|

نگاهي به نمایشگاه عکس «وضعیت چهارم» کیارنگ علایی

سُرایشی برای زندگی

عکس‌های جدید کیارنگ علایی با نام «وضعیت چهارم» در گالری پروژه‌های آران به نمایش در‌آمده است. این مجموعه که شامل عکس‌های سیاه‌و‌سفید از گیلان است، لحظات متفاوتی از این خطه را به نمایش گذاشته و بیشتر حاصل تجربیات و دریافت‌های فردی عکاس از این منطقه است. شاید در وهله اول این عکس‌ها، عکس‌های اتفاقی و گزارشی به نظر آید؛ اما پس از اندکی تأمل در این آثار نیت‌مندی و دیدگاه مؤلف مشخص می‌شود. گویی عکاس در این پروژه در پی جاودانه‌کردن لحظاتی بوده که دیده، تجربه کرده و زیسته است و این مسئله را می‌توان فارغ از هر امر دیگری نقطه قوت این مجموعه دانست. این مجموعه عکس به تعبیر خود عکاس در پی پرسه‌هایش در گیلان شکل گرفته‌اند؛ اما این پرسه‌ها، پرسه‌هایی از جنس شاعرانگی و زیست هنرمندانه است و از این نظر، یعنی نقش جهان‌بینی در شکل‌گیری اثر هنری، با سایر آثار این هنرمند قرابت دارد. چنانچه هنرمند در بخشی از بیانیه‌اش می‌گوید: «این نمایشگاه حاصلی است از پرسه‌زنی و اتصال من به گیلان؛ مجموعه‌ای از خاطره‌‌بازی و معشوق‌‌تراشی با گیلان و بوی رودخانه‌هایش؛ تا در نهایت تکه‌ای از من را وصل کنند به جان گیلان و استمرار زمان را -در لحظاتی که من آنها را دوست داشتم- قطع کنند تا تمام چیزهای بازنموده آن ساکن شوند و باقی بمانند. این تنها راهی بود که بلد بودم تا گیلان نه از جان من برود و نه فراموش شود». پروژه «وضعیت چهارم» مستندِ صرف و نمایش طبیعت، چشم‌اندازها و روزمرگی مردمان گیلان نیست؛ بلکه عکاس در پی نمایش جهانی متفاوت و با رنگ و بویی دیگر است.

عکس‌ها هرکدام دارای عنوانی برای معرفی آن موقعیت و منطقه است که این مسئله عکس‌ها را در مرز آثار مستند و فردی و ذهنی در نوسان نگه می‌دارد و به‌همین‌دلیل می‌توان این آثار را روایت شخصی عکاس از مناطق ثابتی دانست که بارها توسط آدم‌های گوناگون زیست شده و اکنون ما در این مجموعه عکس با زیست متفاوت و روایت دیگری از آن فضا و جغرافیا مواجه هستیم. کیارنگ علایی در این مجموعه، نقاط مختلف گیلان را از جوانب و زوایای متفاوت دیده و معنا و مفهوم زندگی و نقش انسان را در این فضا جست‌وجو کرده و به نمایش گذاشته است. موضوع‌های انسانی، حیوانی، موقعیت‌های مختلف، طبیعت و مناظر گیلان از‌جمله مضامینی هستند که نشان‌دهنده جریان زندگی است و عکاس با نمایش آنها مسئله مهمی را در قالب تصویر بیان کرده است. در این آثار به صورت مستقیم و غیر‌مستقیم به نقش انسان و ارتباط معنادارش با هستی و پیرامون اشاره شده و به‌نوعی این رابطه به‌ظاهر ساده؛ اما پیچیده، به وسیله عکاس واکاوی شده است. عکاس در ابتدای بیانیه‌اش گیلان را نه یک شگفتی بزرگ؛ بلکه صبری عمیق می‌داند و این مفهوم را در لحظات متفاوت زندگی روزمره مردمان این اقلیم جست‌وجو و درک کرده است. هرکدام از عکس‌ها آرامش، سادگی، سکون و سکوت معناداری را در خود دارند که بیان‌کننده مفهوم صبری است که عکاس در گیلان به آن رسیده است. در همه عکس‌ها حتی آنجایی که آدم‌ها در حال تلاش و انجام کار روزمره هستند، آرامشی عجیب و صبری عظیم حکمفرماست و سیاه‌و‌سفید‌بودن تصاویر تأثیرگذاری این مفهوم را دوچندان می‌کند. همچنین سیاه‌و‌سفید‌بودن عکس‌ها انتخاب هوشمندانه‌ای است که شاید بتواند این امکان را برای مخاطب فراهم کند که با تأمل و درنگ به مسائل مطرح‌شده در این آثار فکر کند و در پی کشف راز و معنای هر تصویر باشد. صمیمیت و حس‌و‌حال نابی که در تصاویر وجود دارد، بیشتر حاصل تأملات توأم با دغدغه عکاس در گیلان است و کمتر به ثبت آنی یک لحظه خاص شباهت دارد.
به بیانی دیگر این عکس‌ها با وجود ظاهری ساده، مسائل مهمی را برای مخاطب مطرح کرده که شاید پیش‌تر این‌گونه مورد توجه قرار نگرفته و از این نظر می‌تواند ذهن بیننده را درگیر ‌کند. در نهایت درباره این مجموعه شاعرانه می‌توان گفت تجربیات و پرسه‌های شاعرانه کیارنگ علایی در گیلان دستمایه‌ای شده است برای سرایش شعر تصویری درباره زندگی.

