|

موسيقي در جهان اداره‌شده

شرق: «جامعه‌شناسي موسيقي» از محورهاي كار فكريِ تئودور آدورنو، جامعه‌شناس، نظريه‌پرداز ادبي و موسیقی‌شناسِ آلمانی است. «فتيشيسم در موسيقي و واپس‌روي شنيدن» نيز ماحصلِ كار او در زمينه نقد موسيقي در نسبت با جامعه است كه بار نخست در 1938 در نيويورك نوشته شد، زماني كه پس از روي ‌كارآمدنِ نازيسم در آلمان به امريكا پناه برد و در دانشگاه پرينستون درباره تاثير راديو بر جوامع مدرن تحقيق مي‌كرد.
سارا اباذري، مترجمِ كتاب «فتيشيسم در موسيقي و واپس‌روي شنيدن» كه زمستانِ پيش منتشر شد و اخيرا نيز به چاپ دوم رسيده است، در مقدمه‌اي به پيشينه اين كتابِ خواندنيِ كم‌حجم كه صفحاتش به هفتاد صفحه هم نمي‌رسد اشاره مي‌كند و نيز، فهرستي از كارهاي پژوهشي آدورنو در زمينه موسيقي به‌دست مي‌دهد و دست آخر شرحي مختصر بر ايده آدورنو مي‌نويسد كه به‌خوبي بابِ بحث را باز مي‌كند. اين متن كه اكنون در قالب كتاب پيش‌روي ما است در همان سالِ 1938 در مجله «تحقيقات اجتماعي» در پاريس منتشر شد و بعدتر در 1956 همراه با سه مقاله ديگر در كتابي با عنوان «ديسونانس‌ها، موسيقي در جهان اداره‌شده»‌ به چاپ رسيد. مترجم سطوح مختلف متن را چنين صورت‌بندي مي‌كند: مي‌توان سه سطح اساسي را از هم تمييز داد: در سطح زيرين، پراتيك‌ها و تكنيك‌هاي متداول عيني در موسيقي در دو حوزه به‌ظاهر متفاوت (موسيقي جدي و موسيقي سرگرم‌كننده) تشريح مي‌شوند و نويسنده به تبيين مكانيسم‌ها و ارزش‌هايي مي‌پردازد كه سازوكار سرمايه‌داري بر موسيقي تحميل مي‌كند. در سطح مياني، آدورنو از سويه واقعي اين سازوكار پرده برمي‌دارد و نحوه عملكرد فتيش‌ها را تحليل مي‌كند و بالاخره سطح برين كه بازتاب دو سطح پيشين در عرصه نظري است و واقعيتِ تعميم‌يافته آن در چارچوب مفاهيم به‌ويژه در جامه دو مفهوم كليديِ «فتيشيسم در موسيقي» و «واپس‌روي شنيدن».
مترجم همچنين از آشنايي‌اش با مكتب فرانكفورت نوشته كه وامدار ترجمه‌هاي بابك احمدي و مراد فرهادپور است و پيش‌زمينه‌اي براي اين ترجمه بوده و از يوسف اباذري و رامين معتمدنژاد نام مي‌برد كه در ترجمه اين اثرِ او را ياري كرده‌اند.

شرق: «جامعه‌شناسي موسيقي» از محورهاي كار فكريِ تئودور آدورنو، جامعه‌شناس، نظريه‌پرداز ادبي و موسیقی‌شناسِ آلمانی است. «فتيشيسم در موسيقي و واپس‌روي شنيدن» نيز ماحصلِ كار او در زمينه نقد موسيقي در نسبت با جامعه است كه بار نخست در 1938 در نيويورك نوشته شد، زماني كه پس از روي ‌كارآمدنِ نازيسم در آلمان به امريكا پناه برد و در دانشگاه پرينستون درباره تاثير راديو بر جوامع مدرن تحقيق مي‌كرد.
سارا اباذري، مترجمِ كتاب «فتيشيسم در موسيقي و واپس‌روي شنيدن» كه زمستانِ پيش منتشر شد و اخيرا نيز به چاپ دوم رسيده است، در مقدمه‌اي به پيشينه اين كتابِ خواندنيِ كم‌حجم كه صفحاتش به هفتاد صفحه هم نمي‌رسد اشاره مي‌كند و نيز، فهرستي از كارهاي پژوهشي آدورنو در زمينه موسيقي به‌دست مي‌دهد و دست آخر شرحي مختصر بر ايده آدورنو مي‌نويسد كه به‌خوبي بابِ بحث را باز مي‌كند. اين متن كه اكنون در قالب كتاب پيش‌روي ما است در همان سالِ 1938 در مجله «تحقيقات اجتماعي» در پاريس منتشر شد و بعدتر در 1956 همراه با سه مقاله ديگر در كتابي با عنوان «ديسونانس‌ها، موسيقي در جهان اداره‌شده»‌ به چاپ رسيد. مترجم سطوح مختلف متن را چنين صورت‌بندي مي‌كند: مي‌توان سه سطح اساسي را از هم تمييز داد: در سطح زيرين، پراتيك‌ها و تكنيك‌هاي متداول عيني در موسيقي در دو حوزه به‌ظاهر متفاوت (موسيقي جدي و موسيقي سرگرم‌كننده) تشريح مي‌شوند و نويسنده به تبيين مكانيسم‌ها و ارزش‌هايي مي‌پردازد كه سازوكار سرمايه‌داري بر موسيقي تحميل مي‌كند. در سطح مياني، آدورنو از سويه واقعي اين سازوكار پرده برمي‌دارد و نحوه عملكرد فتيش‌ها را تحليل مي‌كند و بالاخره سطح برين كه بازتاب دو سطح پيشين در عرصه نظري است و واقعيتِ تعميم‌يافته آن در چارچوب مفاهيم به‌ويژه در جامه دو مفهوم كليديِ «فتيشيسم در موسيقي» و «واپس‌روي شنيدن».
مترجم همچنين از آشنايي‌اش با مكتب فرانكفورت نوشته كه وامدار ترجمه‌هاي بابك احمدي و مراد فرهادپور است و پيش‌زمينه‌اي براي اين ترجمه بوده و از يوسف اباذري و رامين معتمدنژاد نام مي‌برد كه در ترجمه اين اثرِ او را ياري كرده‌اند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.