|

میانجیگری اتیوپی برای پایان‌دادن به بحران سودان

مقاومت ادامه دارد

بعد از ماه‌ها تظاهرات صلح‌آمیز آنچه بسیاری از آن هراس داشتند، به وقوع پیوست و نیروهای نظامی سودان به معترضان حمله کردند و بیش از صد نفر کشته و ده‌ها نفر هم زخمی شدند. ابتدا مقامات وزارت بهداشت این کشور شمار کشته‌شدگان را حدود 60 نفر اعلام کردند، ولی پنجشنبه ائتلاف مشاغل سودان اعلام کرد جنازه 40 نفر از معترضانی را که در کشتار دوشنبه سوم ژوئن (13 خرداد) گذشته در خارطوم به قتل رسیده بودند از رود نیل بیرون کشیده است و به این ترتیب شمار کشته‌شدگان به بیش از صد نفر رسید. کمیته مرکزی پزشکان سودان هم در گزارشی اعلام کرده دست‌کم 108 نفر کشته و بیش از 500 نفر زخمی شده‌اند. به‌دنبال این خشونت‌ها، اتحادیه آفریقا عضویت سودان را به تعلیق درآورد و اعلام کرد‌ این کشور فقط در صورت انتقال قدرت به غیرنظامیان می‌تواند به این سازمان بازگردد. کشتار روز دوشنبه مرگ‌بارترین حمله به معترضان از زمان برکناری عمر البشیر، رئیس‌جمهوری سرنگون‌شده کشور بود. دیکتاتور سودانی پس از اعتراض‌های سراسری مسالمت‌آمیز سودانی در نهایت از قدرت کنار رفت، ولی ارتش به روال بسیاری از کشورها تلاش کرد بر این انقلاب مردمی سوار شود و آن را مصادره کند. با وجود مذاکرات فشرده میان نیروهای نظامی و نمایندگان مخالفان درباره چند و چون دولت انتقالی، معترضان خیابان را ترک نکردند و با تحصن در مقابل مقر ارتش در خارطوم خواستار انتقال قدرت به غیرنظامیان شدند. بااین‌حال دوشنبه نیروهای نظامی سودان خیابان‌های منتهی به محل تحصن معترضان را در اطراف مقر ارتش مسدود کردند و معترضان را به گلوله بستند. بسیاری از معترضان به داخل رود نیل انداخته شدند و چادرهای معترضان نیز به آتش کشیده شد. یک روز بعد از این کشتار رعب‌آور، ژنرال عبدالفتاح برهان، رئیس شورای نظامی سودان که گمان می‌کرد با این کشتار کار یکسره شده است، در بیانیه‌ای اعلام کرد ارتش همه توافق‌های به‌دست‌آمده با مخالفان را کنار می‌گذارد و بدون مشارکت معترضان، دولت انتقالی را تشکیل می‌دهد. بااین‌حال یک روز بعد از بیانیه، نظامیان از تصمیم خود بازگشتند و اعلام کردند حاضرند گفت‌و‌گو با معترضان را از سر بگیرند. ژنرال عبدالفتاح برهان همچنین اعلام کرد مسئولان کشتار روز دوشنبه بازداشت و محاکمه خواهند شد. با این همه ائتلاف