|

روحانی پس از موافقت با استعفای هاشمی برای وزارت بهداشت سرپرست انتخاب کرد

سرپرستی با وعده صرفه‌جویی

شرق: پس از کش‌و‌قوس‌های فراوان بر سر استعفای وزیر بهداشت در نهایت رئیس‌جمهور با استعفای حسن قاضی‌زاده‌هاشمی از سمت وزارت بهداشت موافقت کرد و سعید نمکی را به‌عنوان سرپرست این وزارتخانه تعیین کرد.
سعید نمکی، معاون امور علمی، فرهنگی و اجتماعی سازمان برنامه و بودجه بود که پس از استعفای وزیر بهداشت به‌عنوان سرپرست وزارت بهداشت منصوب شده است. او دکترای ایمونولوژی پزشکی و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم‌پزشکی شهید بهشتی است و در سال ۱۳۹۴ به معاونت امور اجتماعی و عمومی در سازمان مدیریت منصوب شد و به گفته خودش ۲۵ سال پیش از این تاریخ معاون بهداشتی وزیر بهداشت بوده است. نمکی پیش از معاون‌شدن در سازمان برنامه و بودجه، معاون محیط‌ طبیعی سازمان محیط ‌زیست نیز بوده است. او همچنین امضاکننده تفاهم‌نامه نقشه درمان ایران ۱۴۰۴ میان وزارت بهداشت و سازمان برنامه و بودجه بود که بر‌اساس این تفاهم‌نامه در راستای افزایش عدالت جغرافیایی مقرر شد که تفاوت میان استان‌ها و تفاوت درون استان‌ها، با توزیع تخت‌های جدید، به میزان حداقل ۲۵ درصد کاهش یابد.
نمکی نیز پس از انتصاب به‌عنوان سرپرست وزارت بهداشت، در گفت‌و‌گو با ایرنا گفت «قطار طرح تحول سلامت را در هیچ ایستگاهی نگه نداشتیم و در حین حرکت تعمیر کردیم». او همچنین تأکید کرد: «این طرح مال وزارت بهداشت و دکتر هاشمی نیست و مربوط به کل دولت آقای روحانی و دولت تدبیر و امید است و از این طرح به‌ویژه درباره کاهش هزینه‌های کمرشکن حمایت می‌کنیم». معاون اجتماعی سازمان برنامه و بودجه درباره حمایت این سازمان از حوزه سلامت که یکی از دلایل اصلی استعفای وزیر بهداشت بود، گفت: « این طرح فعالیت‌های گسترده‌ای دارد که نیازمند منابع متنوعی است؛ اما سبد دارایی‌های کشور نیز محدود است و سازمان برنامه و بودجه باید به همه قسمت‌ها بودجه تخصیص بدهد. در حد توان تلاش کرده حداکثر منابع مورد نیاز وزارت بهداشت را تخصیص بدهد». او همچنین اظهار کرد: «سال آینده باید نهایت صرفه‌جویی را در هزینه‌ها انجام بدهیم. ممکن است برخی دستگاه‌ها گلایه‌هایی داشته باشند؛ اما چاره‌ای به جز اجرای روش انقباضی در بودجه‌ریزی نداریم».
اجرای طرح تحول نظام سلامت در دوران مسئولیت حسن قاضی‌زاده‌هاشمی موجب شد تا هفت‌ونیم میلیون نفر که هیچ بیمه‌ای نداشتند، از بیمه بهداشت و درمان برخوردار شوند. اجرای این طرح جنجال‌برانگیز از همان ابتدا تا امروز هم مدافعان و حامیان سرسختی داشت و هم منتقدان و مخالفانی جدی.
موافقان دولت حسن روحانی طرح تحول سلامت را یکی از مهم‌ترین اقدامات دولت او قلمداد می‌کنند که برای اقشار کم‌درآمد و فقیر فرصت برخورداری از درمان‌هایی را فراهم کرده که پیش‌تر در دسترس‌شان نبوده است و مخالفان، اجرای این طرح را موجب «ریخت‌وپاش و پزشک‌سالاری، افزایش هزینه درمان و شکاف درآمد پزشک و پرستاران» می‌دانند. پرداخت‌های معوقه بیمارستان‌ها به پرسنل و پرداخت‌های معوقه بیمه‌ها به پزشکان و بیمارستان‌ها هم از دیگر انتقاداتی است که به این طرح وارد شده است.
