|

آیا روزنامه 4 هزار تومانی گران است؟

پژمان موسوی

راستش را بخواهید این چند روزی که برخی روزنامه‌ها، از جمله همین «شرق» خودمان، به‌ناگهان قیمت خود را دو برابر کرده‌اند، یک پرسش مهم ذهنم را مشغول کرده است. موضوع «شرق»، اعتماد، همشهری یا برخی دیگر از روزنامه‌ها یا نشریات مکتوب نیست؛ موضوع اصل این گران‌کردن به عنوان یک سیاست است؛ سیاستی که گرچه باب میل مدیران این رسانه‌ها نبوده و افزایش بی‌رویه قیمت کاغذ و سایر هزینه‌های ریز و درشت آنها را مجبور به اتخاذ آن کرده است، اما هر چه که هست الان ما با روزنامه‌هایی طرفیم که خیلی‌هایمان می‌گوییم «گران» است. پیش از ورود به بحث این را هم بگویم که برای من و حتما خیلی از شما، «کیفیت» حرف اول را می‌زند و وقتی درباره روزنامه‌ای صحبت می‌شود که قیمت خود را بالا برده است، حتما فرض ما این است که این روزنامه، محتوایی خواندنی و حرفه‌ای را هر روز به مخاطبانش عرضه می‌کند و در غیر این صورت مشخص است که روزنامه صد تومانی هم ارزش خریدن و خواندن ندارد!

خب! اگر ما مخاطب یک روزنامه باشیم و آن را در شرایط کنونی و با همه مشکلات و محدودیت‌هایی که می‌دانیم نشریات مکتوب با آن روبه‌رو هستند، رسانه‌ای قابل اعتنا و اتکا بدانیم، آیا باز هم فکر می‌کنیم روزنامه دو یا چهار هزار تومانی گران است؟ بیایید با هم چند مقوله را مقایسه کنیم. فکر کنید یک خانواده‌ فرهنگی یعنی خانواده‌ای که «فرهنگ» جزء دغدغه‌هایش است و حاضر است جز برای نیازهای معیشتی و روزمره، برای «فرهنگ» و نیازهای ثانویه هم هزینه کند، می‌خواهد سینما برود. متوسط قیمت بلیت در سینماهای استاندارد، برای هر نفر 20 هزار تومان است؛ یعنی یک خانواده چهار نفری برای تماشای یک فیلم در سینما باید 80 هزار تومان و دو نفر باید 40 هزار تومان پول بپردازند؛ ممکن است آنها از فیلم خوششان بیاید یا نیاید. یک آلبوم موسیقی میانگین 30 هزار تومان است، برای حضور در یک کنسرت موسیقی حداقل 80 و حداکثر 200 تا 300 هزار تومان باید پرداخت کرد. تماشای یک تئاتر چیزی حدود دو برابر سینما هزینه دارد و قیمت کتاب هم که مشخص است. روزنامه چهار هزار تومانی که گران‌ترین روزنامه‌ موجود فعلی است، هفته‌ای 24 هزار تومان می‌شود؛ یعنی اگر هر روز، یک روزنامه‌ چهار هزار تومانی بخریم، در هفته می‌شود 24 هزار تومان، معادلِ تقریبا یک‌بار تماشای یک فیلم در سینما برای یک نفر! روزنامه را می‌دانیم که همه‌ اعضای خانواده می‌توانند بخوانند؛ یعنی با 24 هزار تومان، یک خانواده می‌تواند صفحات و مطالب مورد علاقه‌اش را در طولِ یک هفته بخواند. رقم‌های هزینه سینما، تئاتر، موسیقی یا کتاب را اگر ضرب‌در یک هفته کنیم، خودتان متوجه تفاوتش می‌شوید. تازه اینها مثال‌هایی فرهنگی بود و اگر بخواهیم میانگین سایر هزینه‌های یک خانواده یا فرد متعلق به طبقه متوسط را حساب کنیم، قاعده بازی کلا عوض می‌شد!
خودمانیم! پول یک فنجان قهوه و یک برش کیک از خرید یک هفته‌ گران‌ترین روزنامه‌ها بیشتر می‌شود! با یک حساب سرانگشتی، با پول یک هفته قهوه و متعلقاتش، می‌شود شش ماه اشتراک روزنامه‌ها را گرفت و بسیاری از مجلات را سالانه مشترک شد! همه صحبت این است که هنوز هم با وجود هزینه‌هایی که هر روز سر به فلک می‌زند و هر ایرانی مطابق آمار و ارقامی که رئیس مرکز آمار مبنی‌بر افزایش هزینه‌های 50 تا 80 درصدی زندگی در مقایسه با مدتِ مشابهِ سال گذشته اعلام کرد، هزینه کالاهای فرهنگی و از جمله روزنامه‌ها و مجلات پایین است. می‌توانیم بگوییم روزنامه‌ها چیزی برای خواندن ندارند، می‌توانیم از روزنامه‌ محبوب و مورد علاقه‌مان کیفیت بهتر و تحلیل‌هایی جدی‌تر را مطالبه کنیم، اما لطفا برای توجیه روزنامه نخریدن‌هایمان، قیمت بالای آنها را بهانه نکنیم!