مخالفان سودان و گروه‌های اپوزیسیون این پیشنهاد را رد کردند و گفتند به ارتش اعتمادی ندارند. مخالفان می‌گویند تا تحقق مطالبات خود، به اعتراضات ادامه می‌دهند. در این میان آبی احمد، نخست‌وزیر اتیوپی، به‌منظور میانجیگری میان شورای نظامی و معترضان سودان، روز گذشته وارد خارطوم شد. احمد که صبح جمعه از طریق فرودگاه بین‌المللی خارطوم وارد سودان شد، قرار است ابتدا با فرماندهان شورای نظامی و سپس با نمایندگان معترضان دیدار کند.
به باور بسیاری از تحلیلگران تلاش‌های انقلابیون سودانی برای دورکردن دست‌های ارتش از قدرت، درسی بود که این معترضان از بهار عربی و به‌ویژه تجربه مصر آموختند. در مصر پس از انقلاب مردمی سال 2011 که موجب برکناری حسنی مبارک شد، نظامیان با کودتایی خشونت‌بار علیه دولت منتخب قدرت را در دست گرفتند و این‌بار حتی سرسخت‌تر از گذشته حکومتی خودکامه برپا کردند. معترضان سودانی اما در پی سرنگونی عمرالبشیر به اعتراضات خود ادامه دادند و حتی اکنون و بعد از کشتار روز دوشنبه هم به خانه‌های خود برنگشته‌اند. آنها اکنون نمی‌خواهند به هیچ قیمتی انقلاب خود را به نیروهای ضد‌انقلاب ارزانی کنند، حتی اگر زیر شکنجه و سرکوب باشند. با این همه دست‌هایی در کار هستند تا انقلاب مردمی سودان به نتیجه دلخواه مردم نرسد، نیروهای تأثیرگذار منطقه مانند عربستان‌سعودی، امارات متحده عربی و مصر که بهار عربی را هم به محاق بردند، اکنون با حمایت بی‌چون‌و‌چرا از نظامیان سودانی روبه‌روی مردم معترض ایستاده‌اند، ازهمین‌رو تعجبی ندارد که سرکوب و کشتار دوشنبه پس از دیدار مقامات ارتش سودان با مقامات مصر، عربستان و امارات انجام شد. این سه کشور همواره از ارتش سودان حمایت کرده‌اند و سربازان سودانی هم در ائتلاف نظامی به رهبری عربستان سعودی در یمن حضور داشتند. این رژیم‌ها به‌خوبی می‌دانند که موفقیت انقلاب و برقراری حکومتی دموکراتیک در سودان می‌تواند انگیزه‌ای برای نیروهای مخالف در کشورهایشان باشد، ازهمین‌رو تمام تلاش خود را به کار گرفتند تا از رسیدن مردم سودان به خواسته‌هایشان جلوگیری کنند. در این میان آنچه می‌تواند همچنان معترضان سودانی را به هدف نهایی‌شان نزدیک کند، ادامه مقاومت آنها در خیابان‌ها و اعلام حمایت و همبستگی دیگر کشورها با این مردم است. باید دید آیا زور مردم سودان بیشتر است یا دلارهای نفتی کشورهای عربی؟