احمد قویدل، مدیر‌عامل کانون هموفیلی ایران، یکی از کسانی است که حامی ماندن هاشمی در وزارت بهداشت بود. او در گفت‌وگو با «شرق» درباره استعفای او و سپردن سرپرستی وزارتخانه به یکی از معاونان محمدباقر نوبخت می‌گوید: «سرپرست وزارت بهداشت در اولین موضع‌گیری خود گفت که طرح تحول سلامت طرح دولت تدبیر و امید است. به اعتقاد من این امیدوارکننده‌ترین جمله‌ای است که سرپرست وزارت بهداشت گفت و ما از این جمله دکتر نمکی استقبال می‌کنیم که وفاداری خود را به طرح تحول سلامت اعلام کرد؛ اما فارغ از این اعلام وفاداری آرمانی به طرح تحول سلامت آنچه را که شاهد هستیم، مشکلات و چالش‌های حوزه بهداشت و درمان کشور است که با این نوع امیدواری‌ها نمی‌توانیم به آن دلگرم باشیم. اساسی‌ترین موضوعی که دکتر هاشمی وزیر بهداشت سابق به آن معترض بود، بودجه‌ای بود که به این وزارت اختصاص داده شده است و ارقامی که او در‌این‌باره ارائه دادند، نگران‌کننده است که طبق آن 50 درصد بودجه‌ طرح تحول سلامت که بودجه آن جدا از وزارت بهداشت بوده است، جذب وزارت بهداشت شده است؛ یعنی 50 درصد بودجه طرح تحول سلامت جزء بدهی‌های وزارت بهداشت است. با ایجاد این بدهی‌ها چرخه دارو در کشور دچار اختلال جدی شد و سازمان‌های بیمه‌گر به مراکز درمانی بدهکار هستند. مؤسسه‌های کوچکی مانند ما گاهی مطالبات‌شان به بیش از 10 میلیارد تومان می‌رسید، بیمارستان‌ها 500 تا هزار میلیارد از سازمان‌های بیمه‌گر مطالبه دارند. این عدد بسیار بزرگ است و امیدوارم که سازمان برنامه و بودجه این موضوع را به صورت شفاف مشخص کند».
به گفته قویدل «حالا عملا سیستم بهداشت و درمان بدهی دارد و افقی هم برای پرداخت‌های آن وجود ندارد. برای اولین بار در دو سال گذشته سازمان علوم‌پزشکی در لیست سیاه شرکت‌های پخش دارویی قرار گرفتند که امر بسیار بی‌سابقه‌ای‌‌ در حوزه دارو‌های حیاتی بود؛ یعنی به قدری اوضاع پیچیده شده بود که در قلب پایتخت و در کنار ارگان‌های نظارتی که عملا باید به این حوزه نظارت داشته باشند، شرکت‌های پخش دارو از خطوط قرمز عبور کردند و مراکز درمانی را به مشکل تحریم مواجه کردند؛ یعنی ایرانی، ایرانی را تحریم دارو کرد».
او که یکی از موافقان طرح تحول سلامت است، در این زمینه ادامه داد: «طرح تحول سلامت رویکرد نوینی برای انقلاب 40ساله ایران به حوزه سلامت مردم بود که 11 میلیون نفر از مردم ایران دفترچه بیمه سلامت دریافت کردند. این حداقل کاری است که یک دولت برای مردمش انجام می‌دهد. واقعا زمانی که نماینده‌های مجلس وزیر بهداشت را به خاطر این طرح مورد نقد قرار می‌دادند، تأسف‌برانگیز بود».
قویدل همچنین درباره سرپرست وزارت بهداشت گفت: «من شناختی از سرپرست جدید وزارت بهداشت ندارم اما حالا که ایشان از معاونین سازمان برنامه‌و‌بودجه کشور است، این رابطه نزدیک ممکن است فارغ از درگیری‌های رسانه‌ای که میان وزارت بهداشت و سازمان برنامه‌وبودجه ایجاد شده بود، تحولات خوبی در وزارت بهداشت و بدهی‌های این حوزه ایجاد کند. البته امیدوارم وزیر بهداشت جدید از ارزش‌های طرح تحول سلامت مراقبت کند. ما به‌عنوان یک نهاد مردمی به‌خوبی دریافتیم در طرح تحول سلامت پرداخت‌هایی که از بیماران ما مطالبه می‌کنند، به‌شدت کاهش پیدا کرده است. محک به عنوان یک انجمن غیردولتی که در حوزه سرطان فعالیت گسترده‌ای دارد، پس از ایجاد طرح تحول سلامت رسما در جلسات وزارت بهداشت از کاهش هزینه مؤسسه خبر داد».
