|

مرکز مبادلات ارزي رانتي شده است

واردات بازرگانان، 51میلیارد، ارز دریافتی 18میلیارد دلار حسيني:

شرق: مهرماه سال گذشته همزمان با نوسان‌هاي ايجادشده در بازار ارز بعد از شش‌ماه بانک مرکزي براي در دست گرفتن دوباره قيمت ارز وارد ميدان شد و مرکز مبادلات ارزي را راه‌اندازي کرد تا در عمل شاهد ارز سه‌نرخي در بازار باشيم. اول نرخ مرجع دلار حدود 1226 توماني که به کالاهاي اساسي اختصاص داده شد و نرخ ارز مبادلاتي حدود دوهزارو500توماني براي واردات کالا از طرف بازرگانان که بر اساس اولويت از طرف بانک مرکزي تعيين شده بود و البته قيمت دلار در بازار آزاد که از مهرماه سال گذشته از سه تا سه‌هزارو500تومان در نوسان بود. اما روز گذشته روابط‌عمومي بانک مرکزي به‌مناسبت اولين سال تاسيس مرکز مبادلات ارزي آماري از فعاليت اين مرکز در طول اين يک سال منتشر کرد که با مقايسه با بعضي از آمارهاي منتشرشده وزارتخانه‌هاي ديگر در مغايرت بود. در اين گزارش آمده است که در مجموع مرکز مبادلات ارزي با پذيرش بيش از 952/71 فقره ثبت سفارش به ارزش حدودا 6/18 ميليارددلار، نيازهاي ارزي بخش توليد به واردات را تامين کرده است. با توجه به گزارش مرکز آمار اتاق صنايع، معادن و بازرگاني تهران در سال گذشته بازرگانان ايراني حدود 400/51 ميليارددلار از 156 کشور دنيا کالا وارد کرده‌اند که حدود 70درصد اين کالاها در فهرست کالاهاي منتشرشده از طرف بانک مرکزي براي دريافت ارز مبادلاتي قرار داشته‌اند. با توجه به اين اعداد شاهد اختلاف آماري نزديک به 33ميليارددلاري هستيم که مشخص نيست ارز آن چگونه تامين شده است. حميد حسيني، از اعضاي اتاق بازرگاني تهران با تاکيد بر اينکه اين مرکز به‌خصوص در سه‌ماهه اول سال 92 عملا قادر به تامين ارز مورد نياز بازرگانان نبود به «شرق» گفت: بسياري از تجار به‌اجبار ارز مورد نياز خود را از بازار آزاد تهيه مي‌کردند و به همين دليل هم شاهد افزايش قيمت سه‌برابري در بعضي از حوزه‌هاي کالايي بوديم. او ادامه مي‌دهد: در عمل اين مرکز با توجه به تحريم‌ها و کاهش درآمد‌هاي ارزي دولت حتي در زمان‌هايي از آغازبه‌کار براي تامين ارز، بازرگانان را در ليست انتظار مي‌گذاشت که اين مدت انتظار باعث ضرر هنگفت واردکنندگان بخش‌خصوصي يا حتي لغو يک‌طرفه قرارداد از طرف خارجي مي‌شد يا حتي در مواقعي اين موضوع باعث انقضاي تاريخ‌مصرف کالاي ثبت سفارش مي‌شد و بنابراين واردکنندگان زيادي ترجيح مي‌دادند تا با تهيه ارز از بازار اين مشکلات را حل کنند. خزانه‌دار اتاق بازرگاني تهران با اشاره به درخواست اعضاي اتاق‌هاي بازرگاني کشور از بانک مرکزي براي تسريع روند تهيه ارز بازرگانان اظهار مي‌کند که حتي در زمان‌هايي از سال اين مرکز به‌جاي دلار، يوآن چين را به بازرگانان تحويل مي‌داد که تبديل اين واحد پولي به دلار خود يکي از مشکلات واردکنندگان بود يا حتي در مواقعي