایران با شرکا و آژانس بینالمللی انرژی اتمی گفتوگو خواهد کرد».
سخنگوی وزارت امور خارجه انگلیس نیز از سومین گام ایران برای کاهش تعهدات برجامی، بهشدت ابراز نگرانی کرد؛ «اقدام ایران مبنی بر تعلیق محدودیتهایش بر سر توسعه و تحقیقات هستهای، بسیار نگرانکننده است. برداشتن گام سوم کاهش تعهدات برجامی بهویژه در زمانی که ما و چهار شریک اروپایی و بینالمللی درصدد کاهش تنشها با ایران هستیم، بسیار ناامیدکننده است».
در همین راستا، یک سخنگوی وزارت امور خارجه آلمان نیز روز جمعه در کنفرانسی خبری در برلین، درباره کاهش تعهدات برجامی ایران گفت: «ما از ایران میخواهیم شرایط را بدتر نکند. هنوز برای ایران دیر نشده است که مسیر اشتباهی را که رفته، ترک کند».
طرف اروپایی نتوانسته موافقت آمریکا را برای همکاری با ایران را جلب کند، در همین راستا از هر دو سوی معامله ناراضی است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.