هفته گذشته بود که حسن قاضی‌زاده‌هاشمی، وزیر بهداشت سابق، به دلیل کاهش بودجه طرح سلامت در بودجه سال ۹۸ در نامه‌ای به رئیس‌جمهور از سمت خود استعفا داد و روز پنجشنبه رئیس‌جمهوری با استعفای او موافقت کرد. این در حالی بود که محمود واعظی، رئیس دفتر روحانی، روز چهارشنبه «اختلاف نظر» میان وزیر سابق بهداشت و دولت بر سر بودجه وزارت بهداشت را تأیید کرد و از «مقاومت» رئیس‌جمهور در پذیرفتن استعفای هاشمی خبر داده بود و طبق شواهد انتظار می‌رفت با استعفای هاشمی موافقت نشود. روز گذشته نیز نامه‌ای در شبکه‌های اجتماعی منتشر شد که گمانه‌زنی‌ها را برای اینکه قرار نبود این استعفا پذیرفته شود، بیشتر کرد. در این نامه وزیر بهداشت به رؤسای دانشگاه‌های علوم پزشکی در روز ۸ دی، سه روز بعد از استعفایش، از سفرهاى استانى خبر داده بود اما حسن روحانی روز پنجشنبه با صدور حکمی ضمن موافقت با استعفای حسن قاضی‌زاده هاشمی و تقدیر از «خدمات و تلاش‌های» او در دولت‌های یازدهم و دوازدهم، «به‌ویژه در اجرا و پیشبرد طرح تحول سلامت»، سعید نمکی را به‌عنوان سرپرست وزارتخانه بهداشت، درمان و آموزش پزشکی منصوب کرد.
بلافاصله پس از اعلام این خبر حسن هاشمی با ارسال پیامی، انتصاب دکتر سعید نمکی را به‌عنوان سرپرست وزارت بهداشت تبریک گفت و در نامه‌ای نوشت: «ضمن سپاس از تمام خادمان عرصه سلامت که طی پنج سال گذشته بر من منّت نهاده و با عشق و ایثار در خدمت ارتقاء سلامت هم‌وطنان تلاش کرده‌اند، بدینوسیله انتصاب جناب‌عالی را به عنوان سرپرست وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی تبریک عرض می‌نمایم. امید که این تغییر سبب گشایش بیشتر امور و تسهیل در انجام مأموریت‌های این وزارتخانه به‌ویژه طرح تحول سلامت شود».

شرق: پس از کش‌و‌قوس‌های فراوان بر سر استعفای وزیر بهداشت در نهایت رئیس‌جمهور با استعفای حسن قاضی‌زاده‌هاشمی از سمت وزارت بهداشت موافقت کرد و سعید نمکی را به‌عنوان سرپرست این وزارتخانه تعیین کرد.
سعید نمکی، معاون امور علمی، فرهنگی و اجتماعی سازمان برنامه و بودجه بود که پس از استعفای وزیر بهداشت به‌عنوان سرپرست وزارت بهداشت منصوب شده است. او دکترای ایمونولوژی پزشکی و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم‌پزشکی شهید بهشتی است و در سال ۱۳۹۴ به معاونت امور اجتماعی و عمومی در سازمان مدیریت منصوب شد و به گفته خودش ۲۵ سال پیش از این تاریخ معاون بهداشتی وزیر بهداشت بوده است. نمکی پیش از معاون‌شدن در سازمان برنامه و بودجه، معاون محیط‌ طبیعی سازمان محیط ‌زیست نیز بوده است. او همچنین امضاکننده تفاهم‌نامه نقشه درمان ایران ۱۴۰۴ میان وزارت بهداشت و سازمان برنامه و بودجه بود که بر‌اساس این تفاهم‌نامه در راستای افزایش عدالت جغرافیایی مقرر شد که تفاوت میان استان‌ها و تفاوت درون استان‌ها، با توزیع تخت‌های جدید، به میزان حداقل ۲۵ درصد کاهش یابد.