راستش را بخواهید این چند روزی که برخی روزنامه‌ها، از جمله همین «شرق» خودمان، به‌ناگهان قیمت خود را دو برابر کرده‌اند، یک پرسش مهم ذهنم را مشغول کرده است. موضوع «شرق»، اعتماد، همشهری یا برخی دیگر از روزنامه‌ها یا نشریات مکتوب نیست؛ موضوع اصل این گران‌کردن به عنوان یک سیاست است؛ سیاستی که گرچه باب میل مدیران این رسانه‌ها نبوده و افزایش بی‌رویه قیمت کاغذ و سایر هزینه‌های ریز و درشت آنها را مجبور به اتخاذ آن کرده است، اما هر چه که هست الان ما با روزنامه‌هایی طرفیم که خیلی‌هایمان می‌گوییم «گران» است. پیش از ورود به بحث این را هم بگویم که برای من و حتما خیلی از شما، «کیفیت» حرف اول را می‌زند و وقتی درباره روزنامه‌ای صحبت می‌شود که قیمت خود را بالا برده است، حتما فرض ما این است که این روزنامه، محتوایی خواندنی و حرفه‌ای را هر روز به مخاطبانش عرضه می‌کند و در غیر این صورت مشخص است که روزنامه صد تومانی هم ارزش خریدن و خواندن ندارد!

خب! اگر ما مخاطب یک روزنامه باشیم و آن را در شرایط کنونی و با همه مشکلات و محدودیت‌هایی که می‌دانیم نشریات مکتوب با آن روبه‌رو هستند، رسانه‌ای قابل اعتنا و اتکا بدانیم، آیا باز هم فکر می‌کنیم روزنامه دو یا چهار هزار تومانی گران است؟ بیایید با هم چند مقوله را مقایسه کنیم. فکر کنید یک خانواده‌ فرهنگی یعنی خانواده‌ای که «فرهنگ» جزء دغدغه‌هایش است و حاضر است جز برای نیازهای معیشتی و روزمره، برای «فرهنگ» و نیازهای ثانویه هم هزینه کند، می‌خواهد سینما برود. متوسط قیمت بلیت در سینماهای استاندارد، برای هر نفر 20 هزار تومان است؛ یعنی یک خانواده چهار نفری برای تماشای یک فیلم در سینما باید 80 هزار تومان و دو نفر باید 40 هزار تومان پول بپردازند؛ ممکن است آنها از فیلم خوششان بیاید یا نیاید. یک آلبوم موسیقی میانگین 30 هزار تومان است، برای حضور در یک کنسرت موسیقی حداقل 80 و حداکثر 200 تا 300 هزار تومان باید پرداخت کرد. تماشای یک تئاتر چیزی حدود دو برابر سینما هزینه دارد و قیمت کتاب هم که مشخص است. روزنامه چهار هزار تومانی که گران‌ترین روزنامه‌ موجود فعلی است، هفته‌ای 24 هزار تومان می‌شود؛ یعنی اگر هر روز، یک روزنامه‌ چهار هزار تومانی بخریم، در هفته می‌شود 24 هزار تومان، معادلِ تقریبا یک‌بار تماشای یک فیلم در سینما برای یک نفر! روزنامه را می‌دانیم که همه‌ اعضای خانواده می‌توانند بخوانند؛ یعنی با 24 هزار تومان، یک خانواده می‌تواند صفحات و مطالب مورد علاقه‌اش را در طولِ یک هفته بخواند. رقم‌های هزینه سینما، تئاتر، موسیقی یا کتاب را اگر ضرب‌در یک هفته کنیم، خودتان متوجه تفاوتش می‌شوید. تازه اینها مثال‌هایی فرهنگی بود و اگر بخواهیم میانگین سایر هزینه‌های یک خانواده یا فرد متعلق به طبقه متوسط را حساب کنیم، قاعده بازی کلا عوض می‌شد!
خودمانیم! پول یک فنجان قهوه و یک برش کیک از خرید یک هفته‌ گران‌ترین روزنامه‌ها بیشتر می‌شود! با یک حساب سرانگشتی، با پول یک هفته قهوه و متعلقاتش، می‌شود شش ماه اشتراک روزنامه‌ها را گرفت و بسیاری از مجلات را سالانه مشترک شد! همه صحبت این است که هنوز هم با وجود هزینه‌هایی که هر روز سر به فلک می‌زند و هر ایرانی مطابق آمار و ارقامی که رئیس مرکز آمار مبنی‌بر افزایش هزینه‌های 50 تا 80 درصدی زندگی در مقایسه با مدتِ مشابهِ سال گذشته اعلام کرد، هزینه کالاهای فرهنگی و از جمله روزنامه‌ها و مجلات پایین است. می‌توانیم بگوییم روزنامه‌ها چیزی برای خواندن ندارند، می‌توانیم از روزنامه‌ محبوب و مورد علاقه‌مان کیفیت بهتر و تحلیل‌هایی جدی‌تر را مطالبه کنیم، اما لطفا برای توجیه روزنامه نخریدن‌هایمان، قیمت بالای آنها را بهانه نکنیم!

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.