باعث گرايش بيشتر تجار براي واردات کالا از چين مي‌شد که در بعضي از حوزه‌هاي کالايي به همین دليل شاهد حضور کالاهاي بي‌کيفيت چيني بوديم. مجيدرضا حريري، يکي از اعضاي اتاق بازرگاني ايران هم چندي پيش در گفت‌وگويي که با يکي از خبرگزاري‌ها داشت، با انتقاد از مرکز مبادلات ارزي گفته بود که اين مرکز تبديل به محلي براي استفاده رانتي عده معدودي شده و همه بازرگانان امکان استفاده از ارز اين مرکز را پيدا نکرده‌اند. شفاف‌سازي در ارايه آمار بايد از وظايف ديگر بانک مرکزي باشد. چرا که مرکز مبادلات ارزي بايد گزارش دهد در يک سال گذشته چه مقدار ارز به چه قيمتي، به چه کساني و به چه کالاهايي داده است. به نظر مي‌رسد انتقادها از مرکز مبادلات ارزي در طول سال گذشته کم نبوده و حتي در مواقعي عده‌اي تاسيس اين مرکز را غيرکارشناسي اعلام کرده‌اند. گرچه رييس کل جديد بانک مرکزي موضع شفافي در قبال اين مرکز نگرفته است ولي خبرهايي از درون بانک مرکزي به گوش مي‌رسد که سيف و معاونانش خواستار ارز تک‌نرخي و نزديک به بازار آزاد هستند و به ناکارآمدي اين مرکز اذعان دارند ولي به دليل شرايط کشور ترجيح مي‌دهند تا پايان سال اين مرکز به کار خود ادامه دهد تا اگر گشايشي در لغو تحريم‌ها ايجاد شد در بودجه سال 92 شاهد انحلال يا اصلاح اين مرکز و ارز تک‌نرخي باشيم. در نهايت اين مرکز هم يکي از ميراث‌هاي دولت گذشته است که بايد ديد دولت جديد تا کجا مي‌تواند آن را تحمل کند.
شرق: مهرماه سال گذشته همزمان با نوسان‌هاي ايجادشده در بازار ارز بعد از شش‌ماه بانک مرکزي براي در دست گرفتن دوباره قيمت ارز وارد ميدان شد و مرکز مبادلات ارزي را راه‌اندازي کرد تا در عمل شاهد ارز سه‌نرخي در بازار باشيم. اول نرخ مرجع دلار حدود 1226 توماني که به کالاهاي اساسي اختصاص داده شد و نرخ ارز مبادلاتي حدود دوهزارو500توماني براي واردات کالا از طرف بازرگانان که بر اساس اولويت از طرف بانک مرکزي تعيين شده بود و البته قيمت دلار در بازار آزاد که از مهرماه سال گذشته از سه تا سه‌هزارو500تومان در نوسان بود. اما روز گذشته روابط‌عمومي بانک مرکزي به‌مناسبت اولين سال تاسيس مرکز مبادلات ارزي آماري از فعاليت اين مرکز در طول اين يک سال منتشر کرد که با مقايسه با بعضي از آمارهاي منتشرشده وزارتخانه‌هاي ديگر در مغايرت بود. در اين گزارش آمده است که در مجموع مرکز مبادلات ارزي با پذيرش بيش از 952/71 فقره ثبت سفارش به ارزش حدودا 6/18 ميليارددلار، نيازهاي ارزي بخش توليد به واردات را تامين کرده است. با توجه به گزارش مرکز آمار اتاق صنايع، معادن و بازرگاني تهران در سال گذشته بازرگانان ايراني حدود 400/51 ميليارددلار از 156 کشور دنيا کالا وارد کرده‌اند که حدود 70درصد اين کالاها در فهرست کالاهاي منتشرشده از طرف بانک مرکزي براي دريافت ارز مبادلاتي قرار داشته‌اند. با توجه به اين اعداد شاهد