نمکی نیز پس از انتصاب به‌عنوان سرپرست وزارت بهداشت، در گفت‌و‌گو با ایرنا گفت «قطار طرح تحول سلامت را در هیچ ایستگاهی نگه نداشتیم و در حین حرکت تعمیر کردیم». او همچنین تأکید کرد: «این طرح مال وزارت بهداشت و دکتر هاشمی نیست و مربوط به کل دولت آقای روحانی و دولت تدبیر و امید است و از این طرح به‌ویژه درباره کاهش هزینه‌های کمرشکن حمایت می‌کنیم». معاون اجتماعی سازمان برنامه و بودجه درباره حمایت این سازمان از حوزه سلامت که یکی از دلایل اصلی استعفای وزیر بهداشت بود، گفت: « این طرح فعالیت‌های گسترده‌ای دارد که نیازمند منابع متنوعی است؛ اما سبد دارایی‌های کشور نیز محدود است و سازمان برنامه و بودجه باید به همه قسمت‌ها بودجه تخصیص بدهد. در حد توان تلاش کرده حداکثر منابع مورد نیاز وزارت بهداشت را تخصیص بدهد». او همچنین اظهار کرد: «سال آینده باید نهایت صرفه‌جویی را در هزینه‌ها انجام بدهیم. ممکن است برخی دستگاه‌ها گلایه‌هایی داشته باشند؛ اما چاره‌ای به جز اجرای روش انقباضی در بودجه‌ریزی نداریم».
اجرای طرح تحول نظام سلامت در دوران مسئولیت حسن قاضی‌زاده‌هاشمی موجب شد تا هفت‌ونیم میلیون نفر که هیچ بیمه‌ای نداشتند، از بیمه بهداشت و درمان برخوردار شوند. اجرای این طرح جنجال‌برانگیز از همان ابتدا تا امروز هم مدافعان و حامیان سرسختی داشت و هم منتقدان و مخالفانی جدی.
موافقان دولت حسن روحانی طرح تحول سلامت را یکی از مهم‌ترین اقدامات دولت او قلمداد می‌کنند که برای اقشار کم‌درآمد و فقیر فرصت برخورداری از درمان‌هایی را فراهم کرده که پیش‌تر در دسترس‌شان نبوده است و مخالفان، اجرای این طرح را موجب «ریخت‌وپاش و پزشک‌سالاری، افزایش هزینه درمان و شکاف درآمد پزشک و پرستاران» می‌دانند. پرداخت‌های معوقه بیمارستان‌ها به پرسنل و پرداخت‌های معوقه بیمه‌ها به پزشکان و بیمارستان‌ها هم از دیگر انتقاداتی است که به این طرح وارد شده است.
احمد قویدل، مدیر‌عامل کانون هموفیلی ایران، یکی از کسانی است که حامی ماندن هاشمی در وزارت بهداشت بود. او در گفت‌وگو با «شرق» درباره استعفای او و سپردن سرپرستی وزارتخانه به یکی از معاونان محمدباقر نوبخت می‌گوید: «سرپرست وزارت بهداشت در اولین موضع‌گیری خود گفت که طرح تحول سلامت طرح دولت تدبیر و امید است. به اعتقاد من این امیدوارکننده‌ترین جمله‌ای است که سرپرست وزارت بهداشت گفت و ما از این جمله دکتر نمکی استقبال می‌کنیم که وفاداری خود را به طرح تحول سلامت اعلام کرد؛ اما فارغ از این اعلام وفاداری آرمانی به طرح تحول سلامت آنچه را که شاهد هستیم، مشکلات و چالش‌های حوزه بهداشت و درمان کشور است که با این نوع امیدواری‌ها نمی‌توانیم به آن دلگرم باشیم. اساسی‌ترین موضوعی که دکتر هاشمی وزیر بهداشت سابق به آن معترض بود، بودجه‌ای بود که به این وزارت اختصاص داده شده است و ارقامی که او در‌این‌باره ارائه دادند، نگران‌کننده است که طبق آن 50 درصد بودجه‌ طرح تحول سلامت که بودجه آن جدا از وزارت بهداشت بوده است، جذب وزارت بهداشت شده است؛ یعنی 50 درصد بودجه طرح تحول سلامت جزء بدهی‌های وزارت بهداشت است. با ایجاد این بدهی‌ها چرخه دارو در کشور دچار اختلال جدی شد و سازمان‌های بیمه‌گر به مراکز درمانی بدهکار هستند. مؤسسه‌های کوچکی مانند ما گاهی مطالبات‌شان به بیش از 10 میلیارد تومان می‌رسید، بیمارستان‌ها 500 تا هزار میلیارد از سازمان‌های بیمه‌گر مطالبه دارند. این عدد بسیار بزرگ است و امیدوارم که سازمان برنامه و بودجه این موضوع را به صورت شفاف مشخص کند».
