هدف تشكيل وزارتخانه «صنعت، معدن و تجارت» محقق نشد
عبدالرضا شیخان.عضو کمیسیون بازرگانی اتاق ايران
موضوع تفکیک وزارتخانهها در ماههاي اخير به موضوع داغي در دولت و مجلس تبدیل شده است و بر اين اساس طرح تشکیل وزارت «تجارت و خدمات و بازرگانی» هشتم اسفندماه اعلام وصول شد.
دولت یکی از دلایل گرانیها را وظایف سنگین وزارت صنعت، معدن و تجارت عنوان میکند و معتقد است با تفکیک این وزارتخانه و جداسازی وزارت صنعت و معدن از بازرگانی، عرضه و تقاضا به صورت منظمتری انجام خواهد شد.
وی معتقد است باید وزارت صمت جای خودش بماند و فقط بخش صادرات از آن جدا شود. اصل قضیه این است که چه این وزارتخانهها تفکیک شوند و چه همه با هم ادغام شوند در حل مشکلات تأثیر نمیگذارد. باید سیاستهای کلی تغییر کند؛ یعنی بهجای اینکه یک وزارتخانه بازرگانی و یک وزارتخانه صنعت و معدن عریضوطویل داشته باشیم بهتر است همین وزارت صمت بماند، اما بخش صادرات آن را جدا کنیم و صادرات آن تبدیل به یک وزارتخانه شود. رویکرد صادراتيمان ضعیف است. ما یک سازمان توسعه و تجارت داریم، ولی سازمان توسعه و تجارت متولی واردات هم هست. ما به یک سازمان متولی که صرفا متولی صادرات باشد تا تمامی مشکلات در زمینه صادرات؛ از تولید گرفته تا حملونقل و گمرک و هرچه که هست را حل کند و بتواند صادرات ما را افزايش دهد احتیاج داریم. اگر به سمت این رویکرد برویم، در سالهای آینده میتوانیم صادرات غیرنفتی خوبی را با قیمتهای مناسب در دنیا داشته باشیم.
مشکلات صادرات جلوی صادراتمان را میگیرد. تصور ما این است که یک بخش بازرگاني، واردات است و بخش ديگر هم صادرات، اما در عمل معمولا حوزه واردات به حوزه صادرات میچربد و متأسفانه همه تمایل دارند که واردات داشته باشند تا صادرات.
حوزه صادرات بسیار گسترده است، بااینحال ما متولیاي برای صادرات نداریم.
این موضوع میتواند در تنظیم بازار داخلی مؤثر باشد. اگر یک تولیدکننده بداند که میتواند بخشی از تولید خود را با قیمت مناسب صادر کند، در این صورت تولید خود را افزایش میدهد و در این صورت بخشی از تولیدات صادر میشود و بخش دیگر آن با کیفیت بهتر در داخل کشور و با قیمت پایینتر توزیع میشود. به نظرم لازم است وزارت صمت جای خودش بماند و فقط بخش صادرات از آن جدا شود.
دلیل ادغام این دو وزارتخانه در یکدیگر این بود که وزارت بازرگانی كه قاعدتا مسئولیت تنظیم بازار را برعهده دارد، متولی واردات میشد و از سوی دیگر در بخش صنعت میگفتند واردات انجام ندهید، چراکه صنعت ما دچار مشکل خواهد شد و این دو بخش صادرات و واردات به دلیل آنکه با یکدیگر درگیر بودند، برای حل مشكل، این دو وزارتخانه را با یکدیگر ادغام کردند. متأسفانه هدف ادغام این دو وزارتخانه محقق نشد. بنابراین پیش از اینکه به ادغام یا تفکیک فکر کنیم باید ساختارها درست شوند.
باید ببینیم به چه دلایلی این وزارتخانهها در هم ادغام شدند. اكنون هم باید ببینیم چه دلیلی برای تفکیک آنها وجود دارد. ما باید رویکرد صادراتی داشته باشیم و اگر با رویکرد صادراتی، حتي با یک سازمان يا یک معاونت در ریاستجمهوری یا یک اداره مستقل در وزارت صمت، این کار محقق ميشود كافي است. متأسفانه اكنون براي صادرات كالا مشكلات زيادي وجود دارد و درحالحاضر که بحث ارزی به وجود آمده و تعهد ارزی وجود دارد، نیازمند آن هستیم که یک متولی برای همه اینها وجود داشته باشد. بهجاي تفكيك وزارت صمت، ما به يك سازمان احتياج داريم که متولی صادرات باشد تا تمامی مشکلات در زمینه صادرات؛ از تولید گرفته تا حملونقل و گمرک و هرچه را که هست حل كند.