عکس‌های جدید کیارنگ علایی با نام «وضعیت چهارم» در گالری پروژه‌های آران به نمایش در‌آمده است. این مجموعه که شامل عکس‌های سیاه‌و‌سفید از گیلان است، لحظات متفاوتی از این خطه را به نمایش گذاشته و بیشتر حاصل تجربیات و دریافت‌های فردی عکاس از این منطقه است. شاید در وهله اول این عکس‌ها، عکس‌های اتفاقی و گزارشی به نظر آید؛ اما پس از اندکی تأمل در این آثار نیت‌مندی و دیدگاه مؤلف مشخص می‌شود. گویی عکاس در این پروژه در پی جاودانه‌کردن لحظاتی بوده که دیده، تجربه کرده و زیسته است و این مسئله را می‌توان فارغ از هر امر دیگری نقطه قوت این مجموعه دانست. این مجموعه عکس به تعبیر خود عکاس در پی پرسه‌هایش در گیلان شکل گرفته‌اند؛ اما این پرسه‌ها، پرسه‌هایی از جنس شاعرانگی و زیست هنرمندانه است و از این نظر، یعنی نقش جهان‌بینی در شکل‌گیری اثر هنری، با سایر آثار این هنرمند قرابت دارد. چنانچه هنرمند در بخشی از بیانیه‌اش می‌گوید: «این نمایشگاه حاصلی است از پرسه‌زنی و اتصال من به گیلان؛ مجموعه‌ای از خاطره‌‌بازی و معشوق‌‌تراشی با گیلان و بوی رودخانه‌هایش؛ تا در نهایت تکه‌ای از من را وصل کنند به جان گیلان و استمرار زمان را -در لحظاتی که من آنها را دوست داشتم- قطع کنند تا تمام چیزهای بازنموده آن ساکن شوند و باقی بمانند. این تنها راهی بود که بلد بودم تا گیلان نه از جان من برود و نه فراموش شود». پروژه «وضعیت چهارم» مستندِ صرف و نمایش طبیعت، چشم‌اندازها و روزمرگی مردمان گیلان نیست؛ بلکه عکاس در پی نمایش جهانی متفاوت و با رنگ و بویی دیگر است.

عکس‌ها هرکدام دارای عنوانی برای معرفی آن موقعیت و منطقه است که این مسئله عکس‌ها را در مرز آثار مستند و فردی و ذهنی در نوسان نگه می‌دارد و به‌همین‌دلیل می‌توان این آثار را روایت شخصی عکاس از مناطق ثابتی دانست که بارها توسط آدم‌های گوناگون زیست شده و اکنون ما در این مجموعه عکس با زیست متفاوت و روایت دیگری از آن فضا و جغرافیا مواجه هستیم. کیارنگ علایی در این مجموعه، نقاط مختلف گیلان را از جوانب و زوایای متفاوت دیده و معنا و مفهوم زندگی و نقش انسان را در این فضا جست‌وجو کرده و به نمایش گذاشته است. موضوع‌های انسانی، حیوانی، موقعیت‌های مختلف، طبیعت و مناظر گیلان از‌جمله مضامینی هستند که نشان‌دهنده جریان زندگی است و عکاس با نمایش آنها مسئله مهمی را در قالب تصویر بیان کرده است. در این آثار به صورت مستقیم و غیر‌مستقیم به نقش انسان و ارتباط معنادارش با هستی و پیرامون اشاره شده و به‌نوعی این رابطه به‌ظاهر ساده؛ اما پیچیده، به وسیله عکاس واکاوی شده است. عکاس در ابتدای بیانیه‌اش گیلان را نه یک شگفتی بزرگ؛ بلکه صبری عمیق می‌داند و این مفهوم را در لحظات متفاوت زندگی روزمره مردمان این اقلیم جست‌وجو و درک کرده است. هرکدام از عکس‌ها آرامش، سادگی، سکون و سکوت معناداری را در خود دارند که بیان‌کننده مفهوم صبری است که عکاس در گیلان به آن رسیده است. در همه عکس‌ها حتی آنجایی که آدم‌ها در حال تلاش و انجام کار روزمره هستند، آرامشی عجیب و صبری عظیم حکمفرماست و سیاه‌و‌سفید‌بودن تصاویر تأثیرگذاری این مفهوم را دوچندان می‌کند. همچنین سیاه‌و‌سفید‌بودن عکس‌ها انتخاب هوشمندانه‌ای است که شاید بتواند این امکان را برای مخاطب فراهم کند که با تأمل و درنگ به مسائل مطرح‌شده در این آثار فکر کند و در پی کشف راز و معنای هر تصویر باشد. صمیمیت و حس‌و‌حال نابی که در تصاویر وجود دارد، بیشتر حاصل تأملات توأم با دغدغه عکاس در گیلان است و کمتر به ثبت آنی یک لحظه خاص شباهت دارد.
به بیانی دیگر این عکس‌ها با وجود ظاهری ساده، مسائل مهمی را برای مخاطب مطرح کرده که شاید پیش‌تر این‌گونه مورد توجه قرار نگرفته و از این نظر می‌تواند ذهن بیننده را درگیر ‌کند. در نهایت درباره این مجموعه شاعرانه می‌توان گفت تجربیات و پرسه‌های شاعرانه کیارنگ علایی در گیلان دستمایه‌ای شده است برای سرایش شعر تصویری درباره زندگی.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.