به گفته قویدل «حالا عملا سیستم بهداشت و درمان بدهی دارد و افقی هم برای پرداخت‌های آن وجود ندارد. برای اولین بار در دو سال گذشته سازمان علوم‌پزشکی در لیست سیاه شرکت‌های پخش دارویی قرار گرفتند که امر بسیار بی‌سابقه‌ای‌‌ در حوزه دارو‌های حیاتی بود؛ یعنی به قدری اوضاع پیچیده شده بود که در قلب پایتخت و در کنار ارگان‌های نظارتی که عملا باید به این حوزه نظارت داشته باشند، شرکت‌های پخش دارو از خطوط قرمز عبور کردند و مراکز درمانی را به مشکل تحریم مواجه کردند؛ یعنی ایرانی، ایرانی را تحریم دارو کرد».
او که یکی از موافقان طرح تحول سلامت است، در این زمینه ادامه داد: «طرح تحول سلامت رویکرد نوینی برای انقلاب 40ساله ایران به حوزه سلامت مردم بود که 11 میلیون نفر از مردم ایران دفترچه بیمه سلامت دریافت کردند. این حداقل کاری است که یک دولت برای مردمش انجام می‌دهد. واقعا زمانی که نماینده‌های مجلس وزیر بهداشت را به خاطر این طرح مورد نقد قرار می‌دادند، تأسف‌برانگیز بود».
قویدل همچنین درباره سرپرست وزارت بهداشت گفت: «من شناختی از سرپرست جدید وزارت بهداشت ندارم اما حالا که ایشان از معاونین سازمان برنامه‌و‌بودجه کشور است، این رابطه نزدیک ممکن است فارغ از درگیری‌های رسانه‌ای که میان وزارت بهداشت و سازمان برنامه‌وبودجه ایجاد شده بود، تحولات خوبی در وزارت بهداشت و بدهی‌های این حوزه ایجاد کند. البته امیدوارم وزیر بهداشت جدید از ارزش‌های طرح تحول سلامت مراقبت کند. ما به‌عنوان یک نهاد مردمی به‌خوبی دریافتیم در طرح تحول سلامت پرداخت‌هایی که از بیماران ما مطالبه می‌کنند، به‌شدت کاهش پیدا کرده است. محک به عنوان یک انجمن غیردولتی که در حوزه سرطان فعالیت گسترده‌ای دارد، پس از ایجاد طرح تحول سلامت رسما در جلسات وزارت بهداشت از کاهش هزینه مؤسسه خبر داد».
هفته گذشته بود که حسن قاضی‌زاده‌هاشمی، وزیر بهداشت سابق، به دلیل کاهش بودجه طرح سلامت در بودجه سال ۹۸ در نامه‌ای به رئیس‌جمهور از سمت خود استعفا داد و روز پنجشنبه رئیس‌جمهوری با استعفای او موافقت کرد. این در حالی بود که محمود واعظی، رئیس دفتر روحانی، روز چهارشنبه «اختلاف نظر» میان وزیر سابق بهداشت و دولت بر سر بودجه وزارت بهداشت را تأیید کرد و از «مقاومت» رئیس‌جمهور در پذیرفتن استعفای هاشمی خبر داده بود و طبق شواهد انتظار می‌رفت با استعفای هاشمی موافقت نشود. روز گذشته نیز نامه‌ای در شبکه‌های اجتماعی منتشر شد که گمانه‌زنی‌ها را برای اینکه قرار نبود این استعفا پذیرفته شود، بیشتر کرد. در این نامه وزیر بهداشت به رؤسای دانشگاه‌های علوم پزشکی در روز ۸ دی، سه روز بعد از استعفایش، از سفرهاى استانى خبر داده بود اما حسن روحانی روز پنجشنبه با صدور حکمی ضمن موافقت با استعفای حسن قاضی‌زاده هاشمی و تقدیر از «خدمات و تلاش‌های» او در دولت‌های یازدهم و دوازدهم، «به‌ویژه در اجرا و پیشبرد طرح تحول سلامت»، سعید نمکی را به‌عنوان سرپرست وزارتخانه بهداشت، درمان و آموزش پزشکی منصوب کرد.
بلافاصله پس از اعلام این خبر حسن هاشمی با ارسال پیامی، انتصاب دکتر سعید نمکی را به‌عنوان سرپرست وزارت بهداشت تبریک گفت و در نامه‌ای نوشت: «ضمن سپاس از تمام خادمان عرصه سلامت که طی پنج سال گذشته بر من منّت نهاده و با عشق و ایثار در خدمت ارتقاء سلامت هم‌وطنان تلاش کرده‌اند، بدینوسیله انتصاب جناب‌عالی را به عنوان سرپرست وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی تبریک عرض می‌نمایم. امید که این تغییر سبب گشایش بیشتر امور و تسهیل در انجام مأموریت‌های این وزارتخانه به‌ویژه طرح تحول سلامت شود».

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.