موضوع تفکیک وزارتخانهها در ماههاي اخير به موضوع داغي در دولت و مجلس تبدیل شده است و بر اين اساس طرح تشکیل وزارت «تجارت و خدمات و بازرگانی» هشتم اسفندماه اعلام وصول شد.
دولت یکی از دلایل گرانیها را وظایف سنگین وزارت صنعت، معدن و تجارت عنوان میکند و معتقد است با تفکیک این وزارتخانه و جداسازی وزارت صنعت و معدن از بازرگانی، عرضه و تقاضا به صورت منظمتری انجام خواهد شد.
وی معتقد است باید وزارت صمت جای خودش بماند و فقط بخش صادرات از آن جدا شود. اصل قضیه این است که چه این وزارتخانهها تفکیک شوند و چه همه با هم ادغام شوند در حل مشکلات تأثیر نمیگذارد. باید سیاستهای کلی تغییر کند؛ یعنی بهجای اینکه یک وزارتخانه بازرگانی و یک وزارتخانه صنعت و معدن عریضوطویل داشته باشیم بهتر است همین وزارت صمت بماند، اما بخش صادرات آن را جدا کنیم و صادرات آن تبدیل به یک وزارتخانه شود. رویکرد صادراتيمان ضعیف است. ما یک سازمان توسعه و تجارت داریم، ولی سازمان توسعه و تجارت متولی واردات هم هست. ما به یک سازمان متولی که صرفا متولی صادرات باشد تا تمامی مشکلات در زمینه صادرات؛ از تولید گرفته تا حملونقل و گمرک و هرچه که هست را حل کند و بتواند صادرات ما را افزايش دهد احتیاج داریم. اگر به سمت این رویکرد برویم، در سالهای آینده میتوانیم صادرات غیرنفتی خوبی را با قیمتهای مناسب در دنیا داشته باشیم.
مشکلات صادرات جلوی صادراتمان را میگیرد. تصور ما این است که یک بخش بازرگاني، واردات است و بخش ديگر هم صادرات، اما در عمل معمولا حوزه واردات به حوزه صادرات میچربد و متأسفانه همه تمایل دارند که واردات داشته باشند تا صادرات.
حوزه صادرات بسیار گسترده است، بااینحال ما متولیاي برای صادرات نداریم.
این موضوع میتواند در تنظیم بازار داخلی مؤثر باشد. اگر یک تولیدکننده بداند که میتواند بخشی از تولید خود را با قیمت مناسب صادر کند، در این صورت تولید خود را افزایش میدهد و در این صورت بخشی از تولیدات صادر میشود و بخش دیگر آن با کیفیت بهتر در داخل کشور و با قیمت پایینتر توزیع میشود. به نظرم لازم است وزارت صمت جای خودش بماند و فقط بخش صادرات از آن جدا شود.
دلیل ادغام این دو وزارتخانه در یکدیگر این بود که وزارت بازرگانی كه قاعدتا مسئولیت تنظیم بازار را برعهده دارد، متولی واردات میشد و از سوی دیگر در بخش صنعت میگفتند واردات انجام ندهید، چراکه صنعت ما دچار مشکل خواهد شد و این دو بخش صادرات و واردات به دلیل آنکه با یکدیگر درگیر بودند، برای حل مشكل، این دو وزارتخانه را با یکدیگر ادغام کردند. متأسفانه هدف ادغام این دو وزارتخانه محقق نشد. بنابراین پیش از اینکه به ادغام یا تفکیک فکر کنیم باید ساختارها درست شوند.
باید ببینیم به چه دلایلی این وزارتخانهها در هم ادغام شدند. اكنون هم باید ببینیم چه دلیلی برای تفکیک آنها وجود دارد. ما باید رویکرد صادراتی داشته باشیم و اگر با رویکرد صادراتی، حتي با یک سازمان يا یک معاونت در ریاستجمهوری یا یک اداره مستقل در وزارت صمت، این کار محقق ميشود كافي است. متأسفانه اكنون براي صادرات كالا مشكلات زيادي وجود دارد و درحالحاضر که بحث ارزی به وجود آمده و تعهد ارزی وجود دارد، نیازمند آن هستیم که یک متولی برای همه اینها وجود داشته باشد. بهجاي تفكيك وزارت صمت، ما به يك سازمان احتياج داريم که متولی صادرات باشد تا تمامی مشکلات در زمینه صادرات؛ از تولید گرفته تا حملونقل و گمرک و هرچه را که هست حل كند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.