|

جهان بهتري ممکن است

مينو مرتاضي‌لنگرودي

زنان در مقام انسان از طريق درگيري شعورمندانه با طبيعت و تاريخ و جامعه، بودن در جهان و در اصل هستي خود را درک مي‌کنند؛ از‌اين‌رو هستي انساني برخلاف موجودیت خانوادگی و تاریخی قابل تقليل‌ به تاريخ تولد و وقايع مندرج در زندگي و ساعت مرگ نيست. چيزي که زندگي انساني را از زيست نباتي و جانوري متمايز مي‌کند، عنصر شعور است. به مدد «شعور» هستي انساني کيفيتي متمايز از هستن و بودن در جايگاه جانداران و نا‌انسان‌ها در طبيعت مي‌يابد. شعور به منزله قابليت ذهني کمک مي‌کند تا انسان در روشن‌گاه هر درگيري با جهان «هستي» خود را دريابد و همچنين از انواع درگيري‌ها براي خود تجارب زيسته و انضمامي در راستای گسترش عرض و ارتقاي کيفيت زندگي بسازد. با اين تعريف موانع و تهديدهاي مندرج در طبيعت و جامعه براي انسان شعورمند بيش از آنکه موانعي از‌پيش‌موجود (مانند موانعي که در مسير زيست طبيعي هر موجود جا‌نداري قرار دارد) باشند، موانعي برساخته از نوع مواجهه آگاهانه و اراده‌گرايانه او با طبيعت و جامعه در راستای درک هستي پيچيده و شعورمند خويش در جهان است. در اين برداشت انسان ترجيح مي‌دهد به جاي اينکه موجودي رام و اهلي يا جانور وحشي زنده اما فاقد شعور و درک هستي خود باشد، در مقام انسان «جان»ورزي قرار گيرد که در چالش‌هاي ذهني و عيني و درگيري‌هاي آگاهانه‌اي که برای گريز از روزمرگي و رام‌شدگي براي خود ساخته، هستي شعورمند و متمايز خود از ساير جانداران و موجودات طبيعي و مصنوعي را قابل رؤيت کند.

در طول تاريخ حيات انسان در کره زمين همواره آدمياني بوده‌اند که انسان را از قفسه «موجودات» طبقه‌بندي‌شده فلاسفه که انسان را در طبقه حيواني با برچسب حيوان ناطق يا حيوان سياسي جاي داده‌اند، خلاص کرده و در مقام انسان ناطق کنشگر سياسي-مدني و... . هويت بخشيده‌اند. زنان در پرتو چنین هستی شعورمند مقتدری توانسته‌اند با تن‌نسپردن به رام‌شدگي و مقاومت به هر قيمت و به هزار دليل در برابر بي‌عدالتي و بي‌اخلاقي زر و زور و تزوير، انسان را متوجه حضور چنين گوهر تابناکي در درون ذهن‌شان کنند و هستي شعورمند انسان را پاس دارند. اينان همان‌ها هستند که ماوراي بايدها و نبايدهاي رايج و روزمره «جان»هاي آگاه و عاشق و دردمندشان را با هستي پرشور و غوغاي ستارگان در طبيعت پيوند مي‌زنند و مانند کهکشان راه شيري و ماهی که در آب دائم شنا می کند و از حرکت باز‌نمی‌ایستد در پيوندي فرا‌زماني و فرا‌مکاني با نسل پيشين و نسل این دوران و نسل بعدي خود را برای ساخت‌دنياي بهتري مجهز می‌کنند.

زنان در مقام انسان از طريق درگيري شعورمندانه با طبيعت و تاريخ و جامعه، بودن در جهان و در اصل هستي خود را درک مي‌کنند؛ از‌اين‌رو هستي انساني برخلاف موجودیت خانوادگی و تاریخی قابل تقليل‌ به تاريخ تولد و وقايع مندرج در زندگي و ساعت مرگ نيست. چيزي که زندگي انساني را از زيست نباتي و جانوري متمايز مي‌کند، عنصر شعور است. به مدد «شعور» هستي انساني کيفيتي متمايز از هستن و بودن در جايگاه جانداران و نا‌انسان‌ها در طبيعت مي‌يابد. شعور به منزله قابليت ذهني کمک مي‌کند تا انسان در روشن‌گاه هر درگيري با جهان «هستي» خود را دريابد و همچنين از انواع درگيري‌ها براي خود تجارب زيسته و انضمامي در راستای گسترش عرض و ارتقاي کيفيت زندگي بسازد. با اين تعريف موانع و تهديدهاي مندرج در طبيعت و جامعه براي انسان شعورمند بيش از آنکه موانعي از‌پيش‌موجود (مانند موانعي که در مسير زيست طبيعي هر موجود جا‌نداري قرار دارد) باشند، موانعي برساخته از نوع مواجهه آگاهانه و اراده‌گرايانه او با طبيعت و جامعه در راستای درک هستي پيچيده و شعورمند خويش در جهان است. در اين برداشت انسان ترجيح مي‌دهد به جاي اينکه موجودي رام و اهلي يا جانور وحشي زنده اما فاقد شعور و درک هستي خود باشد، در مقام انسان «جان»ورزي قرار گيرد که در چالش‌هاي ذهني و عيني و درگيري‌هاي آگاهانه‌اي که برای گريز از روزمرگي و رام‌شدگي براي خود ساخته، هستي شعورمند و متمايز خود از ساير جانداران و موجودات طبيعي و مصنوعي را قابل رؤيت کند.

در طول تاريخ حيات انسان در کره زمين همواره آدمياني بوده‌اند که انسان را از قفسه «موجودات» طبقه‌بندي‌شده فلاسفه که انسان را در طبقه حيواني با برچسب حيوان ناطق يا حيوان سياسي جاي داده‌اند، خلاص کرده و در مقام انسان ناطق کنشگر سياسي-مدني و... . هويت بخشيده‌اند. زنان در پرتو چنین هستی شعورمند مقتدری توانسته‌اند با تن‌نسپردن به رام‌شدگي و مقاومت به هر قيمت و به هزار دليل در برابر بي‌عدالتي و بي‌اخلاقي زر و زور و تزوير، انسان را متوجه حضور چنين گوهر تابناکي در درون ذهن‌شان کنند و هستي شعورمند انسان را پاس دارند. اينان همان‌ها هستند که ماوراي بايدها و نبايدهاي رايج و روزمره «جان»هاي آگاه و عاشق و دردمندشان را با هستي پرشور و غوغاي ستارگان در طبيعت پيوند مي‌زنند و مانند کهکشان راه شيري و ماهی که در آب دائم شنا می کند و از حرکت باز‌نمی‌ایستد در پيوندي فرا‌زماني و فرا‌مکاني با نسل پيشين و نسل این دوران و نسل بعدي خود را برای ساخت‌دنياي بهتري مجهز می‌کنند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.