بعد از ماه‌ها تظاهرات صلح‌آمیز آنچه بسیاری از آن هراس داشتند، به وقوع پیوست و نیروهای نظامی سودان به معترضان حمله کردند و بیش از صد نفر کشته و ده‌ها نفر هم زخمی شدند. ابتدا مقامات وزارت بهداشت این کشور شمار کشته‌شدگان را حدود 60 نفر اعلام کردند، ولی پنجشنبه ائتلاف مشاغل سودان اعلام کرد جنازه 40 نفر از معترضانی را که در کشتار دوشنبه سوم ژوئن (13 خرداد) گذشته در خارطوم به قتل رسیده بودند از رود نیل بیرون کشیده است و به این ترتیب شمار کشته‌شدگان به بیش از صد نفر رسید. کمیته مرکزی پزشکان سودان هم در گزارشی اعلام کرده دست‌کم 108 نفر کشته و بیش از 500 نفر زخمی شده‌اند. به‌دنبال این خشونت‌ها، اتحادیه آفریقا عضویت سودان را به تعلیق درآورد و اعلام کرد‌ این کشور فقط در صورت انتقال قدرت به غیرنظامیان می‌تواند به این سازمان بازگردد. کشتار روز دوشنبه مرگ‌بارترین حمله به معترضان از زمان برکناری عمر البشیر، رئیس‌جمهوری سرنگون‌شده کشور بود. دیکتاتور سودانی پس از اعتراض‌های سراسری مسالمت‌آمیز سودانی در نهایت از قدرت کنار رفت، ولی ارتش به روال بسیاری از کشورها تلاش کرد بر این انقلاب مردمی سوار شود و آن را مصادره کند. با وجود مذاکرات فشرده میان نیروهای نظامی و نمایندگان مخالفان درباره چند و چون دولت انتقالی، معترضان خیابان را ترک نکردند و با تحصن در مقابل مقر ارتش در خارطوم خواستار انتقال قدرت به غیرنظامیان شدند. بااین‌حال دوشنبه نیروهای نظامی سودان خیابان‌های منتهی به محل تحصن معترضان را در اطراف مقر ارتش مسدود کردند و معترضان را به گلوله بستند. بسیاری از معترضان به داخل رود نیل انداخته شدند و چادرهای معترضان نیز به آتش کشیده شد. یک روز بعد از این کشتار رعب‌آور، ژنرال عبدالفتاح برهان، رئیس شورای نظامی سودان که گمان می‌کرد با این کشتار کار یکسره شده است، در بیانیه‌ای اعلام کرد ارتش همه توافق‌های به‌دست‌آمده با مخالفان را کنار می‌گذارد و بدون مشارکت معترضان، دولت انتقالی را تشکیل می‌دهد. بااین‌حال یک روز بعد از بیانیه، نظامیان از تصمیم خود بازگشتند و اعلام کردند حاضرند گفت‌و‌گو با معترضان را از سر بگیرند. ژنرال عبدالفتاح برهان همچنین اعلام کرد مسئولان کشتار روز دوشنبه بازداشت و محاکمه خواهند شد. با این همه ائتلاف مخالفان سودان و گروه‌های اپوزیسیون این پیشنهاد را رد کردند و گفتند به ارتش اعتمادی ندارند. مخالفان می‌گویند تا تحقق مطالبات خود، به اعتراضات ادامه می‌دهند. در این میان آبی احمد، نخست‌وزیر اتیوپی، به‌منظور میانجیگری میان شورای نظامی و معترضان سودان، روز گذشته وارد خارطوم شد. احمد که صبح جمعه از طریق فرودگاه بین‌المللی خارطوم وارد سودان شد، قرار است ابتدا با فرماندهان شورای نظامی و سپس با نمایندگان معترضان دیدار کند.
به باور بسیاری از تحلیلگران تلاش‌های انقلابیون سودانی برای دورکردن دست‌های ارتش از قدرت، درسی بود که این معترضان از بهار عربی و به‌ویژه تجربه مصر آموختند. در مصر پس از انقلاب مردمی سال 2011 که موجب برکناری حسنی مبارک شد، نظامیان با کودتایی خشونت‌بار علیه دولت منتخب قدرت را در دست گرفتند و این‌بار حتی سرسخت‌تر از گذشته حکومتی خودکامه برپا کردند. معترضان سودانی اما در پی سرنگونی عمرالبشیر به اعتراضات خود ادامه دادند و حتی اکنون و بعد از کشتار روز دوشنبه هم به خانه‌های خود برنگشته‌اند. آنها اکنون نمی‌خواهند به هیچ قیمتی انقلاب خود را به نیروهای ضد‌انقلاب ارزانی کنند، حتی اگر زیر شکنجه و سرکوب باشند. با این همه دست‌هایی در کار هستند تا انقلاب مردمی سودان به نتیجه دلخواه مردم نرسد، نیروهای تأثیرگذار منطقه مانند عربستان‌سعودی، امارات متحده عربی و مصر که بهار عربی را هم به محاق بردند، اکنون با حمایت بی‌چون‌و‌چرا از نظامیان سودانی روبه‌روی مردم معترض ایستاده‌اند، ازهمین‌رو تعجبی ندارد که سرکوب و کشتار دوشنبه پس از دیدار مقامات ارتش سودان با مقامات مصر، عربستان و امارات انجام شد. این سه کشور همواره از ارتش سودان حمایت کرده‌اند و سربازان سودانی هم در ائتلاف نظامی به رهبری عربستان سعودی در یمن حضور داشتند. این رژیم‌ها به‌خوبی می‌دانند که موفقیت انقلاب و برقراری حکومتی دموکراتیک در سودان می‌تواند انگیزه‌ای برای نیروهای مخالف در کشورهایشان باشد، ازهمین‌رو تمام تلاش خود را به کار گرفتند تا از رسیدن مردم سودان به خواسته‌هایشان جلوگیری کنند. در این میان آنچه می‌تواند همچنان معترضان سودانی را به هدف نهایی‌شان نزدیک کند، ادامه مقاومت آنها در خیابان‌ها و اعلام حمایت و همبستگی دیگر کشورها با این مردم است. باید دید آیا زور مردم سودان بیشتر است یا دلارهای نفتی کشورهای عربی؟

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.