اختلاف آماري نزديک به 33ميليارددلاري هستيم که مشخص نيست ارز آن چگونه تامين شده است. حميد حسيني، از اعضاي اتاق بازرگاني تهران با تاکيد بر اينکه اين مرکز به‌خصوص در سه‌ماهه اول سال 92 عملا قادر به تامين ارز مورد نياز بازرگانان نبود به «شرق» گفت: بسياري از تجار به‌اجبار ارز مورد نياز خود را از بازار آزاد تهيه مي‌کردند و به همين دليل هم شاهد افزايش قيمت سه‌برابري در بعضي از حوزه‌هاي کالايي بوديم. او ادامه مي‌دهد: در عمل اين مرکز با توجه به تحريم‌ها و کاهش درآمد‌هاي ارزي دولت حتي در زمان‌هايي از آغازبه‌کار براي تامين ارز، بازرگانان را در ليست انتظار مي‌گذاشت که اين مدت انتظار باعث ضرر هنگفت واردکنندگان بخش‌خصوصي يا حتي لغو يک‌طرفه قرارداد از طرف خارجي مي‌شد يا حتي در مواقعي اين موضوع باعث انقضاي تاريخ‌مصرف کالاي ثبت سفارش مي‌شد و بنابراين واردکنندگان زيادي ترجيح مي‌دادند تا با تهيه ارز از بازار اين مشکلات را حل کنند. خزانه‌دار اتاق بازرگاني تهران با اشاره به درخواست اعضاي اتاق‌هاي بازرگاني کشور از بانک مرکزي براي تسريع روند تهيه ارز بازرگانان اظهار مي‌کند که حتي در زمان‌هايي از سال اين مرکز به‌جاي دلار، يوآن چين را به بازرگانان تحويل مي‌داد که تبديل اين واحد پولي به دلار خود يکي از مشکلات واردکنندگان بود يا حتي در مواقعي باعث گرايش بيشتر تجار براي واردات کالا از چين مي‌شد که در بعضي از حوزه‌هاي کالايي به همین دليل شاهد حضور کالاهاي بي‌کيفيت چيني بوديم. مجيدرضا حريري، يکي از اعضاي اتاق بازرگاني ايران هم چندي پيش در گفت‌وگويي که با يکي از خبرگزاري‌ها داشت، با انتقاد از مرکز مبادلات ارزي گفته بود که اين مرکز تبديل به محلي براي استفاده رانتي عده معدودي شده و همه بازرگانان امکان استفاده از ارز اين مرکز را پيدا نکرده‌اند. شفاف‌سازي در ارايه آمار بايد از وظايف ديگر بانک مرکزي باشد. چرا که مرکز مبادلات ارزي بايد گزارش دهد در يک سال گذشته چه مقدار ارز به چه قيمتي، به چه کساني و به چه کالاهايي داده است. به نظر مي‌رسد انتقادها از مرکز مبادلات ارزي در طول سال گذشته کم نبوده و حتي در مواقعي عده‌اي تاسيس اين مرکز را غيرکارشناسي اعلام کرده‌اند. گرچه رييس کل جديد بانک مرکزي موضع شفافي در قبال اين مرکز نگرفته است ولي خبرهايي از درون بانک مرکزي به گوش مي‌رسد که سيف و معاونانش خواستار ارز تک‌نرخي و نزديک به بازار آزاد هستند و به ناکارآمدي اين مرکز اذعان دارند ولي به دليل شرايط کشور ترجيح مي‌دهند تا پايان سال اين مرکز به کار خود ادامه دهد تا اگر گشايشي در لغو تحريم‌ها ايجاد شد در بودجه سال 92 شاهد انحلال يا اصلاح اين مرکز و ارز تک‌نرخي باشيم. در نهايت اين مرکز هم يکي از ميراث‌هاي دولت گذشته است که بايد ديد دولت جديد تا کجا مي‌تواند آن را تحمل کند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.